paidevo.gr

«Χτύπησε» την Ευρώπη, και ειδικότερα την Ισπανία, τη Γαλλία, την Αγγλία και τη Γερμανία, ο θανατηφόρος μύκητας candida auris. 

Ο candida auris είναι ένας μύκητας, ο οποίος μεταδίδεται κυρίως με την επαφή. «Επιμολύνει επιφάνειες ή εξοπλισμό και με αυτό τον τρόπο μπορεί να μεταφερθεί από ασθενή σε ασθενή. Πολλές φορές μάλιστα επιβιώνει για αρκετό χρονικό διάστημα στις επιφάνειες και μπορεί να βρεθεί και σε απομακρυσμένα από τον ασθενή σημεία. Για αυτό και ο καθαρισμός του νοσοκομειακού περιβάλλοντος αποτελεί σημαντικό μέρος της πρόληψης, για τον έλεγχο της διασποράς μέσα στο νοσοκομείο. Το πρώτο και το σημαντικό όμως είναι η ευαισθητοποίηση των μικροβιολογικών εργαστηρίων και για αυτό έχουμε προχωρήσει σε οδηγίες, οι οποίες σύντομα θα αποσταλούν στα νοσοκομεία».

Ο candida auris προκαλεί σοβαρές λοιμώξεις, όπως πχ λοιμώξεις αίματος και πλήττει κυρίως ευάλωτους ασθενείς, σοβαρά πάσχοντες όπως είναι π.χ. ανοσοκατεσταλμένοι σε ΜΕΘ, ασθενείς που έχουν ξένα σώματα όπως πχ καθετήρες. Δηλαδή ασθενείς που νοσηλεύονται επί μακρόν, σύμφωνα με την κα Κοντοπίδου. Όσον αφορά τη θνητότητα, σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής καταγραφές κυμαίνεται σε 30-40% και σε βαρέως πάσχοντες ασθενείς, μπορεί να αγγίξει το 60%.

«Προς το παρόν δεν υπάρχει λόγος πανικού, γιατί στην Ελλάδα δεν έχει εμφανιστεί. Όμως οι επαγγελματίες υγείας πρέπει να είμαστε σε εγρήγορση, γιατί είναι ένα παθογόνο, το οποίο αφενός είναι πολυανθεκτικό και αφετέρου έχει προκαλέσει επιδημίες σε νοσοκομεία». Αυτό ανέφερε για τον θανατηφόρο μύκητα η υπεύθυνη Γραφείου Νοσοκομειακών Λοιμώξεων και Μικροβιακής Αντοχής του ΕΟΔΥ, Φλώρα Κοντοπίδου.

«Άμεσα πρόκειται να αποσταλούν από τον ΕΟΔΥ (Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας- πρώην ΚΕΕΛΠΝΟ) οδηγίες στα νοσοκομεία, ενώ έχουν ήδη γίνει από την Εταιρεία Βιοπαθολογίας και την Εταιρεία Μυκητολογίας ειδικά σεμινάρια στους εργαστηριακούς γιατρούς των νοσοκομείων, ώστε να ευαισθητοποιηθούν στο πότε πρέπει να υποπτεύονται ότι πρόκειται για το συγκεκριμένο μύκητα», ανέφερε η κυρία Κοντοπίδου ενώ υπογράμμισε ότι το βασικό μέτρο πρόληψης είναι η ταυτοποίηση του βακτηρίου, που είναι ιδιαίτερα δύσκολη καθώς εμφανίζει αντοχή σε σοβαρές κατηγορίες φαρμάκων.

«Αυτό που παίζει μεγάλο ρόλο είναι η σωστή θεραπευτική αντιμετώπιση του ασθενή, γιατί αν δεν υπάρχει άμεση ταυτοποίηση, μία λάθος θεραπεία μπορεί να οδηγήσει σε άσχημη έκβαση. Επίσης ο καθαρισμός του νοσοκομειακού περιβάλλοντος είναι ένα κομμάτι αυτής της πρόληψης», τονίζει η παθολόγος-λοιμωξιολόγος.

«Ωστόσο αυτοί οι ασθενείς έχουν και άλλους παράγοντες κινδύνου για θνητότητα. Δεν είναι ξεκαθαρισμένο απολύτως αν οφείλεται στο συγκεκριμένο παθογόνο ή στην προτέρα κατάσταση. Δεν υπάρχουν μέχρι τώρα πολλά δεδομένα όσον αφορά τη λοίμωξη, την αντιμετώπιση και την πρόληψη. Και αυτός είναι και ο λόγος που και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νόσων (ECDC) παρόλο που έκανε την εκτίμηση κινδύνου το 2018, ακόμα δεν έχει εκδώσει συγκεκριμένες οδηγίες, τις οποίες περιμέναμε κι εμείς. Εμείς ούτως ή άλλως έχουμε βγάλει οδηγίες, στα βασικά κομμάτια, που θα πάνε όπως σας είπα στα νοσοκομεία. Αλλά υπάρχουν ακόμα κάποια λίγο ασαφή στοιχεία, τα οποία χρειάζονται περισσότερη μελέτη».

Όπως υπογραμμίζει η κυρία Κοντοπίδου στις ΗΠΑ, μέχρι τέλος Φεβρουαρίου, το Κέντρο Ελέγχου Λοιμώξεων αναφέρει 1.056 ασθενείς που είναι φορείς του συγκεκριμένου μύκητα, εκ των οποίων οι 587 έχουν εμφανίσει επιβεβαιωμένη λοίμωξη. «Στην Ευρώπη εμφανίζονται περιστατικά επιδημιών σε Ισπανία, Γαλλία, Αγγλία και Γερμανία και σποραδικά κρούσματα σε Αυστρία, Βέλγιο, Σουηδία, Ολλανδία, καθώς επίσης και σε άλλες χώρες του κόσμου».

(Πηγή: topontiki.gr)

του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Τον κώδωνα του κινδύνου κρούει άρθρο στους New York Times, που αναφέρεται στην ανάπτυξη και διάδοση μικρο-οργανισμών εξαιρετικά ανθεκτικών ακόμη και στα καλύτερα, θεωρούμενα σχεδόν θαυματουργά, αντιβιοτικά και αντιμυκητιακά φάρμακα.

«Μαύρος Πρίγκιπας» αυτών των μικροοργανισμών, είδος «Μύκητα του Σκότους», αναδεικνύεται τώρα ο πολύ θανατηφόρος Candida auris, που εμφανίστηκε για πρώτη φορά στο αυτί μιας Γιαπωνέζας πριν δέκα χρόνια (εξ ου και το Auris), αλλά εδώ και πέντε χρόνια επιτίθεται απροειδοποίητα σε διάφορα νοσηλευτικά ιδρύματα ανά τον πλανήτη, θερίζοντας κυριολεκτικά τους ασθενείς.

Ουδείς γνωρίζει από που «κρατάει η σκούφια του», αλλά και πως μπορεί να τον αντιμετωπίσει. Συγγενείς ορισμένων ασθενών καταγγέλλουν ότι ακόμα και το νοσηλευτικό προσωπικό αποφεύγει ενίοτε, όσο μπορεί, και να πλησιάσει ακόμα τους πάσχοντες, γιατί ο μύκητας αναπτύσσεται παντού, από τις φλέβες μέχρι τους σωλήνες του εξαερισμού των νοσοκομείων.

Όχι να τον αντιμετωπίσουν δεν μπορούν, ούτε καν να απολυμάνουν τα δωμάτια των ασθενών που απεβίωσαν δεν καταφέρνουν! Σε μια περίπτωση, οι ειδικοί του Imperial College έσπευσαν στο φημισμένο ιδιωτικό νοσοκομείο Royal Brompton του Λονδίνου να το απολυμάνουν. Μετά από μία εβδομάδα που ένα ειδικό μηχάνημα ράντιζε όλο τον χώρο με υπεροξείδιο του υδρογόνου, όλοι οι μικροοργανισμοί είχαν εξοντωθεί, εκτός από έναν: τον Candida Auris! Αυτός εξακολουθούσε να αναπτύσσεται!

Η διεύθυνση του Royal Brompton δεν ήξερε ούτε πως να απολυμάνει το δωμάτιο, όχι να αντιμετωπίσει τον μύκητα. Τα κατάφερε όμως πολύ καλύτερα στην αντιμετώπιση της … πληροφορίας για την «επίσκεψή» του, ώστε να μη μειωθεί η προσέλευση πλουσίων ασθενών από τη Μέση Ανατολή και την υπόλοιπη Ευρώπη, στην οποία ειδικεύεται. Διευθύνσεις νοσοκομείων και τοπικές, περιφερειακές και εθνικές υγειονομικές αρχές κρύβουν, όσο είναι δυνατόν, την ύπαρξη, δράση και παγκόσμια επέκταση του Candida Αuris. Βεβαίως, αυτό δεν είναι χωρίς συνέπειες, αφού εκθέτει σε κινδύνους χωρίς λόγο ασθενείς που πηγαίνουν σε νοσοκομεία που έχουν πληγεί από επιδημίες του μύκητα, ενώ θα μπορούσαν να πάνε αλλού ή να αναβάλλουν τη νοσηλεία τους.

Σημειωτέον ότι ο μύκητας πλήττει ένα σημαντικό ποσοστό των ασθενών των ιδρυμάτων που «επισκέπτεται», ενίοτε και το 50%, και περίπου το 30% από τους προσβαλλόμενους πεθαίνουν εντός τριών μηνών.

Ύβρις και Νέμεσις

Εδώ και καιρό επιστήμονες και οικολόγοι προειδοποιούν για τις συνέπειες που θα έχει η αλόγιστη χρήση αντιβιοτικών και άλλων φαρμάκων, τόσο στην Ιατρική, όσο και στη Γεωργία. Εις ώτα όμως μη ακουόντων. Η σύγχρονη Ιατρική και η σύγχρονη Γεωργία τελούν υπό την πίεση μιας κοινωνικής οργάνωσης απολύτως και εξωφρενικά προσανατολισμένης στο ατομικό κέρδος και τον πλουτισμό ελαχιστότατων μειοψηφιών, χωρίς να περιορίζονται από κανένα άλλο κριτήριο ή κάπως αξιόπιστους κοινωνικούς ή κρατικούς ελέγχους.

Σε μια τέτοια Κοινωνία βασιλεύουν ασφαλώς και αναπτύσσονται συσσωματώσεις συμφερόντων, όπως οι συχνότατα και όχι αβάσιμα κατηγορούμενες ακόμα και για εγκληματικές πρακτικές πολυεθνικές του Φαρμάκου και των μεταλλαγμένων, των Τεράτων θα ΄πρεπε να τα ονομάσουμε καλύτερα. Με ισχύ πολλαπλάσια και των ισχυρότερων Κρατών, οι πολυεθνικές αυτές αναπτύσσονται όπως ο Καρκίνος, εις βάρος του σώματος της ανθρωπότητας. Η τεράστια ισχύς τους επηρεάζει καθοριστικά την σκέψη των κοινωνιών, την «Ιδεολογία» τους, αλλά και την κατεύθυνση της Επιστήμης, περιλαμβανομένης της Ιατρικής.

Η μαζική επέμβαση των ανθρώπων στη φύση, η απομάκρυνση της ζωής μας από κάθε ισορροπία που η ίδια η φύση διαμόρφωσε σε διάστημα χιλιάδων χρόνων, μια οικονομική και κοινωνική οργάνωση που αποσκοπεί στον πλουτισμό ελαχιστότατων μειοψηφιών, παραγνωρίζοντας κάθε άλλο κριτήριο οδηγεί αναπόφευκτα σε φυσικές αντιδράσεις πολύ μεγάλης βιαιότητας, από τις οποίες δεν είναι βέβαιο ότι θα μπορέσει να επιβιώσει η ανθρωπότητα πάνω από μερικές δεκαετίες, αν ο Homo Sapiens δεν προσπαθήσει να ανταποκριθεί κάπως στο όνομά του, αντί να συμπεριφέρεται ως το αντίθετο.

Το ανθρώπινο είδος στο μεγαλύτερο σταυροδρόμι από καταβολής του

Από μια άλλη άποψη βέβαια, η εμφάνιση μικρο-οργανισμών όπως ο Candida Auris ή ακραίων καιρικών φαινομένων, όπως οι καταιγίδες στη Μεσόγειο, μπορούν να προσφέρουν ασφαλώς τεράστια υπηρεσία, αν χρησιμεύσουν ως προειδοποιητικά σημεία, ικανά να οδηγήσουν τους ανθρώπους και τις κοινωνίες σε αποφασιστική δράση.

Η ανθρωπότητα, για πρώτη φορά στην ιστορία της, διαθέτει σήμερα τα τεχνολογικά μέσα για την ικανοποίηση των βασικών αναγκών του παρόντος, αλλά και αρκετά μεγαλύτερου πληθυσμού. Ταυτόχρονα όμως τόσο η κοινωνική της οργάνωση, όσο και η ψυχολογική μας συγκρότηση είναι «βάρβαρες» και «προϊστορικές».

Ποιους πλήττει κατά προτεραιότητα ο Candida Auris

Ο Candida auris πλήττει κυρίως άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα και οι μισοί από όσους προσβάλλονται από αυτόν πεθαίνουν εντός 90 ημερών, γράφουν οι New York Times. Την τελευταία πενταετία, έπληξε μια μονάδα νεογνών στη Βενεζουέλα και ένα νοσοκομείο στην Ισπανία, ενώ υποχρέωσε ένα φημισμένο Βρετανικό ιατρικό κέντρο να κλείσει την μονάδα εντατικής θεραπείας που διατηρούσε. Ο μικροοργανισμός «ρίζωσε» στην Ινδία, το Πακιστάν και τη Νότιο Αφρική.

Πρόσφατα, ο Candida auris «αποβιβάστηκε» στη Νέα Υόρκη, το Νιού Τζέρσεϊ και το Ιλινόις, οδηγώντας τα Ομοσπονδιακά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Ασθενειών των ΗΠΑ να τον χαρακτηρίσουν «επείγουσα απειλή» Όταν ένας ασθενής στο νοσοκομείο Mount Sinai στο Μπρούκλιν, που προσβλήθηκε από τον μύκητα πέθανε, όλο το δωμάτιο όπου νοσηλευόταν βρέθηκε θετικό, από τους τοίχους και τα τηλέφωνα, μέχρι τις κουρτίνες και το στρώμα. Το νοσοκομείο χρειάστηκε να καταβάλει πρωτοφανείς προσπάθειες για να απολυμάνει το δωμάτιο του ασθενούς.

Ο Candida auris είναι ίσως, το χειρότερο, το πιο επίφοβο παράδειγμα των νέων απειλών, όπως η άνοδος ανθεκτικών στα φάρμακα μολύνσεων, απειλών που φαίνεται πολύ δύσκολο έως αδύνατο να αντιμετωπισθούν, τουλάχιστο στα πλαίσια της ασκούμενης σήμερα ιατρικής.

Η αιτία του φαινομένου

Επί δεκαετίες, οι ειδικοί στη δημόσια υγεία προειδοποιούσαν ότι η κατάχρηση των αντιβιοτικών τόσο στην ιατρική, όσο και στη γεωργία, μείωνε την αποτελεσματικότητα φαρμάκων που θεράπευαν μικροβιακές λοιμώξεις που ήταν θανάσιμες κατά το παρελθόν. Τώρα, εκτός από τις μικροβιακές λοιμώξεις, έχουμε επίσης και μια έκρηξη ανθεκτικών μυκήτων που, όπως σημειώνει η αμερικανική εφημερίδα, «προσθέτει μια τρομακτική νέα διάσταση σε ένα πρόβλημα που υπονομεύει έναν από τους πυλώνες της σύγχρονης ιατρικής».

Με δύο λόγια, οι μικροοργανισμοί, είτε πρόκειται για βακτήρια, είτε για μύκητες, θέλουν να ζήσουν και για να ζήσουν αναπτύσσουν σταδιακά άμυνες στις επιθέσεις που δέχονται από τα φάρμακα.

Όσο για τις εκκλήσεις για περιορισμό της κατάχρησης των αντιβιοτικών και στην ιατρική και στη γεωργία, δεν έχουν φέρει σπουδαία αποτελέσματα.

Η μαζική χρήση χημικών ουσιών, αντί της πιο δύσκολης προσπάθειας αλλαγής του τρόπου ζωής ή προσπάθειας στήριξης στις φυσικές ιαματικές δυνάμεις, έχει γίνει «ιδεολογία» και των ασθενών και των γιατρών, αλλά και ανταποκρίνεται επίσης στα τεράστια οικονομικά συμφέροντα των πολυεθνικών του φαρμάκου, που, ισχυρότερες από τα περισσότερα κράτη, έχουν συχνά κατηγορηθεί ακόμα και για εγκληματικές πρακτικές τους.

Ορισμένοι όμως αναλυτές πιστεύουν ότι υπεύθυνη για την εμφάνιση του Candida Auris είναι η κατάχρηση αντιμυκητιακών φαρμάκων σε μια όλο και περισσότερο χημική γεωργία.

Τόσο η χημική Ιατρική, όσο και η χημική Γεωργία της εποχής μας είναι πολύ καλύτερα προσαρμοσμένη στην επιδίωξη του καπιταλισμού, οργανωμένη μέχρι παροξυσμού από τον σύγχρονο νεοφιλελευθερισμό, να ανεβάσει την «απόδοση» των εργαζομένων. Είναι προτιμότερο π.χ., από την άποψη της βραχυπρόθεσμης οικονομικής αποδοτικότητας, να μην στείλεις κάποιον για μακρό χρονικό διάστημα με άδεια σε ένα σανατόριο ή να του αλλάξεις θέση και είδος εργασίας, αλλά να του δώσεις κάποιο «θαυματουργό χαπάκι» ή να του κάνεις μια «εγχείρηση».

Οι ανθεκτικοί μικρο-οργανισμοί είναι περισσότερο θανατηφόροι σε οργανισμούς με ανώριμο ή προβληματικό ανοσοποιητικό σύστημα, όπως είναι τα νεογέννητα, οι ηλικιωμένοι, οι καπνιστές, οι διαβητικοί, οι πάσχοντες από αυτοάνοσες διαταραχές που λαμβάνουν στεροειδή για να καταστείλουν τις άμυνες του οργανισμού.

Μια παγκόσμια απειλή σοβαρότερη από τον καρκίνο

Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι, αν δεν ανακαλυφθούν νέες, πιο αποτελεσματικές θεραπείες κι αν δεν περιοριστεί δραστικά η χρήση αντιβιοτικών στην ιατρική και στη γεωργία, τότε θα πληγούν τελικά και οι υγιέστεροι πληθυσμοί. Βρετανοί μελετητές του φαινομένου εκτιμούν ότι το 2050 μπορεί να πεθάνουν δέκα εκατομμύρια άνθρωποι από τέτοιες αιτίες, έναντι οκτώ που θα πεθάνουν από καρκίνο. Σύμφωνα με τα στοιχεία του 2010, δύο εκατομμύρια άνθρωποι πλήττονται ετησίως στις ΗΠΑ από ανθεκτικές μολύνσεις και 23.000 πεθαίνουν από αυτές. Πιο πρόσφατες εκτιμήσεις του Washington University School of Medicine ανεβάζουν τους θανάτους σε 162,000, ενώ παγκοσμίως υπολογίζονται σε 700.000.

Η πρώτη μεγάλη επιδημία candida auris στην Ευρώπη σημειώθηκε σε νοσοκομείο του Λονδίνου το 2015-16 με 72 ασθενείς. Στις ΗΠΑ σημειώθηκαν 587 μολύνσεις Candida auris μετά το 2013. Πάρα πολλά κρούσματα σημειώθηκαν στην Ινδία και το Πακιστάν. Η πρώτη επιδημία στη Νότιο Αμερική σημειώθηκε το 2012-13 σε ένα ιατρικό κέντρο της Βενεζουέλας, όπου πέθαναν πέντε από 18 μολυνθέντες. Μια γενετικά διακριτή ποικιλία του Candida auris στη Νότιο Αφρική έπληξε τουλάχιστο 451 ασθενείς την περίοδο 2012-16.

Στα τέλη του 2015, μία ειδικός στο Imperial College London έλαβε ένα πανικόβλητο τηλεφώνημα από το Royal Brompton Hospital στο Λονδίνο που αδυνατούσε επί τρεις μήνες να «καθαρίσει» από τον μύκητα. Οι τρομοκρατημένοι υπεύθυνοι του νοσοκομείου της είπαν: «Δεν έχουμε ιδέα από που έρχεται, αυτό που ξέρουμε είναι ότι μεταδίδεται όπως η πυρκαγιά στο δάσος».

Υπό τη διεύθυνση της ειδικού του Imperial College, το προσωπικό του νοσοκομείου χρησιμοποίησε ένα ειδικό μηχάνημα για να ρίχνει αεροζόλ με υπεροξείδιο του υδρογόνου στο δωμάτιο που χρησιμοποιούσε ένας ασθενής με C. Auris.

Μετά από μία εβδομάδα δεν υπήρχε κανένας ζωντανός οργανισμός στο δωμάτιο. Εκτός από έναν: τον μύκητα Candida Auris.

Βέβαια, ο μύκητας εξαπλώνεται, όχι και η πληροφορία για αυτόν. Το νοσοκομείο, που είναι ένα ειδικευμένο κέντρο θεραπείας για προβλήματα πνευμόνων και καρδιάς, με πλούσιους πελάτες από τη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη, ειδοποίησε τη Βρετανική κυβέρνηση και τους ήδη μολυνθέντες ασθενείς, δεν έκανε όμως καμία δημόσια ανακοίνωση για την επιδημία.

Διευθύνσεις νοσοκομείων και τοπικές, περιφερειακές και εθνικές αρχές σε όλο τον κόσμο κάνουν, όπως φαίνεται, ότι μπορούν, για να αποκρύψουν το πρόβλημα. Το παραπάνω περιστατικό έλαβε πολύ μικρή δημοσιότητα στη Βρετανία και έμεινε σχεδόν άγνωστο διεθνώς.

Ενώ όμως κανείς σχεδόν εκτός Βρετανίας και πολύ λίγοι εντός γνώριζε τι συνέβαινε σε αυτό το νοσοκομείο, ο Candidas Auris αποφάσισε να επισκεφθεί το 900 κλινών νοσοκομείο Universitari i Polit?cnic La Fe, στη Βαλένθια της Ισπανίας.

Στο νοσοκομείο αυτό προσεβλήθησαν 372 άνθρωποι, από τους οποίους 85 ανέπτυξαν μολύνσεις. Το 40% των ασθενών που ανέπτυξαν μολύνσεις πέθαναν εντός 30 ημερών, σύμφωνα με την επιθεώρηση Mycoses. Η διεύθυνση του νοσοκομείου δεν θεώρησε σκόπιμο να ενημερώσει ούτε το κοινό, ούτε τους ασθενείς που δεν είχαν προσβληθεί, για το τι συνέβαινε. ‘Όταν οι New York Times επικοινώνησαν με έναν από τους γιατρούς που έγραψαν το άρθρο αυτό στην επιθεώρηση Mycoses, που τους είπε ότι το νοσοκομείο δεν επιθυμεί να γίνεται λόγος για την υπόθεση, για να μη βλαφτεί η δημόσια εικόνα του.

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Ότι η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση του Δείκτη Ισότητας των Φύλων στην ΕΕ διαπίστωσε ο ΟΗΕ μετά την επίσκεψη εμπειρογνωμόνων στη χώρα

GETTY IMAGES

«Η Ελλάδα έχει ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά γυναικείας απασχόλησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση και βρίσκεται στην τελευταία θέση του Δείκτη Ισότητας των Φύλων μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ», ανέφεραν οι ‘Αλντα Φάτσιο και Ελίζαμπεθ Μπρόντερικ, μέλη της ομάδας ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων των Ηνωμένων Εθνών, που βρέθηκαν τις τελευταίες ημέρες στην Ελλάδα προκειμένου να αξιολογήσουν την πρόοδο στην εξάλειψη των διακρίσεων σε βάρος των γυναικών και την επίτευξη ισότητας μεταξύ των δύο φύλων, σε σχετική συνέντευξη τύπου.

Σημείωσαν δε, ότι η κατάσταση είναι ακόμα χειρότερη για τις περιθωριοποιημένες ομάδες, όπως οι μετανάστριες και οι γυναίκες Ρομά.

Υπογράμμισαν την ανάγκη ενδυνάμωσης των θεσμικών μηχανισμών της χώρας, όπως η γενική γραμματεία για την Ισότητα των Φύλων, που θα υποστηρίξει το νέο νόμο για την ουσιαστική ισότητα των φύλων, το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ισότητα των Φύλων και ο Συνήγορος του Πολίτη, ενώ επισήμαναν ότι η ελληνική κυβέρνηση ανταποκρίθηκε θετικά στα σχόλιά τους και παρουσιάστηκε ανοιχτή στις προτάσεις τους, αντίθετα με άλλες χώρες, που έχουν επισκεφτεί.

Οι εμπειρογνώμονες περιέγραψαν, ότι η Ελλάδα υστερεί στο κομμάτι των δικαιωμάτων των γυναικών σε σχέση με άλλες χώρες στην Ευρωπαϊκή Ένωση παρά το ισχύον νομοθετικό και πολιτικό πλαίσιο, λόγω της ελλιπούς εφαρμογής, των συνεχιζόμενων διακρίσεων και του παρατεταμένου αντίκτυπου της κρίσης και των μέτρων λιτότητας.

Επιπλέον, τα στερεότυπα για του έμφυλους ρόλους, συνεχίζουν να επικρατούν στην ελληνική κοινωνία, με τη γυναίκα να αναλαμβάνει την κύρια φροντίδα των παιδιών και του σπιτιού, περιέγραψαν οι εμπειρογνώμονες.

Οι ελλείψεις θέσεων σε δημόσιους παιδικούς σταθμούς, οι περικοπές δαπανών για φροντίδα ηλικιωμένων και ατόμων με αναπηρία, έχουν ως αποτέλεσμα, να αναλαμβάνουν οι γυναίκες τη φροντίδα των παραπάνω.

Η ενδοοικογενειακή βία και γενικότερα η βία κατά των γυναικών είναι παρούσες, όμως συνήθως δεν βγαίνουν προς τα έξω, είτε γιατί οι γυναίκες φοβούνται το στίγμα, είτε για να μη διαταραχθεί η οικογένεια.

«Η ενότητα της οικογένειας παίζει σημαντικό ρόλο στην ελληνική κοινωνία, πράγμα θετικό», τόνισαν οι κ.κ. Φάτσιο και Μπρόντερικ, αλλά αυτό δεν πρέπει να γίνεται εις βάρος της ασφάλειας των γυναικών.

Πολλές γυναίκες με τις οποίες συνομίλησαν, τους είπαν, ότι ακόμα και αν το δηλώνουν στην αστυνομία, οι αστυνομικοί είτε τις αποθαρρύνουν να προχωρήσουν σε επίσημη καταγγελία είτε τους συστήνουν να επισκεφτούν οργανώσεις, που θα μεσολαβήσουν για «να τα ξαναβρούν με τον άντρα τους, για να μη χαλάσει η οικογένεια».

Αντίστοιχα, σε περιπτώσεις σεξουαλικής παρενόχλησης σε τόπους εργασίας, διστάζουν να μιλήσουν, για να μη χάσουν τη δουλειά τους. «Μας προβληματίζει ιδιαίτερα η πρόσφατη αναχρονιστική πρόταση τροποποίησης του Ποινικού Κώδικα αναφορικά με τον ορισμό του βιασμού», υποστήριξαν οι εμπειρογνώμονες.   «Δεν υπάρχει Εθνικό Σύστημα Συλλογής Δεδομένων για τη βία κατά των γυναικών, ούτε για γυναικοκτονίες στην Ελλάδα και αυτό πρέπει να αλλάξει», είπαν.

Παρότι υπάρχει ένα σχετικά καλό νομοθετικό πλαίσιο για την προστασία της μητρότητας, συχνά δεν εφαρμόζεται και παρατηρήθηκαν διακρίσεις εις βάρος εγκύων γυναικών ή με οικογενειακές υποχρεώσεις. Επιπλέον αρκετές γυναίκες ανέφεραν, πως εργοδότες αρνούνται να τις προσλάβουν, επειδή «μπορεί να μείνουν κάποια στιγμή έγκυοι».

Οι -ακόμα παρούσες- προκαταλήψεις στην ελληνική κοινωνία σχετικά με τον σεξουαλικό προσανατολισμό, επίσης θέτει στις ομοφυλόφιλες γυναίκες δυσκολίες σε όλα τα επίπεδα.

«Αυτό που χρειάζεται σήμερα είναι συντονισμένη προσπάθεια για την υλοποίηση, παρακολούθηση και λογοδοσία αναφορικά με μέτρα, τα οποία θα αντιμετωπίσουν τα προβλήματα, καθώς και η δέσμευση των απαραίτητων πόρων για κοινωνική προστασία και λοιπές υπηρεσίες, ιδιαίτερα για δράσεις, που αποσκοπούν στη μείωση του όγκου της μη αμειβόμενης εργασίας των γυναικών ως φροντιστών και στις προσπάθειες πρόληψης της έμφυλης βίας», εξήγησαν οι εμπειρογνώμονες.

Εξίσου σημαντικές είναι οι προσπάθειες να αλλάξουν οι ισχύουσες κοινωνικές νόρμες και τα έμφυλα στερεότυπα μέσω του εκπαιδευτικού συστήματος και των μέσων ενημέρωσης. Χωρίς ισχυρή παρέμβαση, δεν θα αξιοποιηθεί η ευκαιρία επιτάχυνσης της οικονομικής ανάκαμψης μέσω της ισότιμης συμμετοχής των γυναικών στην κοινωνική και οικονομική ανάκαμψη της Ελλάδας, συμπλήρωσαν.

Αποτελεί ευκαιρία για την Ελλάδα, κατέληξαν οι κ.κ. Φάτσιο και Μπρόντερικ, τώρα που η χώρα βρίσκεται σε μεταβατικό στάδιο και ανακάμπτει οικονομικά, να κατοχυρωθεί και στην πράξη η ισότητα μεταξύ των φύλων.

Η αποστολή της Ομάδας Εργασίας επισκέφθηκε την Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη και τη Λέσβο, από 1 ως τις 12 Απριλίου, όπου συνάντησε κυβερνητικούς αξιωματούχους, εκπροσώπους κρατικών θεσμών, οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και ιδιώτες. Επισκέφθηκε επίσης ένα σχολείο, ένα σωφρονιστικό κατάστημα και μια δομή φιλοξενίας μεταναστών και προσφύγων.

Οι εμπειρογνώμονες θα υποβάλουν την πλήρη έκθεσή τους στο Συμβούλιο των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών τον Ιούνιο του 2020. Τα ευρήματά τους, όπως υποστηρίζουν, θα βοηθήσουν στη δρομολόγηση των εθνικών και διεθνών προσπαθειών προώθησης της ισότητας των φύλων και προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων γυναικών και κοριτσιών σε όλο τον κόσμο.

(Πηγή: lifo.gr)

Παναγία των Παρισίων: «Όλες οι εστίες φωτιάς έσβησαν στη Νοτρ Νταμ», ανακοινώθηκε από τους πυροσβέστες όμως το μνημείο είναι σοβαρά τραυματισμένο, ενώ σημαντικά έργα τέχνης καταστράφηκαν.

Η φωτιά ξέσπασε στις 19.50 το απόγευμα της Δευτέρας και εξαπλώθηκε αστραπιαία στην οροφή του γοτθικού κτιρίου που ανεγέρθηκε πριν από οκτώ αιώνες και πλέον, φθάνοντας στο βέλος της, που κατέρρευσε, ακολουθούμενο από ουσιαστικά όλη τη στέγη. Ωστόσο, σύμφωνα με αξιωματικό του πυροσβεστικού σώματος, οι πυροσβέστες μπόρεσαν να σώσουν την πέτρινη κτιριακή δομή και τα δύο κωδωνοστάσια, αποτρέποντας την κατάρρευσή τους.

Ένας πυροσβέστης τραυματίστηκε βαριά. Πρόκειται για το μοναδικό θύμα της πυρκαγιάς που έχει αναφερθεί μέχρι τώρα.

Καταστράφηκαν σημαντικά έργα τέχνης

Οι πυροσβέστες χρειάστηκε να δώσουν μάχη με τον καπνό και με το λιωμένο μολύβι που έσταζε στην προσπάθειά τους να σώσουν κάποιους από τους θησαυρούς μέσα στη Νοτρ Νταμ.

Ένα αγκάθινο στεφάνι διακοσμημένο με χρυσό κι ένα άμφιο που φόραγε ο Λουδοβίκος ο Θ΄, επίσης γνωστός ως ο Λουδοβίκος ο Άγιος, μονάρχης της Γαλλίας τον 13ο αιώνα, σώθηκαν, είπε ο μονσινιόρος Πατρίκ Σοβέ, ιερωμένος αρμόδιος για τη διαχείριση της Παναγίας των Παρισίων. Αλλά οι πυροσβέστες δεν μπόρεσαν να κατεβάσουν κάποιους από τους ανεκτίμητους μεγάλους πίνακες ζωγραφικής έγκαιρα, πρόσθεσε.

Στο μεταξύ η θλίψη και ο θρήνος κυριαρχούν σε όλο τον κόσμο για την καταστροφή στο μνημείο. Κάηκε «ένα σύμβολο της Γαλλίας», σημειώθηκε μια «φρικτή καταστροφή», εκτυλίχθηκαν «συγκλονιστικές σκηνές»: από το Βερολίνο ως το Λονδίνο, την Ουάσινγκτον, από το Βατικανό ως την Ιερουσαλήμ, οι αντιδράσεις για την πυρκαγιά στον εμβληματικό γοτθικό καθεδρικό ναό της Παναγίας των Παρισίων τη Μεγάλη Δευτέρα των Καθολικών δεν έπαψαν να πολλαπλασιάζονται από χθες βράδυ.

Άγνωστα τα αίτια

Η εισαγγελία του Παρισιού ανακοίνωσε ότι διενεργεί έρευνα για τη φωτιά. Πολλές πηγές προσκείμενες στη γαλλική αστυνομία πάντως ανέφεραν ότι η υπόθεση εργασίας είναι πως οφειλόταν σε ατύχημα.

Ο ναός βρισκόταν εν μέσω ανακαίνισης, με σκαλωσιές σε τμήματά του, κι ορισμένα από τα περίφημα μπρούτζινα γλυπτά του είχαν αφαιρεθεί την περασμένη εβδομάδα για συντήρηση. Η Νοτρ Νταμ, που άρχισε να οικοδομείται το 1163 και ολοκληρώθηκε περίπου έναν αιώνα αργότερα, θεωρείται υπόδειγμα της γαλλικής γοτθικής εκκλησιαστικής αρχιτεκτονικής. Η οροφή του ναού, το μεγαλύτερο μέρος της οποίας καταστράφηκε, ήταν μια από τις παλαιότερες τέτοιες κατασκευές στο Παρίσι.

Ο ναός βρίσκεται στο επίκεντρο της πλοκής ενός κλασικού μυθιστορήματος του Βίκτορα Ουγκό, αποτελεί Μνημείο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO και προσελκύει εκατομμύρια τουρίστες κάθε χρόνο.

This aerial photo provided Tuesday April 16, 2019 by the Paris Fire Brigade shows Notre Dame cathedral burning, Monday April 15, 2019. Experts assessed the blackened shell of Paris’ iconic Notre Dame Tuesday morning to establish next steps to save what remains after a devastating fire destroyed much of the cathedral that had survived almost 900 years of history. (Benoit Moser/BSPP via AP)

«Το χειρότερο αποφεύχθηκε, έστω κι αν η μάχη δεν έχει ακόμη κερδηθεί τελείως», είπε ο γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν μετά τα μεσάνυχτα, τοπική ώρα, σε δημοσιογράφους, καθώς πυροσβέστες συνέχιζαν τις προσπάθειές τους για να αποφευχθεί η κατάρρευση κι άλλων τμημάτων του ναού και να σβήσουν τελείως τις φλόγες.

Ο Μακρόν δεσμεύθηκε ότι ξεκινά εκστρατεία για την ανοικοδόμηση του ναού, καλώντας τα «σπουδαιότερα ταλέντα» στη Γαλλία και πέραν αυτής να συμβάλλουν στην αποκατάσταση του παρισινού μνημείου.

Firefighters work at Notre-Dame Cathedral in Paris, France April 16, 2019. A massive fire consumed the cathedral on Monday, gutting its roof and stunning France and the world. REUTERS/Gonzalo Fuentes

«Θα ανοικοδομήσουμε τη Νοτρ Νταμ μαζί», τόνισε ο Μακρόν, που εμφανώς δυσκολευόταν να συγκρατήσει τα συναισθήματά του, υποσχόμενος ότι αυτό θα είναι «το έργο μας τα χρόνια που θα έλθουν».

Ο υφυπουργός Εσωτερικών Λοράν Νουνές δήλωσε ότι τα αίτια δεν έχουν γίνει ακόμα γνωστά και πως οι έρευνες συνεχίζονται. Το ερώτημα πλέον είναι να μάθουμε «πώς θα συμπεριφερθεί το κτίριο». «Για τον λόγο αυτό θα πραγματοποιηθεί μια συνάντηση με ειδικούς, με αρχιτέκτονες κτιρίων στη Γαλλία για να προσπαθήσουμε να καθορίσουμε αν η δομή είναι σταθερή και αν οι πυροσβέστες μπορούν να εισέλθουν στο εσωτερικό για να συνεχίσουν το έργο τους», κατέληξε ο Νουνές.

«Μια τόσο μεγάλη φωτιά έχει επιπτώσεις στις δομές, πρέπει να διασφαλίσουμε ότι εξακολουθούν να είναι σταθερές ώστε να επιτρέψουμε στους άνδρες μας να ξαναμπούν στο εσωτερικό. Το έκαναν στη διάρκεια αυτής της νύχτας με πολλή γενναιότητα στα κωδωνοστάσια για να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν την πυρκαγιά από το εσωτερικό και να αποτρέψουν την κατάρρευσή τους», εξήγησε ο ίδιος.

(Πηγή: atexnos.gr)

Το 31,4% των Ελλήνων πολιτών αγοράζει φθηνότερα προϊόντα, ωστόσο το 40,4% αγοράζει λιγότερα προϊόντα σε σχέση με την περίοδο πριν από την εκδήλωση της οικονομικής κρίσης, όπως προκύπτει από σχετική έρευνα που διενήργησε το Εργαστήριο Μάρκετινγκ του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Η έρευνα έγινε τηλεφωνικά σε πανελλαδικό δείγμα 758 νοικοκυριών με τυχαία δειγματοληψία και με χρήση δομημένου ηλεκτρονικού ερωτηματολογίου και ειδικού λογισμικού.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, ποσοστό 48,7% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι ψωνίζει σταθερά σε ένα σούπερ μάρκετ.

Σχεδόν οι μισοί καταναλωτές (51,3%) χρησιμοποιούν περισσότερες από μία εναλλακτικές επιλογές.

Η συχνότητα αγορών στις αλυσίδες λιανικού εμπορίου έχει μέση τιμή 6,3 φορές τον μήνα. Το 66,4% των ερωτηθέντων ψωνίζουν μέχρι 6 φορές μηνιαίως.

Αναφορικά με το ύψος της δαπάνης ανά επίσκεψη, ποσοστό 61,5% των ερωτηθέντων αφήνει έως 50 ευρώ κάθε φορά που ψωνίζει.

Ποσοστό 31,4% δαπανά από 51 ως 100 ευρώ και μόνο το 7,1% υπερβαίνει τα 100 ευρώ σε μία τυπική επίσκεψη στο σούπερ μάρκετ.

Η μέση δαπάνη ανά επίσκεψη στο σούπερ μάρκετ εκτιμάται σε 56,91 ευρώ. Η μηνιαία δαπάνη των καταναλωτών στα σούπερ μάρκετ εκτιμήθηκε κατά μέσο όρο στα 305,84 ευρώ.

Το 93% των ερωτηθέντων δηλώνουν ότι έχουν προαποφασίσει τι είδη θα αγοράσουν πριν πάνε στο σούπερ μάρκετ.

Αναφορικά με την μάρκα του κάθε προϊόντος προαποφασισμένο εμφανίζεται το 51% των ερωτηθέντων.

Αυτό σημαίνει ότι το 49%, δηλαδή σχεδόν ο ένας στους δύο πελάτες, επιλέγουν μάρκα μέσα στο κατάστημα συγκρίνοντας τις επιλογές που τους δίνει το σούπερ μάρκετ.

Οι ερωτηθέντες δήλωσαν τη σημασία που αποδίδουν όταν ψωνίζουν σε βασικά κριτήρια επιλογής προϊόντων. Εξετάζοντας τη σπουδαιότητα των κριτηρίων επιλογής προϊόντων, βλέπουμε ότι σημαντικότερα θεωρούνται η ποιότητα, η τιμή, οι προσφορές και η ελληνική προέλευση.

Όσον αφορά τη σημασία που δίνουν οι καταναλωτές σε συγκεκριμένα κριτήρια επιλογής καταστημάτων σούπερ μάρκετ, όπως μετέδωσε το ΑΠΕ, η έρευνα έδειξε ότι η ποιότητα των εμπορευμάτων, οι τιμές, η ποικιλία των επιλογών, και οι προσφορές έχουν τη μεγαλύτερη σπουδαιότητα στην επιλογή καταστήματος από τον καταναλωτή.

Σύμφωνα με την έρευνα, οι καταναλωτές δίνουν ιδιαίτερη σημασία στα ελληνικά προϊόντα κατά τις αγορές τους.

Συγκεκριμένα, ποσοστό 86,4% των ερωτηθέντων απάντησε ότι όταν βρίσκει στο σούπερ μάρκετ ελληνικά προϊόντα τα προτιμά από τα εισαγωγής.

Διευκρινίζεται ότι η ερώτηση αυτή αφορά την πρόθεση του καταναλωτή και δεν ταυτίζεται με την τελική επιλογή του που επηρεάζεται από πολλαπλούς παράγοντες (διαθεσιμότητα στο ράφι, τιμές, προσφορές, κτλ). Ειδικότερα:

– Ποσοστό 84,7% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι υπάρχει στροφή των καταναλωτών στα προϊόντα ελληνικής παραγωγής.

– Ποσοστό 93,8% δηλώνει ότι θέλουν να αναγράφεται στη συσκευασία ότι ένα προϊόν είναι ελληνικής παραγωγής.

– Ποσοστό 59,1% πιστεύει ότι τα ελληνικά προϊόντα έχουν καλύτερη ασφάλεια και ποιότητα.

– Ποσοστό 91,9% πιστεύει ότι προτιμώντας ελληνικά προϊόντα στηρίζει την παραγωγή της χώρας.

-Ποσοστό 82,1%πιστεύει ότι προτιμώντας ελληνικά προϊόντα βοηθά στη μείωση της ανεργίας.

Στα παραπάνω δεδομένα, διακρίνεται σύμφωνα με την έρευνα, να κυριαρχεί το καταναλωτικό κίνημα για τη στροφή στο Made in Greece που προέκυψε από προβληματισμό για τις αιτίες της κρίσης. Ιδιαίτερη σημασία έχει η ορθολογική αντιμετώπιση του θέματος και η κατανόηση από το σύνολο σχεδόν των καταναλωτών της σημασίας που έχει η στήριξη των εγχώριων προϊόντων για την παραγωγική ανασυγκρότηση και την αντιμετώπιση της ανεργίας. Πρόκειται για στάσεις ωριμότητας και συμπεριφορές αυτοσυντήρησης που αναπτύσσονται στην ελληνική κοινωνία.

Αναφορικά με τις αλλαγές που έχει επιφέρει η οικονομική κρίση στην αγοραστική συμπεριφορά των καταναλωτών σημειώνεται ότι οι επιλογές δεν προέκυψαν τα εξής:

– Το 31,4% αγοράζει φθηνότερα προϊόντα.

– Το 40,4% αγοράζει λιγότερα προϊόντα.

– Το 72,4% συγκρίνει τιμές σε προϊόντα και καταστήματα.

– Το 37,6% περιορίζεται στα απολύτως απαραίτητα.

Σύμφωνα με την έρευνα, ποσοστό 37,7% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι η οικονομική κατάσταση του έγινε χειρότερη εντός του 2018, το 53,4% δήλωσε ότι παρέμεινε αμετάβλητη και το 8,8% δήλωσε ότι βελτιώθηκε.

Επίσης, ποσοστό 28% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι η οικονομική κατάσταση του θα επιδεινωθεί εντός του 2019, το 58,8% πιστεύει ότι θα μείνει αμετάβλητη και το 13,2% πιστεύει ότι θα βελτιωθεί.

Σημειώνεται ότι το 26,1% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι οι αγορές του θα είναι λιγότερες στο 2018, το 67,7% πιστεύει ότι θα είναι αμετάβλητες και το 6,2% εκτιμά ότι θα είναι περισσότερες.

(Πηγή: enikos.gr με πληροφορίες από ΑΠΕ)

Έως το 2030 περίπου 14,5 εκατομμύρια άνθρωποι θα έχουν νεφρική νόσο τελικού σταδίου (έναντι 9,7 εκατομμυρίων το 2010) και από αυτούς μόνο τα 5,4 εκατομμύρια θα λαμβάνουν την κατάλληλη θεραπεία, σύμφωνα με το νέο -δεύτερο κατά σειρά- «Παγκόσμιο Άτλαντα Υγείας Νεφρών», που παρουσιάσθηκε στη Μελβούρνη από τη Διεθνή Εταιρεία Νεφρολογίας. Περισσότεροι από δύο εκατομμύρια άνθρωποι πεθαίνουν κάθε χρόνο παγκοσμίως, εξαιτίας αδυναμίας πρόσβασης σε αιμοκάθαρση ή σε μεταμόσχευση νεφρού.

Περίπου το ένα χιλιοστό (0,1%) του παγκόσμιου πληθυσμού πάσχει από νεφρική νόσο τελικού σταδίου, με τα υψηλότερα ποσοστά στις χώρες χαμηλού εισοδήματος, έως επτά φορές μεγαλύτερα από ό,τι στις πλούσιες χώρες, σύμφωνα με το ΑΜΠΕ. Όμως μόνο το 4% του πληθυσμού των φτωχότερων χωρών έχουν τη δυνατότητα να κάνουν αιμοκάθαρση ή μεταμόσχευση νεφρού, έναντι ποσοστού 60% των ασθενών στις ανεπτυγμένες χώρες.

Ο Παγκόσμιος Άτλας, που περιλαμβάνει στοιχεία για την υγεία των νεφρών σε 160 χώρες, εκτιμά ότι περίπου ένας στους δέκα ανθρώπους στον πλανήτη (το 10%) πάσχει από χρόνια νεφρική νόσο (ΧΝΝ), πολλοί από αυτούς χωρίς καν να το γνωρίζουν, επειδή η πάθηση αργεί να εμφανίσει συμπτώματα.

Η ΧΝΝ μπορεί να επιδεινωθεί σταδιακά και να εξελιχθεί σε νεφρική νόσο τελικού σταδίου κυρίως εξαιτίας της υψηλής αρτηριακής πίεσης του ασθενούς ή του διαβήτη. Ενδείξεις δυσλειτουργίας των νεφρών αποτελούν τα αυξημένα επίπεδα πρωτεΐνης στα ούρα ή της κρεατινίνης στο αίμα.

Τα νεφρά παίζουν ζωτικό ρόλο για την καλή υγεία του σώματος, καθώς φιλτράρουν το αίμα και αποβάλλουν το περιττά υγρά. Η διατάραξη της λειτουργίας τους μπορεί να έχει διάφορες σοβαρές συνέπειες, αυξάνοντας, μεταξύ άλλων, τον κίνδυνο για καρδιοπάθεια, εγκεφαλικό και ακρωτηριασμό.

Ο Άτλας – ο πρώτος είχε παρουσιαστεί στο Παγκόσμιο Συνέδριο Νεφρολογίας στο Μεξικό το 2017- δείχνει ότι στο 60% των χωρών υπάρχει έλλειψη σε ειδικούς νεφρολόγους και στο 63% των χωρών υπάρχει ελλιπής γνώση και ενημέρωση των ασθενών. Η μεγαλύτερη έλλειψη νεφρολόγων υπάρχει στη Νότια Ασία και στην Αφρική.

(Πηγή: newsbeast.gr)

Ένας νεαρός Ιταλός, που έπασχε από οξεία λευχαιμία, ζει εδώ κι ενάμιση χρόνο, χάρη στο “μαγικό φίλτρο”, που προέρχεται από το αίμα μιας Ελληνίδας δασκάλας. Η Ιωάννα Λάγκα είναι η δασκάλα που έδωσε αρχέγονα αιμοποιητικά κύτταρα από το αίμα της, για να σωθεί ο εικοσάχρονος τότε “Τζουζέπε”, όπως η ίδια τον ονομάζει. Ένα βρέφος επτά μηνών, τον περασμένο Αύγουστο, πήρε επίσης αυτό το “μαγικό φάρμακο”, όχι από το αίμα από τα οστά της λεκάνης μιας μητέρας τριών παιδιών από τη Φλώρινα, της Δήμητρας Τσάλκου.

Οι δύο γυναίκες είναι δύο από τους 37 συμβατούς δότες, που βρέθηκαν ανάμεσα σε 9.500 δείγματα που είχε συλλέξει από 4/11/2014 μέχρι 31/12/2018, ο Σύλλογος Εθελοντών Αιμοδοτών Κοζάνης «Γέφυρα Ζωής», ο οποίος συνεργάζεται για αυτό τον σκοπό με το Κέντρο Ενημέρωσης και Προσέλκυσης Εθελοντών Δοτών Μυελού των Οστών του Πανεπιστημίου Πατρών (ΚΕΔΜΟΠ). Από αυτούς τους 37 συμβατούς δότες, οι 13 έδωσαν μόσχευμα, όπως αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Συλλόγου «Γέφυρα Ζωής», Θεόδωρος Τσαουσίδης. Μάλιστα γνωστοποιεί ότι τον Απρίλιο και τον Αύγουστο του 2018 δύο βρέφη με λευχαιμία, ηλικίας 11 και επτά μηνών, αντίστοιχα περιλαμβάνονται ανάμεσα στους ασθενείς που πήραν μόσχευμα από αυτούς τους 13 δότες.

“Κάθε χρόνο χιλιάδες άνθρωποι μεταξύ των οποίων και πολλά παιδιά διαγιγνώσκονται με κάποια κακοήθη ασθένεια του αίματος, όπως η λευχαιμία και το λέμφωμα. Όταν ο ασθενής που πάσχει από λευχαιμία δεν βρίσκει συμβατό δότη στο οικογενειακό του περιβάλλον (η πιθανότητα συμβατότητας ανάμεσα στα αδέρφια είναι περίπου 30%), η ζωή του εξαρτάται από την εύρεση συμβατού εθελοντή δότη. Η πιθανότητα να βρεθεί συμβατός δότης είναι εξαιρετικά σπάνια (1:20.000- 1:1.000.000). Η μεταμόσχευση μυελού των οστών από συγγενή ή εθελοντή δότη είναι πλέον μια καθιερωμένη θεραπευτική μέθοδος και για ορισμένα νοσήματα αίματος αποτελεί τη μόνη θεραπεία”, επισημαίνει ο κ Τσαουσίδης. Παράλληλα, αναφέρει ότι η διαδικασία γίνεται με αιμοληψία και κάποιες φορές, όπως στις περιπτώσεις των δύο βρεφών, με λήψη μέσω παρακέντησης μυελικού μοσχεύματος από τα οστά της λεκάνης.

Για την Ιωάννα Λάγκα η ιστορία άρχισε την άνοιξη του 2016, όταν μια συγχωριανή της χρειάστηκε μόσχευμα. Κινητοποιήθηκαν οι κάτοικοι του χωριού και όλης της περιοχής, καθώς και ο Σύλλογος Εθελοντών Αιμοδοτών Κοζάνης, για να βρεθεί το μόσχευμα. Ο Σύλλογος οργάνωσε και στη Θεσσαλονίκη μια εκδήλωση για τη συλλογή δειγμάτων σάλιου, όπου πήγε και έδωσε δείγμα. Τελικά δεν βρέθηκε κάποιος συμβατός δότης από αυτή τη διαδικασία, αλλά η κοπέλα βρήκε μόσχευμα από αλλού.

“Τον Αύγουστο του 2017 μου τηλεφώνησαν από το ΚΕΔΜΟΠ και μου είπαν ότι είμαι συμβατή με κάποιο νεαρό από την Ιταλία. Αμέσως, χωρίς δεύτερη σκέψη πήγα και έδωσα δύο φορές αίμα στις 25 Αυγούστου και στις 19 Σεπτεμβρίου, προκειμένου να διαπιστωθεί ότι δεν έχω πρόβλημα υγείας και ότι δεν πάσχω από κάποιο νόσημα. Τελικά τον Οκτώβριο έγινε η λήψη του μοσχεύματος με είναι εύκολη και ανώδυνη αιμοληψία. Σου παίρνουν αίμα το οποίο φυγοκεντρίζουν για να πάρουν τα κύτταρα που χρειάζονται. Η διαδικασία διαρκεί τρεις- 3,5 ώρες” λέει, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ. Το πρώτο καλό νέο για τον “ Τζουζέπε” το πήρε πέρσι το Πάσχα όταν πληροφορήθηκε ότι ζει, ενώ πριν λίγες ημέρες έμαθε ότι ο νεαρός εξακολουθεί να ζει. «Αυτό σημαίνει ότι όλα πάνε καλά και ότι δεν είναι μακριά η ημέρα που θα τον γνωρίσω. Τον θεωρώ τρίτο μου παιδί. Δεν ξέρω πώς τον λένε αλλά εγώ τον έχω “βαφτίσει” Τζουζέπε» αφηγείται στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η κ. Λάγκα.

Η Δήμητρα Τσάλκου πέρσι το καλοκαίρι ειδοποιήθηκε από το ΚΕΔΜΟΠ ότι είναι συμβατή με ένα βρέφος επτά μηνών με σοβαρή αιματολογική πάθηση και ταξίδεψε μέχρι την Πάτρα για να γίνει εκεί η διαδικασία λήψης μοσχεύματος από τα οστά της λεκάνης. “Δεν έχω ακριβείς πληροφορίες για το παιδάκι, μάλλον είναι στην Ιταλία. Μου είπαν ότι περισσότερες πληροφορίες για το παιδάκι θα μπορώ να έχω μετά από ένα χρονικό διάστημα και ότι τότε θα έχω και τη δυνατότητα να το γνωρίσω αν θέλω. Είμαι μητέρα τριών παιδιών και ήθελα με πάρα πολύ μεγάλη ευχαρίστηση να βοηθήσω αυτό το μωράκι. Ένα μήνα μετά την μεταμόσχευση μου είπαν ότι πέτυχε κατά 99,9%. Χρειάστηκε να ταξιδέψω στην Πάτρα, γιατί δεν υπήρχε η δυνατότητα να γίνει η λήψη στη Θεσσαλονίκη στο νοσοκομείο Παπανικολάου. Πήγα στην Πάτρα πριν την λήψη γνωρίστηκα με τους γιατρούς και ενημερώθηκα ότι η λήψη του μοσχεύματος πρέπει να γίνει από τα οστά της λεκάνης γιατί το μόσχευμα προορίζεται για βρέφος. Η αλήθεια είναι ότι είχα φοβηθεί λίγο όταν μου είπαν ότι η λήψη θα γίνει με νάρκωση από τα οστά της λεκάνης, αλλά μού επιβεβαίωσαν ότι δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος για την υγεία μου και ότι αυτό που θα πάρουν αναπληρώνεται πάρα πολύ γρήγορα. Με τρόμαζε λίγο η νάρκωση γιατί δεν είχα κάνει ποτέ. Δεν είχα καμία ενόχληση μετά τη λήψη. Εκείνο που είναι περίεργο είναι ότι ενώ πάντα είχα χαμηλό αιματοκρίτη, όταν πήγα να δώσω το μόσχευμα ο αιματοκρίτης μου είχε ανέβει χωρίς να μου έχουν δώσει κάτι. Ήταν σαν να έγινε ένα θαύμα, δεν το πίστευαν ούτε οι ίδιοι οι γιατροί. Θα ήθελα να έχω νέα από το παιδάκι που πήρε το μόσχευμα και θα ήθελα να το γνωρίσω” λέει η κ. Τσάλκου.

Ο καθένας που επιθυμεί να γίνει δότης μυελού των οστών μπορεί να δώσει δείγμα σάλιου και, εφόσον βρεθεί ιστοσυμβατός με κάποιον ασθενή, να ακολουθήσει η διαδικασία λήψης του μοσχεύματος που γίνεται με μια αιμοληψία που όμως διαρκεί περισσότερο δύο-τέσσερις ώρες. Ο υποψήφιος συμβατός δότης πρέπει να πληροί ορισμένα κριτήρια όπως να μην πάσχει από χρόνια νοσήματα ή από κάποια αυτοάνοσα ή από μεταδοτικές παθήσεις ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις πρέπει να δώσει περισσότερα στοιχεία αναφορικά με την υγεία του. Εφόσον βρεθεί απόλυτα υγιής αρχίζει η διαδικασία για τη συλλογή των αρχέγονων αιμοποιητικών κυττάρων από το αίμα του δότη. Πριν την συλλογή χορηγείται στον δότη υποδόρια για τέσσερις μέρες αυξητικός αιμοποιητικός παράγοντας με στόχο την κινητοποίηση των αρχέγονων αιμοποιητικών αιμοποιητικών κυττάρων από τον μυελό στο αίμα. Η διαδικασία που ακολουθείται διαρκεί 2-4 ώρες και γίνεται με μηχανήματα λευκαφαίρεσης και το αίμα αναρροφάται με συνεχόμενο τρόπο από το ένα χέρι, φυγοκεντρείται ώστε να διαχωριστούν και να συγκεντρωθούν τα αρχέγονα αιμοποιητικά κύτταρα σε ένα ασκό ενώ τα υπόλοιπα κύτταρα του αίματος επιστρέφονται διαρκώς πίσω στον δότη από το άλλο χέρι.

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Αυτό μπορούσε να το καταφέρει μόνο ο Τσάρλι Τσάπλιν. Την ίδια στιγμή που δακρύζεις μπορείς να πέσεις και από την καρέκλα από τα γέλια. Και μάλιστα σε συνδυασμό με τις σκέψεις που σου βάζει κάθε του πλάνο, κάθε μήνυμα που εκπέμπει, κοφτερό σαν λεπίδι, τις περισσότερες φορές καθαρά πολιτικό ή κοινωνικό. Έχει τέτοια η δύναμη ο κινηματογράφος του Τσάπλιν, που αν οι ταινίες του έμπαιναν στο δημοτικό σχολείο θα είχαμε έναν καλύτερο κόσμο, πολύ μακριά από την αγριότητα, την απανθρωπιά, τον κυνισμό, τη θρησκευτική προσήλωση στο χρήμα και την ισχύ.

Μιλούσε πάντα στην καρδιά

Όμως θα χωρούσε σήμερα στο θέαμα ένας Τσάπλιν; Ένας δημιουργός που μιλά απευθείας στην καρδιά των ανθρώπων και με τέτοια διεισδυτικότητα και απήχηση. Δύσκολο, καθώς οι μηχανισμοί εξουσίας και χειραγώγησης, η γιγαντιαία επιδρομή επικοινωνιολόγων, που εργάζονται πυρετωδώς για τα αφεντικά τους, η οργουελικής έμπνευσης πλύση εγκεφάλου από τις οθόνες και τα ΜΜΕ ίσως να τον πέταγαν δίπλα στους Γουάινστιν, ή και δίπλα σε ύποπτους για τα πολιτικά τους φρονήματα και «τρομοκράτες», που βρίσκονται απέναντι σε κάθε μορφή εξουσίας και αμφισβητούν το δυτικό τρόπο ζωής, την απληστία της αγοράς, τις στρατιωτικές επεμβάσεις στο όνομα της «ελευθερίας» και τους αόρατους θεσμούς, που έρχονται να «ρυθμίσουν» την ελευθερία και την αυτοδιάθεση των λαών.

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Ο αστροναύτης Σκοτ Κέλι της Αμερικανικής Διαστημικής Υπηρεσίας (NASA) πέρασε σχεδόν ένα χρόνο στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) και, όταν επέστρεψε, ήταν ένας ελαφρώς διαφορετικός -και ίσως πιο γερασμένος- άνθρωπος, σε σύγκριση με τον δίδυμο αδελφό του Μαρκ, επίσης αστροναύτη, ο οποίος το ίδιο διάστημα είχε μείνει στη Γη.

Όμως το βασικό συμπέρασμα είναι ότι αλλαγές που επιφέρει το διάστημα στο ανθρώπινο σώμα και οι οποίες μοιάζουν με αυτές που προκαλούν άλλες καταστάσεις στρες, δεν φαίνονται πολύ σοβαρές ή μόνιμες. Οι εξετάσεις έδειξαν ότι οι όποιες αλλαγές στο σώμα του «διαστημικού» Σκοτ δεν ήταν μεγάλες σε σχέση με τον «γήινο» Μαρκ και το σώμα του πρώτου σε μεγάλο βαθμό επανήλθε στην αρχική κατάστασή του περίπου ένα έτος μετά την επιστροφή του.

Αυτό αποκάλυψαν οι εξονυχιστικές εξετάσεις που έκαναν οι γιατροί και άλλοι επιστήμονες, καθώς ήταν η πρώτη φορά που είχαν τη μοναδική ευκαιρία να μελετήσουν συγκριτικά σε διδύμους (που έχουν κοινό DNA) τις βιολογικές επιπτώσεις του διαστήματος στο ανθρώπινο σώμα.

Οι δέκα μελέτες, που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό «Science», οι πιο ολοκληρωμένες μέχρι σήμερα στο πεδίο της διαστημικής βιοϊατρικής, καλύπτουν πολλούς διαφορετικούς τομείς, από την κατάσταση του εγκεφάλου και του νου έως τις αλλαγές στο μικροβίωμα του εντέρου των αστροναυτών. Τα ευρήματα θα βοηθήσουν στο σχεδιασμό των μελλοντικών πιο μακρινών αποστολών στη Σελήνη και ιδίως στον Άρη όπου το ταξίδι θα διαρκεί περίπου εννέα μήνες.

Μεταξύ άλλων, ο Σκοτ κατά την παραμονή του στο διάστημα εμφάνισε διόγκωση του πάχους της καρωτίδας, του νεύρου του αμφιβληστροειδούς και του δέρματος του μετώπου, απώλεια σωματικού βάρους, αλλαγές στα βακτήρια του εντέρου του, μικρή εξασθένηση μερικών γνωστικών δεξιοτήτων, επιμήκυνση των τελομερών των χρωμοσωμάτων του και μεταβολές στην έκφραση αρκετών γονιδίων. Τα περισσότερα (αλλά όχι όλα) τα γονίδια του επανήλθαν στην κανονική λειτουργία τους έξι μήνες μετά την επιστροφή του, κάτι που ίσως δείχνει μια μονιμότερη γενετική βλάβη.

Ο Σκοτ που είχε μείνει στο διάστημα από τον Μάρτιο του 2015 έως τον Μάρτιο του 2016 (340 συνεχόμενες μέρες) φαίνεται να γέρασε λίγο πιο γρήγορα σε σχέση με τον Μαρκ που είχε μείνει στον πλανήτη μας, καθώς είχε πάρει σύνταξη από το 2011 και είναι σήμερα υποψήφιος γερουσιαστής στην Αριζόνα για τις εκλογές του 2020.

Το πιο παράξενο είναι ότι όσο βρισκόταν στο διάστημα, ο Σκοτ έδειξε βιολογικές ενδείξεις αντίστροφης γήρανσης (επιμήκυνση των τελομερών του), μόλις όμως επέστρεψε στη Γη, συνέβη το αντίστροφο (σμίκρυνση τελομερών), σαν το σώμα του να είχε ξαφνικά γεράσει πιο γρήγορα, κάτι που πιθανώς αυξάνει τον κίνδυνο για καρδιαγγειακές παθήσεις και καρκίνο σε βάθος χρόνου.

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Του Βενιζέλου Λεβεντογιάννη

ΕΣΣΔ, Μόσχα, Τετάρτη 12 Απριλίου 1961, ώρα 9.50

Οι δρόμοι της πρωτεύουσας της Σοβιετικής Ένωσης άδειασαν ξαφνικά μέσα σε ελάχιστα λεπτά. Η Μόσχα ήταν μια νεκρή πόλη. Το γεμάτο με κόσμο παζάρι του Αρμπάτ έμοιαζε με δρόμο – φάντασμα. Η τεράστια λεωφόρος Καρλ Μαρξ είχε γεμίσει από παρατημένα αυτοκίνητα δεξιά και αριστερά του δρόμου. Μικροί ή μεγαλύτεροι δρόμοι, πάρκα, πλατείες, παιδικές χαρές, ακόμη και το υπέροχο Μετρό, τη μια στιγμή έσφυζαν από ζωή και την επόμενη άδειασαν. Μια ανακοίνωση στο ραδιόφωνο έκανε τους Μοσχοβίτες να τρέξουν στα σπίτια τους. Πολλοί από αυτούς, έντρομοι.

Η φωνή του Γιούρι Λεβιτάν, του εκφωνητή του ραδιοφωνικού σταθμού της Μόσχας, είχε διακόψει το πρόγραμμα και ενημέρωνε πως σε λίγα λεπτά θα γινόταν μια σημαντικότατη ανακοίνωση. Το μυαλό των περισσοτέρων πήγε στο κακό. Ήδη ο ανταγωνισμός στους εξοπλισμούς με τις ΗΠΑ είχε ξεκινήσει και όλοι φοβόντουσαν τα χειρότερα. Η αγωνία είχε κορυφωθεί, αφού ο Λεβιτάν είχε επαναλάβει τρεις φορές πως «θα ακολουθούσε έκτακτο δελτίο».

Οι άνθρωποι, με τον φόβο πως κάποιο κουμπί πατήθηκε, ή πως η χώρα τους, η τεράστια σε έκταση Σοβιετική Ένωση, είχε δεχτεί επίθεση, παράτησαν κακήν κακώς ό,τι έκαναν, ακόμη και τα αυτοκίνητά τους, και έσπευσαν σε κάποιο μέρος για να ακούσουν την είδηση.

Στις 10:02 ακριβώς ο Γιούρι Λεβιτάν, ο δημοσιογράφος που εκφωνούσε τις σημαντικότερες ειδήσεις, σκόρπισε ρίγη συγκίνησης στους Σοβιετικούς και ενθουσιασμό σε ολόκληρη την ανθρωπότητα. Μιλώντας αργά και ευκρινώς, ο εκφωνητής ανήγγειλε: «Εδώ Μόσχα. Προς όλους τους σταθμούς ραδιοφώνου της Σοβιετικής Ένωσης. Μεταδίδουμε την ανακοίνωση του ΤΑΣΣ για την πρώτη πτήση του ανθρώπου στο κοσμικό Διάστημα».

Στις τελευταίες αυτές λέξεις ο εκφωνητής ύψωσε κατά τρόπο δραματικό τη φωνή και σταμάτησε προς στιγμήν για να δοθεί χρόνος να αντιληφθούν οι ακροατές τη σημασία της ανακοίνωσης. «Το πρώτο διαστημόπλοιο του κόσμου Βοστόκ (Ανατολή) με άνθρωπο επιβάτη τέθηκε σε τροχιά από τη Σοβιετική Ένωση στις 12 Απριλίου 1961. Ο πλοηγός Διαστήματος του διαστημόπλοιου – δορυφόρου Βοστόκ είναι ο Σοβιετικός πολίτης επισμηναγός Γιούρι Αλεξέγιεβιτς Γκαγκάριν…».

Το ίδιο γρήγορα οι δρόμοι γέμισαν ασφυκτικά πάλι. Ο κόσμος βγήκε με σημαίες. Χόρευε, τραγουδούσε, αγκάλιαζε και φιλούσε ο ένας τον άλλον. Οι άνθρωποι ήταν και ανακουφισμένοι που κάτι κακό δεν είχε συμβεί αλλά και υπερήφανοι που η χώρα τους είχε καταφέρει το ακατόρθωτο.

ΕΣΣΔ, πόλη Κλούσινο, περιοχή Σμόλενσκ, 6 Αυγούστου 1944 

Το δεκάχρονο ξανθομάλλικο αγοράκι έτρωγε το φτωχό μεσημεριανό του με βαριές μπουκιές: «Μαμά, βαρέθηκα κάθε μέρα να τρώμε πατάτες και χυλό», είπε στη μητέρα του που καθάριζε τα ποτήρια μπροστά από τον νεροχύτη και είχε πλαντάξει στο κλάμα. «Γιούρι μου, γλυκό μου αγοράκι, φάε όλο το φαγητό σου, σε παρακαλώ». Η Άννα Τιμοφέγνεβνα Γκαγκάρινα σκούπισε τα δάκρυά της και τον πήρε αγκαλιά. «Τώρα έχω εσένα εγώ και ο μπαμπάς. Τρώγε να δυναμώσεις. Δεν θέλω να μου πάθεις τίποτε», του είπε και τον φίλησε στο κεφαλάκι. Πριν από λίγες ημέρες οι ναζί είχαν πάρει τις δυο μεγαλύτερες κόρες της οικογένειας Γκαγκάριν αιχμάλωτες και τις είχαν στοιβάξει σε κάποιο βαγόνι με προορισμό τη Γερμανία. Η οικογένεια θρηνούσε γιατί δεν ήξερε εάν θα ξαναδεί τα παιδιά της.

Ο μικρούλης τελείωσε το φαγητό του και ζήτησε την άδεια της μητέρας του να βγει να παίξει. «Να προσέχεις, σε παρακαλώ, και εάν δεις Γερμανούς να πλησιάζουν πάλι, να έρθεις αμέσως στο σπίτι», του φώναξε καθώς ο 10χρονος έκλεινε την πόρτα πίσω του και ξεχυνόταν στους αγρούς.

Θα έπαιζε το αγαπημένο του παιχνίδι. Με μόνη του συντροφιά τον ήχο του αέρα. Θα έφτιαχνε αυτοσχέδια αεροπλάνα από χαρτί και ξύλο. Δεν είχε περάσει μισή ώρα και ο Γιούρι, ξαπλωμένος στο καταπράσινο λιβάδι, κοίταζε τον ουρανό και με τα χεράκια του περιεργαζόταν την τελευταία του κατασκευή. Ξαφνικά βαριοί πυροβολισμοί ακούστηκαν από ψηλά. Αντί να φοβηθεί και να τρέξει προς το σπίτι, όπως τον είχε ορμηνέψει η μητέρα του, εκείνος βρήκε ένα μεγάλο δέντρο, χώθηκε κάτω από τα κλαδιά του και παρακολούθησε για πρώτη φορά στη ζωή του μια αερομαχία.

Ύστερα από λίγο το αεροσκάφος με το κόκκινο αστέρι στην ουρά, διάτρητο από σφαίρες, έκανε αναγκαστική προσγείωση στο χωράφι που ο μικρός Γιούρι βρισκόταν.

«Ουάου, ένας πραγματικός πιλότος», σκέφτηκε ο Γιούρι και βγήκε από την κρυψώνα του στο δέντρο. Τα κοντά του ποδαράκια είχαν βγάλει φτερά καθώς πλησίαζε το σοβιετικό «Γιακ» που είχε καταρριφθεί. «Φύγε μικρέ, θα ανατιναχθεί», του φώναξε από μακριά ο πιλότος που έτρεχε και απομακρυνόταν από το σκάφος του. «Πήγαινε σπίτι σου γιατί ο Φρίτσης θα ξανάρθει», κούνησε τα χέρια του και έδιωξε το παιδάκι από το σημείο της πτώσης. Αυτή ήταν η πρώτη επαφή του Γιούρι Γκαγκάριν με τα αεροπλάνα και την αεροπορία.

Σοβιετική Ένωση, περιοχή Γκζιατσκ, 9 Μαρτίου 1950

Ο Αλεξέι Γκαγκάριν έσυρε το κουρασμένο του βήμα και ανέβηκε αργά την ξύλινη σκάλα του σπιτιού του. Εργαζόταν μαζί με τη σύζυγό του στην κολεκτίβα της πόλης. Το σπίτι τους στο Κλούσινο το είχαν κάψει οι Γερμανοί στην πόλεμο και πλέον η κυβέρνηση τους είχε στείλει να μείνουν σε άλλον τόπο. Ο Αλεξέι ήταν κουρασμένος, αλλά χαρούμενος. Ο γιος του Γιούρι σήμερα θα γινόταν 16 χρόνων.

Ήταν ένας υπερήφανος πατέρας. Ο μικρούλης του ήταν εξαιρετικός μαθητής, λάτρευε τα μαθηματικά και τη φυσική, ενώ του άρεσε να διαβάζει και λογοτεχνία. Αγαπημένος του συγγραφέας ήταν ο Βίκτωρ Ουγκώ και ο Κάρολος Ντίκενς. Η οικογένεια Γκαγκάριν, αφού έκοψε μια τούρτα που έφτιαξε με τα χέρια της η Άννα Γκαγκάρινα, κάθισε στο σαλόνι και άρχισε να μιλάει. Ο 16χρονος Γιούρι τούς έλεγε πως το όνειρό του είναι να γίνει πιλότος.

Εκείνο το βράδυ, όταν ο Γιούρι έπεσε για ύπνο, η μητέρα του Άννα βουρκωμένη μίλησε στον σύζυγό της: «Είναι τόσο υπέροχο παιδί. Και τόσο ευαίσθητο. Κρίμα που δεν θα μπορέσει να γίνει ποτέ πιλότος. Θα απογοητευτεί που θα τον κόψουν στη σχολή για το ύψος του». Ο Αλεξέι κούνησε το κεφάλι του αρνητικά: «Αννούσκα μου, κάνεις λάθος. Είμαι σίγουρος ότι θα τα καταφέρει ο Γιούρι μας. Τι κι εάν είναι 1,58. Έχει καρδιά γίγαντα». Η μητέρα του Γιούρι συγκατάνευσε και μονολόγησε: «Καρδιά γίγαντα, αλλά ευαισθησία στην ψυχή ενός μικρού παιδιού».

Ο Γιούρι Αλεξέγιεβιτς Γκαγκάριν, πέντε χρόνια αργότερα, κατάφερε όχι μόνο να μπει στη σχολή Ικάρων της ΕΣΣΔ στο Όρενμπουργκ, αλλά σε δύο χρόνια, το 1957, ήταν από τους καλύτερους και πληρέστερους πιλότους πολεμικών αεροσκαφών της Σοβιετικής Ένωσης. Το απέδειξε πολλές φορές όταν στην πρώτη του μετάθεση στη δύναμη του «Βόρειου Στόλου» πετούσε συχνά στον Αρκτικό κύκλο, κάτω από εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες, με θυελλώδεις παγωμένους ανέμους, χιόνια και πάγους, που έκαναν τα αεροσκάφη της εποχής «βαρίδια» που μπορούσε να κουμαντάρει μόνο κάποιος με μεγάλο ταλέντο, πειθαρχία, σωματική δύναμη και γνώση.

Τον ίδιο χρόνο, ο υποσμηναγός της πολεμικής αεροπορίας της ΕΣΣΔ παντρεύτηκε τη γυναίκα της καρδιάς του, τη Βαλεντίνα ή Βάλια, όπως του άρεσε να τη φωνάζει.

Αεροπορική βάση Λουοστάρι Πετσένγκα, σύνορα ΕΣΣΔ – Νορβηγίας, Δεκέμβριος 1959

Ο κοντούλης πιλότος της Σοβιετικής Ένωσης κάθισε αναπαυτικά στον καναπέ του και πήρε αγκαλιά τη σύζυγό του. Είχε τελειώσει τη βάρδια του και είχε επιστρέψει σπίτι του. Η περιοχή με τις κατοικίες των αξιωματικών βρισκόταν μέσα στην αεροπορική βάση. Το σπίτι τους ήταν λιτό, αλλά ζεστό. Η ζωή εκεί στον Αρκτικό κύκλο είναι εξαιρετικά δύσκολη, αλλά η Βάλια ποτέ δεν διαμαρτυρήθηκε στον Γιούρι. Ήταν ευτυχισμένη που απλά ζούσαν μαζί, ερωτευμένοι.

«Βάλιουσκα, σήμερα ήρθε ένα χαρτί για εθελοντές στη βάση», της είπε. «Ψάχνουν άνδρες για να πετάξουν στο Διάστημα. Υπέγραψα για να περάσω από εξετάσεις». Η θερμοκρασία έξω από το σπίτι άγγιζε τους -17 βαθμούς. Η Βάλια, αν και μέσα στη ζέστη του σαλονιού, πάγωσε σαν να βρισκόταν έξω στο παγωμένο τοπίο. Γνώριζε πολύ καλά πως αυτό που θα έμπαινε στο μυαλό του Γιούρι θα το κατάφερνε. «Η γη να αρχίσει να γυρνά ανάποδα ο Γιούρι θα το κάνει», σκέφτηκε. Κούρνιασε περισσότερο στην αγκαλιά του και του ψιθύρισε: «Θα τα καταφέρεις. Φοβάμαι πολύ για σένα, αλλά είμαι σίγουρη ότι θα είσαι πρώτος από όλους τους υποψήφιους».

Σε λίγες εβδομάδες έφτασε η απάντηση. Ο Γιούρι Αλεξέγιεβιτς Γκαγκάριν μαζί με άλλους 19 υποψήφιους έγινε δεκτός στο «Σοβιετικό Διαστημικό Πρόγραμμα Ανατολή». Η μετάθεση έγινε με πλήρη μυστικότητα. Προορισμός το κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ στο Καζακστάν της Κεντρικής Ασίας.

Η ζωή για τους κοινούς θνητούς στην απομονωμένη και ξεχασμένη από θεούς και ανθρώπους βάση του Μπαϊκονούρ είναι μια κόλαση. Όχι όμως και για τον ξανθό πιλότο από το Κλούσινο. Καθημερινή εντατική εκπαίδευση. Προσομοίωση, αντοχή στη βαρύτητα, ασκήσεις, μαθηματικά, φυσική, τα πάντα που πρέπει να γνωρίζει ένας κοσμοναύτης. Και κυρίως ψυχολογική εκπαίδευση που θα χαλύβδωνε τον εαυτό του στα δύσκολα και δεν θα επέτρεπε στον πανικό να κυριαρχήσει της λογικής.

Σε έναν ειδικά διαμορφωμένο χώρο ο Γιούρι Γκαγκάριν άντεξε στα ειδικά μηχανήματα που γυρίζουν γύρω – γύρω, σε δυνάμεις βαρύτητας 13 g. Κατάφερε να αντέξει σε έναν ηχομονωμένο σκοτεινό χώρο 24 ώρες χωρίς να μιλήσει σε άνθρωπο. Μια άλλη φορά έπρεπε να λύσει δυσκολότατες ανώτερες μαθηματικές εξισώσεις την ώρα που με τηλεβόες από πάνω του υπήρχαν εκπαιδευτές που ούρλιαζαν αριθμούς για να τον μπερδέψουν.

Κοσμοδρόμιο Μπαϊκονούρ. Σοβιετική Δημοκρατία του Καζακστάν, 11 Απριλίου 1961

Από τους 20 Σοβιετικούς πιλότους είχαν κοπεί οι 18. Μέρα με τη μέρα όλο και κάποιος δεν άντεχε και τα παρατούσε. Έμειναν μόνο δυο. Ο Γκέρμαν Τίτωφ και ο μόλις 1,58 στο ύψος Γιούρι Γκαγκάριν. Οι δυο πιλότοι περίμεναν έξω από τα γραφεία της διοίκησης να τους ανακοινωθεί ποιος θα πετούσε στο Διάστημα, την επόμενη κιόλας ημέρα. Οι αγωνία τούς είχε καταβάλει. Μέσα, υψηλόβαθμα στελέχη όχι μόνο της πολεμικής αεροπορίας, αλλά και της πολιτικής ηγεσίας, μαζί με κορυφαίους επιστήμονες συζητούσαν για να πάρουν απόφαση.

Ο Τίτωφ βημάτιζε νευρικά πάνω κάτω. Ο Γκαγκάριν είχε κλειστά τα μάτια, καθόταν ήρεμος στην καρέκλα του και σκεφτόταν τη γυναίκα του. Ανέπνεε αργά για να μην αφήσει τους παλμούς της καρδιάς του να ανέβουν.

Ύστερα από ώρες, η βαριά πόρτα άνοιξε και φώναξαν και τους δύο μέσα.

«Κύριοι», είπε η μπάσα φωνή του Σεργκέι Κορόλεφ, επικεφαλής του προγράμματος που καθόταν στη μέση ενός μεγάλου τραπεζιού, «η πατρίδα μας είναι υπερήφανη για εσάς τους δύο. Καταφέρατε να υπερνικήσετε κάθε ανθρώπινη αδυναμία, ψυχική και σωματική, και αύριο ένας από εσάς θα γράψει το όνομά του με χρυσά γράμματα, όχι μόνο στη Σοβιετική Ένωση, αλλά σε ολόκληρο τον κόσμο. Αύριο η χώρα μας θα είναι η πρώτη στον κόσμο που θα ξεπεράσει τα ανθρώπινα όρια και θα πετάξει στο Διάστημα. Επιλέξαμε τον σύντροφο Γιούρι Γκαγκάριν. Ο σύντροφος Τίτωφ είναι ο αναπληρωματικός της πτήσης, εάν κάτι δεν πάει καλά».

Ο επικεφαλής του προγράμματος ξαναδιάβασε τον ιατρικό φάκελο του κοσμοναύτη Γκαγκάριν, που έγραφε τα εξής: «Γκαγκάριν: Μετριόφρων, με μεγάλη αίσθηση του χιούμορ. Έχει υψηλό βαθμό πνευματικής ανάπτυξης και εξαιρετική μνήμη. Ξεχωρίζει από τους συναδέλφους του από την απότομη και εκτεταμένη αίσθησή του, την προσοχή που δίνει στο περιβάλλον του, ενώ διαθέτει μια καλά αναπτυγμένη φαντασία. Οι αντιδράσεις του στο αναπάντεχο είναι γρήγορες και σωστές. Είναι επίμονος και πάντα προετοιμασμένος. Στις δραστηριότητές – εκπαιδευτικές ασκήσεις άγγιξε το τέλειο. Χειρίζεται τη φυσική και τα ανώτερα μαθηματικά με ευκολία. Σε στρεσογόνες συνθήκες δεν αισθάνεται έντονο άγχος. Υπερασπίζεται τις απόψεις του».

Ο Κορόλεφ σηκώθηκε όρθιος, πλησίασε τον βραχύσωμο Γκαγκάριν και τον ασπάστηκε: «Είσαι άξιο τέκνο της πατρίδας. Αύριο θα μας κάνεις όλους υπερήφανους». Μέσα στην αίθουσα υπήρχαν άνθρωποι θρύλοι της αεροπορίας και της αεροδιαστημικής, όπως ο Κονσταντίν Βερσίνιν και ο Νικολάι Καμάνιν.

Ημέρα 0, Κοσμοδρόμιο Μπαϊκονούρ. Τετάρτη 12 Απριλίου 1961, ώρα 09.07

Μέσα στη στενή διαστημική κάψουλα ο Γιούρι Γκαγκάριν έκανε τους τελευταίους ελέγχους στα όργανα του σκάφους του. Από την κάσκα του άκουσε τα λόγια του Κορόλεφ από το κέντρο ελέγχου: «Προκαταρκτική φάση οκ. Ενδιάμεση φάση οκ. Κύριοι, μπαίνουμε στην κυρίως φάση. Να αρχίσει η αντίστροφη μέτρηση. Όλες οι ενδείξεις είναι εντάξει. Γιούρι, σου εύχομαι καλή πτήση».

Όταν η φωνή είπε «μηδέν» ο Γκαγκάριν φώναξε όλο χαρά από τον θάλαμό του μια λέξη που έμεινε στην ιστορία: «Поехали» (δηλαδή: εμπρός λοιπόν, πάμε). Το σώμα του κόλλησε στο κάθισμα και σε λίγα λεπτά θα ήταν ο πρώτος άνθρωπος που θα έβγαινε στο Διάστημα. Το προαιώνιο όνειρο του ανθρώπου έπαιρνε σάρκα και οστά.

Η πτήση

Η διαστημική πτήση διήρκεσε 108 λεπτά από την εκτόξευση μέχρι την προσγείωση. Όπως είχε προγραμματιστεί, ο Γκαγκάριν έπεσε με αλεξίπτωτο στο έδαφος χωριστά από το διαστημικό σκάφος του, αφού εκτινάχθηκε σε ύψος 7.000 μέτρων. Είκοσι πέντε λεπτά μετά την εκτόξευση, ο Γκαγκάριν μπήκε σε μια ελλειπτική τροχιά με απόγειο (μέγιστο) 302 χιλιόμετρα, περίγειο (ελάχιστο) 175 χιλιόμετρα και περίοδο 89 λεπτά και 34 δευτερόλεπτα, κινούμενος με ταχύτητα 7,61 χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο, δηλαδή με 27.396 χιλιόμετρα την ώρα. Ο κοσμοναύτης ουσιαστικά πέταξε και δεν πλοήγησε το σκάφος του. Όλα έγιναν από τους επιστήμονες της βάσης. Είχε μόνο έναν σφραγισμένο φάκελο με κωδικούς στην τσέπη του που εάν κάτι πήγαινε στραβά θα έθετε σε λειτουργία το χειροκίνητο χειριστήριο.

Πίσω στο Μπαϊκονούρ ένα επείγον και διαβαθμισμένο ως «άκρως απόρρητο» τέλεξ έφτασε από το υπουργείο Άμυνας, μετά την απογείωση: «Στη δυσάρεστη περίπτωση που κάτι δεν πάει καλά, σας γνωρίζουμε ότι απονέμουμε τον βαθμό του ταγματάρχη (επισμηναγού) στον κοσμοναύτη Γιούρι Γκαγκάριν».

Στις 9:22 το Βοστόκ βρισκόταν πάνω από τη Νότια Αμερική και ο Γκαγκάριν έστειλε προς τη Γη το πρώτο μήνυμά του: «Η πτήση συνεχίζεται ομαλά. Είμαι καλά». Στις 10:15 το διαστημόπλοιο βρισκόταν πάνω από την Αφρική με κατεύθυνση την ΕΣΣΔ και ο πρώτος κοσμοναύτης, που το όνομά του θα έμενε για πάντα στην Ιστορία, έστειλε το δεύτερο μήνυμα: «Η πτήση συνεχίζεται ομαλά. Υφίσταμαι καλώς την έλλειψη βαρύτητας». Στις 10:25 άρχισε να τίθεται σε λειτουργία το σύστημα των ανασχετικών πυραύλων που οδήγησε στην επιβράδυνση της ταχύτητας του διαστημοπλοίου και τη σταδιακή κάθοδό του προς την επιφάνεια του πλανήτη. Στις 10:55 προσγειώθηκε ομαλά στην περιοχή του Σαράτοφ, στις όχθες του Βόλγα, έχοντας περιστραφεί γύρω από τη Γη. Ταξίδεψε επί 108 λεπτά.

Όλα πήγαν κατ’ ευχήν και ο Γκαγκάριν δεν είχε ούτε αμυχή.

«Για πρώτη φορά είδα με τα μάτια μου τη σφαιρικότητα της Γης, είδα τις ηπείρους, τους ποταμούς και τις πόλεις. Ο ορίζοντας προσφέρει μοναδικό θέαμα. Σαν μία λεπτή, γαλανή ζώνη που περιβάλλει τη Γη. Τα άστρα είναι εξαιρετικά λαμπερά, το στερέωμα φαίνεται πολύ πιο καθαρά απ’ ό,τι από την επιφάνεια της Γης. Η βαρύτητα; Απλώς, τα χέρια μου και τα πόδια μου δεν ζύγιζαν τίποτα». Θα πει δυο ημέρες αργότερα στον Νικήτα Χρουστσώφ, που συγκινημένος τον συνάντησε, τον αγκάλιασε και τον ασπάστηκε.

27 Μαρτίου 1968, περιοχή Κιρζάτς – εκπαιδευτική πτήση με MIG 15

«Το πηδάλιο. Το πηδάλιο δεν υπακούει, πρέπει να εκτιναχθούμε. Χάνουμε πίεση, πέφτουμε». Μέσα στο εκπαιδευτικό σκάφος ο 34χρονος «ήρωας της ΕΣΣΔ» Γιούρι Γκαγκάριν και ο εκπαιδευτής του Βλαντιμίρ Σεριόγκιν βρισκόντουσαν σε εξαιρετικά δύσκολη θέση. Το σκάφος τους πετούσε χαμηλά με μεγάλη ταχύτητα, αλλά δεν υπάκουε. «Εάν εκτιναχθούμε θα πέσει επάνω στο σχολείο» ούρλιαξε ο Γκαγκάριν και τράβηξε το πηδάλιο με όλη του τη δύναμη μέχρι το στήθος του. Μάταια, το σκάφος απλά πήρε λίγο ύψος, απέφυγε το σχολείο και έπεσε με σφοδρότητα σε ένα δάσος. Η έκρηξη ήταν εκκωφαντική. Ο Γιούρι Γκαγκάριν ήταν νεκρός.

Ο πρώτος άνθρωπος στο Διάστημα αναπαύεται στα τείχη του Κρεμλίνου, δίπλα σε άλλους μεγάλους άνδρες.

Το 1968 οι τρεις Αμερικανοί αστροναύτες που πάτησαν στο φεγγάρι άφησαν μια πλάκα με το όνομά του εκεί, αναγνωρίζοντας το έργο του. Το 1971 αντίγραφο της πλάκας παραδόθηκε στο Κρεμλίνο από τον επικεφαλής της NASA Τζορτζ Λόου.

(Πηγή: topontiki.gr)

Περίπου τέσσερα εκατομμύρια παιδιά αναπτύσσουν άσθμα κάθε χρόνο, επειδή συστηματικά εισπνέουν ρύπους από τις εξατμίσεις των οχημάτων, κυρίως διοξείδιο του αζώτου, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα.

Οι ερευνητές της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Τζορτζ Ουάσιγκτον, με επικεφαλής την αναπληρώτρια καθηγήτρια περιβαλλοντικής υγείας Σούζαν ‘Ανενμπεργκ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο ιατρικό περιοδικό “The Lancet Planetary Health”, ανέλυσαν στοιχεία της περιόδου 2010-2015 για 194 χώρες και 125 μεγάλες πόλεις του κόσμου.

Η μελέτη εκτιμά ότι περίπου ένα στα οκτώ νέα περιστατικά παιδικού άσθματος ετησίως (το 13%) συνδέονται με τη ρύπανση από το διοξείδιο αζώτου των οχημάτων, ενώ δύο στις τρεις νέες περιπτώσεις άσθματος (το 64%) συμβαίνουν σε αστικές περιοχές.

Μεταξύ των 125 μεγαλουπόλεων, οι ρύποι ευθύνονται έως για τα μισά περιστατικά παιδικού άσθματος (η Σαγκάη με 48% έχει το ρεκόρ διεθνώς). Τα οξείδια του αζώτου θεωρούνται ένοχα για πάνω από το ένα πέμπτο (20%) των διαγνώσεων παιδικού άσθματος σε 92 πόλεις τόσο σε ανεπτυγμένες όσο και σε αναπτυσσόμενες χώρες. Ιδιαίτερα σοβαρό είναι το πρόβλημα στις κινεζικές πόλεις, στη Μόσχα και στη Σεούλ, αλλά είναι επίσης υπαρκτό σε πόλεις όπως το Λος ‘Αντζελες, η Νέα Υόρκη, το Σικάγο και το Λας Βέγκας (αυτές είναι οι τέσσερις αμερικανικές πόλεις με το μεγαλύτερο ποσοστό περιστατικών παιδικού άσθματος λόγω ρύπανσης του αέρα).

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Μία Αμερικανίδα, η Ρόουζ Μαρί Μπέντλεϊ, ήταν δεινή κολυμβήτρια, μεγάλωσε πέντε παιδιά και έζησε έως τα 99 της, παρόλο που τα περισσότερα όργανα της βρίσκονταν σε λάθος θέσεις μέσα στο σώμα της, χωρίς να το γνωρίζει. Η περίπτωση της, που ανακαλύφθηκε αρκετά μετά το θάνατό της, χαρακτηρίζεται ιατρικό παράδοξο.

Η γυναίκα, ιδιοκτήτρια ενός καταστήματος για κατοικίδια ζώα, πέθανε το 2017 και δώρισε το σώμα της για ιατρικές έρευνες στο Πανεπιστήμιο Υγείας και Επιστήμης του Όρεγκον στο Πόρτλαντ. Οι φοιτητές σε μάθημα ανατομίας ήταν οι πρώτοι που πρόσεξαν ότι τα όργανα της δεν βρίσκονταν εκεί που θα έπρεπε να είναι.

Το ήπαρ, το στομάχι και άλλα όργανα της κοιλιακής χώρας βρίσκονταν σε κατοπτρική θέση και μόνο η καρδιά της βρισκόταν σωστά στα αριστερά. Η κατάσταση αυτή οφειλόταν σε εκ γενετής σπάνια ανωμαλία, που συμβαίνει μόνο σε μια γέννηση στις 22.000.

Οι γιατροί δήλωσαν έκπληκτοι τόσο που το γεγονός είχε περάσει απαρατήρητο όσο ζούσε η γυναίκα, όσο και για το ότι έζησε μια τόσο μακρά και υγιή ζωή, καθώς η αντιστροφή της θέσης των οργάνων συνήθως έχει ως συνέπεια απειλητικά για τη ζωή προβλήματα στην καρδιά και άλλες διαταραχές.

Εκτιμάται ότι μόνο ένας στους 50 εκατομμύρια ανθρώπους που γεννιέται με όργανα σε λάθος θέσεις, ζει αρκετά για να ενηλικιωθεί. Μέχρι σήμερα οι γιατροί γνώριζαν μία περίπτωση, που είχε ζήσει έως τα 73, πράγμα που καθιστά την Μπέντλεϊ την κάτοχο του παγκόσμιου ρεκόρ επιβίωσης για ανθρώπους με τέτοια ασυνήθιστη ανατομία.

Η γυναίκα, όπως είπαν τα παιδιά της, δεν είχε κάποια χρόνια πάθηση εκτός από αρθρίτιδα, ενώ είχε κάνει τρεις χειρουργικές επεμβάσεις, χωρίς κάποιος γιατρός να αναφέρει ότι είδε κάτι παράξενο, εκτός από έναν που αφαίρεσε τη σκωληκοειδίτιδα και του φάνηκε σε ασυνήθιστη θέση.

Η περίπτωσή της παρουσιάσθηκε τώρα σε συνέδριο ανατομίας στις ΗΠΑ από τον επίκουρο καθηγητή, Κάμερον Γουόκερ, οι φοιτητές του οποίου έκαναν την ανακάλυψη το 2018, όταν πρόσεξαν ότι κάτι δεν πήγαινε καλά με τα αιμοφόρα αγγεία, σύμφωνα με το BBC και τη «Γκάρντιαν».

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Ένα είδος μικροβίου που ονομάζεται Candida Auris αποτελεί σημαντικό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία και εξαπλώνεται σε όλο τον κόσμο, σύμφωνα με τους New York Times. Το δημοσίευμα, μάλιστα, αναφέρει πως παρατηρείται μια περίεργη ησυχία γύρω από το συγκεκριμένο θέμα.

Ένας ηλικιωμένος άνδρας μεταφέρθηκε τον περασμένο Μάιο σε νοσοκομείο του Μπρούκλιν της Νέας Υόρκης με έντονους πόνους στην κοιλιά.

Οι εξετάσεις αίματος έδειξαν ότι είχε μολυνθεί από ένα μυστηριώδες αλλά και θανατηφόρο μικρόβιο, γι’ αυτό απομονώθηκε στη μονάδα εντατικής θεραπείας.

Οι έρευνες αποκάλυψαν ότι είχε προσβληθεί από έναν μύκητα που ονομάζεται Candida Auris, ο οποίος επιτίθεται σε ανθρώπους με αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα.

Συνήθως, η μόλυνση συμβαίνει αφότου ο ασθενής έχει κλείσει αρκετές εβδομάδες νοσηλείας. Οι πιο συχνά αναφερόμενες λοιμώξεις έχουν βρεθεί σε τραύματα, αιμοφόρα αγγεία και αυτιά.

Ο μύκητας έχει βρεθεί ακόμα και σε ούρα ασθενών και στις αναπνευστικές οδούς, ωστόσο δεν είναι σαφές εάν το μικρόβιο απλώς παραμένει σε αυτά τα σημεία χωρίς να προκαλεί πρόβλημα.

Το επικίνδυνο αυτό βακτήριο φαίνεται πως εξαπλώνεται σε όλο τον κόσμο. Τα τελευταία πέντε χρόνια το μικρόβιο βρέθηκε και σε μια μονάδα νεογνών της Βενεζουέλας, σ’ ένα νοσοκομείο της Ισπανίας, ενώ ανάγκασε ένα διάσημο βρετανικό ιατρικό κέντρο να κλείσει τη μονάδα εντατικής θεραπείας του.

Εντοπίστηκε επίσης σε Ινδία, Πακιστάν και Νότια Αφρική.

Πρόσφατα φαίνεται πως το μικρόβιο εξαπλώθηκε και στις ΗΠΑ, καθώς εντοπίστηκε σε Νέα Υόρκη, Νιου Τζέρσεϊ και Ιλινόις.

Οι Ομοσπονδιακές Αρχές Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ το προσέθεσαν στη λίστα με τα μικρόβια που θεωρούνται «επείγουσες απειλές».

Σύμφωνα με τους Times, το στέλεχος του C. Αuris είναι ανθεκτικό, καθώς είναι αδιαπέραστο από μείζονες αντιμυκητιασικές φαρμακευτικές ουσίες, καθιστώντας το έτσι ως μία από τις πιο μεγάλες απειλές για την παγκόσμια υγεία.

Τι είναι ο μύκητας Candida Auris

Ο μύκητας Candida Auris μπορεί να παραμείνει για πολύ καιρό στο δέρμα ενός ανθρώπου, αλλά και σε άλλα αντικείμενα όπως τα έπιπλα του σπιτιού και ο εξοπλισμός του νοσοκομείου. Έτσι, μπορεί να εξαπλωθεί έμμεσα από ασθενή σε ασθενή.

Μπορεί να εισβάλει στο σώμα και να σκοτώσει τον ασθενή, εάν το ανοσοποιητικό του σύστημα έχει ήδη αποδυναμωθεί.

Ο μύκητας Candida auris αποδεικνύεται πολύ ανθεκτικός στις τρεις κύριες κατηγορίες αντιμυκητιασιακών φαρμάκων, αφήνοντας τους γιατρούς με λίγες επιλογές για την θεραπεία των λοιμώξεων που προκαλεί.

Σκοτώνει σχεδόν τους μισούς ασθενείς που προσβάλλει

Μια έρευνας, που δημοσιεύθηκε πέρυσι στο επιστημονικό περιοδικό Emerging Infectious Diseases, έδειξε ότι σχεδόν το ήμισυ των ασθενών που μολύνθηκαν από τον μύκητα στις ΗΠΑ από το 2016 έως το 2018, πέθανε μέσα σε 90 ημέρες από τότε που διαγνώστηκε πως είχε προσβληθεί από το βακτήριο. Η μελέτη εξέτασε 51 περιστατικά ασθενών.

Όταν πραγματοποιήθηκε έλεγχος σε διάφορα αντικείμενα και άλλους χώρους των νοσοκομείων, διαπιστώθηκε ότι ο μύκητας είχε ευρύτερη παρουσία στα 15 από τα 20 συνολικά νοσοκομεία, που εξετάστηκαν.

(Πηγή: topontiki.gr)

REUTERS/Handout

Τη μεγάλη μαύρη τρύπα που υπάρχει στο κέντρο ενός γαλαξία, συγκεκριμένα του γιγάντιου γαλαξία Μessier 87 (Μ87), «φωτογράφισαν» για πρώτη φορά οι επιστήμονες, και συγκεκριμένα αυτοί του διεθνούς Τηλεσκοπίου Ορίζοντα Γεγονότων (Event Horizon Telescope-EHT). Για την ακρίβεια, «απαθανάτισαν» τη «σκιά» που αυτή ρίχνει στο φωτεινό υπόβαθρο των αερίων που στροβιλίζονται γύρω της, αφού είναι αδύνατο να δει κανείς τι πραγματικά υπάρχει στο εσωτερικό της μαύρης τρύπας, απ’ όπου δεν μπορεί να δραπετεύσει τίποτε, ούτε το φως…

Οι αστρονόμοι έχουν επιτέλους μια – έστω μικρή και θολή – εικόνα του περιβάλλοντος (του λεγόμενου «ορίζοντα γεγονότων») της μαύρης τρύπας, δηλαδή της συνοριακής περιοχής πέρα από την οποία δεν υπάρχει σημείο επιστροφής, καθώς ούτε καν το φως δεν μπορεί να δραπετεύσει. Γι’ αυτό το εσωτερικό μιας μαύρης τρύπας δεν είναι δυνατό να φωτογραφηθεί, αφού απλώς είναι …κατάμαυρο.

H πρώτη φωτογραφία μαύρης τρύπας

Τώρα, όμως, για πρώτη φορά, αποτυπώθηκε η πρώτη εικόνα από τις «σκιές» που ρίχνουν γύρω τους οι μαύρες τρύπες, οι οποίες προκαλούν ακραίες καμπυλώσεις του χωροχρόνου. Περιβαλλόμενες από στροβιλιζόμενα καυτά νέφη σκόνης και αερίων, εκπέμπουν ισχυρή ακτινοβολία και προδίδουν έμμεσα την ύπαρξή τους. Τώρα – αν μη τι άλλο – χάρη στη φωτογράφηση θα πειστούν ακόμη και οι… άπιστοι Θωμάδες ότι οι μαύρες τρύπες δεν είναι πλάσματα της επιστημονικής φαντασίας.

Περισσότεροι από 200 ερευνητές  από την Ευρώπη, την Αμερική και την Ανατολική Ασία συμμετείχαν στο κοσμοϊστορικό διεθνές εγχείρημα. Το επίτευγμα, που αποτελεί ορόσημο στην αστρονομία και στην αστροφυσική, θεωρήθηκε δεόντως σημαντικό, ώστε η σχετική ανακοίνωση έγινε σήμερα με έξι ταυτόχρονες συνεντεύξεις σε έξι πόλεις: στην Ουάσιγκτον (η κεντρική εκδήλωση που διοργανώθηκε από το Εθνικό Ίδρυμα Επιστημών (NSF), στις Βρυξέλλες (διοργανώθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή), στη Σαγκάη της Κίνας, στην Ταϊπέι της Ταϊβάν, στο Σαντιάγο της Χιλής και στο Τόκιο της Ιαπωνίας.

Μέχρι σήμερα η ύπαρξη των μαύρων οπών τεκμαιρόταν έμμεσα από τις βαρυτικές και άλλες επιδράσεις που ασκούν στο περιβάλλον τους, αλλά ποτέ κανείς δεν είχε «δει» τι υπάρχει γύρω από μια μαύρη τρύπα.

Το τηλεσκόπιο ΕΗΤ, που ξεκίνησε να δημιουργείται το 2012, αποτελείται από ένα ευρύ δίκτυο οκτώ διάσπαρτων και συντονισμένων μεταξύ τους ραδιοτηλεσκοπίων σε διάφορα μέρη του κόσμου. Αυτά δημιουργούν – μέσω της διασύνδεσής τους με τη βοήθεια της συμβολομετρίας και ενός υπερυπολογιστή – ένα ενιαίο τεράστιο εικονικό τηλεσκόπιο με μέγεθος σχεδόν όσο η Γη, το οποίο καταγράφει τις ακτινοβολίες ραδιοκυμάτων που εκπέμπονται από μια μαύρη τρύπα. Με αυτόν τον τρόπο, δημιουργείται αρκετή δυνατότητα μεγέθυνσης, ώστε να απεικονιστεί η περιοχή γύρω από μια μαύρη τρύπα, του λεγόμενου «ορίζοντα γεγονότων», πέρα από τον οποίο τίποτε δεν υπάρχει επιστροφή, ούτε για το φως. Μια μαύρη τρύπα είναι μαύρη, ακριβώς επειδή δεν μπορούν να βγουν φωτόνια από εκεί.

Το ΕΗΤ, που έκανε τις πρώτες παρατηρήσεις του το 2017, διαθέτει επιμέρους «μάτια» στις ΗΠΑ (τηλεσκόπια SMT σε Αριζόνα και James Clerk Maxwell σε Χαβάη), Μεξικό (τηλεσκόπιο LMT), Χιλή (τηλεσκόπια ALMA του Ευρωπαϊκού Νοτίου Αστεροσκοπείου και APEX), Ισπανία (τηλεσκόπιο IRAM), Ανταρκτική (Τηλεσκόπιο Νοτίου Πόλου), Γαλλία (Άλπεις) και Γροιλανδία. Στο μέλλον ακόμη περισσότερα τηλεσκόπια αναμένεται να προστεθούν στο δίκτυο του ΕΗΤ, αυξάνοντας περαιτέρω τις δυνατότητές του.

Μέχρι τώρα το τηλεσκόπιο ΕΗΤ έχει στρέψει την προσοχή του σε δύο μαύρες τρύπες:

– Στην κεντρική μαύρη τρύπα του γαλαξία μας, γνωστή και ως «Τοξότης Α*» (Sagittarius A* ή εν συντομία Sgr A*), που απέχει περίπου 26.000 έτη φωτός από τη Γη (245 τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα) και έχει μάζα τέσσερα εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από του Ήλιου μας, άρα η διάμετρός της εκτιμάται σε περίπου 44 εκατομμύρια χιλιόμετρα, κατά προσέγγιση το 10% του μεγέθους του ηλιακού μας συστήματος. Αν και φαίνεται μεγάλη, λόγω της απόστασής της από τη Γη, είναι σαν να προσπαθεί να φωτογραφήσει κανείς μια μπαλίτσα γκολφ πάνω στη Σελήνη. Βρίσκεται σε φάση «ύπνωσης», καθώς δεν καταναλώνει ενεργά μεγάλες ποσότητες γειτονικών άστρων και αερίων.

– Στην κατά πολύ μεγαλύτερη και πιο ενεργή μαύρη τρύπα στο κέντρο του γιγάντιου γαλαξία Μessier 87 (Μ87) στον αστερισμό της Παρθένου, σε απόσταση 55 εκατομμυρίων ετών φωτός από τη Γη, η οποία έχει μάζα 6,5 δισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από τον Ήλιο, συνεπώς ο ορίζοντας γεγονότων της είναι πολύ μεγαλύτερος από του Τοξότη Α*.

Δηλώσεις επιστημόνων και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Η πρώτη αυτή εικόνα μιας μαύρης τρύπας που ελήφθη από το τηλεσκόπιο «Event Horizon Telescope-ΕΗΤ» χαιρετίστηκε σε όλον τον κόσμο ως μια σημαντική ανακάλυψη, που παρέχει οπτική πλέον απόδειξη για την ύπαρξη των μαύρων οπών, ενώ παράλληλα επιβεβαιώνει τις προβλέψεις της γενικής θεωρίας της σχετικότητας του Αϊνστάιν και ανοίγει νέες προοπτικές για την έρευνα στο σύμπαν.

Στη συνέντευξη στις Βρυξέλλες, ο Κάρλος Μοέδας, Επίτροπος αρμόδιος για την έρευνα, την επιστήμη και την καινοτομία, δήλωσε ότι «η λογοτεχνία συχνά εμπνέει την επιστήμη και οι μαύρες οπές κεντρίζουν εδώ και χρόνια τα όνειρα και την περιέργειά μας. Σήμερα, χάρη στη συμβολή Ευρωπαίων επιστημόνων, η ύπαρξη μαύρων οπών δεν αποτελεί πλέον μια θεωρητική και μόνον έννοια. Αυτή η εκπληκτική ανακάλυψη αποδεικνύει και πάλι πως η από κοινού καταβολή προσπάθειας με εταίρους σε παγκόσμιο επίπεδο μπορεί να οδηγήσει στην επίτευξη του αδιανόητου και στη διεύρυνση του ορίζοντα των γνώσεών μας».

Η χρηματοδότηση της Ε.Ε., μέσω του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (ΕΣΕ), παρείχε σημαντική στήριξη στο EHT. Ο πρόεδρος του ΕΣΕ, καθηγητής Ζαν-Πιέρ Μπουργκινιόν, συνεχάρη τους επιστήμονες από όλον τον κόσμο, οι οποίοι «έκαναν αυτή την ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα ανακάλυψη και διεύρυναν τα σύνορα της γνώσης. Θα ήθελα να εκφράσω την ιδιαίτερη ικανοποίησή μου για το γεγονός ότι επιστήμονες οι οποίοι χρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας συνέβαλαν αποφασιστικά σε αυτή την πρωτοποριακή ανακάλυψη. Η τολμηρή προσέγγιση της Ε.Ε. για τη χρηματοδότηση τέτοιου τύπου ριζικά πρωτοποριακής βασικής έρευνας οδηγεί άλλη μια φορά σε επιτυχία. Δικαιώνει, επίσης, και πάλι τον στόχο του ΕΣΕ όσον αφορά τη χρηματοδότηση έρευνας υψηλού κινδύνου/υψηλού κέρδους».

Από την πλευρά της, η διευθύντρια του Εθνικού Ιδρύματος Επιστημών (NSF) των ΗΠΑ, Φρανς Κόρντοβα, δήλωσε ότι «είναι μια τεράστια μέρα για την αστροφυσική. Βλέπουμε πλέον αυτό που δεν μπορεί να ειδωθεί. Οι μαύρες τρύπες έχουν εξάψει τις φαντασίες επί δεκαετίες. Έχουν εξωτικές ιδιότητες και είναι μυστηριώδεις για μας. Όμως, με περισσότερες παρατηρήσεις σαν τη σημερινή, αρχίζουν να αποκαλύπτουν τα μυστικά τους».

(Πηγή: naftemporiki.gr με πληροφορίες από ΑΜΠΕ)

Δ. Ψάλτης: Επιβεβαίωση της θεωρίας του Αϊνστάιν

Οι επιστήμονες του διεθνούς Τηλεσκοπίου Ορίζοντα Γεγονότων (Event Horizon Telescope-EHT) ανακοίνωσαν ότι για πρώτη φορά «φωτογράφισαν» τη μεγάλη μαύρη τρύπα που υπάρχει στο κέντρο ενός γαλαξία, συγκεκριμένα του γιγάντιου γαλαξία Μessier 87 (Μ87). Ή μάλλον τη «σκιά» που αυτή ρίχνει στο φωτεινό υπόβαθρο των αερίων που στροβιλίζονται γύρω της, αφού είναι αδύνατο να δει κανείς τι πραγματικά υπάρχει στο εσωτερικό της μαύρης τρύπας, από όπου δεν μπορεί να δραπετεύσει τίποτε, ούτε το φως. Οι αστρονόμοι έχουν επιτέλους μια -έστω μικρή και θολή- εικόνα του περιβάλλοντος (του λεγόμενου «ορίζοντα γεγονότων») της μαύρης τρύπας, δηλαδή της συνοριακής περιοχής πέρα από την οποία δεν υπάρχει σημείο επιστροφής, καθώς ούτε καν το φως δεν μπορεί να δραπετεύσει. Γι’ αυτό το εσωτερικό μιας μαύρης τρύπας δεν είναι δυνατό να φωτογραφηθεί, αφού απλώς είναι …κατάμαυρο.

Τώρα για πρώτη φορά όμως έχουμε την πρώτη εικόνα από τις «σκιές» που ρίχνουν γύρω τους οι μαύρες τρύπες, οι οποίες προκαλούν ακραίες καμπυλώσεις του χωροχρόνου. Περιβαλλόμενες από στροβιλιζόμενα καυτά νέφη σκόνης και αερίων, εκπέμπουν ισχυρή ακτινοβολία και προδίδουν έμμεσα την ύπαρξη τους. Τώρα -αν μη τι άλλο- χάρη στη φωτογράφηση θα πειστούν ακόμη και οι ..άπιστοι Θωμάδες ότι οι μαύρες τρύπες δεν είναι πλάσματα της επιστημονικής φαντασίας. Το επίτευγμα, που αποτελεί ορόσημο στην αστρονομία και στην αστροφυσική, θεωρήθηκε δεόντως σημαντικό, ώστε η σχετική ανακοίνωση έγινε με έξι ταυτόχρονες συνεντεύξεις σε έξι πόλεις: στην Ουάσιγκτον (η κεντρική εκδήλωση που διοργανώθηκε από το Εθνικό Ίδρυμα Επιστημών (NSF), στις Βρυξέλλες (διοργανώθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με τη συμμετοχή του Ευρωπαίου επιτρόπου για την Έρευνα-Επιστήμη-Καινοτομία Κάρλος Μοέδας), στη Σαγκάη της Κίνας, στην Ταϊπέι της Ταϊβάν, στο Σαντιάγο της Χιλής και στο Τόκιο της Ιαπωνίας.

Ο Έλληνας αστροφυσικός Δημήτρης Ψάλτης έπαιξε σημαντικό ρόλο και λέει ότι επιβεβαιώθηκε ξανά η θεωρία του Αϊνστάιν

Ένας Έλληνας επιστήμονας της διασποράς, ο Δημήτρης Ψάλτης, καθηγητής Αστρονομίας και Φυσικής του Πανεπιστημίου της Αριζόνας, διαδραμάτισε κομβικό ρόλο στο νέο μεγάλο Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων (Event Horizon Telescope-EHT), που πήρε την πρώτη εικόνα από μια μαύρη τρύπα.

Η τερατώδης μαύρη τρύπα, στον γαλαξία Μessier 87, έχει διάμετρο περίπου 40 δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων (τρία εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από τη Γη) και βρίσκεται σε απόσταση 500 εκατομμυρίων τρισεκατομμυρίων χιλιομέτρων.

Ο Δ. Ψάλτης και οι συνεργάτες του ανέλαβαν -για πρώτη φορά σε τέτοια αστροφυσική κλίμακα- να εξετάσουν κατά πόσο η εικόνα της μαύρης τρύπας επαληθεύει τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας του Άλμπερτ Αϊνστάιν. Γι’ αυτό το σκοπό αυτό ανέπτυξαν τα σχετικά «τεστ» και κατέληξαν στη σημαντική διαπίστωση ότι ο Αϊνστάιν για μια ακόμη φορά δικαιώθηκε, καθώς η εικόνα της μαύρης τρύπας τελικά ταιριάζει πολύ καλά στις προσομοιώσεις που είχαν προηγηθεί με βάση τη θεωρία.

Αμέσως μετά τη σημερινή ανακοίνωση, ο ελληνικής καταγωγής αστροφυσικός δήλωσε: «Το Τηλεσκόπιο ΕΗΤ για πρώτη φορά μας επέτρεψε να ελέγξουμε τις προβλέψεις της γενικής θεωρίας της σχετικότητας του Αϊνστάιν γύρω από υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες στα κέντρα γαλαξιών. Το μέγεθος και η σκιά (σ.σ. της μαύρης τρύπας του γαλαξία Μ87 που φωτογραφήθηκε) επιβεβαιώνει τις ακριβείς προβλέψεις της γενικής θεωρίας της σχετικότητας του Αϊνστάιν, αυξάνοντας έτσι την εμπιστοσύνη μας σε αυτή τη θεωρία που έχει κλείσει ένα αιώνα. Η απεικόνιση μιας μαύρης τρύπας είναι μόνο η αρχή της προσπάθειας μας να αναπτύξουμε νέα εργαλεία που θα μας επιτρέψουν να ερμηνεύσουμε τα άκρως πολύπλοκα δεδομένα της φύσης».

—

Ο Δημήτρης Ψάλτης γεννήθηκε στις Σέρρες το 1970 και πήρε το πτυχίο Φυσικής από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης το 1992. Έκανε το διδακτορικό του στο Πανεπιστήμιο του Ιλινόις (1997) και υπήρξε μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Κέντρο Αστροφυσικής Χάρβαρντ-Σμιθσόνιαν, στο Πανεπιστήμιο ΜΙΤ και στο Ινστιτούτο Προωθημένων Μελετών του Πανεπιστημίου Πρίνστον, ενώ -μεταξύ άλλων διακρίσεων- έχει βραβευθεί από το Ίδρυμα Μποδοσάκη (2005).

Από το 2003 διδάσκει στο Πανεπιστήμιο της Αριζόνα, όπου σήμερα είναι καθηγητής Αστρονομίας και Φυσικής. Οι έρευνές του εστιάζονται στον έλεγχο της Γενικής Θεωρίας της Σχετικότητας του Αϊνστάιν σε κοσμική κλίμακα, μελετώντας κυρίως τις μαύρες τρύπες και τους αστέρες νετρονίων.

Ο κ. Ψάλτης ασχολείται με το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων από τα πρώτα στάδιά του. Με την ερευνητική ομάδα του στο Πανεπιστήμιο της Αριζόνας ανέπτυξε τα τεστ της Γενικής Θεωρίας της Σχετικότητας, που το τηλεσκόπιο ΕΗΤ πραγματοποιεί. Επίσης έχει αναπτύξει αλγόριθμους προσομοίωσης σε υπολογιστές, που προέβλεψαν εκ των προτέρων πώς θα μοιάζουν οι πρώτες εικόνες από τις μαύρες τρύπες.

Εκτός από το ΕΗΤ, είναι μέλος στις επιστημονικές ομάδες των αποστολών LOFT του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA) και NICER της NASA, καθώς του επιστημονικού συμβουλευτικού συμβουλίου του Ινστιτούτου Μαξ Πλανκ στη Βόννη

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Όσο περνάνε τα χρόνια, οι κάτοικοι της Αθήνας αντιμετωπίζουν ολοένα μεγαλύτερο θερμικό κίνδυνο για το σώμα τους και παράλληλα νιώθουν περισσότερη θερμική δυσφορία, ακόμη και τις νυχτερινές ώρες, όπως δείχνει μια νέα έρευνα επιστημόνων του Ινστιτούτου Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΙΕΠΒΑ) του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΕΑΑ). Επιπλέον, σταδιακά εμφανίζονται ολοένα πιο πρόωρα και ταυτόχρονα αυξάνονται σε διάρκεια μέσα στο έτος οι μέρες και οι νύχτες που υπάρχει θερμικό στρες, ενώ η κατάσταση προβλέπεται να γίνει ακόμη χειρότερη τις επόμενες δεκαετίες.

Οι ερευνητές, που έκαναν σήμερα σχετική ανακοίνωση στο διεθνές συνέδριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Γεωεπιστημών (EGU) στη Βιέννη, μελέτησαν την μεταβολή των επιπέδων θερμικού στρες στην Αθήνα κατά τα τελευταία 50 χρόνια, με βάση μετρήσεις του ιστορικού κλιματικού σταθμού του ΕΑΑ στο Θησείο. Την ερευνητική ομάδα αποτελούσαν οι Γιώργος Καταβούτας, Δήμητρα Φουντά, Κώστας Β.Βαρώτσος και Χρήστος Γιαννακόπουλος.

Χρησιμοποιήθηκαν δύο βιοκλιματικοί δείκτες, ο Heat Index (HI) και ο Humidex (HD), οι οποίοι λαμβάνουν υπόψη τη συνδυασμένη επίδραση της θερμοκρασίας και της υγρασίας στα επίπεδα θερμικής άνεσης ή δυσφορίας στον ανθρώπινο οργανισμό. Οι δείκτες αυτοί είναι ευρέως διαδεδομένοι και χρησιμοποιούνται από πολλές υπηρεσίες και οργανισμούς παγκοσμίως.

Σύμφωνα με την έρευνα, η συχνότητα εμφάνισης έντονου θερμικού στρες («hot-extreme caution» σύμφωνα με την κλίμακα του HI ή «great discomfort- avoid exertion» σύμφωνα με την κλίμακα του HD) είναι στην Αθήνα δύο έως τρεις φορές μεγαλύτερη από τα τέλη της δεκαετίας του 1990 και μετά, σε σχέση με τις προηγούμενες δεκαετίες.

Η έρευνα αποκαλύπτει επίσης τη σταδιακή αύξηση της διάρκειας της περιόδου (εποχής) της θερμικής δυσφορίας, που παρατηρείται κατά τα τελευταία 50 χρόνια. Οι ημέρες έντονης δυσφορίας (great discomfort-HD index) ξεκινούν σταδιακά νωρίτερα και επεκτείνονται αργότερα μέσα στο χρόνο, με αποτέλεσμα η χρονική περίοδος της θερμικής δυσφορίας κατά τις δύο τελευταίες δεκαετίες να είναι πλέον διπλάσια σε σχέση με την αντίστοιχη στη δεκαετία του 1970.

Όπως δήλωσε η Δ. Φουντά στο Αθηναϊκό και Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, «είναι εντυπωσιακό ότι ακόμα και κατά τις νυχτερινές ώρες η συχνότητα εμφάνισης έντονης ή μέτριας θερμικής δυσφορίας έχει τριπλασιαστεί κατά τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Αυτό αυξάνει ακόμα περισσότερο τον θερμικό κίνδυνο, αφού κατά τις νυχτερινές ώρες ο ανθρώπινος οργανισμός δεν μπορεί εύκολα να “ανακάμψει” από το θερμικό στρες της ημέρας.»

Εκτός από τις παρατηρούμενες τάσεις κατά τις τελευταίες δεκαετίες, η έρευνα πραγματοποίησε και μια προσομοίωση του μελλοντικού κλίματος στην Αθήνα, με τη χρήση κατάλληλων κλιματικών μοντέλων προσαρμοσμένων στην περιοχή. Οι προσομοιώσεις έδειξαν ένα υπερδιπλασιασμό της συχνότητας εμφάνισης έντονης δυσφορίας κατά το τέλος του 21ου αιώνα (2071-2100), σε σχέση με την περίοδο αναφοράς (1971-2000). Όλα τα αποτελέσματα επιβεβαιώθηκαν και από τους δύο βιοκλιματικούς δείκτες που χρησιμοποιήθηκαν.

Η κ. Φουντά τόνισε ότι «η έκθεση του πληθυσμού σε αυξημένο θερμικό κίνδυνο αποτελεί αυτή τη στιγμή μια από τις σημαντικότερες απειλές για την ανθρώπινη υγεία παγκοσμίως. Οι κάτοικοι των πόλεων είναι πιο ευπαθείς, λόγω της αθροιστικής επίδρασης του φαινομένου της Αστικής Θερμικής Νησίδας. Η παγκόσμια θέρμανση, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη αστικοποίηση, αλλά και τη “γήρανση” του πληθυσμού -ιδιαίτερα στις ευρωπαϊκές χώρες- εκτοξεύουν τον θερμικό κίνδυνο. Είναι σημαντικό να εκτιμήσουμε, να κατανοήσουμε και να επισημάνουμε τον κίνδυνο αυτό, προκειμένου να ληφθούν κατάλληλα μέτρα από την πολιτεία για τον μετριασμό και την έγκαιρη και αποτελεσματική αντιμετώπιση του κινδύνου».

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)