paidevo.gr

Το Μάουνα Λόα είναι ένα από τα 5 ηφαίστεια που αποτελούν το νησί της Χαβάης και ίσως το μεγαλύτερο στη Γη από άποψη όγκου και περιοχής που καλύπτει.

Κινητικότητα παρατηρήθηκε στο μεγαλύτερο ενεργό ηφαίστειο στον κόσμο, το Μαούνα Λόα στην Χαβάη, με την Γεωλογική Υπηρεσία των ΗΠΑ να σημειώνει σε σχετική ανακοίνωση ότι «Αυτήν την στιγμή, οι ροές της λάβας συγκρατούνται στην περιοχή της κορυφής και δεν απειλούν κοινότητες στις πλαγιές του ηφαιστείου».

Ωστόσο, διευκρινίζεται ότι το Παρατηρητήριο Ηφαιστείων της Χαβάης θα πραγματοποιήσει από αέρος κατόπτευση για να αξιολογηθούν τα χαρακτηριστικά της έκρηξης και οι κίνδυνοι που δημιουργούνται.

Σημειώνεται ότι το Μάουνα Λόα είναι ένα από τα πέντε ηφαίστεια που αποτελούν το νησί Χαβάης στην αμερικανική πολιτεία Χαβάη στον Ειρηνικό Ωκεανό και ίσως το μεγαλύτερο στη Γη από την άποψη όγκου και της περιοχής που καλύπτει.

Είναι ένα ενεργό ασπιδοηφαίστειο, με όγκο που εκτιμάται σε περίπου 75.000 χλμ.³, αν και η κορυφή του είναι 39 μ. χαμηλότερα από εκείνη του γείτονά του, του Μάουνα Κέα.

Οι εκρήξεις του τείνουν να παράγουν ογκώδεις, ταχέως κινούμενες ροές λάβας που επηρεάζουν τους κατοίκους της ανατολικής και δυτικής πλευρά του νησιού.

Ξεκινούν συνήθως από την κορυφή και μέσα σε λίγα λεπτά έως και μήνες από την έναρξη της έκρηξης, μπορούν να φτάσουν είτε στη Βορειοανατολική ή Νοτιοδυτική Ζώνη του Ρήγματος.

Σημειώνεται ότι από την πρώτη του έκρηξη το 1843, το ηφαίστειο έχει εκραγεί 33 φορές με μεσοδιαστήματα μεταξύ των εκρήξεων που κυμαίνονται από μήνες έως δεκαετίες. Η τελευταία έκρηξη σημειώθηκε το 1984.

(Πηγή: naftemporiki.gr με πληροφορίες από Reuters, nps.gov)

Μια απρόσμενη ανακάλυψη που ρίχνει περισσότερο φως στη λειτουργία του εγκεφάλου έκανε μια ομάδα επιστημόνων στη Δανία, με επικεφαλής δύο Έλληνες της διασποράς.  Η ανακάλυψη, που χαρακτηρίστηκε «απίστευτη», έγινε βασικό θέμα και εξώφυλλο στο νέο τεύχος του κορυφαίου επιστημονικού περιοδικού «Nature».

Όπως αναφέρει το ΑΠΕ-ΜΠΕ, οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης, με επικεφαλής τον καθηγητή Δημήτρη Στάμου του Τμήματος Χημείας και βασικό συνεργάτη του τον δρα Ελευθέριο Κοσμίδη, βρήκαν για πρώτη φορά ότι ένα ζωτικό ένζυμο, το οποίο επιτρέπει τη μεταβίβαση των σημάτων μέσα στον εγκέφαλο, δεν λειτουργεί σε συνεχή βάση (όπως είχε θεωρηθεί αυτονόητο μέχρι σήμερα), αλλά «ανοιγοκλείνει» με τυχαίο τρόπο και μάλιστα κάνει διαλείμματα ακόμη και ολόκληρων ωρών, χωρίς όμως αυτό να οδηγεί τον εγκέφαλο να «κατεβάσει ρολά», όπως θα αναμενόταν.

Εκατομμύρια εγκεφαλικοί νευρώνες στέλνουν συνεχώς μηνύματα μεταξύ τους, κάτι που τροφοδοτεί τη σκέψη, τη μνήμη, την κίνηση του σώματος και άλλες λειτουργίες. Όταν δύο νευρώνες ανταλλάσσουν ένα μήνυμα, ουσίες που λέγονται νευροδιαβιβαστές μεταφέρονται από τον έναν νευρώνα στον άλλον με τη βοήθεια ενός ζωτικού ενζύμου που παρέχει την απαραίτητη ενέργεια, έτσι ώστε να είναι εφικτή η μεταβίβαση. Έως τώρα, σε όλον τον κόσμο οι επιστήμονες πίστευαν ότι αυτά τα -απολύτως αναγκαία για την επιβίωση ενός οργανισμού- ένζυμα είναι ενεργά μονίμως, αλλά όπως αποκάλυψε η νέα έρευνα μόνο αυτό δεν συμβαίνει.

Η στενή παρακολούθηση του ενζύμου V-ATPase από τον δρα Στάμου και την ομάδα του έφερε στο φως την περιοδική και διαλείπουσα δράση του ενζύμου. Όπως δήλωσε ο ίδιος, «είναι η πρώτη φορά που κάποιος μελέτησε τόσο λεπτομερώς αυτά τα ένζυμα του εγκεφάλου των θηλαστικών και έχουμε εκπλαγεί από το αποτέλεσμα. Αντίθετα με τη διαδεδομένη άποψη και αντίθετα από πολλές άλλες πρωτεΐνες, αυτά τα ένζυμα μπορεί να σταματούν να δουλεύουν για αρκετά λεπτά ή και για ώρες. Παρ’ όλα αυτά, οι εγκέφαλοι των ανθρώπων και των άλλων θηλαστικών παραμένουν με θαυματουργό τρόπο ικανοί να λειτουργούν».

Ο δρ Στάμου, ο οποίος είναι απόφοιτος του βρετανικού Πανεπιστημίου του Λιντς και της Ελβετικής Ομοσπονδιακής Πολυτεχνικής Σχολής της Λωζάννης (EPFL), χαρακτήρισε «σχεδόν ακατανόητο» ότι στη διάρκεια αυτής της άκρως κρίσιμης διαδικασίας μεταφοράς των νευροδιαβιβαστών μεταξύ των νευρώνων «βρίσκουμε ότι στο 40% του χρόνου αυτά τα μόρια των εν λόγω ενζύμων είναι απενεργοποιημένα». Αυτό εγείρει πολλά ερωτήματα και, όπως ανέφερε ο Έλληνας επιστήμονας, ελπίζεται ότι στο μέλλον θα υπάρξει καλύτερη κατανόηση για το τι συμβαίνει.

Το ένζυμο V-ATPάση αποτελεί σημαντικό φαρμακευτικό στόχο επειδή παίζει βασικό ρόλο στον καρκίνο και στις μεταστάσεις του, καθώς επίσης σε αρκετές άλλες απειλητικές για τη ζωή ασθένειες. Η νέα ανακάλυψη μπορεί να ανοίξει νέους δρόμους στην αντικαρκινική και όχι μόνο θεραπεία.

(Πηγή: enikos.gr)

Λυγίζουν και θυσιάζονται από την εξάπλωση του μεταχρωματικού έλκους ακόμη και υπεραιωνόβια πλατάνια, πλατάνια που είχαν ιστορική αξία αλλά και αισθητικά δάση κατά μήκος του Σπερχειού ποταμού.

Το φαινόμενο παίρνει πλέον διαστάσεις επιδημίας αφού ακόμη και τα μέτρα ελέγχου που έχουν ληφθεί είναι ανίσχυρα να το αντιμετωπίσουν. Πλέον εξαπλώνεται και σε άλλες περιοχές. Από το 2020 έχουν ληφθεί περιοριστικά μέτρα στο πλατανοδάσος στο Καστρί της Φθιώτιδας και μάλιστα σε μία πάρα πολύ μεγάλη έκταση. Το Δασαρχείο Σπερχειάδας επιτηρεί την συγκεκριμένη έκταση καθώς απαγορεύεται η υλοτομία, η αποκλάδωση, όπως επίσης απαγορεύεται και η εκτέλεση διαφόρων εργασιών είτε με μηχανήματα, είτε χειρωνακτικά. Ουσιαστικά πρόκειται για πλατανοδάσος περίπου 1.000 στρεμμάτων που έχει μπει σε καραντίνα.

Η ασθένεια όμως, δεν σταμάτησε εκεί. Το μεταχρωματικό έλκος προχωρά και δυτικά προς τη Δυτική Φθιώτιδα αλλά και ανατολικά προς τις εκβολές του Σπερχειού.

«Τα μηνύματα που παίρνουμε μάς έχουν προβληματίσει ιδιαίτερα», σημειώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο διευθυντής Δασών της Φθιώτιδας Ανδρέας Παπανδρέου, υπενθυμίζοντας τις απαγορεύσεις που ισχύουν για την συγκεκριμένη περιοχή. Όμως ο ίδιος διαπιστώνει ότι «οι προσβολές είναι πλέον αρκετές έξω από την συγκεκριμένη περιοχή και συνεχώς λαμβάνονται περιοριστικά μέτρα. Ήδη περιμένουμε την έκδοση σχετικής απόφασης από το υπουργείο Περιβάλλοντος για μία συνολική αντιμετώπιση της ασθένειας όχι μόνο στην περιοχή μας αλλά σε ολόκληρη την Ελλάδα».

Σύμφωνα με τους δασικούς υπαλλήλους που έχουν επιδοθεί σε αγώνα δρόμου για την σωτηρία των δέντρων από την καταστροφική ασθένεια «η κατάσταση είναι κρίσιμη». Στο πλατανοδάσος Μεξιατών δυτικά τη Λαμίας, που είναι μνημείο της φύσης, προκαλεί θλίψη στον επισκέπτη καθώς τα πρώτα δείγματα δημιουργούν την αίσθηση ότι σε λίγο θα μετατραπεί σε «νεκροταφείο πλατάνων». Κινδυνεύει να αλλάξει το οικοσύστημα κατά μήκος του Σπερχειού ποταμού.

Να σημειωθεί ότι στην Φθιώτιδα η ασθένεια έχει εμφανιστεί και στην περιοχή της Αταλάντης ενώ θυσιάστηκαν στην ασθένεια και τα ιστορικά πλατάνια στο χωριό Κομποτάδες όπου έγινε η σύσκεψη των οπλαρχηγών του 1821 πριν από τη μάχη της Αλαμάνας και τα οποία είχαν χαρακτηριστεί «ιστορικά».

Όπως είναι γνωστό η ασθένεια «μεταχρωματικό έλκος» προκαλείται από τον θανατηφόρο μύκητα Ceratocystis platani που «θερίζει» τα πλατάνια. Αρχικά τα απογυμνώνει και στη συνέχεια τα σαπίζει. Εμφανίστηκε πριν από περίπου 20 χρόνια και παρά τα μέτρα που λαμβάνονται μέχρι σήμερα, οι επιστήμονες δεν μπορούν να την τιθασεύσουν. Μεταδίδεται από τα εργαλεία και τα μηχανήματα που έρχονται σε επαφή με τα πλατάνια και όπως αυτά μετακινούνται για εργασίες σε διάφορες περιοχές, μεταφέρουν και τον μύκητα ενώ παράλληλα μεταφέρεται και από το υπόγειο ριζικό σύστημα από δέντρο σε δέντρο.

«Ακόμη και σε ειδικές περιπτώσεις που χρειάζεται να γίνουν παρεμβάσεις λαμβάνονται πρόσθετα μέτρα και μάλιστα, προς τούτο, δίνουν τα Δασαρχεία σχετική άδεια, καθώς πρέπει να ακολουθήσει σχολαστικό πλύσιμο και απολύμανση με μυκητοκτόνα όλων των εργαλείων και μηχανημάτων», υπογραμμίζει στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ο δασολόγος Ανδρέας Παπανδρέου.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το Ινστιτούτο Μεσογειακών και Δασικών Οικοσυστημάτων πριν από ενάμιση χρόνο βρέθηκε στην περιοχή όπου διαπίστωσε την ύπαρξη και την έκταση της ασθένειας κατά μήκος του Σπερχειού στη Φθιώτιδα. Μάλιστα οι επιστήμονες στην έκθεσή τους είχαν σημειώσει πως «παρά το γεγονός ότι οι τοπικές αρχές πήραν μέτρα ωστόσο είναι αμφίβολο αν θα μπορέσουν να αποτρέψουν την επέκταση». Η συγκεκριμένη έκθεση αποτελεί και την πρώτη αφορμή για τη λήψη μέτρων στην περιοχή Καστρί.

Τις τοπικές αρχές προβληματίζει ότι οι προσβολές έχουν διαπιστωθεί σε μία μεγάλη έκταση και οι φόβοι τους έχουν σχέση με την παράνομη υλοτομία λόγω του χειμώνα. Προσπαθούν να βρουν τρόπους να ελέγξουν την κατάσταση. Σε εξέλιξη όμως είναι αντιπλημμυρικά έργα μέσα στην κοίτη του Σπερχειού ποταμού, είτε αναχώματα, είτε επιδιορθώσεις στις βλάβες που έχουν υποστεί από τις πλημμύρες. Σύμφωνα με τη μελέτη θα πρέπει να παρέμβουν σε μία απόσταση πάνω από 30 χιλιόμετρα με πυκνή βλάστηση, στο μεγαλύτερο μέρος πλατάνια. Προς το παρόν έχουν παγώσει τις άδειες καθώς θα πρέπει να απομακρυνθούν πάνω από 50.000 τόνοι ξύλα και προσπαθούν να παρέμβουν σημειακά για την προστασία από το μεταχρωματικό έλκος. Ωστόσο ο κίνδυνος από τις πλημμύρες παραμένει για την πεδιάδα του Σπερχειού.

(Πηγή: topontiki.gr)

Απρόσμενη ανακάλυψη από ερευνητική ομάδα που ανακάλυψε ότι άνθρωποι και χταπόδια έχουν ένα κοινό πρόγονο και ίσως έτσι εξηγείται το υψηλό IQ που διαθέτει το συμπαθές μαλάκιο.

Shutterstock

Σειρά ερευνών τα τελευταία χρόνια έχουν αποκαλύψει ότι τα χταπόδια όχι μόνο έχουν ιδιαίτερα ανεπτυγμένη νοημοσύνη αλλά και ένα πολυσύνθετο συναισθηματικό κόσμο με αντιδράσεις και συμπεριφορές που σε πολλές περιπτώσεις προσομοιάζουν τις ανθρώπινες συμπεριφορές. Κατά πάσα πιθανότητα η εξήγηση βρίσκεται στην καταγωγή των χταποδιών αφού ερευνητική ομάδα με επικεφαλής επιστήμονες του Κέντρου Μοριακής Ιατρικής Max Delbruck στο Βερολίνο διαπίστωσε ότι άνθρωποι και χταπόδια έχουμε ένα κοινό πρόγονο.

To 1993 ανακαλύφθηκε μια άγνωστη μέχρι τότε οικογένεια γονιδίων που ονομάστηκαν γονίδια microRNA. Η ανακάλυψη έφερε επανάσταση στον κλάδο της Βιολογίας αφού τα γονίδια αυτά δεν κωδικοποιούν κάποιες πρωτεΐνες όπως τα άλλα γονίδια αλλά εργάζονται ως ρυθμιστές γονιδιακών και κυτταρικών λειτουργιών. Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι τα χταπόδια διαθέτουν ένα σύνολο microRNA γονιδίων παρόμοιων με αυτών που υπάρχουν στα σπονδυλωτά ζώα και στον άνθρωπο. Γονίδια microRNA έχουν εντοπισθεί και σε άλλα μαλάκια όπως τα στρείδια αλλά ο αριθμός τους είναι πολύ περιορισμένος ενώ στα χταπόδια εντοπίσθηκε ένα μεγάλο πλήθος microRNA που ανήκουν σε 43 διαφορετικές κατηγορίες αυτής της οικογένειας γονιδίων.

Το εύρημα αυτό προκάλεσε έντονο ενδιαφέρον στους ερευνητές άρχισαν να αναζητούν την «πηγή» των microRNA των χταποδιών και κατέληξαν τελικά στο Facivermis yunnanicus, ένα σκουλικόμορφο ζώο που ζούσε στον πλανήτη πριν από 518 εκατ. έτη το οποίο αποτελεί κοινό πρόγονο ανθρώπων και χταποδιών. Όπως εκτιμούν ο μεγάλος αριθμός αυτών των γονιδίων μπορεί να εξηγήσει σε πρώτο επίπεδο την υψηλή νοημοσύνη των χταποδιών αλλά και τις κοντινές στον άνθρωπο συμπεριφορές που εκδηλώνουν.

(Πηγή: naftemporiki.gr)

Μια ελληνική μελέτη που βλέπει το φως της δημοσιότητας έρχεται να επιβεβαιώσει τις δυσμενέστερες προβλέψεις και για τη χώρα μας. Η Ελλάδα αναμένεται να έρθει αντιμέτωπη με συνθήκες σοβαρής ξηρασίας τα επόμενα χρόνια.

Όπως προκύπτει από την έρευνα, σύμφωνα με την εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ», η χώρα μας, σε κάποιες περιοχές, πρόκειται να βιώσει πιο έντονα και πιο παρατεταμένα επεισόδια ξηρασίας με τη διάρκειά τους να αυξάνεται έως και κατά 4 μήνες ανά πενταετία.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, το φαινόμενο θα εκδηλωθεί στο εγγύς μέλλον στις περιοχές της Ανατολικής και Κεντρικής Ελλάδας και μετά το δεύτερο μισό του αιώνα θα πλήξει τη Δυτική Ελλάδα, ενώ άκρως ανησυχητικό είναι το ότι η ξηρασία προβλέπεται πολύ έντονη σε πεδινές περιοχές αγροτικού ενδιαφέροντος, όπως στη Θεσσαλία και την Ανατολική Κρήτη.

Τα στοιχεία διαγράφουν ένα ζοφερό μέλλον: ερημοποίηση, χαμένες αγροτικές εκτάσεις, αύξηση του κινδύνου πυρκαγιάς.

Σύμφωνα με την έρευνα τόσο στο ενδιάμεσο όσο και στο χειρότερο σενάριο η Ελλάδα θα αντιμετωπίσει σοβαρή ξηρασία σε πολλές περιοχές.

Η κατάσταση φαίνεται χειρότερη στο δεύτερο σενάριο και την περίοδο 2075-2100, οπότε βλέπουμε αύξηση της διάρκειας των επεισοδίων ξηρασίας στη χώρα έως 4 μήνες ανά 5ετία, όμως, ακόμη και στο ενδιάμεσο σενάριο προκύπτει ότι θα έχουμε παρατεταμένα επεισόδια κυρίως στις πεδινές περιοχές της Θεσσαλίας και της Ανατολικής Κρήτης.

Όταν οι τιμές του 12μήνου είναι εκτός των φυσιολογικών ορίων, σημαίνει ότι στην περιοχή εκείνη η ξηρασία θα αποτελεί μια παρατεταμένη και σταθερή κατάσταση ενώ οι «μη φυσιολογικές» τιμές του 6μήνου αντιπροσωπεύουν πιο μεταβαλλόμενες, εποχικές συνθήκες ξηρασίας.

Και οι δύο δείκτες έδειξαν αυξημένη σοβαρότητα της κατάστασης με τον 12μηνο δείκτη να εκπέμπει σήμα κινδύνου για τις Κυκλάδες, για την Κρήτη, τη Νότια Πελοπόννησο, τη Δυτική Ηπειρωτική Ελλάδα, την Κεντρική Μακεδονία και τη Θράκη την τελευταία 25ετία του αιώνα και εφόσον επικρατήσει το δυσμενέστερο σενάριο για την κλιματική αλλαγή.

Αντιθέτως, ο δείκτης του 6μήνου εμφανίζει μια διαφοροποίηση: από τις τιμές του προκύπτει ότι στο κοντινό μέλλον, δηλ. την περίοδο 2025- 2050, θα υφίστανται περιοδικά παρατεταμένα επεισόδια ξηρασίας οι περιοχές του κεντρικού και ανατολικού τμήματος της χώρας, όπου την περίοδο εκείνη αναμένεται μια πολύ σημαντική μείωση των βροχοπτώσεων, της τάξεως του 50%. Στο μακρινό μέλλον φαίνεται ότι θα επηρεαστούν κατά τον ίδιο τρόπο η Δυτική Ελλάδα και η Κρήτη» εξηγεί η φυσικός και συνεργάτις του Εργαστηρίου Περιβαλλοντικών Ερευνών του Ινστιτούτου ΙΠΡΕΤΕΑ του ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος», Νάντια Πολίτη.

(Πηγή: enikos.gr)

Διάβρωση και απώλεια θρεπτικών συστατικών του εδάφους. Κίνδυνος απώλειας 10% της παγκόσμιας φυτικής παραγωγής έως το 2050 ενώ έως τότε ο πληθυσμός θα φτάνει 10δισ.

Ξινιάο, επαρχία Τζιαγκσι στην Κίνα (Αύγουστος 2022)THOMAS PETER VIA REUTERS

Στη σκονισμένη Ζώνη του Καλαμποκιού των ΗΠΑ αυτή την άνοιξη, η γη ”πνιγόταν”. Η λεκάνη του ποταμού Γιανγκτζε της Κίνας, είχε ξεραθεί. Οι αγρότες και στις δύο περιοχές δίνουν μια χαμένη μάχη για να σώσουν το έδαφος που παράγει την τροφή μας.

Η Κάρολιν Όλσο πιστεύει ότι έκανε ό,τι μπορούσε για να προστατεύσει το αγρόκτημά της 1.100 στρεμμάτων κοντά στο Κόττονγουντ της Μινεσότα. Καλλιεργεί ψηλό γρασίδι ύψους ενός μέτρου γύρω από τα χωράφια της για να προστατεύσει το έδαφος και το χειμώνα φυτεύει καλλιέργειες για καλύπτει το έδαφος και το προστατεύει.

Αλλά οι καταιγίδες του Μάη ήταν σφοδρές. Εκτιμά πως το χώμα δεν άντεξε και η καλλιέργεια θα υποφέρει. ”Όταν ρίχνει τόση βροχή, σχεδόν 10 εκατ. την ώρα, ακόμη και οι βέλτιστες πρακτικές δεν αποδίδουν” λέει η η 55χρονη, της οποίας το αγρόκτημα ανήκει στην οικογένεια του συζύγου της από το 1913.

Αντιθέτως, στην Γιανγκτζέ, όπου παράγεται το 1/3 των καλλιεργειών της Κίνας, το νερό δεν είναι αρκετό.

Οι επιστήμονες καταφεύγουν στην εκτόξευση ρουκετών στα σύννεφα για να προκαλέσουν βροχή με τεχνητά μέσα, με την ελπίδα να ποτίσουν τη γη που έχει αποστραγγιστεί από θρεπτικά συστατικά.

Από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα έως την Κένυα όμως φαίνεται πως οι προσπάθειες τόσων ανθρώπων για τη διατήρηση του εδάφους αποδεικνύεται πως δύσκολα μπορούν να μετριάσουν τις επιπτώσεις από τις ακραίες καιρικές συνθήκες οι οποίες βλάπτουν το οικοσύστημα και εξαντλούν την ικανότητά του να παράγει τρόφιμα, όπως φαίνεται και στις συνεντεύξεις του Reuters με δεκάδες αγρότες και ειδικούς.

Η διάβρωση του εδάφους θα μπορούσε να οδηγήσει σε απώλεια 10% της παγκόσμιας φυτικής παραγωγής έως το 2050, σύμφωνα με τον Οργανισμό Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ (FAO).

Καθώς ο παγκόσμιος πληθυσμός προβλέπεται να αυξηθεί κατά ένα πέμπτο σε σχεδόν 10 δισεκατομμύρια μέχρι τότε, ο υποσιτισμός και ο λιμός πρόκειται να επηρεάσουν όλο και περισσότερους ανθρώπους.

Λίγα μέρη βρίσκονται σε βαθύτερη κρίση από τα βοσκοτόπια της βόρειας Κένυας, όπου η ολοένα και μεγαλύτερη ξηρασία έχει απογυμνώσει τη γη από τη βλάστηση, εκθέτοντας το έδαφος σε μεγάλες καταστροφές και προκαλώντας πονοκέφαλο σε όσους προσπαθούν να προσαρμόσουν τις μεθόδους καλλιέργειας.

″Το χώμα που μένει εκεί είναι πολύ ευάλωτο, είναι το δέρμα της Γης…”, λέει η η Λι Αν Γουαινογούιτσκι εδαφολόγος στο Ναϊρόμπι στο CIFOR-ICRAF, ένα ερευνητικό κέντρο για το οφέλη των δέντρων για τους ανθρώπους και τα τοπία.

1.000 θέλει η γη για να παράγει 2-3 εκατ. εδάφους

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι μπορεί να χρειαστούν έως και 1.000 χρόνια για να παράγει η φύση 2-3 εκατοστά εδάφους, καθιστώντας τη διατήρηση του κρίσιμη.

Τα φυτά αναπτύσσονται απορροφώντας το ηλιακό φως και το διοξείδιο του άνθρακα. Κυκλοφορούν τον άνθρακα στο έδαφος, τροφοδοτώντας μικροοργανισμούς που με τη σειρά τους δημιουργούν τις συνθήκες για να αναπτυχθούν περισσότερα φυτά.

Οι ακραίες καιρικές συνθήκες, ορισμένες από τις οποίες προκαλούνται από την κλιματική κρίση, όχι μόνο βλάπτουν τις καλλιέργειες, αλλά παράλληλα διαβρώνουν το έδαφος και καταστρέφουν θρεπτικά συστατικά όπως ο άνθρακας, το άζωτο και ο φώσφορος από το περίπλοκο οικοσύστημα.

Ο αγρότης Χου εκεί που ήταν η λίμνη του χωριού του Ξινιάο στην Κίνα (Αύγουστος 2022)
THOMAS PETER VIA REUTERS

Αυτό οδηγεί σε υποβάθμιση της ποιότητας, δηλαδή μείωση της ικανότητάς τους εδάφους να συντηρεί τη φυτική ζωή και κατ′ επέκταση τη ζωή των ζώων και των ανθρώπων.

Σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη, το 1/3 της συνολικής έκτασης του εδάφους πλανήτη έχει ήδη υποβαθμιστεί από τη διάβρωση, την εξάντληση των θρεπτικών ουσιών ή με άλλους τρόπους.

Ο Ρόναλντ Βάργκας, επιστήμονας εδάφους και γραμματέας της Global Soil Partnership του FAO (Oργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας των ΗΠΑ), λέει ότι οι ακραίες καιρικές συνθήκες επιταχύνουν την υποβάθμιση του εδάφους που έχει ήδη ξεκινήσει από την αποψίλωση των δασών, την υπερβολική βόσκηση από τα ζώα και την ακατάλληλη χρήση λιπασμάτων.

″Η υποβάθμιση της γης είναι ένας φαύλος κύκλος. Μόλις έχουμε υποβαθμισμένα εδάφη και έχουμε αυτά τα άσχημα (καιρικά) φαιινόμενα, τότε έχουμε και πολλές δυσάρεστες συνέπειες”.

Σχετικά με την προβλεπόμενη απώλεια του FAO σε ό,τι αφορά την παγκόσμια φυτική παραγωγή, πρόσθεσε: ”Αυτό το 10% αντιπροσωπεύει ένα πραγματικό ζήτημα για την επισιτιστική ασφάλεια”.

Τεχνητή βροχή

Οι μεσοδυτικές πολιτείες της Αμερικής, που έχει ”στεγνώσει” από την έλλειψη βροχής, στην πραγματικότητα γίνεται όλο και πιο υγρές με την πάροδο του χρόνου.

Οι βροχοπτώσεις τριών ημερών στα μέσα Μαΐου παρέσυραν έως και τρεις τόνους χώμα ανά στρέμμα σε 20 κομητείες της Μινεσότα, σύμφωνα με στοιχεία από το Daily Erosion Project, μια πρωτοβουλία του Πολιτειακού Πανεπιστημίου της Αϊόβα για την εκτίμηση της απώλειας εδάφους.

Η Ρέιτσελ Σκάτμαν, επίκουρη καθηγήτρια βιώσιμης γεωργίας στο Πανεπιστήμιο του Μέιν των ΗΠΑ, σχολίασε πως οι Μεσοδυτικές και Βορειοανατολικές περιοχές ήταν ιδιαίτερα ευάλωτες στη διάβρωση του εδάφους, επειδή ήταν αντιμέτωπες με πιο ακραίες ποσότητες βροχής από το κανονικό, μια τάση που αναμένεται να συνεχιστεί μέχρι το τέλος του αιώνα.

Στη λεκάνη του ποταμού Γιανγκτζέ, πιο υγρές καιρικές συνθήκες θα ήταν σίγουρα ευπρόσδεκτος.

Στις αγροτικές ζώνες στην περιοχή, που εκτείνονται από το Σιτσουάν στα νοτιοδυτικά έως τη Σαγκάη στην ανατολική ακτή, καταγράφηκαν 40% λιγότερες βροχοπτώσεις από το κανονικό το καλοκαίρι και ”ψήθηκαν” σε θερμοκρασίες ρεκόρ.

Ρουκέτα του προγράμματο ”σποράς σύννεφων” της Κίνας, (Μάιος 2021)
VCG VIA GETTY IMAGES

Ο Λιού Ζιγιού, αξιωματούχος του κινεζικού Υπουργείου Υδάτων, δήλωσε τον Αύγουστο ότι το ένα τρίτο του εδάφους σε έξι βασικές αγροτικές επαρχίες κατά μήκος του άνω και μεσαίου ρεύματος του Γιανγκτζε ”ήταν πιο ξηρό από το κανονικό εξαιτίας της ξηρασίας. Στο 1/10 από τις αγροτικές κομητείες σε αυτές τις επαρχίες, το έδαφος υπέφερε”.

Το πρόγραμμα ”σποράς σύννεφων” (πρόκληση τεχνητής βροχής) της Κίνας πρόσφερε κάποια ανακούφιση, με 211 επιχειρήσεις που ξεκίνησαν μόνο τον Αύγουστο για να προκαλέσουν βροχοπτώσεις σε πάνω από 1,45 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα ξεραμένης γεωργικής γης, αλλά οι ειδικοί λένε ότι δεν αποτελεί μακροπρόθεσμη λύση.

Ο Ζάο Ζικιάνγκ, αντιπρόεδρος της υπηρεσίας τροποποίησης του καιρού της Κίνας, σε μια ενημέρωση τον Σεπτέμβριο υπεραμύνθηκε της πρακτικής πρόκλησης βροχής.

Ωστόσο, δεν είπε εάν οι παρεμβάσεις αυτές ήταν επιτυχείς.

Ομοίως, άλλα μέτρα όπως το σκάψιμο χιλιάδων νέων πηγαδιών και η ενθάρρυνση των αγροτών να αλλάξουν καλλιέργειες για να ενισχύσουν τις αποδόσεις έχουν περιορισμένο αντίκτυπο.

Αγρότες γύρω από τη συρρικνωμένη πια λίμνη Ποϊάγκ στην επαρχία Τζιαγκσι είπαν στο Reuters ότι όλα τα είδη των καλλιεργειών δεν αναπτύσσονταν επαρκώς ως αποτέλεσμα της έλλειψης βροχής.

Ο Χου Μπαολίν, ένας 70χρονος από το χωριό Ξινιάο λέει ότι η ελαιοκράμβη του δεν είχε καν ανθίσει και άλλοι καρποί ήταν στο 1/3 του συνηθισμένου μεγέθους του.

Στην αγροτική συνοικία Χουκού στο Τζιαγκσι πολλές φυτείες σουσαμιού, καλαμποκιού, γλυκοπατάτας και βαμβακιού έχουν ”στεγνώσει”, είπε ένας 72χρονος κάτοικος.

Οι καμήλες έρχονται, οι καμηλοπαρδάλεις φεύγουν

Ορισμένοι ειδικοί είναι αισιόδοξοι ότι υπάρχει ακόμη περιθώριο για να υποχωρήσει ο κίνδυνος τουλάχιστον σε ορισμένα μέρη.

Ο FAO συνέταξε ένα σχέδιο δράσης φέτος που επιδιώκει να βελτιώσει και να διατηρήσει την υγεία του 50% των παγκόσμιων εδαφών έως το 2030, υιοθετώντας πρακτικές όπως η αμειψισπορά και η αγροδασοκομία, ένα σύστημα χρήσης γης που φυτεύει δέντρα μέσα και γύρω από τις καλλιέργειες και τους βοσκότοπους.

Η Κριστίν Μόργκαν, επικεφαλής επιστημονική υπεύθυνη στο Soil Health Institute με έδρα τη Βόρεια Καρολίνα στις ΗΠΑ, δήλωσε ότι τα εδάφη θα μπορούσαν να αναγεννηθούν εάν οι αγρότες εφαρμόσουν καλύτερες μεθόδους.

″Πάντα πιστεύαμε ότι κάτι νέο θα μας σώσει”, λέει η Μόργκαν. ”Αλλά πρέπει πραγματικά να αλλάξουμε τη συμπεριφορά μας”.

Οι επιλογές περιλαμβάνουν τη μη άροση του εδάφους για τη μείωση της διάβρωσης και τη φύτευση καλλιεργειών εκτός εποχής για την πρόληψη της διάβρωσης και της απώλειας θρεπτικών στοιχείων.

Η γη έχει “ανοίξει” στην στην Τζιναγκσί στην Κί

Οι πρακτικές χρησιμοποιούνται μόνο στο 25% και στο 4% αντίστοιχα, των εκμεταλλεύσιμων στρεμμάτων στις ΗΠΑ, σύμφωνα με εκτιμήσεις της BMO Capital Markets, η οποία ανέφερε ότι η γενική εξυγίανση των συστημάτων καλλιέργειας δημιούργησε αρχικό κόστος για τους αγρότες, με απώλειες απόδοσης τα πρώτα χρόνια.

Στην Κένυα, όμως, η ζημιά είναι τρομερή.

″Το χώμα δεν ήταν ποτέ τόσο αμμώδες όταν ήμουν νέος”, είπε ο Μαλιγιάν Λεκοπίρ, 50 ετών, κτηνοτρόφος βοοειδών και κατσικιών στην περιοχή Σαμπούρου.

”Αυτό το μέρος ήταν τόσο όμορφο. Καμηλοπαρδάλεις, ζέβρες, γαζέλες έβοσκαν δίπλα στις κατσίκες μας. Τώρα όλα τα ζώα έχουν φύγει και τα ρυάκια έχουν στεγνώσει”.

Πράγματι, η γη ”στεγνώσει” στη χώρα, όπου οι ανεπτυγμένες ξηρασίες έχουν γίνει πιο συχνές από το 2000, με τη σημερινή να είναι η χειρότερη εδώ και τέσσερις δεκαετίες.

Πάνω από το 60% τους εδάφους θεωρείται εξαιρετικά υποβαθμισμένο και περισσότερο από το 27% πολύ υποβαθμισμένο, σύμφωνα με το υπουργείο Περιβάλλοντος της Κένυας, που λαμβάνει υπόψη παράγοντες όπως η βλάστηση και η ικανότητά της να αντιστέκεται στη διάβρωση.

Αυτό συμβαίνει παρά τις προσπάθειες των διαφόρων οικολογικών οργανώσεων να ενθαρρύνουν τους αγρότες να αποφεύγουν ή να καταφεύγουν το λιγότερο δυνατό στο όργωμα και να προτιμούν μεθόδους γεωργοδασκομίας.

Κανένα από τα παιδιά που έπαιζαν στο χωριό του Λεκοπίρ στη βόρεια Κένυα δεν θυμάται μια πραγματική εποχή βροχών. Έχουν συνηθίσει να εκτρέφουν καμήλες και να αποφεύγουν τον αυξανόμενο ιστό των σκονισμένων ρεμάτων.

Η ξηρασία έχει κάνει τις πηγές νερού στις οποίες βασίζεται αυτό το χωριό ολοένα και πιο στάσιμες, κάνοντας τα παιδιά πιο άρρωστα, λέει ο Λεκοπίρ ενώ για να κρατήσουν ζωντανά τα βοοειδή και τις κατσίκες που έχουν απομείνει, οι βοσκοί συχνά πρέπει να περπατήσουν εκατοντάδες μίλια αναζητώντας νερό ή βοσκότοπο.

Το γρασίδι έχει εξαφανιστεί από μεγάλο μέρος των άλλοτε αχανών βοσκότοπων της Κένυας, αφήνοντας τη γη επιρρεπή σε μελλοντική διάβρωση, δήλωσε η Γουαινογούιτσκι.

Τόσο πολύ έδαφος έχει διαβρωθεί στην Κένυα, την Ινδία και πολλά άλλα μέρη σε όλο τον κόσμο που η τράπεζα σπόρων του εδάφους – σπόροι χόρτου έτοιμοι να φυτρώσουν μόλις πέσει η βροχή – έχουν επίσης εξαντληθεί, πράγμα που σημαίνει ότι η αποκατάσταση κάποιων περιοχών θα απαιτούσε χειροκίνητη επανασπορά λέει ο Τορ-Γκουνάρ Βάγκεν επικεφαλήςεπιστήμονας της CIFOR-ICRAF.

″Ολόκληρο το σύστημα βρίσκεται σε οριακό σημείο. Η κλιματική αλλαγή απλώς επιταχύνει όλα αυτά”.

(Πηγή: huffingtonpost.gr)

Μια ακόμη εντυπωσιακή όσο και αναπάντεχη ανακάλυψη για τον Κόκκινο Πλανήτη τον οποίο ετοιμάζεται να κατακτήσει σε λίγα χρόνια η ανθρωπότητα.

YouTube

Παρά τις τεράστιες ατμοσφαιρικές διαφορές ανάμεσα στη Γη και τον Άρη με δημοσίευση τους στην επιθεώρηση «Icarus» επιστήμονες μέλη των ομάδων ελέγχου και λειτουργίας των δορυφόρων Mars Express (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος) και Mars Reconnaissance Orbiter (NASA) που βρίσκονται σε τροχιά γύρω από τον Άρη αναφέρουν ότι τα σύννεφα του Κόκκινου Πλανήτη παρουσιάζουν παρόμοια μοτίβα με αυτά στη Γη και όπως φαίνεται δημιουργούνται με τον ίδιο τρόπο όπως τα γήινα νέφη. Πρόκειται για ευρήματα που κρίνονται ως αναπάντεχα και έχουν προκαλέσει μεγάλο ενδιαφέρον στην επιστημονική κοινότητα αλλά και τους φίλους του Διαστήματος.

«Όταν σκεφτόμαστε για ατμοσφαιρικές συνθήκες στη Γη παρόμοιες με αυτές του Άρη το μυαλό μας πάει σε πολικές περιοχές ή σε περιοχές ερήμων. Όταν παρατηρήσαμε τη χαοτική κίνηση των ανεμοθυελλών του Άρη δεν αναμέναμε σε καμία περίπτωση να βρούμε ομοιότητες με συνθήκες ζέστης και υγρασίας που συναντούμε σε τροπικές περιοχές της Γης και δεν μοιάζουν καθόλου αρειανές» αναφέρει ο Κόλιν Ουίλσον, ο επικεφαλής επιστήμονας της αποστολής Mars Express.

Τα ευρήματα αυτά θα βοηθήσουν τόσο στην καλύτερη κατανόηση των μηχανισμών στην εξαιρετικά αραιή σχεδόν ανύπαρκτη ατμόσφαιρα του Άρη ενώ παράλληλα η μελέτη των ανεμοθυελλών θα βοηθήσει στην καλύτερη οργάνωση των επανδρωμένων και μη αποστολών που προετοιμάζονται να γίνουν στον πλανήτη ώστε να είναι εξοπλισμός και άνθρωποι όσο το δυνατόν πιο ασφαλείς.

Σύννεφα στον ουρανό του Αρη όπως τα κατέγραψε ο ρομποτικός εξερευνητής Curiosity της NASA (πηγή φωτό NASA/JPL-Caltech/Justin Cowart)

(Πηγή: naftemporiki.gr)

NASA

Οι πυκνές συγκεντρώσεις ύλης στο έντονης δραστηριότητας κέντρο του γαλαξία μας μπλοκάρουν τα όργανα των αστρονόμων και δεν επιτρέπουν τις παρατηρήσεις σε αυτές τις περιοχές. Ερευνητική ομάδα διαπίστωσε ότι μια άγνωστη μέχρι σήμερα ομάδα γαλαξιών παρέμενε αθέατη κρυμμένη πίσω από το κέντρο του γαλαξία.

Η πυκνότητα της ύλης στο κέντρο του γαλαξία μας εμποδίζει την παρατήρηση του για αυτό και γνωρίζουμε σχετικά λίγα πράγματα για ότι υπάρχει και ότι συμβαίνει εκεί. Η αδυναμία διείσδυσης στο γαλαξιακό κέντρο εμποδίζει και την παρατήρηση μιας περιοχής που οι επιστήμονες ονομάζουν «ζώνη της αποφυγής». Πρόκειται για μια περιοχή που αν και καλύπτει 10%-20% του ουράνιου θόλου παραμένει αόρατη επειδή το γαλαξιακό κέντρο εμποδίζει τα τηλεσκόπια να κάνουν παρατηρήσεις εκεί.

Με δημοσίευση της στο διαδικτυακό αρχείο προδημοσιεύσεων arXiv ερευνητική ομάδα παρουσιάζει μια εντυπωσιακή όσο και απρόσμενη ανακάλυψη που έκανε μελετώντας μια σειρά από δεδομένα που προέρχονται από παρατηρήσεις της υπέρυθρης ακτινοβολίας στη ζώνη της αποφυγής. Οι ερευνητές ανακάλυψαν ένα γαλαξιακό σμήνος που βρίσκεται σε απόσταση τριών δισ. ετών φωτός από τη Γη. Το σμήνος αυτό αποτελείται από τουλάχιστον 58 γαλαξίες που είναι συγκεντρωμένοι σε ένα μικρό τμήμα της συγκεκριμένης ζώνης.

Προηγούμενες παρατηρήσεις της υπέρυθρης ακτινοβολίας στη ζώνη της αποφυγής είχαν υποδείξει την ύπαρξη χιλιάδων μεμονωμένων γαλαξιών αλλά είναι η πρώτη φορά που εντοπίζεται μια μεγάλη κοσμική δομή εκεί διευρύνοντας έτσι τις γνώσεις μας για αυτή τη μυστηριώδη περιοχή του Σύμπαντος.

(Πηγή: naftemporiki.gr)

Όσα παιδιά είχαν βιώσει άσχημες οικογενειακές συνθήκες και τραυματικά περιστατικά, αντιμετώπιζαν σημαντικά μεγαλύτερο πρώιμο καρδιαγγειακό κίνδυνο

Τα παιδιά και οι έφηβοι που μεγάλωσαν μέσα σε αντίξοες συνθήκες, όπως φτώχεια, παραμέληση, οικογενειακές σοβαρές ασθένειες ή θανάτους, προβληματικές σχέσεις γονέων κ.α., αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο να πέσουν θύματα εκφοβισμού («μπούλινγκ»), καθώς επίσης για ψυχικά και καρδιαγγειακά προβλήματα πριν και μετά την ενηλικίωσή τους, δείχνουν δύο νέες επιστημονικές μελέτες, μια βρετανική και μια δανική.

Η πρώτη έρευνα από ψυχολόγους του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό παιδοψυχολογίας και ψυχιατρικής «Journal of Child Psychology and Psychiatry», μελέτησε σχεδόν 13.000 παιδιά ηλικίας 11 ετών. Όσα προέρχονταν από φτωχές οικογένειες ή ένιωθαν φτωχότερα από τους συνομηλίκους τους, είχαν κατά 6% έως 8% χαμηλότερη αυτοεκτίμηση και 11% μικρότερη ικανοποίηση από τη ζωή τους, ενώ ήταν κατά 17% πιθανότερο να πέσουν θύματα λεκτικής ή σωματικής βίας, να έχουν άγχος, εσωτερικευμένο θυμό ή υπερδραστηριότητα. Στην ηλικία των 14 ετών, το παιδί που συνέχιζε να νιώθει πιο φτωχό, είχε 8% μεγαλύτερη πιθανότητα θυματοποίησής του.

Καμπανάκι από την έρευνα

Η έρευνα τονίζει τη σημασία της κοινωνικής-οικονομικής σύγκρισης ιδίως κατά την αρχή της εφηβείας, καθώς σε αυτή τη φάση το παιδί διαμορφώνει την αίσθηση του εαυτού του (πόσο είναι δημοφιλές, πόσο αρέσει, πού πλεονεκτεί και πού υστερεί, πόσο νιώθει μέλος μιας ομάδας κ.α.). Το καλύτερο τόσο για την ψυχική υγεία όσο και για την κοινωνική συμπεριφορά, σύμφωνα με τη μελέτη, είναι ένα παιδί να έχει ένα αίσθημα οικονομικής ισότητας με τους φίλους και συμμαθητές του, καθώς ακόμη και τα παιδιά που νιώθουν πλουσιότερα, είναι πιθανότερο να εκφοβίζουν τους άλλους και να έχουν άλλα προβλήματα συμπεριφοράς.

«Πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι οι νέοι που αντικειμενικά προέρχονται από μειονεκτικά οικογενειακά περιβάλλοντα, έχουν περισσότερες ψυχικές δυσκολίες. Τα ευρήματα μας δείχνουν ότι παίζει ρόλο επίσης η υποκειμενική εμπειρία της μειονεξίας. Δεν είναι ανάγκη να είναι κανείς πραγματικά πλούσιος ή φτωχός για να νιώθει πλουσιότερος ή φτωχότερος από τους φίλους του και αυτό επηρεάζει την ψυχική υγεία των νεαρών εφήβων», ανέφερε η ερευνήτρια Πιέρ Πι-Σουνίερ.

Η δεύτερη μελέτη, σύμφωνα με το ΑΠΕ,  η μεγαλύτερη του είδους της μέχρι σήμερα, με επικεφαλής την καθηγήτρια επιδημιολογίας Νάτζα Χούλβετζ Ροντ του Τμήματος Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «European Heart Journal» της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Καρδιολογίας, ανέλυσε στοιχεία για σχεδόν 1,3 εκατομμύρια παιδιά, από τα οποία 4.118 είχαν διαγνωστεί με καρδιαγγειακή νόσο έως την ηλικία των 16 ετών.

Διαπιστώθηκε ότι όσα είχαν βιώσει άσχημες οικογενειακές συνθήκες και τραυματικά περιστατικά (βαριά πάθηση συγγενούς όπως καρκίνο, θάνατο, φτώχεια, εγκατάλειψη από γονιό, δυσλειτουργικές και στρεσογόνες σχέσεις στην οικογένεια κ.α.), αντιμετώπιζαν σημαντικά μεγαλύτερο πρώιμο καρδιαγγειακό κίνδυνο, κατά περίπου 60% αυξημένο σε σύγκριση με τους συνομηλίκους τους χωρίς τέτοιο προβληματικό υπόβαθρο.

(Πηγή: in.gr)

Παγκόσμιο πρόβλημα δημόσιας υγείας αποτελεί η κακοποίηση του παιδιού με άμεσες και μακροπρόθεσμες συνέπειες για την υγεία, επισημαίνεται σε ψήφισμα της Κοινωνικής Παιδιατρικής Βορείου Ελλάδος. Το ψήφισμα  επιδίδεται στον υφυπουργό Εσωτερικών (Μακεδονίας-Θράκης), Σταύρο Καλαφάτη, στις 19 Νοεμβρίου, Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παιδικής Κακοποίησης.

Στο ψήφισμα αναφέρεται ότι σύμφωνα με τον ΠΟΥ, σε παγκόσμια κλίμακα το 25-50% των παιδιών έχει υποστεί σωματική κακοποίηση, ενώ το 20% των κοριτσιών και το 5-10% των αγοριών κακοποιήθηκαν σεξουαλικά.

Στοιχεία για τη χώρα μας:

• 7500 παιδιά κάτω των 5 ετών υποφέρουν από κάποια μορφή βίας κάθε χρόνο,
• 1 στα 5 παιδιά θα βιώσει τουλάχιστον 1 περιστατικό σεξουαλικής βίας έως τα 18 έτη,
• 1 στους 2 Έλληνες έγινε μάρτυρας κακοποίησης ανηλίκου,
• 7 στις 10 κακοποιήσεις γίνονται από γονείς ή συγγενείς,
• Στο 90% των περιπτώσεων ο θύτης είναι κάποιος που το παιδί γνωρίζει και εμπιστεύεται,
• 3-5% των βαριά κακοποιημένων παιδιών πεθαίνουν ή αποκτούν σοβαρές μόνιμες αναπηρίες,
• Πάνω από 3000 παιδιά εμπλέκονται σε σεξουαλική εκμετάλλευση μόνο στην πρωτεύουσα,
• 45% των θυμάτων δεν μιλά για τουλάχιστον 5 χρόνια, ενώ εκατοντάδες θύματα δεν αποκαλύπτουν ποτέ την εμπειρία τους.

Στο ψήφισμα σημειώνεται ότι από τις 2/12/1992 που η Ελλάδα επικύρωσε τη Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού, πολύ λίγα πράγματα άλλαξαν και δυστυχώς κάθε χρόνο η χώρα μας καταγράφει 60 νέα κρούσματα παιδικής σωματικής κακοποίησης με το 68% εξ αυτών να αφορά παιδιά κάτω των 2 ετών. Η πρόληψη και η αντιμετώπιση της βίας ενάντια στο παιδί απαιτεί συστηματική προσπάθεια αντιμετώπισης των κινδύνων και εύρεσης προστατευτικών παραγόντων έναντι όλων των συνθηκών που συνθέτουν τους παράγοντες κινδύνου σε ατομικό, διαπροσωπικό, κοινωνικό επίπεδο.

Προτείνεται, ενδυνάμωση του νομικού πλαισίου και των κοινωνικών υπηρεσιών, στήριξη οικονομική, ψυχική, εκπαιδευτική σε νέους γονείς που δυσκολεύονται στην ανατροφή των παιδιών τους.

Μάθημα σεξουαλικής αγωγής στα σχολεία από ειδικούς, αγωγή Υγείας στους φοιτητές πανεπιστημίων, ιδιαίτερα των Σχολών που εμπλέκονται στην αντιμετώπιση της κακοποίησης, όπως Νομικής, εκπαιδευτικών όλων των βαθμίδων, επιστημόνων υγείας και αστυνομικών, εκπαίδευση στη διάγνωση και διαχείριση κακοποίησης των επαγγελματιών που εμπλέκονται στην διαχείριση της κακοποίησης, ψυχολόγοι σε όλα τα σχολεία, διεπιστημονική ομάδα, εκπαιδευμένη στη διαχείριση κακοποίησης ,και αποτελούμενη από ψυχολόγο, κοινωνικό λειτουργό, παιδίατρο ή παιδοψυχίατρο και αστυνομικό, σε κάθε Δήμο, διεπιστημονική ομάδα υποδοχής και διαχείρισης του κακοποιημένου παιδιού σε τουλάχιστον ένα νοσοκομείο ή υγειονομική δομή του κάθε Νομού της Χώρας, αποτελούμενη από παιδοψυχίατρο, ψυχολόγο, κοινωνικό λειτουργό, ιατροδικαστή σε 24ωρη βάση, δημιουργία ασφαλούς περιβάλλοντος κακοποιημένων παιδιών με δημιουργία νέων δομών φιλοξενίας και ενίσχυση του θεσμού της ανάδοχης οικογένειας.

Τέλος προτείνεται συνεχής καμπάνια από τα ΜΜΕ με σκοπό α) την ενημέρωση των πολιτών για την πρόληψη της κακοποίησης, β) την άρση των αναστολών αποκάλυψης της κακοποίησης ως υποχρέωση του κάθε πολίτη ακόμα και ανώνυμα, γ) την ενημέρωση του πολίτη για τους φορείς όπου μπορούν να απευθύνονται για βοήθεια ή αναφορά κακοποίησης.

(Πηγή: enikos.gr)

Συντάκτης: Τάσος Σαραντής

Η καταπατημένη περιοχή όπως αποτυπώνεται στους δορυφορικούς χάρτες της Google earth

Η θέση Σαμαρέικα εντός του Εθνικού Πάρκου Υγροτόπων Κοτυχίου-Στροφυλιάς έχει κηρυχθεί αμετάκλητα αναδασωτέα, ωστόσο κανένας δημόσιος φορέας δεν έχει ενεργήσει μέχρι σήμερα για την αποκατάσταση της νομιμότητας • Η καταπάτηση έγινε ήδη από το 1937 με έξαρση της εκχέρσωσης στη διάρκεια της Κατοχής • Η Οικολογική Κίνηση Πάτρας καταγγέλλει με επιστολή στο υπ. Περιβάλλοντος τη συνεχιζόμενη καταπάτηση της περιοχής, σημειώνοντας ότι τα όργανα του κράτους σε κεντρικό και τοπικό επίπεδο ενεργούν με τρόπο ώστε να γίνει τελικά αναγνώριση των τετελεσμένων και να ακυρωθούν στην πράξη οι δικαστικές αποφάσεις

Ένα διαρκές σκάνδαλο προκλητικής καταπάτησης και κατοχής δημόσιας δασικής έκτασης διαδραματίζεται εντός του Εθνικού Πάρκου Υγροτόπων Κοτυχίου-Στροφυλιάς στη θέση Σαμαρέικα (ή Σαμαραίικα). Αν και πρόκειται για έκταση που έχει κηρυχθεί αμετάκλητα αναδασωτέα, κανένας δημόσιος φορέας δεν έχει ενεργήσει μέχρι σήμερα για την αποκατάσταση της νομιμότητας.

Το Εθνικό Πάρκο έχει συνολική έκταση 143.000 στρέμματα και τα υγροτοπικά του τμήματα προστατεύονται από τη διεθνή συνθήκη Ramsar, ενώ οι δασικές του εκτάσεις έχουν ενταχθεί στο δίκτυο Natura 2000. Τα Σαμαρέικα καλύπτουν μια έκταση 803 στρεμμάτων που εκχερσώθηκε σταδιακά και καταπατήθηκε ήδη από το 1937, με έξαρση της εκχέρσωσης κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Σήμερα, η έκταση αυτή έχει γεωργική χρήση με ποτιστικά χωράφια και θερμοκήπια. Εντός αυτής υπάρχουν 10 κτίσματα (οικίες και ένα κατάστημα) τα οποία έχουν τελεσίδικα κηρυχθεί αυθαίρετα από τη διοικητική Δικαιοσύνη.

Η καταπατημένη περιοχή όπως αποτυπώνεται στους δορυφορικούς χάρτες της Google earth

Η περιοχή έχει χαρακτηριστεί αμετάκλητα δασική και αναδασωτέα με δύο αποφάσεις του γενικού γραμματέα της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας. Η πρώτη το 2004 που επικυρώθηκε το 2009 από το ΣτΕ αφορά 561 στρέμματα και η δεύτερη το 2012 που αφορά τα υπόλοιπα 242 στρέμματα. Οι αποφάσεις αυτές ήταν αποτέλεσμα σκληρών δικαστικών, διοικητικών και άλλων μορφών αγώνων της Οικολογικής Κίνησης Πάτρας (ΟΙΚΙΠΑ). Εν τούτοις, όπως διαφαίνεται, παρά την ύπαρξη και τον αμετάκλητο χαρακτήρα των αποφάσεων αυτών, όχι μόνο δεν υλοποιούνται, αλλά τα όργανα του κράτους, τόσο σε τοπικό όσο και σε κεντρικό επίπεδο, ενεργούν έτσι ώστε να γίνει τελικά αναγνώριση των τετελεσμένων και οι αποφάσεις να ακυρωθούν στην πράξη.

Πρώτα απ’ όλα, δεν έγινε καμία αναδασωτική ενέργεια, παρότι από την πρώτη απόφαση έχουν παρέλθει 18 ολόκληρα χρόνια και από τη δεύτερη 10. Κατά δεύτερο, παρ’ όλο που εκδόθηκαν περισσότερα από 60 πρωτόκολλα διοικητικής αποβολής, αλλά και αποφάσεις κατεδάφισης των αυθαιρέτων, κανένα δεν έχει εφαρμοστεί μέχρι σήμερα. Σε αυτό το διάστημα ο τότε νομάρχης Ηλείας εξέδωσε απόφαση για την αναγνώριση μη νόμιμου οικισμού, που κατόπιν αναφορών της ΟΙΚΙΠΑ υποχρεώθηκε να ανακαλέσει. Το 2018 έγινε μια ακόμη νομοθετική απόπειρα αποδοχής των τετελεσμένων καταπατήσεων εις βάρος του Εθνικού Πάρκου με την ψήφιση του νόμου για τους Φορείς Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών. Η νέα διατύπωση ορίζει ότι η τελική χρήση τής εν λόγω έκτασης θα οριστεί στο πλαίσιο του προεδρικού διατάγματος που θα καθορίσει το οριστικό διαχειριστικό καθεστώς του Εθνικού Πάρκου.

Τέσσερα χρόνια μετά, δεν έχει εκδοθεί ακόμη το προεδρικό διάταγμα για την κατοχύρωση των μέτρων προστασίας του Εθνικού Πάρκου. Όμως, ο υφυπουργός Περιβάλλοντος Γιώργος Αμυράς περιγράφει τηλεοπτικά τα παράθυρα και τις προϋποθέσεις για την τακτοποίηση των αυθαιρέτων, θέτοντας σε λειτουργία ηλεκτρονική πλατφόρμα στο Κτηματολόγιο για την υποβολή αίτησης υπαγωγής στις ευνοϊκές ρυθμίσεις του νόμου 4685/2020 που αφορά κατόχους κτιρίων οικιστικής χρήσης σε εκτάσεις δασικού χαρακτήρα με λειτουργική ενότητα.

Τη συνεχιζόμενη καταπάτηση της δασικής και αναδασωτέας έκτασης των 803 στρεμμάτων καταγγέλλει -ακόμη μία φορά- η ΟΙΚΙΠΑ με επιστολή της στον υπουργό και τον υφυπουργό Περιβάλλοντος. Η καταγγελία κοινοποιήθηκε και στη Γενική Διεύθυνση του Σώματος Επιθεωρητών και Ελεγκτών (Συντονιστικό Γραφείο Αντιμετώπισης Περιβαλλοντικών Ζημιών) με αίτημα να εξεταστεί η καθυστέρηση τόσο για την έκδοση του Π.Δ. για την οριστική προστασία της περιοχής του Εθνικού Πάρκου όσο και για τις απαραίτητες ενέργειες που έπρεπε να έχουν γίνει από τις αρμόδιες δασικές υπηρεσίες της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου και τις υπηρεσίες του υπουργείου, για την κατεδάφιση των αυθαίρετων κτισμάτων, την αναδάσωση της παραπάνω έκτασης και την απομάκρυνση των καταπατητών.

Παράλληλα, η ΟΙΚΙΠΑ προχωρά στην ενημέρωση όλων των βουλευτών της Δυτικής Ελλάδας, ζητώντας την παρέμβασή τους μέσω του κοινοβουλευτικού ελέγχου προς το υπουργείο. Και προειδοποιεί: «Να το σκεφτούν πολύ καλά όσοι απεργάζονται ευνοϊκές ρυθμίσεις για τους καταπατητές αγνοώντας δικαστικές αποφάσεις (συμπεριλαμβανομένου του ΣτΕ) και διοικητικές πράξεις κατεδάφισης αυθαιρέτων και αναδάσωσης της καταπατημένης έκτασης».

(Πηγή: efsyn.gr)

Η νέα έρευνα έρχεται να επιβεβαιώσει προηγούμενες που είχαν δείξει ότι το να έχει κάποιος το αίσθημα ενός σκοπού, δηλαδή μίας κατεύθυνσης προς έναν στόχο στη ζωή του, σχετίζεται με καλύτερη σωματική και ψυχική υγεία

Οι άνθρωποι που διαθέτουν υψηλότερα επίπεδα κάποιου σκοπού στη ζωή τους αντιμετωπίζουν μικρότερο κίνδυνο να πεθάνουν πρόωρα από οποιαδήποτε αιτία, όπως δείχνει μία νέα αμερικανική επιστημονική μελέτη. Αυτό ισχύει και για τα δύο φύλα, αν και φαίνεται πως οι γυναίκες ωφελούνται περισσότερο στην υγεία τους από την προστατευτική ύπαρξη ενός στόχου ζωής.

Η νέα έρευνα έρχεται να επιβεβαιώσει προηγούμενες που είχαν δείξει ότι το να έχει κάποιος το αίσθημα ενός σκοπού, δηλαδή μίας κατεύθυνσης προς έναν στόχο στη ζωή του, σχετίζεται με καλύτερη σωματική και ψυχική υγεία, μεταξύ άλλων με μικρότερο κίνδυνο για καρδιαγγειακή νόσο ή άνοια.

Οι ερευνητές των Σχολών Δημόσιας Υγείας των πανεπιστημίων Βοστώνης και Χάρβαρντ, με επικεφαλής τον επίκουρο καθηγητή Επιδημιολογίας Κοϊχίρο Σίμπα, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό Προληπτικής Ιατρικής «Preventive Medicine», ανέλυσαν στοιχεία για 13.159 ανθρώπους άνω των 50 ετών σε βάθος οκταετίας.

Όπως διαπιστώθηκε, σύμφωνα με το ΑΠΕ, εκείνοι που είχαν την υψηλότερη αίσθηση σκοπού εμφάνιζαν τον μικρότερο κίνδυνο θανάτου (15,2%), ενώ εκείνοι που δεν είχαν σκοπό στη ζωή τους είχαν τον μεγαλύτερο κίνδυνο θανάτου (36,5%). Η συσχέτιση σκοπού-μικρότερης θνησιμότητας βρέθηκε ελαφρώς μεγαλύτερη στις γυναίκες από ό,τι στους άνδρες.

(Πηγή: in.gr)

Συντάκτης: Άννα Παπαδομαρκάκη

Κάθε χρόνο, 33.000 άνθρωποι στην Ευρώπη, πεθαίνουν από λοίμωξη που οφείλεται σε βακτήρια ανθεκτικά στα αντιβιοτικά. Οι επιπτώσεις των λοιμώξεων από ανθεκτικά μικρόβια, είναι συγκρίσιμες με τις επιπτώσεις της γρίπης, της φυματίωσης και του HIV/AIDS μαζί.

Για το λόγο αυτό, ο ΠOY θεωρεί την μικροβιακή αντοχή ως μία από τις 10 σοβαρότερες παγκόσμιες απειλές της ανθρωπότητας και της δημόσιας υγείας.

Μόνο το 2019, η μικροβιακή αντοχή στα βακτήρια εκτιμάται ότι προκάλεσε περίπου 1,27 εκατομμύρια θανάτους παγκοσμίως. Οι λοιμώξεις από πολυανθεκτικά βακτήρια αυξάνουν το κόστος της περίθαλψης κατά 1,5 δις. ευρώ περίπου στην Ευρώπη, κάθε χρόνο.

Η κατάσταση με την μικροβιακή αντοχή γίνεται ολοένα και σοβαρότερη, καθώς τα αντιβιοτικά –λόγω κατάχρησης – χάνουν την αποτελεσματικότητά τους με ρυθμό που ήταν αδιανόητος ακόμα και πριν από πέντε χρόνια.

Αν συνεχίσουμε να καταναλώνουμε αντιβιοτικά με το σημερινό ρυθμό, η Ευρώπη μπορεί να επιστρέψει στην «προ των αντιβιοτικών εποχή», όπου μια κοινή βακτηριακή λοίμωξη, όπως η πνευμονία, μπορεί να ισοδυναμεί με θανατική καταδίκη.

Μικρόβια ανθεκτικά σε αντιβιοτικά

Τα παραπάνω επισήμανε ο Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Έρευνας και Εκπαίδευσης στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, Γενικός Ιατρός Στάθης Σκληρός στο πλαίσιο συνέντευξης Τύπου με αφορμή την Ευρωπαϊκή Ημέρα Ενημέρωσης κατά των Αντιβιοτικών που έχει οριστεί από  το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC)  και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας για τις 18 Νοεμβρίου κάθε έτους.

Επισημαίνοντας πως «η αποτελεσματική λειτουργία των αντιβιοτικών είναι η ευθύνη όλων», ο κ. Σκληρός, τόνισε πως τα αντιβιοτικά είναι ένα πολύτιμο όπλο στην ιατρική και για αυτό πρέπει να το χειριζόμαστε με προσοχή. Έτσι μόνο, θα εξασφαλισθεί η καλύτερη θεραπεία για όλους, συμβάλλοντας συγχρόνως στη μείωση της αντίστασης στα αντιβιοτικά.

Χωρίς νέα αντιβιοτικά

Πρόσθετος λόγος είναι η μείωση των επενδύσεων στην έρευνα για ανάπτυξη νέων αντιβιοτικών, έστω κι αν και οι δημόσιες επενδύσεις για την ανάπτυξή τους έχουν αυξηθεί ελαφρώς τα τελευταία χρόνια, κυρίως στη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και τις ΗΠΑ. Το αποτέλεσμα είναι να αναμένεται η έγκριση 11 νέων αντιβιοτικών την επόμενη πενταετία.

Από τα 8 αντιβιοτικά που εγκρίθηκαν το 2017, μόνο τα δύο αφορούσαν μια νέα χημική δομή. Τα υπόλοιπα, ήταν παράγωγα νεότερων κατηγοριών που ακόμη παραμένουν αποτελεσματικά, καθώς δεν υπάρχει διασταυρούμενη αντοχή. Η ανακάλυψη όμως νέων χημικών δομών, είναι πολύ δύσκολη. Γι΄ αυτό εξάλλου, χρειάστηκαν 30 χρόνια για την ανάπτυξη νέων αντιβιοτικών από τη δεκαετία του ΄80 ως το 2000-2010.

Η λανθασμένη και αλόγιστη χρήση αντιβιοτικών, έχει ως αποτέλεσμα την  αυξανόμενη αντίσταση των μικροβίων  σε αυτά,  γεγονός που αποτελεί απειλή για τη δημόσια υγεία καθώς μπορεί να μετατρέψει μια απλή λοίμωξη σε κατάσταση απειλητική για τη ζωή.

Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Σκληρός, «Επειδή τα αντιβιοτικά καταπολεμούν μόνο τα βακτήρια και όχι τους ιούς, είναι συνήθως αναποτελεσματικά κατά του κρυολογήματος. Ωστόσο, μερικές φορές ένα κρυολόγημα μπορεί να οδηγήσει σε βακτηριακή λοίμωξη. Σε αυτή την περίπτωση, τα αντιβιοτικά θα είχαν όφελος εάν ήταν σε θέση να αποτρέψουν αυτού του είδους τη μόλυνση. Επειδή όμως τα κρυολογήματα σχεδόν πάντα υποχωρούν από μόνα τους χωρίς σοβαρά προβλήματα και τα αντιβιοτικά συχνά προκαλούν παρενέργειες, τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα της χρήσης αντιβιοτικών πρέπει να εξεταστούν προσεκτικά».

Βακτηριαιμία από νοσοκομειακή λοίμωξη με εντερόκοκκο

Όχι για ιούς

Ο όρος αντιβίωση, ως αντίθετο της συμβίωσης, σημαίνει την αναστολή της ανάπτυξης ορισμένων μικροβίων με τη δράση άλλων μικροβίων. Ορισμένοι παραφράζοντας λανθασμένα τον όρο πιστεύουν πως τα αντιβιοτικά είναι αποτελεσματικά για την αντιμετώπιση ιογενών λοιμώξεων που προσβάλλουν τον ανθρώπινο οργανισμό, ωστόσο η πραγματικότητα είναι διαφορετική.

Η αλόγιστη χρήση τους βλάπτει τον οργανισμό μας, μάλιστα αυτό που διαπιστώθηκε κατά την περίοδο της πανδημίας όπου παρουσιάστηκαν ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά κατανάλωσης αντιβιοτικών, ήταν η περαιτέρω εξέλιξη της μικροβιακής αντοχής συχνά με μοιραία κατάληξη για τους ασθενείς.

Στη χώρα μας, όταν αντιμετωπίζουμε κάποια ίωση συνηθίζουμε να καταφεύγουμε μόνοι μας στη λύση που θεωρούμε ενδεδειγμένη, τρέχοντας στο πλησιέστερο φαρμακείο.

Στο φαρμακείο

Ο φαρμακοποιός Θεόδωρος Σακόπουλος, πρόσθεσε ότι «το φαρμακείο ως φορέας Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και ο φαρμακοποιός ως συνδετικός κρίκος μεταξύ των ασθενών και των επαγγελματιών υγείας, οφείλει να λειτουργήσει συμβουλευτικά και να αξιολογήσει σε ποιες περιπτώσεις μια ίωση μπορεί να αντιμετωπιστεί από τον ασθενή με συμπτωματική θεραπεία, δηλ. αποκλειστικά με αντιπυρετικά, παστίλιες για το λαιμό, αποσυμφορητικά, αυξημένη λήψη υγρών κ.λπ. και να τα συστήσει εν συνεχεία στον ασθενή και ποια συμπτώματα χρήζουν περαιτέρω ιατρικής γνωμάτευσης και ενδεχομένως χορήγησης κατάλληλης αγωγής- αντιβίωσης, σε περίπτωση που κριθεί απαραίτητο από το θεράποντα ιατρό», επισημαίνοντας ότι στις μέρες μας, λόγω της πανδημίας θα πρέπει πρώτα να αποκλειστεί η λοίμωξη COVID.

Χρόνος ανάρρωσης

Στο πλαίσιο της καμπάνιας ενημέρωσης από το ECDC, επισημαίνεται ότι είναι απαραίτητο να δώσουμε το χρόνο στον εαυτό μας να αναρρώσει αν αρρωστήσουμε στη διάρκεια του χειμώνα.

Μπορούμε να φροντίσουμε τον εαυτό μας χωρίς να πάρουμε αντιβιοτικά και να του δώσουμε τον χρόνο να αναρρώσει. Οι περισσότερες χειμερινές ασθένειες υποχωρούν μετά από δύο εβδομάδες. Ενδεικτικά, για τους ενήλικες, η μέση διάρκεια των συμπτωμάτων στις συνηθέστερες περιπτώσεις είναι: Ωτίτιδα έως 4 ημέρες, Πονόλαιμος έως 1 εβδομάδα, Κοινό κρυολόγημα έως 1,5 εβδομάδα, Γρίπη έως 2 εβδομάδες, Καταρροή ή ρινική συμφόρηση έως 1,5 εβδομάδα, Παραρρινοκολπίτιδα έως 2,5 εβδομάδες και Βήχας (συχνά μετά από κρυολόγημα) έως 3 εβδομάδες.

(Πηγή: in.gr)

ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ

Κάθε χρόνο ο κόσμος πετά περίπου 931 εκατομμύρια τόνους τροφίμων, με τα περισσότερα να καταλήγουν σε χωματερές όπου αποσυντίθενται παράγοντας σχεδόν το ένα δέκατο των αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.

Η σπατάλη τροφίμων αποτελεί μεγάλη πρόκληση για τις χώρες που προσπαθούν να αντιμετωπίσουν την κλιματική αλλαγή στη διάσκεψη του ΟΗΕ για το Κλίμα (COP27). Οι χώρες σε όλο τον κόσμο δεσμεύθηκαν το 2015 να μειώσουν κατά το ήμισυ τη σπατάλη τροφίμων ως το 2030, αλλά πολύ λίγες βρίσκονται στον σωστό δρόμο για να το πετύχουν, σύμφωνα με αξιωματούχους από τον ΟΗΕ, οργανισμούς και μέλη κυβερνήσεων.

«Μένουν οκτώ χρόνια και δεν βρισκόμαστε κοντά στην επίτευξη του στόχου αυτού», σχολίασε η Ρόζα Ρολ, επικεφαλής της υπηρεσίας για τη σπατάλη και την απώλεια τροφίμων στην Οργάνωση Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ (FAO).

Μεταξύ των πέντε χωρών με τη μεγαλύτερη κατά κεφαλή σπατάλη τροφίμων τουλάχιστον τρεις –οι ΗΠΑ, η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία– έχουν αυξήσει τη σπατάλη από το 2015, σύμφωνα με ανεξάρτητες εκτιμήσεις, τις οποίες δεν διαψεύδουν οι κυβερνήσεις τους. Για τις άλλες δύο χώρες, τον Καναδά και την Ιρλανδία, δεν υπάρχουν διαθέσιμα αξιόπιστα στοιχεία.

Το πρόβλημα όμως δεν περιορίζεται στις πιο πλούσιες χώρες. Έρευνα του ΟΗΕ πέρυσι κατέληξε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει «αμελητέα» σύνδεση μεταξύ της σπατάλης τροφίμων των νοικοκυριών και του ΑΕΠ μιας χώρας, κάτι που σημαίνει ότι οι περισσότερες χώρες «έχουν περιθώριο βελτίωσης».

Υπηρεσίες του ΟΗΕ και μη κυβερνητικές οργανώσεις που συμμετέχουν στην COP27 θα ζητήσουν αύριο από τις κυβερνήσεις να ανανεώσουν τις δεσμεύσεις τους και να δώσουν εκθέσεις προόδου κατά την επόμενη διάσκεψη στο Ντουμπάι του χρόνου, επεσήμανε η Ρολ.

ΗΠΑ – Ο μέσος Αμερικάνος πετά περισσότερες από 700 θερμίδες ημερησίως

Ο μέσος Αμερικάνος πετά περισσότερες από 700 θερμίδες ημερησίως – περίπου το ένα τρίτο της ημερήσιας πρόσληψης θερμίδων-, σύμφωνα με έρευνα του 2020 από επιστήμονες στην Ελβετία και την Ινδία.

Το ποσοστό των τροφίμων που σπαταλήθηκαν στις ΗΠΑ αυξήθηκε κατά 12% από το 2010 ως το 2016 και έκτοτε έχει σταθεροποιηθεί, σύμφωνα με τη ReFED, μια οργάνωση που προωθεί τη μείωση της σπατάλης των τροφίμων και συνεργάζεται με την αμερικανική κυβέρνηση.

Μέρος του προβλήματος είναι η έλλειψη κατευθυντήριων γραμμών.

Το υπουργείο Γεωργίας των ΗΠΑ, η Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος και η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων συμφώνησαν το 2018 να αντιμετωπίσουν από κοινού τη σπατάλη τροφίμων στις ΗΠΑ. Αλλά έχουν αφιερώσει περιορισμένους πόρους στην προσπάθεια.

Πέρα από το ομοσπονδιακό επίπεδο, μόλις πέντε πολιτείες έχουν υιοθετήσει νομοθεσία για να κρατήσουν τα τρόφιμα μακριά από τις χωματερές: η Καλιφόρνια, το Κονέκτικατ, η Μασαχουσέτη, το Ρόουντ Άιλαντ και το Βερμόντ.

Οι υπόλοιπες χώρες που βρίσκονται μεταξύ των πέντε τη μεγαλύτερη σπατάλη τροφίμων επίσης έχουν σημειώσει αργές προόδους.

Στη Νέα Ζηλανδία το ποσοστό των τροφίμων που καταλήγουν στο καλάθι των απορριμμάτων αυξήθηκε σε 13,4% το 2022 από 8,6% το 2021, σύμφωνα με έρευνα της εταιρείας Kantar.

Εκπρόσωποι από τον Καναδά, την Αυστραλία και την Ιρλανδία επίσης τόνισαν ότι οι χώρες είναι δεσμευμένες στη μείωση της σπατάλης των τροφίμων, αλλά δεν αναφέρθηκαν στις προόδους που έχουν ήδη γίνει.

Μία χώρα πηγαίνει καλά: η Βρετανία όπου η σπατάλη τροφίμων μειώθηκε κατά 27% από το 2007 ως το 2018.

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Γράφει ο Νικόλαος Κεφαλάς – Παιδίατρος – Ενδοκρινολόγος

Ο Σακχαρώδης Διαβήτης είναι μια χρόνια πάθηση, που χαρακτηρίζεται από ολική έλλειψη ινσουλίνης, λόγω αυτοάνοσης καταστροφής των β-νησιδίων του Langerhans, στο πάγκρεας (τύπου 1) ή ελαττωμένη λειτουργικότητα της ινσουλίνης (τύπου 2). Η συχνότητα του διαβήτη αυξάνεται συνεχώς: ο τύπου 1, καθώς είναι μια αυτοάνοση νόσος, φαίνεται ότι ακολουθεί τον αυξημένο επιπολασμό αυτών των νόσων, ενώ ο τύπου 2 ακολουθεί την επιδημία παχυσαρκίας που υπάρχει στη χώρα μας.

Διαβήτης τύπου 1

Ο διαβήτης τύπου 1 φαίνεται να εμφανίζεται και σε νεαρότερες ηλικίες (κάτω από την ηλικία των 6 ετών), όλο και περισσότερο. Κάποιος θα σκεφτόταν ότι η αντιμετώπιση του θα ήταν εύκολη, με τη χορήγηση ινσουλίνης, αλλά η πρακτική θα τον είχε διαψεύσει. Οι προκλήσεις και οι παγίδες για τον  ιατρό αλλά και για τον ασθενή εμφανίζονται ακόμη από τη διάγνωση και σίγουρα επιτείνονται από την μικρή ηλικία των ασθενών.

Με την ανακοίνωση της διάγνωσης στον ασθενή και την οικογένειά του, υπάρχει, σχεδόν πάντα, ένα «πένθος» για το γεγονός αυτό. Κυρίως η οικογένεια του νεοδιαγνωσμένου διαβητικού, ιδιαίτερα αν αυτό είναι μικρό παιδί, θεωρεί ότι έχει έρθει το «τέλος» για αυτό. Είναι στα χέρια των εκπαιδευτών και της οικογένειας, αυτό να ξεπεραστεί γρήγορα.

Η εκπαίδευση της διαβητικής οικογένειας έχει αρκετά σημεία που πρέπει να καλυφθούν: διάφορες ινσουλίνες που κυκλοφορούν, νέου τύπου ινσουλίνες, υπογλυκαιμίες, υπεργλυκαιμίες, άσκηση, ασθένειες, διατροφή, τρόπος χορήγησης ινσουλίνης, μέτρηση σακχάρου αίματος, πρόγραμμα ημέρας του διαβητικού, ψυχολογία του διαβητικού, στόχοι για τον διαβήτη και τον ασθενή.

Οι στόχοι αυτοί πρέπει να είναι ρεαλιστικοί, ανάλογα με την ηλικία του ασθενούς και το επίπεδο της οικογένειας, χωρίς να παραβλέπουμε έναν καλό έλεγχο. Για την καλύτερη και αρτιότερη εκπαίδευση, καθώς και για την επαφή με την οικογένεια, είναι απαραίτητη η παρουσία μιας ομάδας ειδικών: νοσηλεύτρια εκπαιδευμένη στον διαβήτη, διαιτολόγος, ψυχολόγος και τελευταίος και σίγουρα όχι ο πιο σημαντικός, ο ιατρός. Το κάθε μέλος της ομάδας θα επικεντρώσει στο κομμάτι της θεραπείας που ξέρει καλύτερα. Η ομάδα αυτή θα πρέπει να επικοινωνεί μεταξύ της, ώστε να εκτιμηθούν τυχόν ιδιαιτερότητες του ασθενούς και της οικογένειας του.

Ρύθμιση Σακχαρώδη διαβήτη

Η ρύθμιση του σακχαρώδη διαβήτη, ανεξαρτήτως ηλικίας, είναι μια ισορροπία ανάμεσα σε ινσουλίνη, διατροφή και φυσική δραστηριότητα. Αυτό ακριβώς φοβίζει τους γονείς μικρών παιδιών με διαβήτη: θα δεχθούν εύκολα να κάνουν μετρήσεις και ενέσεις; Θα μπορούν να ελέγξουν τη διατροφή και τη δραστηριότητα τους; Θα μπορούν να αντιληφθούν τις υπογλυκαιμίες; Το γεγονός ότι τα παιδιά είναι μικρά είναι το πλεονέκτημα τους. Ο τρόπος συμπεριφοράς τους μπορεί να διαμορφωθεί και να διδαχθεί. Εδώ κομβικό ρόλο παίζουν οι γονείς και η ομάδα του διαβήτη. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι τα συστήματα χορήγησης ινσουλίνης (στυλό ή αντλίες), καθώς και οι τεχνολογίες ελέγχου σακχάρου με πολλά χρώματα, σχήματα και ελάχιστη ποσότητα αίματος (3 ml) είναι εξαιρετικά φιλικά σε παιδιά και η εξοικείωση τους με αυτά είναι θαυμαστή. Οι στερητικές δίαιτες του διαβήτη είναι πλέον παρελθόν. Σε συνδυασμό με τις νέες ινσουλίνες, μπορούμε να είμαστε πιο ευέλικτοι στο διατροφικό πρόγραμμα των μικρών παιδιών με διαβήτη, σχετικά με τις ποσότητες φαγητού και την ώρα του γεύματος. Όσο για τις υπογλυκαιμίες, συχνός έλεγχος και ο χρόνος θα φέρουν και την αντίληψη τους.

Πολλοί γονείς με μικρά παιδιά με διαβήτη, ανησυχούν ότι θα εμφανίσουν επιπλοκές από αυτόν, καθώς θα έχουν περισσότερο καιρό τη νόσο, σε σχέση με ένα μεγαλύτερο παιδί. Αυτό φαίνεται να μην είναι αληθές. Μελέτες που έχουν γίνει, έχουν δείξει ότι η ηλικία εμφάνισης διαβήτη δεν παίζει ρόλο στην εμφάνιση επιπλοκών. Αυτό που παίζει σίγουρα ρόλο είναι ο έλεγχος του διαβήτη και εκεί πρέπει να επικεντρωθεί η ομάδα και η οικογένεια του διαβητικού.

Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2

Ο διαβήτης τύπου 2 είναι μια ασθένεια που οφείλεται σε δυσλειτουργία του μορίου της ινσουλίνης σε κυτταρικό επίπεδο. Χαρακτηρίζεται από αυξημένο σωματικό βάρος των ατόμων που πάσχουν. Τα ελληνόπουλα είναι από τα πιο παχύσαρκα παιδιά παγκοσμίως. Ενώ μερικά χρόνια πριν, βλέπαμε αρκετά παιδιά να έχουν δυσανεξία στη γλυκόζη (προδιαβήτης), τώρα αρχίζουμε να βλέπουμε αρκετά παιδιά με διαβήτη τύπου 2. Η θεραπεία τους είναι μια πρόκληση: βασικό κομμάτι είναι ο έλεγχος του σωματικού βάρους, ώστε να διορθωθεί η αντίσταση στην ινσουλίνη, καθώς η φαρμακευτική αγωγή είναι περιορισμένη στις ηλικίες αυτές.

Συμπερασματικά

Ο διαβήτης σε παιδιά δεν πρέπει να τρομάζει. Τα παιδιά προσαρμόζονται εξαιρετικά καλά στις όποιες προκλήσεις παρουσιάζονται. Οι νέες τεχνολογίες επιτυγχάνουν καλύτερο έλεγχο με ίσως πιο πολύπλοκο αλλά και πιο φιλικό προς το παιδί τρόπο. Οι γονείς, μετά την αρχική απογοήτευση θα πρέπει να είναι αισιόδοξοι.

(Πηγή: iatronet.gr)