paidevo.gr

Συντάκτης: Τάσος Σαραντής

Dreamstime.com

Συνταρακτικά στοιχεία για το μέλλον του πλανήτη κατέδειξε η πρόσφατη έρευνα της Διεθνούς Ένωσης Βοτανικών Κήπων, καθώς φαίνεται πως από τα 60.000 διαφορετικά είδη δέντρων τουλάχιστον τα 17.500 κινδυνεύουν με εξαφάνιση λόγω φυσικών παραγόντων (παράσιτα-ασθένειες), κλιματικής αλλαγής ή ανθρώπινης παρέμβασης. ● Αν χάσουμε την ποικιλότητα των δέντρων, θα δούμε αλυσιδωτή καταστροφή σε χλωρίδα-πανίδα, παγκόσμια οικονομία και ατμόσφαιρα.

Μια επείγουσα «προειδοποίηση προς την ανθρωπότητα» σχετικά με τον παγκόσμιο οικολογικό καταστροφικό αντίκτυπο της εξαφάνισης δέντρων διατυπώνεται σε νέα επιστημονική μελέτη που προβλέπει σοβαρές συνέπειες για τους ανθρώπους, την άγρια ζωή και τα οικοσυστήματα του πλανήτη, εάν συνεχιστεί η εκτεταμένη απώλειά τους.

Τα αποτελέσματα της μελέτης έρχονται έναν χρόνο μετά τη δημοσίευση της έκθεσης για την «Κατάσταση των δέντρων του κόσμου» της Διεθνούς Ένωσης Βοτανικών Κήπων (BGCI), όπου καταδείχτηκε ότι τουλάχιστον 17.500 είδη δέντρων, περίπου το ένα τρίτο των 60.000 ειδών δέντρων στον κόσμο, κινδυνεύουν με εξαφάνιση. Στην τωρινή μελέτη οι επιστήμονες τεκμηριώνουν γιατί έχει σημασία η εξαφάνιση τόσων πολλών ειδών δέντρων.

Η κοινή προειδοποίηση από την BGCI και την ομάδα ειδικών για τα δέντρα της Διεθνούς Ένωσης για την Προστασία της Φύσης υποστηρίζεται από 45 επιστήμονες από περισσότερες από 20 χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου, των ΗΠΑ, της Ινδίας και της Αϊτής, με εκκλήσεις για δράση που υπογράφονται από περισσότερους από 30 οργανισμούς.

Σύμφωνα με τη μελέτη, που δημοσιεύτηκε στην επιστημονική επιθεώρηση «Plants, People, Planet», τα δάση του κόσμου συνεισφέρουν 1,3 τρισ. δολάρια στην παγκόσμια οικονομία. Η ξυλεία είναι το πιο πολύτιμο εμπόρευμα, αλλά και τα υπόλοιπα προϊόντα, όπως τα φρούτα, οι ξηροί καρποί και τα φάρμακα, αποφέρουν 88 δισεκατομμύρια δολάρια στο παγκόσμιο εμπόριο. Από τα φρούτα που διατίθενται για παγκόσμια κατανάλωση, το 53% προέρχεται από δέντρα.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, περισσότεροι από 1,6 δισ. άνθρωποι ζουν σε απόσταση 5 χιλιομέτρων από ένα δάσος και βασίζονται σε αυτό για δουλειές και χρήματα. Στις αναπτυσσόμενες χώρες, τα δάση παρέχουν έως και το 25% του εισοδήματος των νοικοκυριών. «Μερικοί άνθρωποι ζουν στο δάσος και το χρησιμοποιούν για επιβίωση, για φαγητό, στέγη και φάρμακα», αναφέρει στον Guardian η Μαλίν Ρίβερς, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης.

«Πολύ περισσότεροι άνθρωποι χρησιμοποιούν τα δάση για το εισόδημά τους, για να πουλήσουν πράγματα που συλλέγουν ή φτιάχνουν από το δάσος. Όλοι αυτοί οι άνθρωποι θα επηρεαστούν άμεσα από τις απώλειες των δέντρων. Πολλά δέντρα έχουν επίσης ιδιαίτερη πνευματική ή πολιτιστική σημασία. Όταν χάνονται αυτά τα είδη δέντρων, χάνεται και αυτή η πολιτιστική κληρονομιά, όπως τα δέντρα “αίμα του δράκου” στην Υεμένη ή τα μπαομπάμπ στη Μαδαγασκάρη».

Η μεγάλης κλίμακας εξαφάνιση των ειδών δέντρων θα οδηγούσε σε μεγάλες απώλειες βιοποικιλότητας. Τα μισά από τα είδη ζώων και φυτών στον κόσμο βασίζονται στα δέντρα ως βιότοπό τους, με τα δάση να περιέχουν περίπου το 75% των ειδών πουλιών, το 68% των ειδών θηλαστικών και έως και 10 εκατομμύρια είδη ασπόνδυλων. Τα είδη που εξαρτώνται από τα δάση έχουν ήδη μειωθεί κατά περίπου 53% από το 1970.

Όταν εξετάζουμε τους κινδύνους εξαφάνισης για τα θηλαστικά ή τα πτηνά, αυτό οφείλεται στην απώλεια των οικοτόπων τους και αυτή η απώλεια είναι συχνά απώλεια δέντρων. Αν δεν προσέχουμε τα δέντρα, δεν υπάρχει περίπτωση να φροντίσουμε όλη την υπόλοιπη ζωή εκεί», λέει η Ρίβερς. Η εξαφάνιση ενός μεμονωμένου είδους δέντρου μπορεί να αλλάξει σημαντικά ένα οικοσύστημα, προκαλώντας ένα φαινόμενο ντόμινο στην ικανότητά του να λειτουργεί. Όταν, για παράδειγμα, καταστρέφονται οι ευκάλυπτοι και τα διπτερόκαρπα δέντρα, τα δάση κινδυνεύουν περισσότερο από πυρκαγιές, παράσιτα και ασθένειες.

Επιπλέον, τα δάση παρέχουν το 50% της παγκόσμιας αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα, επομένως η περαιτέρω εξαφάνιση δέντρων θα μείωνε την ικανότητά μας να καταπολεμήσουμε την κλιματική κατάρρευση. Και αυτό που είναι πολύ σημαντικό είναι η ποικιλία των δέντρων. Τα διαφορετικά δάση αποθηκεύουν περισσότερο άνθρακα από τις μονοκαλλιέργειες. Αυτό ισχύει για πολλές από τις οικολογικές λειτουργίες, όχι μόνο για τη δέσμευση άνθρακα, αλλά και για την παροχή ενδιαιτημάτων στα ζώα, τη σταθεροποίηση του εδάφους, την ανθεκτικότητα στα παράσιτα και τις ασθένειες, την ανθεκτικότητα στις καταιγίδες και τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες.

«Χάνοντας την ποικιλότητα των δέντρων, θα χάσουμε επίσης την ποικιλομορφία σε όλους τους οργανισμούς: πτηνά, ζώα, μύκητες, μικροοργανισμούς, έντομα», λέει η Ρίβερς. Περισσότερα από 100 είδη δέντρων έχουν ήδη εξαφανιστεί στη φύση, αλλά, παρά τη σημασία τους, δισεκατομμύρια δέντρα εξακολουθούν να χάνονται κάθε χρόνο από παράσιτα, ασθένειες, χωροκατακτητικά είδη, ξηρασία, κλιματική κατάρρευση και αποψίλωση βιομηχανικής κλίμακας για την ξυλεία και την κτηνοτροφία, το φοινικέλαιο και άλλες γεωργικές χρήσεις, από τροπικά νησιά έως περιοχές πλούσιες σε είδη, όπως ο Αμαζόνιος και το Βόρνεο.

Εν όψει της διάσκεψης του ΟΗΕ για τη βιοποικιλότητα Cop15 στο Μόντρεαλ τον Δεκέμβριο, οι επιστήμονες ζητούν περισσότερη προστασία για τα δέντρα του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης της ενίσχυσης του ρόλου των δέντρων στην περιβαλλοντική και κλιματική πολιτική σε κρατικό επίπεδο. «Θέλουμε να δούμε δράση», λέει η Ρίβερς. «Μπορούμε όλοι να αναλάβουμε την ευθύνη για το βόειο κρέας που τρώμε και το από πού προέρχεται και να διασφαλίσουμε ότι τα προϊόντα δέντρων προέρχονται από αειφόρο διαχείριση. Αλλά θέλουμε επίσης να δούμε τις κυβερνήσεις να αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους», λέει.

(Πηγή: efsyn.gr)

Η εφήμερη έκταση γης έχει εμφανιστεί και εξαφανιστεί άλλες πέντε φορές από τον 19ο αιώνα.

Υποθαλάσσιο ηφαίστειο στο αρχιπέλαγος Τόνγκα στον νοτιοδυτικό Ειρηνικό ξύπνησε έπειτα από 16 χρόνια ύπνου για να ξεμυτίσει πάνω από τον Ειρηνικό.

Το ηφαίστειο «Χόουμ Ριφ» ψήλωσε απότομα και σχημάτισε ένα νέο μικρό νησί έπειτα από έκρηξη που απελευθέρωσε μεγάλη ποσότητα λάβας στις 10 Σεπτεμβρίου. Μέσα σε πέντε ημέρες, το νησί είχε φτάσει τα 10 μέτρα σε ύψος και τα 24 στρέμματα σε έκταση, ανακοίνωσε η Γεωλογική Υπηρεσία της Τόνγκα.

Πιθανότατα όμως θα χαθεί και πάλι κάτω από την επιφάνεια λόγω της διάβρωσης από τα κύματα του ωκεανού.

Το εφήμερο νησί όπως απαθανατίστηκε από δορυφόρο στις 15 Σεπτεμβρίου (USGS)

Δεν είναι εξάλλου η πρώτη φορά που το ηφαίστειο του Χόουμ Ριφ ανεβαίνει πάνω από την επιφάνεια. Παρόμοια εφήμερα νησιά είχαν εμφανιστεί για λίγο έπειτα από ηφαιστειακές εκρήξεις το 1852, το 1857, το 1984 και το 2006.

Μάλιστα το νησάκι του 2006 ήταν μεγαλύτερο από το σημερινό και χρειάστηκε ένα χρόνο μέχρι να διαβρωθεί και να χαθεί στα νερά. Η έκρηξη του 2006 είχε επίσης απελευθερώσει μεγάλες ποσότητες ελαφρόπετρας που εξέπληξαν όσους τις είδαν να επιπλέουν στον Νότιο Ειρηνικό.

Το υποθαλάσσιο ηφαίστειο Χόουμ Ριφ βρίσκεται πάνω στη λεγόμενη ζώνη υποβύθισης Τόνγκα-Κάρμαντεκ, εκεί όπου η τεκτονική πλάκα του Ειρηνικού γλιστρά κάτω από τις πλάκες της Τόνγκα και του Κάρμαντεκ και σχηματίζει τη δεύτερη βαθύτερη τάφρο του πλανήτη, βάθους περίπου 10 χιλιομέτρων.

Το τόξο αυτό, το οποίο εκτείνεται από το αρχιπέλαγος της Τόνγκα μέχρι τη Νέα Ζηλανδία, φιλοξενεί τη μεγαλύτερη πυκνότητα υποθαλάσσιων ηφαιστείων σε παγκόσμιο επίπεδο, σημείωσε σε ανακοίνωσή της η NASA, η οποία απαθανάτισε με δορυφόρο το εφήμερο νησί στις 14 και τις 18 Σεπτεμβρίου.

Μέχρι τις 25 του μήνα, το ηφαίστειο είχε σταματήσει να χύνει λάβα και ηφαιστειακή τέφρα, μέχρι την επόμενη φορά που θα αποφασίσει να ανέβει πάνω από την επιφάνεια του ωκεανού.

(Πηγή: in.gr)

Ο αντιπρύτανης και καθηγητής στο πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (ΤΕΦΑΑ), Γιάννης Θεοδωράκης μεταφέρει τα συμπεράσματα διάφορων ερευνών.

Κατά πόσο ωφελεί τον άνθρωπο το τζόκινγκ; Τι έχουν δείξει διάφορες έρευνες; Ποιες ασθένειες αντιμετωπίζονται; Ο αντιπρύτανης και καθηγητής στο πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (ΤΕΦΑΑ) Γιάννης Θεοδωράκης, μέσα από διάφορες έρευνες, μιλάει στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων για την αξία της άσκησης, τονίζοντας πως ιδανικά είναι τα 300 λεπτά την εβδομάδα άσκησης, ως θεραπευτική αγωγή σε 26 κατηγορίες ασθενειών!

Σημαντική έρευνα δημοσιεύτηκε το 2019

Από την κατάθλιψη, το άγχος, το στρες, τη σχιζοφρένεια, την άνοια, μέχρι και τον καρκίνο! «Η πιο συστηματική και μεγάλης έκτασης έρευνα για την αξία του τρεξίματος, σύμφωνα με τον ίδιο, δημοσιεύτηκε μέσα στο 2019» και εξηγεί:

«Τα αποτελέσματα προήλθαν από ένα σύνολο μελετών, που κατέγραψαν από 230.000 άτομα τη σχέση τους με το τρέξιμο και τις πιθανότητες θνησιμότητας από πολλές κατηγορίες ασθενειών καρκίνου και καρδιοαγγειακών. Πράγματι, όσοι και όσες ασχολούνταν συστηματικά με το τρέξιμο, είχαν 30% λιγότερες πιθανότητες να πεθάνουν από καρδιοαγγειακές παθήσεις, και 23% από καρκίνο, σε σχέση με τα άτομα που δεν έτρεχαν. Η έρευνα έδειξε ότι ακόμα και μια φορά τρέξιμο την εβδομάδα, είναι πολύ καλύτερο από άτομα που δεν τρέχουν καθόλου. Παραδόξως, μεγαλύτερη συχνότητα άσκησης δεν σχετίζεται απαραίτητα με εντυπωσιακότερα οφέλη στην υγεία». Ο αντιπρύτανης και καθηγητής στο πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Γιάννης Θεοδωράκης, αφού τονίζει πως οι φίλοι και φίλες του δρομικού κινήματος βέβαια δεν αρκούνται σε μια φορά την εβδομάδα άσκηση και καλά κάνουν, στη συνέχεια προσθέτει:

«Πρέπει να τονίσω ότι η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας, μας λέει ότι οι ενήλικες πρέπει να ασκούνται – όχι απαραίτητα με το τζόκινγκ- τουλάχιστο 150 λεπτά την εβδομάδα με άσκηση χαμηλής ή μεσαίας έντασης. Ιδανικά είναι τα 300 λεπτά την εβδομάδα άσκησης. Για δε τα παιδιά και τους εφήβους πρέπει να ασκούνται 60 λεπτά την ημέρα και όλες τις ημέρες τις εβδομάδας».

Πρέπει να συστήνεται ως φάρμακο

Πόσο καλά είναι όλα αυτά; Ο ίδιος απαντά, πάλι μέσω σχετικής έρευνας:

«Μια άλλη σπουδαία εργασία του 2015, μας λέει ότι η άσκηση, εκεί στα 150 λεπτά την εβδομάδα, πρέπει να συστήνεται ως φάρμακο – συμπληρωματικά βέβαια της θεραπευτικής αγωγής- σε 26 κατηγορίες ασθενειών. Από την κατάθλιψη, το άγχος, το στρες, τη σχιζοφρένεια, την άνοια, το πάρκινσον, τη σκλήρυνση κατά πλάκας, την παχυσαρκία, την υπερλιπιδιμία, το μεταβολικό σύνδρομο, τον διαβήτη τύπου 2, τα καρδιαγγειακά, τις χρόνιες πνευμονοπάθειες, το άσθμα, την οστεοπόρωση, την οστεοαρθρίτιδα, τη ρευματοειδή αρθρίτιδα και τον καρκίνο. Τις ίδιες θέσεις διατυπώνουν και άλλες εργασίες που εστιάζονται πιο πολύ σε θέματα ψυχικής υγείας. Έχουν καταγράψει επίσης ότι η άσκηση σχετίζεται με την αύξηση του προσδόκιμου της ζωής. Ναι τα άτομα που ασκούνται συστηματικά, ζουν καλύτερα και περισσότερο, κατά 3 περίπου έτη».

Τι ισχύει για όσους τρέχουν μεγάλους αποστάσεις

Για τους συστηματικούς δρομείς, άνδρες και γυναίκες που τρέχουν με άνεση σε μαραθωνίους, δεν αρκούνται στα 300 λεπτά άσκηση την εβδομάδα αλλά τρέχουν περισσότερο, διευκρινίζει:

«Τρέχουν από 5 έως 10 ώρες την εβδομάδα, αυτοί δε που τρέχουν σε υπεραποστάσεις, τρέχουν πολύ περισσότερες ώρες. Δεν έχουμε τεκμηριωμένες έρευνες και πληροφορίες αν αυτό είναι κακό ή καλό. Προσωπικά, από ψυχολογικής απόψεως, το βρίσκω καλό, γιατί πέρα από τις θετικές επιδράσεις στην υγεία, το συστηματικό τρέξιμο και η συμμετοχή σε δρόμους μεγάλων αποστάσεων, έχει και πολλά άλλα καλά. Είναι φιλοσοφία ζωής, είναι αγάπη, είναι ψυχική ισορροπία, είναι εξαιρετική εξάσκηση διανοητική, είναι αυτοπειθαρχία, αυτοέλεγχος, πάθος, εξερεύνηση των ανθρώπινων ορίων, δρόμος εσωτερικής αναζήτησης χωρίς εξωτερικούς ανταγωνισμούς, δρόμος κοπιώδης, έτσι χωρίς σκοπό.

Όσοι και όσες τρέχουν μεγάλες αποστάσεις δεν τρέχουν για κάποιο εξωτερικό λόγο ούτε ψάχνουν ιδιαίτερα τα χειροκροτήματα, και τις αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα, αν και αυτό δεν είναι απαραίτητα κακό. Στόχους προσωπικούς προσπαθούν να πετύχουν. Προσπαθούν απλά να γίνονται καλύτεροι ως δρομείς και ως άνθρωποι». Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Θεοδωράκης κάνει λόγο για τα μικρά βήματα, ως μεγάλη ασπίδα, τονίζοντας: «Η υποκινητικότητα έχει αρνητική επίδραση στην υγεία, ψυχική ευεξία και ποιότητα ζωής των ατόμων όλων των ηλικιών».

(Πηγή: in.gr με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Image credit: rawpixel / freepik.com

Ο εγκέφαλός μας μπορεί να αναπτύξει νέους νευρώνες καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μας. Διαβάστε αυτό το άρθρο για να μάθετε μερικούς τρόπους να κρατάτε τον εγκέφαλό σας νέο όσο μεγαλώνετε!

Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν πως χάνουμε νευρώνες όσο μεγαλώνουμε και πως δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι γι’ αυτό ή να τους επαναφέρουμε. Ωστόσο, αυτό δεν είναι εξ ολοκλήρου αληθές, καθώς στην πραγματικότητα μπορούμε να αναπτύξουμε νέους νευρώνες.

Η νευρογένεση (σχηματισμός νέων εγκεφαλικών κυττάρων) συνεχίζεται ακόμα και όσο γερνάμε. Ένα από τα κύρια μέρη του εγκεφάλου που συνεχίζει να συμβαίνει αυτό, είναι ο ιππόκαμπος, ο οποίος παίζει ρόλο στη μνήμη και τη μάθηση. Μόλις αναπτυχθούν αυτοί οι νευρώνες, καταλήγουν να ενώνονται με το νευρικό σας δίκτυο όπως οποιοδήποτε άλλο κύτταρο του εγκεφάλου.

Η ανάπτυξη νέων νευρώνων έχει θετική επίδραση στην προσοχή, τη μνήμη, τη μάθηση, τα κίνητρα, τα συναισθήματα και το στρες.

Πολλές επιστημονικές μελέτες δείχνουν ότι συγκεκριμένες δραστηριότητες μπορούν να ενισχύσουν την ανάπτυξη νευρώνων και να αναζωογονήσουν τον εγκέφαλό σας. Σε αυτό το άρθρο θα αναφερθούμε σε ορισμένους από αυτούς τους τρόπους ανάπτυξης νέων νευρώνων. Μην χάσετε αυτήν την εκπληκτική ευκαιρία!

Επτά τρόποι να αναπτυχθούν νέοι νευρώνες σε οποιαδήποτε ηλικία

1. Παίξτε ένα μουσικό όργανο

Το παίξιμο ενός μουσικού οργάνου, μπορεί πραγματικά να ενισχύσει την νοητική σας ευκινησία και τις ικανότητες εκμάθησης. Δεν χρειάζεται να είστε βιρτουόζος για να λειτουργήσει αυτό. Το σημαντικό εδώ είναι ο συνδυασμός της ακουστικής, απτικής, αισθητικής, λογικής και αναλυτικής εμπλοκής. Αυτό, μαζί με το ρυθμό, θα κάνει τον εγκέφαλό σας να χρησιμοποιεί αρκετές περιοχές του ταυτόχρονα.

Η εκμάθηση ενός μουσικού οργάνου, κάνει για στον εγκέφαλό σας ότι κάνει η σωματική άσκηση στο σώμα σας. Με συνεπή, μακροπρόθεσμη πρακτική, θα βελτιώσετε τις ικανότητές σας για την επίλυση προβλημάτων, συνδυάζοντας την πρακτική με τη δημιουργική σας πλευρά. Μπορεί επίσης να σας βοηθήσει να γίνετε καλύτερος στην απομνημόνευση πληροφοριών και μάθησης.

Συμπληρωματικά, μπορεί ακόμα και να ενισχύσει το IQ ενός μικρού παιδιού! Μια μελέτη που διεξήχθη σε παιδιά προσχολικής ηλικίας που έμαθαν να παίζουν πιάνο, έδειξε ότι το IQ τους ήταν πολύ υψηλότερο από τα παιδιά που δεν είχαν κάνει ποτέ μαθήματα πιάνου.

Έτσι, ανεξάρτητα από το πόσο χρονών είστε, βάλτε τη μουσική στη ζωή σας για να αναπτύξετε νέους νευρώνες!

2. Δώστε οξυγόνο στον εγκέφαλο σας

Το δυναμικό περπάτημα, το τζόκινγκ, ο χορός, το κολύμπι και η ποδηλασία, είναι παραδείγματα αερόβιας άσκησης. Αυτά τα είδη ασκήσεων μπορούν να σας βοηθήσουν να αναπτύξετε νέους νευρώνες, ειδικά για να βελτιώσετε τις δυνατότητες του εγκεφάλου σας.

Μπορούν επίσης να βοηθήσουν στη ροή του αίματος, η οποία είναι σημαντική για τον εγκέφαλό σας. Αλλά πέρα από αυτό, μπορούν ακόμη και να δημιουργήσουν νέα αιμοφόρα αγγεία και να ενισχύσουν αυτά που έχετε ήδη. Με τη βελτίωση της ροής του αίματός, ενισχύετε επίσης τον αριθμό των θρεπτικών συστατικών και του οξυγόνου που λαμβάνει ο εγκέφαλός σας, πράγμα που σας βοηθά να αναπτύξετε νέους νευρώνες.

Μια πρόσφατη επιστημονική μελέτη που διεξήχθη σε άτομα που ασκούσαν αερόβια άσκηση με συνέπεια για τρεις μήνες, έδειξε ενισχυμένη οξυγόνωση σε ορισμένες περιοχές του εγκεφάλου που τείνουν να επιδεινώνονται με την ηλικία. Επίσης, πέτυχαν καλύτερα αποτελέσματα στα τεστ μνήμης και εμφάνισαν υψηλότερα επίπεδα νευρώνων σε αυτές τις περιοχές. Αυτό ίσως να σήμαινε ότι οι εγκέφαλοί τους ήταν νεότεροι.

3. Βγείτε για βόλτα!

Ορισμένες μελέτες που πραγματοποιήθηκαν σε ζώα που έτρεχαν σε τροχούς, έχουν δείξει ότι η κίνηση των ποδιών σας μπορεί να ενισχύσει την παραγωγή νευρώνων, σε περιοχές που σχετίζονται με τη μνήμη και τη μάθηση.

Όσο περισσότερο κινείτε τα πόδια σας, τόσο περισσότερους νευρώνες παράγετε. Με άλλα λόγια, όσο περισσότερο περπατάτε, τόσο περισσότερο θα ενισχύσετε την νευρογένεση στα κέντρα μνήμης και μάθησης του εγκεφάλου σας. Αυτό είναι λογικό να συμβαίνει, μιας και το περπάτημα σε καινούργιες περιοχές, διεγείρει τον εγκέφαλό σας καθώς εξερευνάτε ένα νέο περιβάλλον και ταυτόχρονα πρέπει να παραμείνετε προσανατολισμένοι.

Μια πρόσφατη μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι η διερεύνηση νέων χώρων και η ανακάλυψη νέων αντικειμένων, μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης της νόσου Αλτσχάιμερ και βελτιώνει τη μνήμη σας. Έτσι, αν ψάχνετε για έναν καλό τρόπο να αναπτύξετε νέα κύτταρα του εγκεφάλου σας, το να περπατάτε μεσαίες ή μεγάλες αποστάσεις σε άγνωστα μέρη, είναι ένας πολύ καλός τρόπος. Σπάστε τη ρουτίνα σας και εκπλήξτε τον εγκέφαλό σας με νέα πράγματα!

Η μη μετακίνηση των ποδιών σας, μπορεί να μειώσει επίσης την παραγωγή νέων νευρώνων. Για παράδειγμα, έχει αποδειχθεί ότι οι αστροναύτες που περνούν μήνες με μηδενική βαρύτητα και άτομα με περιορισμένη κινητικότητα, μπορούν να έχουν μέχρι 70% χαμηλότερα ποσοστά νευρογένεσης. Ο διαλογισμός είναι μια καλή εναλλακτική λύση σε αυτές τις περιπτώσεις.

4. Ασκήσεις μυαλού-σώματος

Το να κάνεις διαλογισμό, γιόγκα, tai-chi, τεχνικές ενσυνειδητότητας και άλλες ψυχο-σωματικές δραστηριότητες, περιλαμβάνουν τη μάθηση σχετικά με τη φυσική ροή των σκέψεων και των μοντέλων συμπεριφοράς σας, χωρίς απαραίτητα να εμπλέξετε τα συναισθήματά σας. Οι ασκήσεις μυαλού-σώματος μπορούν να βελτιώσουν τη μνήμη και τη λήψη αποφάσεων και να τονώσουν πολλά μέρη του εγκεφάλου σας.

Για παράδειγμα, ο καθημερινός διαλογισμός Zen, η ενσυνειδητότητα ή η γιόγκα, μέσα σε λίγους μήνες μπορούν να τροποποιήσουν σημαντικά τα νευρικά σας κυκλώματα. Υπάρχει αποδεδειγμένη αύξηση στη φαιά ουσία, στις περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη μνήμη και τη συναισθηματική επεξεργασία.

(Πηγή: psychologynow.gr)

Συντάκτης: Χρήστος Δεμέτης

Νέος τύπος θεραπείας του καρκίνου, χρησιμοποιεί έναν κοινό ιό για να μολύνει και να καταστρέφει επιβλαβή κύτταρα. Ενθαρρυντικά τα πρώτα αποτελέσματα.

Προσβεβλημένα κύτταρα GETTY IMAGES/ISTOCKPHOTO

Νέος τύπος θεραπείας που χρησιμοποιεί έναν κοινό ιό για να μολύνει και να καταστρέφει επιβλαβή κύτταρα, αφήνει πολλές υποσχέσεις μετά τις πρώιμες δοκιμές σε ανθρώπους. Ο καρκίνος ενός ασθενούς εξαφανίστηκε, ενώ άλλοι είδαν τους όγκους τους να συρρικνώνονται.

Η θεραπεία αποτελείται από μια εξασθενημένη μορφή του ιού του έρπητα, που έχει τροποποιηθεί πειραματικά. Από εδώ και πέρα θα χρειαστούν περισσότερες και εκτενέστερες μελέτες, αλλά οι ειδικοί αναφέρουν πως το σκεύασμα που χρησιμοποιήθηκε μπορεί τελικά να προσφέρει σωτηρία σε περισσότερα άτομα με προχωρημένο καρκίνο.

Ο Krzysztof Wojkowski, ένας 39χρονος οικοδόμος από το δυτικό Λονδίνο, είναι ένας από τους ασθενείς που συμμετείχαν στην εν εξελίξει δοκιμή της πρώτης φάσης της έρευνας, που διεξάγεται από το Ινστιτούτο Έρευνας για τον Καρκίνο στο The Royal Marsden Foundation Trust, όπως αναφέρει το BBC.

Διαγνώστηκε το 2017 με καρκίνο των σιελογόνων αδένων, κοντά στο στόμα. Παρά τη χειρουργική επέμβαση και άλλες θεραπείες που έλαβε, ο καρκίνος του συνέχισε να αυξάνεται. Μετά τη θεραπεία του με τον ιό του έρπητα, οι καρκινικοί όγκοι φαίνονται πως έχουν εξαφανιστεί εντελώς.

“Έκανα ενέσεις κάθε δύο εβδομάδες για πέντε εβδομάδες που εξάλειψαν εντελώς τον καρκίνο μου. Είμαι χωρίς καρκίνο εδώ και δύο χρόνια”, δηλώνει τώρα ο ίδιος, ο οποίος βάσει των πρώτων εκτιμήσεων δεν είχε πολλές ελπίδες επιβίωσης.

Οι ενέσεις, που γίνονται απευθείας στον όγκο, επιτίθενται στον καρκίνο με δύο τρόπους: εισβάλλοντας στα καρκινικά κύτταρα και κάνοντας τα να “εκραγούν” και ενεργοποιώντας το ανοσοποιητικό σύστημα.

Περίπου 40 ασθενείς έχουν δοκιμάσει τη θεραπεία ως τώρα. Σε ορισμένους δόθηκε η ένεση του ιού, που ονομάζεται RP2, από μόνη της. Άλλοι έλαβαν επίσης ένα άλλο αντικαρκινικό φάρμακο – που ονομάζεται nivolumab.

Τα ευρήματα, που παρουσιάστηκαν σε ιατρική διάσκεψη στο Παρίσι, δείχνουν:

-Τρεις από τους εννέα ασθενείς που έλαβαν μόνο RP2, συμπεριλαμβανομένου του Wojkowski, είδαν τους όγκους τους να συρρικνώνονται.

-Επτά από τους 30 που είχαν συνδυασμένη θεραπεία, είδαν επίσης θετικά αποτελέσματα.

-Οι παρενέργειες ήταν αρκετά ήπιες.

Ο επικεφαλής ερευνητής, καθηγητής Kevin Harrington, δήλωσε στο BBC ότι τα αποτελέσματα ήταν “πραγματικά εντυπωσιακά” σε μια σειρά προχωρημένων καρκίνων, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου του οισοφάγου και ενός σπάνιου τύπου καρκίνου των ματιών.

“Είναι σπάνιο να δει κανείς τόσο καλά ποσοστά ανταπόκρισης σε κλινικές δοκιμές πρώιμου σταδίου, καθώς ο πρωταρχικός τους στόχος είναι να ελέγξουν την ασφάλεια της θεραπείας και αφορούν ασθενείς με πολύ προχωρημένους καρκίνους για τους οποίους οι τρέχουσες θεραπείες έχουν σταματήσει να λειτουργούν”, δήλωσε.

Δεν είναι η πρώτη φορά που οι επιστήμονες χρησιμοποιούν έναν ιό για την καταπολέμηση του καρκίνου. Το βρετανικό NHS ενέκρινε πριν από μερικά χρόνια μια θεραπεία με βάση τον ιό του κρυολογήματος, που ονομάζεται T-Vec, για τον προχωρημένο καρκίνο του δέρματος.

Ο καθηγητής Harrington αποκαλεί τη νέα θεραπεία ως μια “ανανεωμένη έκδοση του T-Vec”. Η Dr Marianne Baker, από τον οργανισμό Cancer Research UK, ανέφερε ότι τα νέα, ενθαρρυντικά ευρήματα, ενδέχεται να αλλάξουν την πορεία της θεραπείας του καρκίνου.

” Οι επιστήμονες ανακάλυψαν ότι οι ιοί θα μπορούσαν να βοηθήσουν στη θεραπεία του καρκίνου πριν από 100 χρόνια, αλλά είναι δύσκολο να τους αξιοποιήσουμε με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα. Αυτή η νέα ιογενής θεραπεία δίνει υποσχέσεις από τη πρώτη δοκιμή που είναι πρώιμη και μικρής κλίμακας, τώρα χρειαζόμαστε περισσότερες μελέτες για να μάθουμε πόσο καλά λειτουργεί. Η έρευνα δείχνει ότι ο συνδυασμός πολλαπλών θεραπειών είναι πράγματι, μια αποτελεσματική στρατηγική. Θεραπείες όπως αυτή θα μπορούσαν να γίνουν μέρος της εργαλειοθήκης μας για την καταπολέμηση του καρκίνου”, τόνισε η ίδια.

(Πηγή: news247.gr)

Συντάκτης: Ιόλη Πολύζου

Δυστυχώς, το άγχος δεν κάνει διακρίσεις. Βασανίζει ακόμα και μικρά παιδιά, με αποτέλεσμα να μειώνει την αποδοτικότητά τους και να χαλάει την ποιότητα της καθημερινότητάς τους. Ειδικά τώρα που άνοιξαν τα σχολεία, οφείλουμε να τα βοηθήσουμε να διαχειριστούν το άγχος τους, ώστε να προλάβουμε τα χειρότερα!

Είναι αλήθεια ότι ζωή των παιδιών σήμερα δεν είναι τόσο ανέμελη και ξέγνοιαστη όπως ήταν πριν από μερικά χρόνια. Ήδη από το δημοτικό οι μαθητές καλούνται να αντιμετωπίσουν δύσκολες προκλήσεις και να φέρουν εις πέρας πολλές υποχρεώσεις. Είναι φυσιολογικό, λοιπόν, να αγχώνονται. Τι γίνεται, όμως, όταν το άγχος τους γιγαντώνεται σε τέτοιο βαθμό που τα εμποδίζει να είναι λειτουργικά στην καθημερινότητα;

Για να κατανοήσουμε το μέγεθος του προβλήματος, οφείλουμε να αναγνωρίζουμε τα συμπτώματα που δείχνουν ότι το παιδί μας υποφέρει. Και πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι δεν μπορεί πάντα να καταλάβει ή να εκφράσει αυτό που αισθάνεται. Γι’ αυτό, αν παρατηρήσουμε κάτι από τα παρακάτω, πρέπει να δράσουμε άμεσα:

• Δυσκολεύεται να κοιμηθεί
• Είναι νευρικό
• Κλαίει χωρίς λόγο
• Είναι ασυνήθιστα προσκολλημένο πάνω μας
• Βλέπει εφιάλτες ή «βρέχει» το κρεβάτι του

Στα μεγαλύτερα παιδιά μπορεί να παρατηρήσετε ότι:

• Δεν έχουν αυτοπεποίθηση για να δοκιμάσουν νέα πράγματα ή φαίνονται ανίκανα να αντιμετωπίσουν απλές, καθημερινές προκλήσεις
• Δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν
• Έχουν προβλήματα με τον ύπνο ή το φαγητό
• Έχουν εκρήξεις θυμού
• κάνουν πολλές αρνητικές σκέψεις ή σκέφτονται συνεχώς ότι θα συμβούν άσχημα πράγματα
• Αρχίζουν να αποφεύγουν καθημερινές δραστηριότητες, όπως να βλέπουν φίλους, να βγαίνουν δημόσια ή να πηγαίνουν στο σχολείο

Πώς θα βοηθήσουμε το παιδί να αντιμετωπίσει το άγχος του

Συμπάσχουμε, δεν κρίνουμε

Όταν ένα παιδί βασανίζεται από το άγχος, δυσκολεύεται να κάνει καθημερινά πράγματα όπως το να συγκεντρωθεί στο διάβασμα. Μπορεί, όμως, να αποφεύγει και διασκεδαστικές δραστηριότητες όπως το να βρεθεί με φίλους και να παίξει. Είναι πολύ σημαντικό σε αυτή τη φάση να του δείξουμε ότι είμαστε ουσιαστικά δίπλα του. Συμπάσχουμε μαζί του και δεν μειώνουμε αυτό που αισθάνεται γιατί μας φαίνεται «λίγο» ή δεν το καταλαβαίνουμε.

Του δείχνουμε αντί-στρες τεχνικές

Πρέπει το παιδί να μπορεί να ανταπεξέλθει όταν ο πανικός του χτυπάει την πόρτα. Οι τεχνικές αναπνοής έχουν ουσιαστικό αποτέλεσμα και μπορούν να εξομαλύνουν την κατάσταση όταν γίνεται αφόρητη. Πείτε στο μικρό σας να παίρνει βαθιές ανάσες και να μετράει από μέσα του μέχρι το 5 και, ύστερα, να εκπνέει αργά. Συμβουλέψτε το να επαναλαμβάνει τη διαδικασία για όσο χρειάζεται μέχρι να ηρεμήσει.

Tηρούμε ένα σταθερό πρόγραμμα ύπνου και φαγητού

Σε κάθε παιδαγωγική διαδικασία το κλειδί είναι τόσο η επιμονή, όσο και η σταθερότητα. Είναι σημαντικό να μπορούμε να προσαρμοστούμε στις ανάγκες και την προσωπικότητα των παιδιών μας, αλλά δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι τα όρια είναι απαραίτητα. Ένα σταθερό πρόγραμμα στον ύπνο και το φαγητό δίνει στο παιδί την αίσθηση της ασφάλειας. Επιπλέον, κάνει καλό στη συναισθηματική και σωματική του υγεία.

Φροντίζουμε να έχει ελεύθερο χρόνο

Τα παιδιά σήμερα, περισσότερο από ποτέ, έχουν ανάγκη από ελεύθερο χρόνο. Για να χαλαρώσουν, να ευχαριστηθούν παιχνίδι και να… εκτονώσουν το άγχος τους. Ας φροντίσουμε, λοιπόν, να φτιάξουμε ένα πρόγραμμα για το παιδί, στο οποίο θα υπάρχει τόσο ο χρόνος για να διασκεδάσει, όσο και για να ξεκουραστεί.

(Πηγή: mama365.gr)

Η ατμοσφαιρική ρύπανση μπορεί να προκαλέσει εγκεφαλική βλάβη, αυξάνοντας τον κίνδυνο κατάθλιψης, άγχους και αυτισμού στα παιδιά, σύμφωνα με επιστημονική μελέτη. 

AP Photo/Manish Swarup, File

Οι επιστήμονες μελέτησαν 3.515 παιδιά στο Ρότερνταμ ηλικίας εννέα έως 12 ετών. Παρακολουθούνταν σε μηνιαία βάση από τη σύλληψη και μέχρι την ηλικία των 8,5 ετών. Διαπίστωσαν ότι όσα μεγάλωσαν γύρω από πολυσύχναστους δρόμους είχαν αφύσικη λευκή ουσία στον εγκέφαλό τους. Η λευκή ουσία είναι ένα τεράστιο δίκτυο ινών που συνδέει νευρώνες. Όσο μεγαλύτερη ήταν η έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση, ιδιαίτερα στη μήτρα και πριν από την ηλικία των πέντε ετών, τόσο μεγαλύτερη ήταν και η επίδραση στον εγκέφαλο των παιδιών.

Σύμφωνα με τη συγγραφέα της έρευνας, Δρα Αν-Κλερ Μπίντερ, του Ινστιτούτου Παγκόσμιας Υγείας της Βαρκελώνης (ISGlobal), «ένα από τα σημαντικά συμπεράσματα είναι ότι ο εγκέφαλος του βρέφους είναι ιδιαίτερα ευαίσθητος στις επιπτώσεις της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, όχι μόνο κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, όπως έχει αποδειχθεί σε προηγούμενες μελέτες, αλλά και κατά την παιδική ηλικία».

Οι τομογραφίες εγκεφάλου έδειξαν δομικές αλλοιώσεις σε οδούς ή δέσμες εγκεφαλικής λευκής ουσίας που συνδέουν τις διάφορες περιοχές του εγκεφάλου. Πρόκειται για ευρήματα που έχουν συσχετιστεί με ψυχιατρικά προβλήματα, συμπεριλαμβανομένων των συμπτωμάτων κατάθλιψης, του άγχους και των διαταραχών του φάσματος του αυτισμού.

Υπήρχε επίσης μια συγκεκριμένη σχέση μεταξύ των μικροσκοπικών σωματιδίων αιθάλης και σκόνης, γνωστά ως PM2.5s, και ενός μεγαλύτερου «γαγγλίου», ειδικά στα δύο πρώτα χρόνια της ζωής. Αυτό βρίσκεται στο μπροστινό μέρος του κεφαλιού και εμπλέκεται στην κινητική λειτουργία και τις διαδικασίες μάθησης μαζί με πολλές άλλες λειτουργίες.

«Το μεγαλύτερο γάγγλιο έχει συσχετιστεί με ορισμένες ψυχιατρικές διαταραχές – σχιζοφρένεια, διαταραχές του φάσματος του αυτισμού και ιδεοψυχαναγκαστικές διαταραχές φάσματος», εξηγεί η Δρ Μπίντερ.

Οι επιστήμονες υπολόγισαν επίσης τα ημερήσια επίπεδα PM2,5 και διοξειδίου του αζώτου (NO2), που επίσης απελευθερώνονται από τις εξατμίσεις των οχημάτων, στο σπίτι κάθε ατόμου. Αργότερα υποβλήθηκαν σε μαγνητική τομογραφία.

Ο Δρ Μπίντερ επισημαίνει ότι το νέο στοιχείο που προκύπτει από αυτή τη μελέτη, είναι ότι «εντόπισε περιόδους ευαισθησίας στην ατμοσφαιρική ρύπανση. Μετρήσαμε την έκθεση χρησιμοποιώντας μια πιο ακριβή χρονική κλίμακα αναλύοντας τα δεδομένα σε μηνιαία βάση, σε αντίθεση με προηγούμενες μελέτες στις οποίες αναλύθηκαν δεδομένα για τρίμηνα εγκυμοσύνης ή παιδικά χρόνια».

Τα καταγεγραμμένα ποσοστά NO2 και PM2,5 υπερέβησαν τα ετήσια μέγιστα όρια που καθορίζονται στις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) – 10 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο αέρα (10 μg/m3) και 5 μg/m3, αντίστοιχα.

Αλλά πληρούσαν τα πρότυπα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υποδηλώνοντας ότι η ανάπτυξη του εγκεφάλου μπορεί να υποστεί βλάβη από την έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση σε επίπεδα χαμηλότερα από τα τρέχοντα επιτρεπόμενα όρια.

Η άλλη συγγραφέας της έρευνας, Δρ Μόνικα Γκούξενς, επίσης από το ISGlobal, επισημαίνει ότι «θα πρέπει να παρακολουθούμε και να συνεχίσουμε να μετράμε τις ίδιες παραμέτρους σε αυτήν την ομάδα για να διερευνήσουμε τις πιθανές μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στον εγκέφαλο από την έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση».

(Πηγή: efsyn.gr)

Η σχέση των μικρών παιδιών με τα λαχανικά είναι γνωστή. Σε ό,τι αφορά τα έμβρυα, τα ευρήματα νέας μελέτης είναι εντυπωσιακά

FETAL AND NEONATAL RESEARCH LAB/DURHAM UNIVERSITY/PSYCHOLOGICAL SCIENCE

Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι τα έμβρυα παίρνουν λυπημένη έκφραση όταν εντός της μήτρας έρχονται σε επαφή με πράσινα λαχανικά. Ομάδα επιστημόνων υποστηρίζει ότι η νέα έρευνα είναι η πρώτη που εξετάζει άμεσα την ανταπόκριση των αγέννητων μωρών σε διαφορετικές γεύσεις, όπως αναφέρει σε άρθρο του ο Guardian.

«[Προηγούμενοι ερευνητές] απλώς εξέτασαν τι συμβαίνει μετά τη γέννηση όσον αφορά το τι προτιμούν [τα βρέφη], αλλά στην πραγματικότητα το να βλέπουμε τις εκφράσεις του προσώπου του εμβρύου όταν το ”διαπερνά” μια πικρή ή η μη πικρή γεύση, αυτό είναι κάτι εντελώς νέο», δήλωσε ο καθηγητής Νάντζα Ρέισλαντ, από το Πανεπιστήμιο του Ντουράμ και συγγραφέας στην ομάδα της έρευνας.

Σε δημοσίευση της στο περιοδικό Psychological Science, η ομάδα σημείωσε ότι στο αμνιακό υγρό υπήρχαν αρώματα από τη διατροφή της μητέρας. Οι γευστικοί κάλυκες μπορούν να ανιχνεύσουν χημικές ουσίες που σχετίζονται με τη γεύση από την 14η εβδομάδα κύησης και τα μόρια της οσμής μπορούν να ανιχνευτούν από την 24η εβδομάδα κύησης.

Για να διερευνήσει εάν τα έμβρυα ξεχωρίζουν συγκεκριμένες γεύσεις, η ομάδα εξέτασε υπερηχογράφημα από σχεδόν 70 έγκυες γυναίκες, ηλικίας 18 έως 40 ετών από τη βορειοανατολική Αγγλία, οι οποίες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες.

Από τη μία ομάδα ζητήθηκε να καταναλώσει μια κάψουλα λάχανο σε σκόνη 20 λεπτά πριν από τον υπερηχογράφημα και από την άλλη ζητήθηκε να καταναλώσει μια κάψουλα καρότο σε σκόνη. Η κατανάλωση λαχανικών από τις μητέρες δεν διέφερε μεταξύ της «ομάδας του λάχανου» και αυτής «του καρότου».

Ζητήθηκε από όλες τις γυναίκες να μην φάνε οτιδήποτε άλλο την ώρα πριν από το υπερηχογράφημα. Η ομάδα εξέτασε επίσης σκαναρισμένα υπερηχογραφήματα από 30 γυναίκες, που ελήφθησαν από αρχείο και στις οποίες δεν χορηγήθηκε καμία κάψουλα.

Στη συνέχεια, η ομάδα πραγματοποίησε ανάλυση καρέ-καρέ της συχνότητας μιας σειράς διαφορετικών κινήσεων του προσώπου των εμβρύων, συμπεριλαμβανομένων συνδυασμών που έμοιαζαν με γέλιο ή κλάμα.

FETAL AND NEONATAL RESEARCH LAB/DURHAM UNIVERSITY/PSYCHOLOGICAL SCIENCE

Συνολικά, οι ερευνητές εξέτασαν 180 σκαναρισμένες λήψεις από 99 έμβρυα, είτε στις 32 εβδομάδες είτε στις 36 εβδομάδες είτε και στα δύο χρονικά σημεία κάθε κύησης.

Μεταξύ των αποτελεσμάτων, η ομάδα βρήκε ότι τα έμβρυα έδειχναν μια έκφραση κλάματος περίπου δύο φορές πιο συχνά όταν η μητέρα κατανάλωνε μια κάψουλα λάχανου σε σύγκριση με μια κάψουλα καρότου ή χωρίς κάψουλα.

Ωστόσο, όταν η μητέρα κατανάλωνε μια κάψουλα καρότου, τα έμβρυα υιοθέτησαν μια έκφραση γέλιου περίπου δύο φορές πιο συχνά από όταν η μητέρα είτε πήρε μια κάψουλα λάχανου είτε καμία κάψουλα.

Η καθαρότητα των αποτελεσμάτων υπήρξε εκπληκτική. «Η μητέρα δεν έχει τελειώσει ακόμη το γεύμα της [όταν] το έμβρυο έχει ήδη επίγνωση ή μπορεί να αισθανθεί τι έχει φάει η μητέρα», είπε.

Η Μπέιζα Ούστουν, επικεφαλής της έρευνας, είπε ότι η ομάδα πλέον προσπαθεί να διερευνήσει την αντίδραση των μωρών μετά τη γέννηση στις διαφορετικές γεύσεις.

Ο Ρέισλαντ πρόσθεσε ότι η μελέτη θα μπορούσε επίσης να προσφέρει έναν χρήσιμο τρόπο για να εξηγήσουμε στις έγκυες γυναίκες τη σημασία της διατροφής τους.

Η δρ. Τζούλη Μίνιλς, ειδικός στον τομέα, που δεν συμμετείχε στη μελέτη, προειδοποίησε ότι οι έγκυες γυναίκες δεν εντάχθηκαν τυχαία σε πειραματικές ομάδες ή ομάδες ελέγχου και ότι η προηγούμενη έκθεση των εμβρύων στα διαφορετικά λαχανικά – συμπεριλαμβανομένων του καρότου και του λάχανου – δεν είναι γνωστή.

Ωστόσο η μελέτη αποτελεί παράθυρο στον χημειοαισθητηριακό κόσμο του ανθρώπινου εμβρύου.

(Πηγή: huffingtonpost.gr)

Συντάκτης: Γιάννης Μελιόπουλος

Αν θέλουμε να λεγόμαστε Δάσκαλοι δεν πρέπει να ντύσουμε μυθολογικά το πρόβλημα και την τραγικότητά του! Πρέπει να το αποκαλύψουμε σε κάθε του λεπτομέρεια, σε όλο του το μεγαλείο!

Η εποχή μας είναι σκοτεινή. Στις γειτονιές του κόσμου σεργιανάει ο ζόφος. Βαθύ σκοτάδι του Άδη, φόβος και τρόμος. Κι είναι πολύς ο κόσμος που τώρα αντικρίζει, έκπληκτος, τη θεοσκότεινη, βαμμένη με τα πιο σκούρα χρώματα, πραγματικότητα του κόσμου μας.

Η ρωσική εισβολή, ο πόλεμος στη γειτονική Ουκρανία μοιάζει με καταλύτη. Είναι καταλύτης, γεγονός παγκοσμίων διαστάσεων. Οξύνει στο έπακρο αντιθέσεις και ανταγωνισμούς μεταξύ ιμπεριαλιστικών δυνάμεων. Τροφοδοτεί αλυσιδωτές διαδικασίες , προκαλεί αναστάτωση σε όλο τον πλανήτη. Πόλεμος στην καρδιά της Ευρώπης. Και για να λέμε τα πράγματα με τ’ όνομά τους, δίχως να στρουθοκαμηλίζουμε ή να αποκρύπτουμε κάτι, μια δράκα ιμπεριαλιστών, μια χούφτα μεγάλων δυνάμεων της γης, χύνουν άφθονο το αίμα των λαών ξαναμοιράζοντας τη γη.

Ναι! Μια χούφτα ιμπεριαλιστών! Παρά τις ακάματες προσπάθειες «γνωστών αγνώστων» να σβήσουν την αλήθεια από τη σκέψη των λαών, παρά τις ανυπέρβλητες «επιστημονικές» θεωρίες και θεωρήσεις της πραγματικότητας και του κόσμου μας που έκαναν ό,τι είναι δυνατόν για να τον θέσουν στο χρονοντούλαπο της λήθης, ο Ιμπεριαλισμός είναι πεισματάρης, πάντοτε υπαρκτός και αιμοδιψής. Ο Ιμπεριαλισμός είναι καταλύτης. Καταλύτης συνειδήσεων. Αφυπνίζει και ξυπνάει, με το αίμα που χύνει, από το λήθαργο στον οποίο επιχείρησαν να ρίξουν τη συντριπτική πλειοψηφία των κατοίκων τούτου του πλανήτη οι ποικιλόχρωμοι εμπνευστές και υποστηρικτές του «τέλους της  Ιστορίας».

Τα γεγονότα συνταράσσουν. Πρώτα και κύρια , εμάς. Τους δασκάλους. Έπειτα μαθητές και μαθήτριες κάθε ηλικίας. Τα γεγονότα προβληματίζουν. Αποκαλύπτουν. Κι η αποκάλυψη της πραγματικότητας σε όλη της την έκταση , ανησυχεί.

Ύψιστο καθήκον και υποχρέωσή μας να μιλήσουμε μεταξύ μας για τον πόλεμο. Ύψιστο καθήκον και υποχρέωση να μιλήσουμε στους μαθητές και τις μαθήτριές μας. Αν θέλουμε να λεγόμαστε Δάσκαλοι όμως, πρέπει να μιλήσουμε αληθινά. Φαίνεται πως την πιθανότητα να φτάσει η αλήθεια στα αυτιά και στο μυαλό το δικό μας και των μαθητών μας, κάποιοι τη φοβούνται, την απεύχονται. Κήνσορες της εξουσίας, απολογητές της, πράττουν ό,τι είναι δυνατόν για να μη συμβεί αυτό.

Ήδη από τις πρώτες ημέρες της ρωσικής εισβολής το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής λαμβάνει θέση! Ιδού! «Ο πόλεμος επέστρεψε στην Ευρώπη με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Ο πόλεμος συνιστά μια κατά μέτωπο επίθεση στις αξίες μας, τις ελπίδες μας και τα όνειρά μας για τη ζωή. Οι πληροφορίες που λαμβάνουμε τις τελευταίες ημέρες είναι πρωτόγνωρες και σκληρές για όλους μας.»

Σωστή η διαπίστωση για την επιστροφή του πολέμου, και μάλιστα στην Ευρώπη, με την επισήμανση πως αυτός περνοδιάβαινε ασταμάτητος τα προηγούμενα χρόνια στη γειτονιά μας, χύνοντας άφθονο αίμα, σπέρνοντας την περιοχή θύματα, πρόσφυγες εκατομμυρίων. Πίσω από τη γενικότητα του λόγου, περί κατά μέτωπο επίθεσης στις αξίες, κρύβεται η αλήθεια πως ο κόσμος μας είναι μοιρασμένος στα δύο. Δεν είναι άραγε αλήθεια πως υπάρχουν κάποιοι πάνω σε αυτόν εδώ τον πλανήτη που εξαπολύουν ιμπεριαλιστικούς , κατακτητικούς, πολέμους μοιράζοντας απλόχερα το θάνατο στους λαούς, απολαμβάνοντας, ως άλλοι Πέρσες βασιλείς θρονιασμένοι στο Αιγάλεω, τις επιτυχίες τους; Πλήρης απόκρυψη της πραγματικότητας από επίσημα χείλη! Αν θέλεις να λέγεσαι Δάσκαλος…πρέπει να πεις την αλήθεια!

«Τα παιδιά είναι εκτεθειμένα σε εικόνες, σχεδόν σε πραγματικό χρόνο, χωρίς κανένα φίλτρο στα συμβάντα του πολέμου και – ιδιαίτερα τα μικρότερα σε ηλικία – δεν αντιλαμβάνονται τον πόλεμο όπως οι μεγάλοι. Συχνά συσχετίζουν με τον εαυτό τους και την οικογένειά τους ό,τι βλέπουν και ακούν, με αποτέλεσμα να ανησυχούν για τη δική τους ασφάλεια, να νιώθουν άγχος και φόβο.»

Είναι κι αυτή η διαπίστωση ,της έκθεσης στα συμβάντα του πολέμου, σωστή. Με την επισήμανση πως ο πόλεμος δεν είναι «εικόνες» αλλά τραγική πραγματικότητα! Με την επισήμανση πως συνομήλικα παιδιά, ναι μικρής, πολύ μικρής ηλικίας, δεν είναι απλά εκτεθειμένα στις εικόνες αλλά στις σφαίρες και τις βόμβες που οι ιμπεριαλιστές εξαπολύουν! Με την επισήμανση πως εκατομμύρια συνομήλικα παιδιά έχουν χάσει τη ζωή τους, έχουν ακρωτηριαστεί, έχουν πιει νερό απ’ τα χαλάσματα και τα ερείπια των σπιτιών τους, έχουν ακολουθήσει τον πικρό δρόμο της προσφυγιάς, έχουν θαλασσοδαρθεί και πνιγεί, έχουν χάσει γονείς, αδελφούς κι αδελφές, έχουν απωλέσει την παιδικότητα! Κι όλα αυτά αγαπητοί μας Κήνσορες από τα όπλα που οι ιμπεριαλιστές εκτοξεύουν, προφανώς όχι εικονικά, μα πραγματικά! Αν θέλεις να λέγεσαι Δάσκαλος…πρέπει να πεις την αλήθεια!

«Εμείς, ως εκπαιδευτικοί, μπορούμε να υποστηρίξουμε, από τον δικό μας ρόλο, τους μαθητές και τις μαθήτριές μας, αξιοποιώντας εκπαιδευτικό υλικό και διδακτικές πρακτικές, με στόχο να τους βοηθήσουμε να εκφράσουν τους προβληματισμούς τους για το θέμα του πολέμου.»

Σωστό και επαυξάνουμε, κι η παραπάνω υπογράμμιση είναι  των συντακτών. Με την επισήμανση πως ο ρόλος μας είναι «με τη σωστή πλευρά της ιστορίας και της πραγματικότητας». Με την πλήρη αλήθεια. Και όχι μόνο για να εκφράσουν οι μαθητές έναν απλό, γενικόλογο, προβληματισμό για το «θέμα του πολέμου» αλλά να κατανοήσουν , να αντιληφθούν τους αίτιους και τις αιτίες. Οτιδήποτε άλλο απέχει από τον πραγματικό, τον ουσιαστικό μας ρόλο…αν θέλουμε να λεγόμαστε Δάσκαλοι!

«Μπορούμε να δώσουμε αφορμές για προβληματισμό σε σχέση με τις αρνητικές συνέπειες που επιφέρει ο πόλεμος στους ανθρώπους, την οικονομία, την πρόοδο και τον πολιτισμό (απώλεια ανθρώπινων ζωών, καταστροφή πόλεων, υποδομών, μνημείων πολιτιστικής κληρονομιάς κ.λπ.)».

Δεκτή η διαπίστωση. Με την επισήμανση, αν ίσως έχει διαφύγει της προσοχής σας, πως ο πόλεμος, οι «αρνητικές»(sic!) συνέπειες, όπως τις λέτε, που επιφέρει, δεν είναι φυσικό φαινόμενο που ενσκήπτει στους ανθρώπους! Απέχουμε πολύ, ως κοινωνία, από την αντίληψη του πολέμου ως θεότητας, που μπαίνει στη θέση των ενόχων που τον εξαπολύουν. Αν θέλουμε να λεγόμαστε Δάσκαλοι δεν πρέπει να ντύσουμε μυθολογικά το πρόβλημα και την τραγικότητά του! Πρέπει να το αποκαλύψουμε σε κάθε του λεπτομέρεια, σε όλο του το μεγαλείο!

«Θεσμοί όπως οι Διεθνείς Οργανισμοί και ο ΟΗΕ, η Ευρωπαϊκή Ένωση, οι κανόνες διεθνούς δικαίου και αξίες όπως τα ανθρώπινα δικαιώματα, η ελευθερία και η εθνική ανεξαρτησία μπορούν να εισαχθούν στη συζήτηση, ιδιαίτερα με τους μεγαλύτερους μαθητές και τις μαθήτριές μας.»

Αν θέλουμε να λεγόμαστε Δάσκαλοι πρέπει να πούμε την αλήθεια. Την αλήθεια για αυτό που τα επίσημα χείλη εξωραΐζουν, κρύβουν, ξορκίζουν. Την πραγματικότητα που εξυφαίνεται και οικοδομείται γύρω μας. Το ρόλο των… «άκακων» Διεθνών Οργανισμών. Που ενώ συνδέονται με αναφορές για ανθρώπινα δικαιώματα, ελευθερία και εθνική ανεξαρτησία είναι αυτοί που τα καταπατούν παράφορα. Είναι αυτοί, και άλλοι-Η.Π.Α. & ΝΑΤΟ- που οι Κήνσορες δεν τολμούν να κατονομάσουν, που φροντίζουν για την κατάργησή τους. Είναι αυτοί που χτυπούν με κάθε ευκαιρία τα δικαιώματα των λαών, την ελευθερία τους, κρεμούν θηλειά στο λαιμό των τους, σφάζουν και κατακρεουργούν!

Αν θέλουμε να λεγόμαστε Δάσκαλοι…πρέπει να πούμε την αλήθεια! Πρέπει πολύ περισσότερο να αγωνιστούμε για αυτήν, να αγωνιστούμε ενάντια στους πραγματικούς ενόχους! Γιατί μόνο έτσι θα φέρουμε την ειρήνη ένα βήμα πιο κοντά!

Μελιόπουλος Γιάννης, δάσκαλος

(Πηγή: alfavita.gr)

Με εντολή της Διεύθυνσης του σχολείου υποχρέωσαν τα παιδιά να μεταφέρουν τα θρανία προκειμένου να τα πάρει η μεταφορική

Στο πρόβλημα της συστέγασης σχολείων και της μετεγκατάστασης του ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.Λ. Περιστερίου στο 14ο Γυμνάσιο για να «λυθεί» πρόχειρα το πρόβλημα της πλήρους ανάπτυξης του σχολείου, αναφέρεται η Ομοσπονδία Γονέων Αττικής.

Οι γονείς τονίζουν  ότι σήμερα δεν δίστασαν να βάλουν τους ίδιους τους μαθητές να κάνουν τους μεταφορείς! Με εντολή της Διεύθυνσης του σχολείου υποχρέωσαν τα παιδιά να μεταφέρουν τα θρανία προκειμένου να τα πάρει η μεταφορική! Με την παρέμβαση των γονιών σταμάτησε κάθε τέτοια κίνηση και έδιωξαν την μεταφορική…

Η ανακοίνωση:

Σε αναμονή της τοποθέτησης των εκπαιδευτικών έως το τέλος του Σεπτέμβρη για την κάλυψη των κενών από ότι φαίνεται η κυβέρνηση ψάχνει να βρει και άλλους τρόπους εκτός από τις προσλήψεις.

Όπως να συστεγάζουν δύο σχολεία και μετακινούν ένα τρίτο και το κυριότερο χωρίς να υπάρχουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις.

Από την 1η Σεπτεμβρίου που ανακοινώθηκε η συστέγαση του 14ου Γυμνασίου, του 11ου Λυκείου και η μεταστέγαση του ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.Λ. με πρόταση της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Γ΄ Αθήνας και αποδοχή του Δήμου Περιστερίου, οι Σύλλογοι Γονέων, η Ένωση Γονέων, οι Σύλλογοι Εκπαιδευτικών και η ΕΛΜΕ Περιστερίου. δίνουν τον δικό τους αγώνα προκειμένου να μην προχωρήσουν αυτές οι αποφάσεις με συνελεύσεις, συσκέψεις, παραστάσεις διαμαρτυρίας σε Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση και τον Δήμο Περιστερίου.

Όχι μόνο δεν ενδιαφέρονται για το στοίβαγμα των μαθητών Γυμνασίου & Λυκείου για ακόμα μια φορά αποδεικνύουν το «κοινωνικό τους πρόσωπο» απέναντι στους μαθητές του ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.Λ..

Με την ίδια αναλγησία που διακρίνει τις Κυβερνήσεις όλα αυτά τα χρόνια και με μηδενικές προδιαγραφές προκρίθηκε και αποφασίστηκε η μετεγκατάσταση του ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.Λ. στο 14ο Γυμνάσιο για να «λυθεί» πρόχειρα το πρόβλημα της πλήρους ανάπτυξης του σχολείου, το οποίο χρειάζεται πλέον περισσότερες από 25 εννεαμελής αίθουσες διδασκαλίας, εργαστήρια, χώρους συμβουλευτικής, τουαλέτες ΑΜΕΑ, ράμπες προσβασιμότητας, αίθουσα νοσηλείας κατάλληλα στελεχωμένη, κλπ..

Σήμερα δεν δίστασαν να βάλουν τους ίδιους τους μαθητές να κάνουν τους μεταφορείς!!! Με εντολή της Διεύθυνσης του σχολείου υποχρέωσαν τα παιδιά να μεταφέρουν τα θρανία προκειμένου να τα πάρει η μεταφορική!!!

Με την παρέμβαση των γονιών σταμάτησε κάθε τέτοια κίνηση και έδιωξαν την μεταφορική!!!

Η συλλογική και οργανωμένη παρέμβαση έχει αποτέλεσμα.

Το θετικό αποτέλεσμα της πολύμορφης προσπάθειας των γονιών του 9ου Δημοτικού Αιγάλεω & της Ένωσης Αιγάλεω μας γεμίζει αισιοδοξία και παραδειγματιζόμαστε για να αντιμετωπίσουμε όλα τα προβλήματα μέσα στα σχολεία.

Στηρίζουμε τα αιτήματα των Συλλόγων Γονέων του 14ου Γυμνασίου, του 11ου Λυκείου, του ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.Λ. και της Ένωσης Γονέων Περιστερίου.

(Πηγή: alfavita.gr)

Τι δείχνουν τα προγράμματα που εφαρμόστηκαν σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.

Σοκ προκαλεί η θνητότητα στους χρήστες ναρκωτικών στην Ελλάδα την περίοδο 2018 – 2022.

Τα στοιχεία αυτά προήλθαν από τα προγράμματα “Αριστοτέλης” HCV-HIV (2018 – 2020, Αθήνα) και “Αλέξανδρος” (2019 – 2021, Θεσσαλονίκη), τα οποία πραγματοποιήθηκαν με στόχο την αύξηση της διάγνωσης και της θεραπείας για την ηπατίτιδα C και την HIV λοίμωξη στους πιο ευάλωτους ΧΕΝ (ενεργοί χρήστες, σε υψηλό ποσοστό άστεγοι, συνήθως χωρίς διασύνδεση σε υπηρεσίες πρόληψης/μείωσης της βλάβης).

Σύμφωνα με την ανάλυση του προγράμματος, η θνητότητα στους χρήστες ενδοφλέβιων ναρκωτικών στην Ελλάδα ήταν 3,5 θάνατοι ανά 100 χρήστες ετησίως. Είναι η υψηλότερη που έχει περιγραφεί σε όλες τις αναπτυγμένες χώρες της Ευρώπης, της Αμερικής και της Αυστραλίας τον 21ο αιώνα. Είναι αξιοσημείωτο ότι η θνητότητα στους χρήστες της Θεσσαλονίκης βρέθηκε σημαντικά μεγαλύτερη από ό,τι στην Αθήνα.

Τα παραπάνω επισημαίνουν, μεταξύ άλλων, οι πρόεδροι της οργανωτικής επιτροπής της 10ης Πανελλήνιας Συνάντησης “AIDS, Ηπατίτιδες & Aναδυόμενα Νοσήματα – Πρόληψη – Διάγνωση – Θεραπεία”, ομότιμος καθηγητής Άγγελος Χατζάκης και ο καθηγητής Γιώργος Παπαθεοδωρίδης. Η συνάντηση πραγματοποιείται από τις 22 έως τις 24 του μήνα στην Αθήνα.

Σε σχέση με τα παραπάνω, ο Σωτήρης Ρούσσος υπογραμμίζει πως παρατηρήθηκε μία αυξητική τάση της θνητότητας μεταξύ των χρηστών στην Αθήνα στη διάρκεια της περιόδου 2018 – 2022 (κυρίως το 2022). Το γεγονός αυτό θα μπορούσε ενδεχομένως να αποτελεί μια μακροπρόθεσμη συνέπεια της πανδημίας και της επίδρασής της σε ευάλωτους πληθυσμούς.

Ένα άλλο εύρημα της μελέτης είναι ότι η θνητότητα σε χρήστες ναρκωτικών ήταν 17 φορές μεγαλύτερη από τη θνησιμότητα του γενικού πληθυσμού αντίστοιχης ηλικίας και φύλου στην Ελλάδα. Αυτή η διαφορά είναι ιδιαίτερα εμφανής σε νέους χρήστες (35πλάσια), στις γυναίκες (28πλάσια), σε άτομα με καθημερινή χρήση ναρκωτικών (29πλάσια) και σε άτομα με HIV (34πλάσια).

Εξαρτήσεις

Η καθηγήτρια Μένη Μαλλιώρη τονίζει πως η πανδημία επηρέασε σημαντικά τον πληθυσμό των ατόμων που κάνουν χρήση ναρκωτικών ουσιών. Τον Μάρτιο του 2021 – 2022, καταγράφηκε στις ΗΠΑ ο διαχρονικά υψηλότερος αριθμός θανάτων από υπερδοσολογία ναρκωτικών ουσιών που έφτασε πάνω από 107.000. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν, με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα Ευαισθητοποίησης για την Υπερβολική Δόση στις 31 Αυγούστου 2022, ανακοίνωσε ότι η αντιμετώπιση της επιδημίας των Εξαρτήσεων και των θανάτων από αυτές είναι επείγουσα προτεραιότητα για την χώρα και διέθεσε 79,1 εκατομμύρια δολάρια μόνο για την πρόληψη των θανάτων από υπερβολική δόση.

“Είναι η πρώτη φορά που η Εθνική Στρατηγική Ελέγχου των Ναρκωτικών που ανακοινώθηκε τον Απρίλιο του 2022 από τον ίδιο τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, περιλαμβάνει μέτρα όπως κάλυψη των θεραπευτικών αναγκών που ανέρχεται μόλις στο 12%, δημιουργία χώρων εποπτευόμενης χρήσης-ΧΕΧ και ευρεία χρήση ναλοξόνης για την πρόληψη των θανάτων”, τονίζει η κ. Μαλλιώρη.

Ηπατίτιδα C

Στο πλαίσιο του προγράμματος του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων, ο Χρήστος Θωμαδάκης και οι συνεργάτες του μελέτησαν την συχνότητα της χρόνιας ηπατίτιδας C στις ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας.

“Ο υπολογιζόμενος επιπολασμός πριν από την έναρξη θεραπείας με τα σύγχρονα αντιϊκά (DAAs) ήταν 0,65% (0,45-0,90), ενώ μετά την εισαγωγή των DAAs το 2020, υπολογίσθηκε σε 0,55% (0,36-0,80), δηλαδή 46.260 άτομα με χρόνια ηπατίτιδα C.  Με δεδομένο την εξέλιξη της χρόνιας ηπατίτιδας C σε κίρρωση ήπατος και ηπατοκυτταρικό καρκίνο και τη μεγάλη αποτελεσματικότητα των DAAs είναι αναγκαίος ο σχεδιασμός σύγχρονων προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου για ανίχνευση και θεραπεία της χρόνιας ηπατίτιδας C”, αναφέρει ο κ. Θωμαδάκης.

CoViD

Η Μαρία – Στυλιανή Σκληρού παρουσίασε στοιχεία σχετικά με τους παράγοντες που ερμηνεύουν την ετερογένεια της θνητότητας από τη νόσο COVID-19  στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε διαφορετικές χρονικές περιόδους, τόσο πριν όσο και μετά την έναρξη του εμβολιασμού. Στην ανάλυση έλαβε υπόψη δεδομένα από ποικίλες πηγές για κάθε χώρα όπως η ηλικιακή κατανομή του πληθυσμού, τα επίπεδα εμβολιασμού, το ποσοστό καπνιστών, τα επίπεδα θνησιμότητας από καρδιαγγειακά νοσήματα προ πανδημίας, τον αριθμό διαθέσιμων κλινών σε νοσοκομεία και των μονάδων φροντίδας ηλικιωμένων ατόμων αναλογικά με τον πληθυσμό της χώρας.

Πριν την εισαγωγή του εμβολιασμού, αυξημένη θνητότητα είχαν οι χώρες με υψηλότερο ποσοστό ηλικιωμένων και καπνιστών, μεγαλύτερη αναλογία ηλικιωμένων ατόμων σε μονάδες φροντίδας και μικρότερο αριθμό διαθέσιμων κλινών ανά 100.000 πληθυσμού. Κατά την τελευταία περίοδο που αναλύθηκε (Δεκέμβριος-Μάιος 2022), η παράμετρος που εξηγούσε την ετερογένεια στη θνητότητα μεταξύ των χωρών σχετιζόταν με τα επίπεδα εμβολιασμού, με τις χώρες που είχαν υψηλότερα επίπεδα εμβολιασμού και λήψης αναμνηστικής δόσης να έχουν χαμηλότερη θνητότητα.

Συμπερασματικά, με την εμφάνιση της πανδημίας οι κύριοι παράγοντες που σχετίζονταν με τη θνητότητα αφορούσαν κυρίως πληθυσμιακά χαρακτηριστικά, ενώ με την με την πάροδο του χρόνου ο εμβολιασμός του γενικού πληθυσμού κατά της νόσου COVID-19, και ιδιαιτέρως των ηλικιωμένων ατόμων, αποτέλεσε το σημαντικότερο παράγοντα».

HIV

Τον ρόλο των μεταναστών στη διασπορά της λοίμωξης HIV στον ελληνικό πληθυσμό μελέτησε η Ευαγγελία Κωστάκη. Σε μελέτη μοριακής επιδημιολογίας των υποτύπων C και CRF02_AG του HIV-1 που εντοπίζονται συχνά σε μετανάστες, βρέθηκε ότι μόνο ένα μικρό ποσοστό των μεταδόσεων υποτύπου C (23%) και CRF02_AG (24%) σε μετανάστες συνέβη σε τοπικά δίκτυα διασποράς στην Ελλάδα.

“Τα ευρήματά της μελέτης υποδεικνύουν ότι οι μετανάστες δεν συμμετέχουν συχνά σε τοπικά δίκτυα μετάδοσης και συνεπώς δεν σχετίζονταν με περαιτέρω διασπορά του ιού”, καταλήγει η κ. Κωστάκη.

(Πηγή: iatronet.gr)

Συντάκτης: Νίκη Μπάκουλη

Η Mariam Nabatanzi είναι 41 χρόνων. Από τα 37 της έχει 44 παιδιά. Με τον ίδιο άνδρα. Που πούλησε το σπίτι, πήρε όλα τα χρήματα και εξαφανίστηκε.

Η Mariam Nabatanzi πουλήθηκε σε έναν 57χρονο όταν ήταν 12. Στα 13 έκανε την πρώτη γέννα και στα 37 την τελευταία. Απέκτησε το 44ο παιδί της. YOUTUBE (DISCOVER WITH RUHI CENET)

Μια από τις φράσεις που κυκλοφορούν παγκοσμίως και αφορούν την ανατροφή ενός παιδιού, είναι ότι χρειάζεται ένα χωριό για να γίνει η δουλειά.

Η Mariam Nabatanzi γέννησε ένα χωριό και λέει πως θέλει να αποκτήσει ακόμα περισσότερα παιδιά “αν γνωρίσω έναν καλό άνδρα, γιατί το να φέρνεις παιδιά στον κόσμο είναι ευλογία από το Θεό”.

Η 41χρονη ζει σε χωριό της Ουγκάντα, 50 χιλιόμετρα βόρεια από την πρωτεύουσα Καμπάλα. Είναι μητέρα 44 παιδιών.

Έχει γεννήσει

• πέντε φορές δίδυμα (‘έχασε’ ένα ζεύγος που θα ήταν το έκτο)
• πέντε φορές τρίδυμα,
• πέντε φορές τετράδυμα και
• μια φορά ένα παιδί.

Στην πρώτη γέννα (ήταν τρίδυμα) ήταν 13 και στην τελευταία 37.  Τα περισσότερα ονόματα των παιδιών, τα ‘δανείστηκε’ από δημοφιλή σίριαλ. “Ως μάνα τα θυμάμαι όλα. Μπορώ να καταλάβω και αν λείπει κάποιος” βεβαιώνει.

Δυο από τα παιδιά της πέθαναν, όταν τα πήρε σπίτι της η ετεροθαλής αδελφή της (“δεν είχα χρήματα να κινηθώ νομικά εναντίον της”), ένα από πρόβλημα στην καρδιά και ένα από μαλάρια.

Εξήγησε πως η γονιμότητα μάλλον ‘έτρεχε’ στο DNA της, καθώς ο παππούς της είχε αποκτήσει 255 παιδιά και ο πατέρας της 52. “Εγώ ήμουν η μόνη της οικογένειας που απέκτησε τόσα πολλά παιδιά, με τον ίδιο σύντροφο”, ο οποίος την εγκατέλειψε.

Λέει πως από όταν θυμάται τον εαυτό της, δεν θυμάται ποτέ να απήλαυσε αυτό που λέγεται ζωή.

Η οικογένεια της ήταν οκταμελής και ζούσε σε συνθήκες εξαιρετικής φτώχειας. Η Mariam ήταν το τελευταίο παιδί. Όταν ήταν 3 χρόνων, η μητέρα της εγκατέλειψε το σπίτι.

Λίγες ημέρες μετά, ο πατέρας της εμφάνισε μια άλλη γυναίκα για μητριά -η οποία κακοποιούσε όλα τα παιδιά, έβαζε σπασμένα γυαλιά στο φαγητό τους και έτσι σκότωσε τα πέντε αγόρια.

Η Mariam ήταν η μόνη που επιβίωσε “από τύχη”. Θυμάται ότι μικρή ήθελε να αποκτήσει μόνο (;) επτά παιδιά και να τους δώσει τα ονόματα των νεκρών αδελφών της, το δικό της και του συζύγου της.

Έφτασε σε αυτόν τον αριθμό, έπειτα από δυο γέννες. Zήτησε απο το γυναικολόγο να ‘κλειδώσει’ το σύστημα. “Ό,τι όμως, και αν δοκίμασα, δεν είχε αποτέλεσμα. Αν έπαιρνα πιο δραστικά μέτρα, υπήρχε ο κίνδυνος να πεθάνω”.

Δεν σας είπαμε όμως, ποιος ήταν ο πατέρας των παιδιών.

Όταν έγινε 12 χρόνων, ο πατέρας της την πούλησε σε έναν 57χρονο άνδρα -που είχε άλλες τέσσερις συζύγους. Η Mariam έγινε η πέμπτη. Η κακοποίηση της συνεχίστηκε, εκείνη προσπάθησε να γλιτώσει, αλλά ο πατέρας της την γύρισε πίσω “αφού δεν μπορούσε να επιστρέψει το ποσό που είχε πάρει“.

Σαράντα τρία παιδιά αργότερα (και ενώ η τότε 37χρονη κυοφορούσε το 44ο παιδί της), ο σύζυγος της -που απαιτούσε από τη Mariam να πλένει και να μαγειρεύει για τις ερωμένες του, με τη μητριά της να είναι στη λίστα-πούλησε το σπίτι στο οποίο ζούσαν, πήρε όλα τα λεφτά και εξαφανίστηκε.

Η Mariam βρήκε καταφύγιο στο σπίτι της γιαγιά της, όπου συνέχισε να μένει μετά το θάνατο της προγόνου της, πληρώνοντας ένα συμβολικό ποσό στους συγγενείς της. Προφανώς μαζί της είναι πάντα τα παιδιά της. “Σκέφτηκα να φύγω, αλλά δεν μπορούσα να αντέξω τη σκέψη πως θα μείνουν μόνα“.

Υπάρχει καθημερινό, συγκεκριμένο πρόγραμμα για όλες τις δουλειές και για όλα τα παιδιά που ζουν σαν σε κατασκήνωση -σε δωμάτια αγοριών και κοριτσιών.

Το φαγητό είναι ένα θέμα, καθώς χρειάζονται τεράστιες ποσότητες. Μετέχουν όλοι στη διαδικασία. Μετά το βραδινό τα παιδιά διαβάζουν για το σχολείο. Έπειτα πέφτουν για ύπνο, με τη Mariam να ελέγχει αν όλα είναι στα κρεβάτια τους.

Πριν ξημερώσει, όλα τα παιδιά ξυπνούν και πιάνουν δουλειά. Κάποια καθαρίζουν, άλλα αρχίζουν τις προετοιμασίες για το φαγητό και άλλα πηγαίνουν να φέρουν καθαρό νερό. Όσα πηγαίνουν στο σχολείο, ξεκινούν αυτήν τη διαδρομή.

Όλα ξέρουν τι πρέπει να κάνουν κάθε μέρα -και το κάνουν-, γιατί τη σέβονται απεριόριστα που τα μεγαλώνει μόνη της. Οι δάσκαλοι των παιδιών εξηγούν πως κάτι έχει κάνει σωστά η Mariam, από την στιγμή που τα παιδιά της είναι πειθαρχημένα και έχουν μάθει να σέβονται.

(Πηγή: news247.gr)

Περίπου 230 φάλαινες έχουν εγκλωβιστεί στη δυτική ακτή της Τασμανίας, λίγες μόλις ημέρες αφότου βρέθηκαν 14 σπερματοφάλαινες σε παραλία του King Island.

DEPARTMENT OF NATURAL RESOURCES AND ENVIRONMENT

Οι φάλαινες που ανακαλύφθηκαν στο Macquarie Harbor σήμερα πιστεύεται ότι είναι φάλαινες πιλότοι και τουλάχιστον οι μισές είναι ακόμα ζωντανοί, δήλωσε την Τετάρτη το Υπουργείο Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος της Τασμανίας.

Μια ομάδα από το Πρόγραμμα Θαλάσσιας Διατήρησης συναρμολογούσε εξοπλισμό διάσωσης φαλαινών και κατευθυνόταν προς την περιοχή, είπε το τμήμα.

Ένας κάτοικος είπε στην Australian Broadcasting Corp ότι οι φάλαινες είδες τις φάλαινες κοντά στην είσοδο του Macquarie Harbor.

Ο Ντέιβιντ Μίντσον, γενικός διευθυντής του Συμβουλίου της Δυτικής Ακτής, προέτρεψε τον κόσμο να παραμείνει μακρία από την ακτή.

«Οι φάλαινες είναι προστατευόμενο είδος, ακόμη και όταν πεθάνουν», δήλωσε το τμήμα περιβάλλοντος.

Ο θαλάσσιος επιστήμονας Όλαφ Μεινέκ του Πανεπιστημίου Γκρίφιθ είπε ότι είναι ασυνήθιστο να ξεβράζονται σπερματοφάλαινες στην ακτή.

LINTON KRINGLE/HUON AQUACULTURE VIA AP

«Θα πάνε σε διαφορετικές περιοχές και θα ψάξουν για διαφορετικές πηγές τροφής», είπε ο Μεινέκ. «Όταν το κάνουν αυτό, δεν είναι στην καλύτερη φυσική κατάσταση γιατί μπορεί να λιμοκτονούν, οπότε αυτό μπορεί να τις οδηγήσει να αναλάβουν περισσότερους κινδύνους και ίσως να πάνε πιο κοντά στην ακτή».

Δεκατέσσερις σπερματοφάλαινες ανακαλύφθηκαν το απόγευμα της Δευτέρας στο King Island, μέρος της πολιτείας της Τασμανίας στο στενό Bass μεταξύ της Μελβούρνης και της βόρειας ακτής της Τασμανίας. Το τμήμα είπε ότι δεν είναι ασυνήθιστο να παρατηρούνται σπερματοφάλαινες στην Τασμανία.

Πριν από δύο χρόνια, περίπου 470 φάλαινες πιλότοι με μακριά πτερύγια βρέθηκαν σε αμμουδιές στα ανοιχτά της δυτικής ακτής της Τασμανίας. Μετά από μια προσπάθεια που διήρκεσε μια εβδομάδα, 111 από αυτές τις φάλαινες διασώθηκαν, αλλά οι υπόλοιπες πέθαναν.

(Πηγή: huffingtonpost.gr)

Το μέτρημα των μυρμηγκιών στον πλανήτη μας μοιάζει με το μέτρημα των κόκκων της άμμου στις παραλίες. Παρ’ όλα αυτά έξι επιστήμονες «τόλμησαν» να το επιχειρήσουν και κατέληξαν στην πιο ολοκληρωμένη μέχρι σήμερα εκτίμηση: Στη Γη υπάρχουν περίπου 20 τετράκις εκατομμύρια μυρμήγκια ή 20.000.000.000.000.000 (ο αριθμός 20 ακολουθούμενος από 15 μηδενικά).

Αυτός ο αστρονομικός αριθμός -μεγαλύτερος από δύο έως 20 φορές σε σχέση με προηγούμενες εκτιμήσεις- αντιστοιχεί σε μία συνολική βιομάζα 12 μεγατόνων ή εκατομμυρίων τόνων (βάρος άνθρακα). Η βιομάζα των μυρμηγκιών είναι μεγαλύτερη από όλα μαζί τα πουλιά και τα θηλαστικά ζώα του πλανήτη μας, τα οποία εκτιμάται ότι έχουν βιομάζα 2 και 7 μεγατόνων, αντίστοιχα, ενώ είναι περίπου το 20% της βιομάζας της ανθρωπότητας.

Μάλιστα, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι πιθανότατα τα μυρμήγκια είναι αρκετά περισσότερα, καθώς οι επιστήμονες βάσισαν την εκτίμηση τους κατ’ ανάγκη στα μυρμήγκια που φαίνονται στο έδαφος και όχι σε αυτά που ζουν κυρίως στα δέντρα ή στο υπέδαφος. Επίσης, τα στατιστικά στοιχεία για την Αφρική και τη Βόρεια Ασία είναι σχετικά περιορισμένα.

Υπάρχουν 15.700 γνωστά είδη και υποείδη μυρμηγκιών

Οι ερευνητές από τη Γερμανία και το Χονγκ Κονγκ, με επικεφαλής τους βιολόγους Σαμπίνε Νούτεν και Πάτρικ Σουλτχάις του γερμανικού Πανεπιστημίου Γιούλιους Μαξιμίλιαν του Βίρστμπουργκ, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ (Proceedings of the National Academy of Sciences-PNAS), ανέλυσαν δεδομένα από 489 έρευνες που είχαν μετρήσει την πυκνότητα των μυρμηγκιών σε διάφορα μέρη του κόσμου. Στη συνέχεια, έκαναν υπολογισμούς σε παγκόσμιο επίπεδο με βάση τα κατά τόπους δεδομένα.

«Οποιοσδήποτε έχει δει τα μυρμήγκια και έχει συνειδητοποιήσει πόσα πολλά υπάρχουν, πιθανότατα έχει αναρωτηθεί τελικά πόσα υπάρχουν συνολικά, είναι ένα ερώτημα στο μυαλό των ανθρώπων», δήλωσε ο Σουλτχάις.

Υπάρχουν 15.700 γνωστά είδη και υποείδη μυρμηγκιών, τα οποία συχνά παίζουν ζωτικό ρόλο στα οικοσυστήματα, π.χ. για τη διασπορά των σπόρων, την ανακύκλωση και αυξημένη διαθεσιμότητα των θρεπτικών συστατικών μέσω ανακατέματος και μετακίνησης του εδάφους (μετακινούν ετησίως έως 13 τόνους εδάφους ανά εκτάριο, δηλαδή ανά δέκα στρέμματα), την τροφή που αποτελούν για διάφορα ζώα κ.ά. Από την άλλη πλευρά, έχουν και αρνητικές επιπτώσεις, καθώς ορισμένα επεμβατικά είδη μπορεί να διαταράξουν την τοπική βιοποικιλότητα και να προξενήσουν σημαντική ζημιά.

Μυρμήγκια ζουν σχεδόν παντού στον κόσμο, με εξαίρεση τις πολικές περιοχές. Η μεγαλύτερη πυκνότητά τους ανά τετραγωνικό μέτρο εδάφους είναι στις τροπικές και υποτροπικές περιοχές. Τα δάση και οι άνυδρες περιοχές φιλοξενούν τα περισσότερα είδη, ενώ τα μυρμήγκια είναι πολύ σπανιότερα σε περιοχές με έντονη ανθρώπινη παρουσία.

(Πηγή: in.gr)

Συντάκτης: Πάνος Τσιμπούκης

Μπορεί να μην τις αντιλαμβανόμαστε, αλλά υπάρχουν παντού: στο οδοντικό νήμα, στις σακούλες των ποπκόρν, στον αδιάβροχο ρουχισμό. Ο λόγος για τις PFAS, χημικές ενώσεις οι οποίες έχουν χαρακτηριστεί ως «αιώνιες χημικές ουσίες» και συσσωρεύονται τόσο στο περιβάλλον όσο στους ιστούς των έμβιων οργανισμών. Για να κατανοήσουμε καλύτερα το εύρος του προβλήματος και τα διακυβεύματα που θέτει η χρήση αυτών των ουσιών, συνομιλήσαμε με τους ερευνητές της ομάδας TrAMS (Trace Analysis and Mass Spectrometry) του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), οι οποίοι μελετούν και παρακολουθούν τη συγκέντρωση των συγκεκριμένων ουσιών στο περιβάλλον επί μία τουλάχιστον εικοσαετία.

Δεσμοί που διαρκούν… για πάντα

Στον κόσμο της Χημείας οι ουσίες PFAS ονομάζονται υπερ- και πολυφθοριωμένες αλκυλιωμένες ενώσεις (per- and polyfluoroalkyl substances). Η ευρεία παραγωγή των ενώσεων αυτών ξεκίνησε την εποχή του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και η χρήση τους προσδίδει στα προϊόντα ιδιότητες όπως αδιαβροχοποίηση, αντοχή στις υψηλές θερμοκρασίες ή προστασία από τους λιπαρούς λεκέδες. Η σύσταση των PFAS είναι σχετικά «απλή», αφού κάθε μόριο αποτελείται από δύο ομάδες ατόμων: μία χημική ομάδα η οποία είναι δραστική και η οποία προσδίδει στο μόριο τις μοναδικές της ιδιότητες και μία ομάδα η οποία αποτελεί τον κορμό του μορίου, που αποτελείται από άτομα φθορίου και άνθρακα.

Οι ουσίες PFAS δεν διασπώνται στο περιβάλλον και ίσως απειλούν τα οικοσυστήματα και τη δημόσια υγεία

«Σε κάθε τέτοιο μόριο τουλάχιστον ένα από τα άτομα άνθρακα είναι συνδεδεμένο με πολύ ισχυρούς δεσμούς με άτομα φθορίου» αναφέρει στο ΒΗΜΑ-Science ο δρ Ανδρέας Ανδρουλακάκης, ο οποίος μελέτησε για τη διδακτορική του διατριβή την επίδραση αυτών των ουσιών στο περιβάλλον και συνεχίζει την έρευνά του σε αυτή την κατεύθυνση. «Αυτοί οι δεσμοί είναι πολύ δύσκολο να διασπαστούν μέσω των φυσικοχημικών, βιολογικών και φωτολυτικών διεργασιών στη φύση, γι’ αυτόν τον λόγο τούς έχει αποδοθεί και ο τίτλος «forever chemicals»». Οπως εξηγεί ο ερευνητής, οι «αιώνιες χημικές ουσίες» παραμένουν στο περιβάλλον για εξαιρετικά μεγάλο χρονικό διάστημα, ενώ με το πέρασμα του χρόνου συσσωρεύονται στους ιστούς των έμβιων οργανισμών χωρίς αυτές να μπορούν να μεταβολιστούν – ένα φαινόμενο το οποίο οι επιστήμονες αποκαλούν βιοσυσσώρευση.

5.000 και πλέον ενώσεις PFAS υπάρχουν σύμφωνα με την τελευταία επίσημη καταγραφή. Ωστόσο, οι επιστήμονες γνωρίζουν την ακριβή σύσταση μονάχα 70 τέτοιων ουσιών.

Αναδυόμενες ουσίες

Καθώς πλήθαιναν οι ενδείξεις ότι οι χημικές αυτές ουσίες είναι επικίνδυνες για το περιβάλλον και συσσωρεύονται στους έμβιους οργανισμούς – συμπεριλαμβανομένου του ανθρώπινου οργανισμού -, οι PFAS αναγνωρίστηκαν ως μια μεγάλη υποκατηγορία οργανικών ρύπων. Ετσι, κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 2000, πολλά από τα μόρια PFAS που είχαν εμφανιστεί παλαιότερα απαγορεύτηκαν, ενώ άλλα που συνέχισαν να κυκλοφορούν στην αγορά τέθηκαν υπό υποχρεωτική παρακολούθηση. Οι χημικές βιομηχανίες ωστόσο συνέχισαν να παρασκευάζουν εναλλακτικά μόρια τα οποία ανήκουν επίσης στην κατηγορία PFAS και χρησιμοποιούνται μέχρι τις μέρες μας. «Οι ουσίες αυτές χρησιμοποιούνται στη βιομηχανία αλλά και σε προϊόντα καθημερινής χρήσης» εξηγεί στο ΒΗΜΑ-Science ο Νίκος Θωμαΐδης, καθηγητής στο Εργαστήριο Αναλυτικής Χημείας του Τμήματος Χημείας του ΕΚΠΑ, διευκρινίζοντας ότι «υπάρχουν ως επιστρώματα σε συσκευασίες τροφίμων από ταχυφαγεία, σε απορρυπαντικά, ενώ στη βιομηχανία χρησιμεύουν ως διαβρωτικά, γαλακτωματοποιητές, υγροποιητικοί παράγοντες ή απορρυπαντικά. Μια από τις βασικότερες πηγές PFAS μάλιστα είναι οι αφροί που χρησιμοποιούνται στην κατάσβεση της φωτιάς».

Αναζητώντας… κρυφές ουσίες

Σύμφωνα με την τελευταία επίσημη καταγραφή, υπάρχουν πάνω από 5.000 ενώσεις PFAS. Ωστόσο, οι επιστήμονες γνωρίζουν την ακριβή σύσταση μονάχα 70 τέτοιων ουσιών. Αυτό συμβαίνει επειδή στην πλειονότητα των περιπτώσεων οι ουσίες αυτές προστατεύονται από πατέντες και ως εκ τούτου η σύστασή τους δεν είναι γνωστή. Ετσι, για να ανιχνεύσουν τις ουσίες PFAS και να προσδιορίσουν τις συγκεντρώσεις τους στο περιβάλλον, οι ερευνητές χρησιμοποιούν κάποια πρότυπα, δηλαδή «σφραγίδες» χημικών ενώσεων οι οποίες είναι ήδη γνωστές και «προδίδουν» την ύπαρξη PFAS στο δείγμα. «Για να πραγματοποιήσουμε μια ποσοτική ανάλυση, θα πρέπει να βασιστούμε σε κάποιες γνωστές ουσίες τις οποίες ονομάζουμε πρότυπα» αναφέρει ο καθηγητής, συμπληρώνοντας ότι «εάν αυτά δεν είναι διαθέσιμα, αναλύουμε το δείγμα και βλέπουμε εάν μπορούμε να ανιχνεύσουμε ουσίες. Επειτα, με βάση τα πρότυπα και με τη συμβολή αλγορίθμων, πραγματοποιούμε μια ημιποσοτικοποίηση, δηλαδή μια εκτίμηση της συγκέντρωσης ουσιών PFAS στο δείγμα». Η μέθοδος αυτή λοιπόν, η οποία ονομάζεται ύποπτη σάρωση, επιτρέπει στους επιστήμονες να ταυτοποιήσουν σε περιβαλλοντικά δείγματα PFAS για τα οποία δεν υπάρχουν εμπορικά διαθέσιμα πρότυπα.

Από τη βιομηχανία στο περιβάλλον…

Με ποιον τρόπο όμως συσσωρεύονται οι ουσίες αυτές στο περιβάλλον; Οπως εξηγεί ο δρ Ανδρουλακάκης, αυτό συμβαίνει πρωτίστως μέσω των κέντρων επεξεργασίας λυμάτων. «Με τις συμβατικές μεθόδους ανίχνευσης και απομάκρυνσης βιολογικών ρύπων, τα κέντρα επεξεργασίας λυμάτων δεν είναι σε θέση να κατακρατήσουν τα σταθερά και ευκίνητα μόρια PFAS. Αντιθέτως, παρατηρούμε αύξηση της συγκέντρωσης των συμβατικών PFAS στα εξερχόμενα λύματα σε σχέση με τα εισερχόμενα. Αυτό συμβαίνει επειδή πολλές πρόδρομες ενώσεις PFAS διασπώνται μέσω διάφορων αντιδράσεων (όπως αντιδράσεις οξείδωσης ή βιομετατροπής) σε άλλες πιο απλές ενώσεις PFAS». Με άλλα λόγια, η επεξεργασία των λυμάτων όχι απλώς δεν απομακρύνει τις ουσίες PFAS, αλλά αντίθετα προκαλεί την αύξηση της συγκέντρωσής τους στο περιβάλλον!

…και στους έμβιους οργανισμούς

Τα εξερχόμενα λύματα καταλήγουν στα ύδατα, τα οποία αποτελούν τη βασική «πύλη» εισόδου των ουσιών PFAS στο περιβάλλον και έπειτα στην τροφική αλυσίδα. «Μέσω του υδάτινου δικτύου (ποταμοί, λίμνες, ανοικτή θάλασσα) τα μόρια PFAS εισέρχονται πλέον στο περιβάλλον και προσλαμβάνονται σε πρώτη φάση από τους μικρότερους οργανισμούς (πλαγκτόν, ψάρια). Εν συνεχεία, μέσω της τροφικής αλυσίδας, περνούν στους θηρευτές (όπως θηλαστικά ή αρπακτικά πουλιά) ή ακόμη και στον άνθρωπο» σημειώνει ο ερευνητής. Οπως αναφέρει ο ίδιος, οι μελέτες που έχουν πραγματοποιηθεί στο εργαστήριο καταδεικνύουν ότι στην περίπτωση των συγκεκριμένων ενώσεων παρατηρείται το φαινόμενο της βιομεγέθυνσης. Αυτό σημαίνει ότι η συγκέντρωση των ουσιών στους ιστούς των οργανισμών αυξάνεται καθώς μετακινούμαστε σε υψηλότερα επίπεδα της τροφικής αλυσίδας. Ετσι, παραδείγματος χάριν, σε έναν θηρευτή ο οποίος καταναλώνει ψάρια η συγκέντρωση των εν λόγω ουσιών είναι μεγαλύτερη σε σχέση με τη συγκέντρωση η οποία παρατηρείται σε μεμονωμένα ψάρια που αποτελούν τη λεία του θηρευτή. Είναι ενδεικτικό ότι σε μελέτη την οποία πραγματοποίησαν οι επιστήμονες στη Μαύρη Θάλασσα βρήκαν ότι η συγκέντρωση μιας σημαντικής ουσίας PFAS (η χρήση της οποίας πλέον έχει απαγορευτεί) βρέθηκε να είναι περίπου 200 φορές μεγαλύτερη στους ιστούς δελφινιών από τη συγκέντρωση που ανιχνεύτηκε σε μικρότερα ψάρια.

«Θέλουμε να δείξουμε με ποιον τρόπο ενώσεις τις οποίες χρησιμοποιούμε καθημερινά (όπως φαρμακευτικές, φυτοπροστατευτικές ή οι PFAS) και οι οποίες κυκλοφορούν στην ευρωπαϊκή επικράτεια καταλήγουν στο περιβάλλον και εν τέλει φτάνουν στα ανώτερα στρώματα της τροφικής αλυσίδας» σημειώνει από τη μεριά του ο υποψήφιος διδάκτορας Γιώργος Γκότσης, συμπληρώνοντας ότι «σε βάθος χρόνου ενδέχεται να αποδειχθεί ότι οι ενώσεις αυτές δεν διασπώνται εύκολα στο περιβάλλον, συσσωρεύονται στους ιστούς των οργανισμών ή είναι τοξικές γι’ αυτούς και κατά συνέπεια για τον ανθρώπινο οργανισμό. Σε περίπτωση που μια ένωση έχει αυτές τις ιδιότητες θα πρέπει να παρακολουθείται συστηματικά, ενώ αν χαρακτηριστεί ως επικίνδυνη για το περιβάλλον ή για τον άνθρωπο θα πρέπει να υπαχθεί σε νομοθετικό πλαίσιο, με σκοπό τον περιορισμό της χρήσης της. Αυτός είναι ο στόχος, δηλαδή να χρησιμοποιήσουμε τέτοιου είδους δεδομένα βιοπαρακολούθησης έτσι ώστε να έχουμε μια καλύτερη διαχείριση των χημικών ενώσεων στην Ευρωπαϊκή Ενωση».

Σε αυτό το πλαίσιο, ο νέος ερευνητής συνέβαλε στη ανάλυση 200 δειγμάτων από οργανισμούς οι οποίοι προέρχονταν κυρίως από υψηλά τροφικά επίπεδα και από διαφορετικές τροφικές αλυσίδες, δηλαδή ανώτερους οργανισμούς από το θαλάσσιο περιβάλλον, από τα ποτάμια και από χερσαία οικοσυστήματα. «Με αυτόν τον τρόπο μπορέσαμε να δούμε ποιες είναι οι κύριες ενώσεις οι οποίες καταλήγουν σε αυτούς τους οργανισμούς» σημειώνει ο ίδιος, αναφέροντας παράλληλα ότι η έρευνα αυτή επέτρεψε στους ερευνητές να διαπιστώσουν ότι «μια πληθώρα χημικών ενώσεων, όπως παραδείγματος χάριν φαρμακευτικές ή φυτοπροστατευτικές ενώσεις, καταλήγει στο περιβάλλον και στους οργανισμούς. Ενα σημαντικό ποσοστό των ενώσεων αυτών είναι οι PFAS».

Επιτακτική η παρακολούθηση

Με αυτά τα δεδομένα η συστηματική παρακολούθηση τέτοιου είδους ουσιών φαίνεται επιτακτική. Αυτό όμως είναι μια πραγματική πρόκληση, από τη στιγμή που η σύσταση πολλών ουσιών PFAS δεν είναι καν γνωστή στους επιστήμονες. Μάλιστα, το κάπως ζοφερό αυτό τοπίο συμπληρώνει το γεγονός ότι η διαδικασία για να καταδειχθεί ότι κάποιες ουσίες είναι επιβλαβείς για το περιβάλλον ή για τους οργανισμούς και για να απαγορευτεί ενδεχομένως η παραγωγή και χρήση τους είναι ιδιαίτερα χρονοβόρα. «Οι πρώτες ενώσεις PFAS οι οποίες είχαν παραχθεί στο παρελθόν είναι αποδεδειγμένα τοξικές και υπάρχει νομοθεσία γι’ αυτές» σημειώνει ο καθηγητής Νίκος Θωμαΐδης, εξηγώντας ωστόσο ότι «αυτό που είναι επιτακτικό είναι η παρακολούθηση των νέων, εναλλακτικών ουσιών PFAS. Οσες περισσότερες παρακολουθούμε τόσο καλύτερα. Σε αυτό το κομμάτι έχει συμβάλει καθοριστικά και το εργαστήριό μας, αφού μέσω της έρευνάς μας αναγνωρίζονται εναλλακτικά μόρια PFAS τα οποία δεν συμπεριλαμβάνονται στις υπάρχουσες λίστες. Εάν κάποιες από αυτές τις ουσίες πληρούν κάποια κριτήρια (αν παραδείγματος χάριν ανιχνεύονται σε πολλές περιοχές και σε υψηλές συγκεντρώσεις), εντάσσονται σε μια λίστα παρακολούθησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Watchlist for emerging contaminants). Επειτα, οι επιστήμονες μαζεύουν δεδομένα για τις συγκεντρώσεις των ουσιών αυτών στο περιβάλλον και στους οργανισμούς και τελικά αρμόδιες επιτροπές αξιολογούν τα δεδομένα και αποφασίζουν εάν είναι απαραίτητη κάποια νομοθετική ρύθμιση. Η διαδικασία αυτή είναι αρκετά χρονοβόρα».

Δύσκολη η λύση του προβλήματος

Πρόσφατα, ερευνητές από την Κίνα και τις ΗΠΑ δημοσίευσαν τις λεπτομέρειες μιας μεθόδου η οποία μπορεί να διασπάσει τις εξαιρετικά ανθεκτικές ενώσεις PFAS χωρίς να αφήσει ανθεκτικά παραπροϊόντα. Ωστόσο, η έκταση του προβλήματος καθιστά την αντιμετώπισή του ιδιαίτερα δύσκολη. Οπως επισημαίνει ο καθηγητής, «η παρουσία αυτών των ουσιών στο περιβάλλον είναι ήδη εκτεταμένη σε όλον τον πλανήτη, σε απομακρυσμένες περιοχές όπως είναι η Ανταρκτική και ο Αρκτικός Κύκλος. Αρα, πώς μπορούμε να απομακρύνουμε κάποιες ουσίες οι οποίες υπάρχουν στο περιβάλλον πάρα πολλά χρόνια σε χαμηλές συγκεντρώσεις σε όλον τον πλανήτη; Είναι δύσκολο. Μια λύση θα ήταν να ενσωματωθούν τεχνολογίες διάσπασης τέτοιων ουσιών εκεί όπου αυτές χρησιμοποιούνται, όπως παραδείγματος χάριν στα αεροσκάφη ή στα απόβλητα των βιομηχανιών. Αυτό όμως θα έχει ένα σημαντικό κόστος, ενώ για να καθιερωθεί μια τέτοια απόφαση στον κλάδο της βιομηχανίας χρειάζεται δεκαετίες». Σε κάθε περίπτωση, οι προσπάθειες των ερευνητών για να ανιχνεύσουν τέτοιου είδους ουσίες στο περιβάλλον συνεχίζονται και σίγουρα θα αποδειχθούν πολύτιμες, πόσω μάλλον τη στιγμή που o αριθμός των επιστημονικών δημοσιεύσεων οι οποίες αφορούν τις επιδράσεις των ουσιών αυτών στην ανθρώπινη υγεία βαίνει αυξανόμενος.

Με το πόσιμο νερό ή την τροφή η «είσοδος» στον άνθρωπο

Οπως σημειώνει ο δρ Ανδρουλακάκης, «η έκθεση των ανθρώπων στα PFAS γίνεται είτε μέσω του πόσιμου νερού και της τροφής (επιβαρυμένα με PFAS ψάρια ή άλλα ζωικά τρόφιμα) ή με απευθείας επιμόλυνση μέσω της επαφής με κάποια πηγή PFAS, όπως παραδείγματος χάριν από σπασμένο σωλήνα μεταφοράς βεβαρημένων με PFAS λυμάτων» και τονίζει ότι «τόσο στα ζώα όσο και στον άνθρωπο, τα PFAS εναποτίθενται κυρίως στα τοιχώματα του ήπατος, καθώς εκεί πραγματοποιείται ο μεταβολισμός του συνόλου των χημικών ενώσεων που καταναλώνονται από κάποιον οργανισμό. Σε μικρότερο ποσοστό PFAS ανιχνεύονται και στον μυϊκό ιστό».

Επιβλαβή για την ανθρώπινη υγεία

Τα τελευταία χρόνια πραγματοποιούνται ολοένα και περισσότερες έρευνες οι οποίες διερευνούν την επίδραση των PFAS στην υγεία των ανθρώπων. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων, τα αποτελέσματα των ερευνών αυτών δεν είναι ενθαρρυντικά. «Τα µόρια PFAS έχουν αναγνωριστεί ως επιβλαβή για την ανθρώπινη υγεία» αναφέρει στο ΒΗΜΑ-Science η δρ Λίντα Καν, επίκουρη καθηγήτρια του Τμήματος Υγείας του Πληθυσμού στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης. «Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει θέσει τα PFAS ως την πρώτη κατηγορία χηµικών ουσιών που θα ρυθµιστούν βάσει της αρχής “REACH Essential Use”, κάτι που σηµαίνει ότι θα απαγορευτούν πλήρως, εκτός εάν η ΕΕ κρίνει ότι η χρήση τους είναι απαραίτητη. Στις ΗΠΑ, η Υπηρεσία Προστασίας του Περιβάλλοντος έχει συστήσει επιτρεπτά επίπεδα PFOS και PFOA στο πόσιµο νερό, τα οποία έχουν υιοθετηθεί σε ορισµένες Πολιτείες, ενώ η βιοµηχανία έχει σταδιακά και εθελοντικά διακόψει την παραγωγή PFOA και PFOS. Ωστόσο, επειδή οι εν λόγω χηµικές ουσίες παραµένουν στο περιβάλλον και εξακολουθούν να παράγονται σε άλλες χώρες, ακόµη και αν η παραγωγή νέων PFAS έχει απαγορευτεί σε µια συγκεκριµένη περιοχή, ο πληθυσµός εξακολουθεί να εκτίθεται σε συνεχή βάση. Είναι σηµαντικό να κατανοήσουµε ότι τα PFAS είναι ευρέως διαδεδοµένα σε µια σειρά καταναλωτικών προϊόντων. Δεν αποτελούν πρόβληµα µόνο για τους ανθρώπους που ζουν κοντά σε εργοστάσια ή αεροδρόµια, ανιχνεύονται ευρέως στο αίµα ανθρώπινων πληθυσµών παγκοσµίως».

Καινοτόμα μέθοδος διάσπασης

Πρόσφατα δημοσιεύτηκαν στην επιστημονική επιθεώρηση «Science» οι λεπτομέρειες μιας μεθόδου η οποία διασπά με αποτελεσματικό τρόπο μόρια PFAS χωρίς να αφήνει υπολείμματα τα οποία να μην μπορούν να διασπαστούν. Αξιοποιώντας ένα διάλυμα το οποίο χρησιμοποιείται ευρέως στα εργαστήρια, κατάφεραν να διασπάσουν τη χημική ομάδα η οποία βρίσκεται στην άκρη των μορίων PFAS και ευθύνεται για τη δραστικότητά τους. Κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες, η διάσπαση αυτής της ομάδας επιφέρει την πλήρη αποδόμηση του μορίου PFAS. «Η μέθοδός μας χρησιμοποιεί άμεσα διαθέσιμες και φθηνές χημικές ουσίες, λειτουργεί σε μέτριες θερμοκρασίες και πιέσεις περιβάλλοντος και δεν απαιτεί εξειδικευμένες συνθήκες ή εξοπλισμό» αναφέρει στο ΒΗΜΑ-Science ο δρ Γουίλιαμ Ντίχτελ, καθηγητής Χημείας στο Πανεπιστήμιο Northwestern και επικεφαλής της εν λόγω έρευνας, συμπληρώνοντας ότι «αυτά τα χαρακτηριστικά είναι πολλά υποσχόμενα για να χρησιμοποιηθεί η μέθοδος σε μεγαλύτερη κλίμακα, αλλά θα χρειαστεί πρώτα περισσότερη έρευνα». Μάλιστα, όπως αναφέρει ο ίδιος, τα προϊόντα τα οποία προκύπτουν ύστερα από αυτή τη διαδικασία είναι πλήρως ασφαλή. «Δώσαμε μεγάλη προσοχή στη μελέτη μας για να προσδιορίσουμε τα παραπροϊόντα και όλα είναι ασφαλή. Κυρίως, δεν σχηματίζονται με τη μέθοδό μας μικρότερα μόρια PFAS, τα οποία θα ήταν πολύ προβληματικά» σημειώνει χαρακτηριστικά.

(Πηγή: in.gr)