paidevo.gr | teachers

Μια δασκάλα δημοτικού αποδεικνύει με ένα πείραμα στην τάξη της, τι σημαίνει ρατσισμός

Η δασκάλα Jane Elliot αποφασίζει να διδάξει στα πιτσιρίκια πώς είναι να σε κρίνουν από το «περιτύλιγμά» σου. Και εφόσον οι μικροί μαθητές της μπορούν να το καταλάβουν μόνο θεωρητικά, εκείνη τους χωρίζει σε ομάδες: η μία με τα μπλε μάτια και η άλλη με τα καστανά. Το πείραμα/άσκηση της Jane Elliot, Brown eyes, blue eyes, έγινε το 1970 και είναι το τρίτο που έκανε από το 1968. Κινηματογραφήθηκε από τον William Peters για το NBC και αργότερα συμπεριλήφθηκε στο ντοκιμαντέρ του 1985, “A Class Divided”.

Η συνέχεια του ντοκιμαντέρ ακολουθεί τα ίδια παιδιά ως ενήλικες και παρουσιάζει το πώς αυτό το πείραμα άλλαξε τις ζωές τους!

(πηγή: doctv.gr)

Μπορείτε να είστε περήφανοι για μένα. Έχω την τιμή να είμαι ανάμεσα στους πρώτους που απολύονται από το δημόσιο. Μπορείτε να είστε ακόμα πιο περήφανοι. Είμαι ανάμεσα στους πρώτους που εξαιρέθηκαν λόγω αυξημένων προσόντων και μετά εξαιρέθηκαν από την εξαίρεση γιατί δεν έβγαιναν τα νούμερα, το είπε και ο υπουργός σε ασύντακτα ελληνικά: “Ο συνολικός αριθμός, που ήταν υποχρέωση της Κυβέρνησης δεν μπορούσε να καλυφθεί, κι επομένως κοιτάζουμε να καλύψουμε αυτόν τον αριθμό”. Μπορείτε να είστε κι ακόμα πιο περήφανοι. Έχω απολυθεί και από τον ιδιωτικό και από τον δημόσιο τομέα. Θέλετε κι άλλο; Θα σας κάνω ακόμα πιο περήφανους. Έβαλα πλάτη βρε, σε μένα οφείλεται το 1/250 των ανθρώπων (και όχι αριθμών) που έβαλαν πλάτη για να πάρουμε την επόμενη γαμημένη δόση που θα μας πετάξει στο τραπέζι η τρόικα. Όταν το σκέφτομαι φουσκώνω από περηφάνεια, εγώ τώρα σώζω την πατρίδα. Χαλάλι λοιπόν και τα πτυχία μου και τα μεταπτυχιακά μου και η δουλειά που έχω κάνει στα σχολεία, και τα σεμινάρια που παρακολούθησα στη ζωή μου, τα συνέδρια, οι δημοσιεύσεις, τα χρήματα που ξόδεψα, χαλάλι όλα….. Για την Ελλάδα ρε γαμώτο…..

Είπε κι άλλα ο υπουργός. Είμαι σίγουρη πως τώρα κλαίει με μαύρο δάκρυ και βρέχουν τα δάκρυα το μαξιλάρι του από τη στενοχώρια του για μας. Το σκέφτηκε όμως, δεν θα μας αφήσει έτσι, όοοοοοχι……. Κοιτάξτε βρε να δείτε τι άνθρωπος είναι (σε πιο ασύντακτα ελληνικά ο πανεπιστημιακός…..): “Θεωρούμε ότι άνθρωποι οι οποίοι έχουν αυξημένα προσόντα πρέπει, να κρατήσουμε στο Δημόσιο….. Οι άνθρωποι αυτοί θα πριμοδοτηθούν ούτως ώστε αμέσως κι αυτοί να απορροφηθούν σε Τομείς του Δημοσίου, γιατί έχουν αυξημένα προσόντα. Ακριβώς γιατί αυτό επιβάλλει και η λογική της αναδιάρθρωσης του Δημοσίου Τομέα, δηλαδή να κρατήσουμε ανθρώπους οι οποίοι έχουν αυξημένα προσόντα”. Καταλάβατε βρε; “Οι άνθρωποι αυτοί δεν θα πεταχθούν, μη κοιτάτε που τους πετάξαμε έξω τώρα για να ρίξουμε στάχτη στα μάτια της τρόικας…. εμείς προβλέψαμε. Θα τους δώσουμε μπόνους, έτσι ώστε να προηγούνται αυτών που προηγούνται από άλλους για να δουλέψουν σαν ωρομίσθιοι των 400 το πολύ ευρώ, στα ΙΕΚ που θα φτιάξουμε αφού διαλύσουμε την Τεχνική Εκπαίδευση”. Καταλάβατε βρε; Δεν καταλάβατε; Τι να σας πω…… Είστε σίγουρα προκατειλημμένοι, συριζαίοι κομμουνιστές και ανθέλληνες.

Τώρα ρίξτε μια ματιά κι εδώ να δείτε τι μπορεί να συμβαίνει εκτός από το διακαή πόθο του υπουργείου να αναβαθμίσει την κατακαημένη Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση, καταργώντας ολόκληρους τομείς και ειδικότητες-φιλέτα με τη μεγαλύτερη ζήτηση από τους μαθητές και πετώντας στη διαθεσιμότητα που οδηγεί στην απόλυση, ανθρώπους και όχι αριθμούς.

(πηγή: dame31.wordpress.com)

Τα πειράματα δε γίνονται μόνο μέσα στα εργαστήρια, ούτε καν στον φυσικό κόσμο που μας περιβάλλει, προκαλώντας μας συνεχώς να λύσουμε τα μυστήρια του. Τα πειράματα γίνονται μέσα στο νου των ανθρώπων πρώτα από όλα κι από κει ξεκινούν το ταξίδι τους για να δοκιμαστούν και να εφαρμοστούν οπουδήποτε αλλού. Κάποια δε από αυτά, παραμένουν εκεί που γεννήθηκαν: στη χώρα του νου. Εκεί λοιπόν θα περιηγηθούμε διαβάζοντας τα πιο διάσημα τέτοια πειράματα σκέψης, που άλλαξαν τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο μας.

Οι μπάλες του Γαλιλαίου

Σε αντίθεση με τα όσα έχουμε διδαχτεί στο σχολείο, το πιθανότερο είναι ότι ο Γαλιλαίος δεν πετούσε μπάλες από τον πύργο της Πίζας. Εφάρμοσε το πείραμα της βαρύτητας στο εργαστήριο του νου του. Οι σύγχρονοί του στον 16ο αιώνα πίστευαν ότι τα πιο βαριά αντικείμενα πέφτουν γρηγορότερα απ» ότι τα πιο ελαφριά. Έτσι ο Γαλιλαίος φαντάστηκε μία βαριά μπάλα που ήταν δεμένη μέσω ενός σκοινιού με μία ελαφριά μπάλα. Θα μπορούσε η ελαφριά μπάλα να δημιουργήσει μία έλξη στη βαριά και να καθυστερήσει την πτώση της; Όχι, συμπέρανε. Θα χτυπούσαν το έδαφος ταυτόχρονα.

Η γάτα του Schrοedinger

Μία γάτα είναι κλεισμένη σε ένα καλά σφραγισμένο και μονωμένο κουτί που περιέχει ραδιενεργό υλικό, έναν μετρητή Geiger και έναν μηχανισμό που είναι ρυθμισμένος να απελευθερώνει δηλητήριο εάν χτυπήσει ένα φωτόνιο στο σύστημα. Σύμφωνα με τον Schrφdinger, η γάτα μέσα στο κουτί δεν είναι ούτε ζωντανή αλλά ούτε και νεκρή, αλλά υπάρχει συγχρόνως και στις δύο αυτές πιθανές καταστάσεις. Οι δύο αυτές πιθανές καταστάσεις καταρρέουν σε μία (η γάτα είναι είτε νεκρή είτε ζωντανή) μόλις παρατηρηθεί το φαινόμενο από κάποιον παρατηρητή. Μέχρι να γίνει όμως αυτό, η κατάσταση του συστήματος εμπεριέχει συγχρόνως και τις δύο πιθανότητες. Το νοητικό αυτό πείραμα προτάθηκε το 1935 από τον Erwin Schrφdinger με στόχο να εξετάσει την κβαντική απροσδιοριστία σε ένα μακροσκοπικό φαινόμενο.

Το κινέζικο δωμάτιο του Searle

Ένας άνθρωπος βρίσκεται μόνος του μέσα σε ένα δωμάτιο. Κάποιος που βρίσκεται έξω από το δωμάτιο, του σπρώχνει κάτω από την πόρτα χαρτιά στα οποία είναι γραμμένο κείμενο στα κινέζικα. Ο άνθρωπος του δωματίου δε γνωρίζει κινέζικα, αλλά έχει ένα βιβλίο το οποίο αντιστοιχίζει τις κατάλληλες αποκρίσεις στα κινέζικα, που ταιριάζουν με τα κείμενα που εισέρχονται στο δωμάτιο. Έτσι, για κάθε κείμενο που λαμβάνει στέλνει έξω την κατάλληλη απάντηση. Για έναν εξωτερικό παρατηρητή, φαίνεται ότι ο άνθρωπος του πειράματος γνωρίζει κινέζικα. Το νοητικό αυτό πείραμα προτάθηκε το 1980 από τον φιλόσοφο John Searle, με σκοπό να καταρρίψει τις θεωρίες που υποστήριζαν την τεχνητή νοημοσύνη. Ο επεξεργαστής ενός υπολογιστή όπως και ο άνθρωπος του πειράματος στερείται κατανόησης του τι κάνει και γι» αυτόν το λόγο δεν έχει πραγματική νοημοσύνη.

Οι χελώνες του Hawking

Το διάσημο βιβλίο του Stephen Hawking «Το χρονικό του Χρόνου» ξεκινάει με την ιστορία ενός επιστήμονα που δίνει μια διάλεξη για την αστρονομία. Τελειώνοντας την ομιλία του, μία ηλικιωμένη γυναίκα σηκώνεται και επιμένει ότι η θεωρία που πρότεινε ο επιστήμονας είναι λανθασμένη: η γη δεν είναι στρογγυλή και ούτε γυρίζει γύρω από τον ήλιο. Αντίθετα, είναι μία επίπεδη επιφάνεια που στηρίζεται στην πλάτη μιας γιγάντιας χελώνας. Ο επιστήμονας τη ρώτησε, που στηρίζεται η χελώνα αυτή και η γυναίκα δήλωσε ότι στηρίζεται σε μία άλλη χελώνα κι εκείνη σε μία ακόμα και ούτω καθ» εξής. Ο Stephen Hawking χρησιμοποίησε την ιστορία αυτή για να συστήσει στους κοσμολόγους να προσέχουν, ώστε να μην χρησιμοποιούν ατεκμηρίωτες θεωρίες ως αποδείξεις για άλλες θεωρίες που δε μπορούν να αποδειχθούν.

Ο Einstein και η ακτίνα του φωτός

Όταν ο Einstein ήταν 16 χρονών, φανταζόταν ότι κυνηγάει μία ακτίνα φωτός μέχρι να την πιάσει. Μόλις θα γινόταν αυτό, το κύμα του φωτός θα «πάγωνε’. Αυτό όμως ήταν απίθανο σύμφωνα με τη φυσική της εποχής του. Η επιμονή του αυτή να λύσει το συγκεκριμένο πρόβλημα με το κυνήγι της ακτίνας του φωτός, ήταν η αιτία που τον οδήγησε στην Ειδική Θεωρία της Σχετικότητας. Ίσως αυτή η ιστορία να φαίνεται αρκετά περίεργη, για να μπορεί να δικαιολογήσει πως έγινε η σύλληψη της Θεωρίας από αυτό το νοητικό πείραμα. Οι φυσικοί εξακολουθούν να διαφωνούν σχετικά με αυτό το ζήτημα.

Οι μαϊμούδες του Borel

Παραλλαγές του νοητικού αυτού πειράματος είναι πολύ παλιές, φτάνοντας μέχρι την αρχαία Ελλάδα. Η σύγχρονη εκδοχή του θεωρήματος που αφορά το άπειρο προτάθηκε το 1913 από τον γάλλο μαθηματικό Emile Borel. Η υπόθεση έχει ως εξής: ένας άπειρος αριθμός από μαϊμούδες που θα χτυπούν συνεχώς τα δάχτυλά τους σε γραφομηχανές για άπειρο χρόνο, είναι σχεδόν σίγουρο ότι κάποτε θα καταφέρουν να γράψουν όλα τα έργα του Shakespeare. Φαίνεται απίθανο, γιατί ο νους μας πολύ δύσκολα μπορεί να συλλάβει την έννοια του απείρου. Αλλά από μαθηματικής απόψεως ισχύει.

Ο δαίμων του Maxwell

Το 1867 ο James Clerk Maxwell φαντάστηκε δύο θαλάμους, τον Α και τον Β, κάθε ένας από τους οποίους θα ήταν γεμάτος με αέριο στην ίδια θερμοκρασία και μεταξύ τους θα υπήρχε μία πόρτα. Ως θυρωρό στην πόρτα αυτή φαντάστηκε ένα δαίμονα, που χωρίς να παράγει ούτε καν το απειροελάχιστο έργο, θα επέτρεπε στα γρηγορότερα κινούμενα σωματίδια να περάσουν από τον Α στον Β θάλαμο και στα πιο αργά να περάσουν από τον Β στον Α. Μετά από κάποιο χρονικό διάστημα, η ταχύτητα των σωματιδίων (και επομένως η θερμοκρασία) θα έχει αυξηθεί στο θάλαμο Β. Το απίθανο αυτό πείραμα σκέψης χρησιμοποιήθηκε για να στηρίξει τον δεύτερο θερμοδυναμικό νόμο.

(πηγές: tvkosmos.gr, www.awakengr.com)

Συνέντευξη με τη ΦΙΟΡΗ – ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΜΕΤΑΛΛΗΝΟΥ

Με τη συμμετοχή τριάντα έξι χωρών με συνολικό αριθμό πάνω από εκατόν ογδόντα μαθητών, διοργανώνεται φέτος στον Βόλο, από 27 Ιουλίου έως 5 Αυγούστου, η 7η Ολυμπιάδα Αστρονομίας και Αστροφυσικής.

Η τελετή έναρξης πραγματοποιείται το Σάββατο, ώρα 8.00 μ.μ. έμπροσθεν του κτηρίου Παπαστράτου, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Η Φιλαρμονική Ορχήστρα του Βόλου υπό τη διεύθυνση του αρχιμουσικού-συνθέτη Βασίλη Τασούδη παρουσιάζει μουσική και τραγούδια Ελλήνων και ξένων συνθετών, με ερμηνεύτριες τις Τζένη Χατζηδήμου, Φιόρη-Αναστασία Μεταλληνού και Ιωάννα Λαζάρου. Μιλάμε με τη Φιόρη-Αναστασία Μεταλληνού, μουσικό και δρα Αστροφυσικής.

– Ολυμπιάδα στον Βόλο;

«Βεβαίως. Υπάρχει μεγάλη ομάδα εθελοντών οι οποίοι εργάζονται με ενθουσιασμό για την επιτυχημένη διεξαγωγή της Ολυμπιάδας στη χώρα μας, την οποία έχει θέσει υπό την αιγίδα του ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας και υποστηρίζεται από κρατικούς φορείς. Με ιδιαίτερη αφοσίωση εργάζονται οι: Λουκάς Ζαχείλας, επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και πρόεδρος της Τοπικής Οργανωτικής Επιτροπής, Μαρία Κονταξή από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Κωνσταντίνος Μαυρομμάτης, πρόεδρος της Εταιρείας Αστρονομίας και Διαστήματος στον Βόλο, Απόστολος Παντσάς, αντιδήμαρχος Βόλου, Χρήστος Ξενάκης μέλος της Τοπικής Οργανωτικής Επιτροπής και Γιάννης Σειραδάκης, πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής».

– Τι περιλαμβάνει;

«Η φετινή Ολυμπιάδα Αστρονομίας ξεκινά με την παρουσίαση του ύμνου της Ολυμπιάδας σε σύνθεση του Βασίλη Τασούδη. Ακολουθούν αστροβραδιές από σημαντικούς ερασιτεχνικούς συλλόγους αστρονομίας της χώρας μας (Βόλου, Θεσσαλονίκης, Σπάρτης, Κέρκυρας, Κοζάνης). Τελετή λήξης και απονομή μεταλλίων θα γίνουν στις 5 Αυγούστου στη Λάρισα».

– Πότε ξεκίνησε ο θεσμός;

«Η 1η Ολυμπιάδα Αστρονομίας και Αστροφυσικής πραγματοποιήθηκε στο Τσιανγκ-Μάι της Ταϊλάνδης το 2007, ύστερα από πρωτοβουλία μιας μικρής ομάδας καθηγητών Αστρονομίας, στην οποία συμμετείχε ο καθηγητής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Γιάννης Σειραδάκης. Ένα χρόνο νωρίτερα, κατά τη διάρκεια της Γενικής Συνέλευσης της Διεθνούς Αστρονομικής Ένωσης, η παραπάνω ομάδα συνέλαβε την ιδέα και φρόντισε να δημιουργηθεί αυτός ο νέος διεθνής θεσμός».

– Ιδιαίτερα σημαντική…

«Στη διάρκεια της Ολυμπιάδας Αστρονομίας και Αστροφυσικής μαθητές από όλο τον κόσμο, που αγαπούν και μελετούν την επιστήμη της Αστρονομίας, έχουν την ευκαιρία να επικοινωνήσουν και να ανταλλάξουν ιδέες. Η διαδικασία επιλογής, με διαγωνισμούς που διεξάγονται σε κάθε χώρα, αλλά και η εκπαίδευση των μαθητών που τελικά παίρνουν μέρος στην Ολυμπιάδα, συμβάλλουν στην προώθηση της Αστρονομίας σε παγκόσμιο επίπεδο. Επιπλέον, η συνεργασία μεταξύ κρατών οδηγεί σε μελλοντικές συνεργασίες σε επιστημονικό και ερευνητικό επίπεδο».

– Χωρίς τα παιδιά να διδάσκονται στο σχολείο Αστρονομία;

«Θεωρώ πολύ σημαντικό γεγονός τη συμμετοχή και τις διακρίσεις της χώρας μας στις Ολυμπιάδες Αστρονομίας, τη στιγμή που το αντίστοιχο μάθημα παρουσιάζεται υποτιμημένο στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση».

– Ποιοι συμμετέχουν;

«Μαθητές Λυκείου ή μαθητές που μόλις τελείωσαν το Λύκειο και δεν υπερβαίνουν το 20ό έτος της ηλικίας τους. Δικαίωμα συμμετοχής έχουν όλες οι χώρες, αρκεί η συμμετοχή να γίνεται υπό την αιγίδα του αντίστοιχου υπουργείου Παιδείας. Από την Ελλάδα συμμετέχουν δύο ομάδες των πέντε μαθητών η καθεμιά».

– Πώς επιλέγονται;

«Μέσω του ετήσιου Πανελλήνιου Διαγωνισμού Αστρονομίας, που διοργανώνει η Εταιρεία Αστρονομίας και Διαστήματος, στον Βόλο. Από το σχολικό έτος 1995-96 ο διαγωνισμός διεξάγεται στα Λύκεια και από το 2009-10 στα Γυμνάσια της χώρας, υπό την αιγίδα του υπουργείου Παιδείας».

– Έχουμε διακρίσεις;

«Σε όλες τις προηγούμενες Ολυμπιάδες έχουν διακριθεί Έλληνες μαθητές, αποσπώντας συνολικά: 1 ασημένιο μετάλλιο, 5 χάλκινα και 10 επαίνους. Καλή τους επιτυχία και φέτος».

(πηγή: Ελευθεροτυπία)

Γράφει ο Φώτης Ρήνας

Συνεχίζοντας τη »ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ», περνάμε στην »Αστική Λαϊκή Μουσική», που μπορούμε να χωρίσουμε σε τρεις βασικές ενότητες:

1] Το Ρεμπέτικο  2] Το Λαϊκό Τραγούδι  3] Το Έντεχνο Τραγούδι

Αστικό λαϊκό τραγούδι, προϋπήρχε στα μεγάλα λιμάνια της ανατολικής Μεσογείου από τον 19° αιώνα. Κατά πάσα πιθανότητα εκεί γεννήθηκε το ρεμπέτικο τραγούδι. Οι κυριότεροι φορείς του ρεμπέτικου ήταν οι πρόσφυγες, οι στρατιώτες οι φυλακισμένοι και οι άνθρωποι που ονομάστηκαν υπόκοσμος.

Τα ρεμπέτικα αν και τα περισσότερα είναι ερωτικά (τα χασικλίδικα αποτελούν μικρό ποσοστό), ουσιαστικά είναι κοινωνικά τραγούδια. Οι άνθρωποι που ανάστησαν το ρεμπέτικο προέρχονται από την εργατική τάξη και από το λούμπεν προλεταριάτο, αλλά ταυτόχρονα ξεχωρίζουν. Είναι αλλιώτικοι. Έχουν περάσει στο περιθώριο από μόνοι τους και αντιμετωπίζουν όχι μόνο την αστική τάξη, αλλά ολόκληρο το κοινωνικό σύνολο.

Τα τραγούδια τους είναι ένα παράπονο. Έχουν μία ελευθερία έκφρασης, που δε συναντάμε πουθενά αλλού εκτός ίσως από τα νέγρικα μπλουζ. Είναι από τα σημαντικότερα και δημοφιλέστερα είδη γνήσιου και αυθεντικού ελληνικού τραγουδιού, που επηρέασε την ελαφρά και τη μετέπειτα λαϊκή και έντεχνη μουσική.

Δεν έχει συγκεκριμένη φόρμα που να το χαρακτηρίζει. Έχει όμως αξιόλογη αυθυπαρξία και ενότητα, γι’ αυτό και μεγάλο μουσικολογικό ενδιαφέρον. Την ιστορική πορεία του ρεμπέτικου, μπορούμε πια με αρκετή βεβαιότητα να χωρίσουμε (για λόγους τυπικούς αλλά και ουσιαστικούς), σε τρεις βασικές περιόδους:

Η πρώτη περίοδος, αρχίζει κάπου στα μέσα του 19ου αιώνα και παλιότερα και τελειώνει στα 1922 με τη μικρασιατική καταστροφή. Από την πρώτη περίοδο εμφανίζονται και καταγράφονται και τα δύο είδη ρεμπέτικων τραγουδιών. Δηλαδή αυτά που εμφανίζονται στην κυρίως Ελλάδα, με αντιπροσωπευτικά όργανα (φυλακής, ταβέρνας τεκέ), όπως το μπουζούκι και ο μπαγλαμάς, με καταφανή την προέλευσή τους από ορισμένα είδη του δημοτικού τραγουδιού. Το δεύτερο είδος αφορά σε τραγούδια των αστικών κέντρων των περιοχών με ελληνικούς πληθυσμούς, που βρίσκονται κάτω από τουρκική ή άλλη κατοχή. Όπως οι πόλεις της Μικράς Ασίας με επίκεντρο τη Σμύρνη και της Ανατολικής Θράκης με κέντρο την Κωνσταντινούπολη. Ακόμα η Θεσσαλονίκη, η Αλεξάνδρεια, η Τεργέστη καθώς και μερικές πόλεις της Ρουμανίας με ισχυρό ελληνικό στοιχείο.

Κύρια όργανα έχουμε για μεν την περιοχή της Σμύρνης το βιολί, το ούτι και το κανονάκι ή το σαντούρι, για δε την περιοχή της Πόλης έχουμε την εναλλαγή του βιολιού με την πολίτικη λύρα. Τα τραγούδια αυτά είναι κυρίως των λαϊκών συνοικιών (μαχαλάδων) και ακούγονται στα σοκάκια, στα χάνια, στις ταβέρνες και τα λαϊκά κέντρα των πόλεων που προαναφέραμε.

Η μετανάστευση προς Αμερική που παίρνει τεράστιες διαστάσεις από το 1893 μέχρι το 1920, ανοίγει ένα άλλο κεφάλαιο στην ιστορία και τη δισκογραφία των ρεμπέτικων. Όλος αυτός ο κόσμος των μεταναστών, που ξεπερνά το μισό εκατομμύριο, σέρνει στην ξενητειά μαζί με τους καημούς και τα όνειρά του και τα τραγούδια της πατρίδας. Όλα: Δημοτικά, ελαφρά και ρεμπέτικα. Έτσι για την πρώτη αυτή περίοδο έχουμε εκτός τους παραπάνω δυο χώρους (Ελλάδα – Μικρά Ασία) και τον χώρο των μεταναστών της Αμερικής. Το 1910 γραμμοφωνούνται στην Αμερική τα πρώτα ρεμπέτικα, που ήδη προϋπήρχαν και είχαν διαδοθεί στόμα με στόμα.

Η δεύτερη περίοδος, καλύπτει το διάστημα από το 1922 μέχρι το 1937 – 40. Τα δύο παραπάνω βασικά είδη που αναφέραμε θα συνυπάρξουν αναγκαστικά, θα ακολουθήσουν μια κοινή πορεία, με συνεχείς αλληλεπιδράσεις του ενός είδους επί του άλλου, και με αποτελέσματα που θα σημαδέψουν τη μορφή και των δύο ειδών. Ο ενωτικός κρίκος δεν είναι παρά οι κυριολεκτικά άθλιες συνθήκες ζωής που περίμεναν στα »γκέτο» των προσφυγικών παραγκουπόλεων, τα έτσι κι αλλιώς διογκωμένα και αποριγμένα στην άκρη, κοινωνικά αυτά στρώματα της ελληνικής αγροτιάς και των προσφύγων της μικρασιατικής καταστροφής. Κάτω από αυτές τις συνθήκες, τα ρεμπέτικα της κυρίως Ελλάδας, θα φτάσουν να πάρουν τις συνοικίες του Πειραιά (Πειραιώτικη Σχολή) με επίκεντρο τη Δραπετσώνα, τη μορφή αυτή που αναγνωρίζουμε στα τραγούδια του κλασικού ρεμπέτικου [Μάρκος Βαμαβακάρης, Γιώργος Μπάτης, Ανέστης Δελιάς, Στράτος Παγιουμτζής, Γιάννης Εϊτζιρίδης (Γιοβάν Τσαούς)], που καθιερώνει το μπουζούκι («μπουζουκομπαγλαμάδες»). Ζεϊμπέκικο και χασάπικο είναι οι χαρακτηριστικοί ρυθμοί.

Από την άλλη μεριά το λαϊκό τραγούδι της Μικράς Ασίας »το σμυρνέϊκο» όπως συνηθίστηκε να ονομάζεται, θα υποστεί σημαντικές αλλαγές και στη μουσική του μορφή και στη θεματολογία του, που θα φτάσει να είναι σχεδόν η ίδια με αυτή των ρεμπέτικων τραγουδιών της κυρίως Ελλάδας, έτσι που να αποτελεί ουσιαστικά ένα διαφορετικό κεφάλαιο συγκριτικά με το σμυρνέϊκο όπως το γνωρίσαμε και μας ήρθε από τη Μικρά Ασία πριν το 1922. Μ’ αυτή του τη μορφή μετά το 1930 μας γίνεται γνωστό (Σμυρνέϊκη Σχολή ), μέσα από τα τραγούδια του Βαγγέλη Παπάζογλου, Παναγιώτη Τούντα, Κώστα Σκαρβέλη, Δημ. Σέσμη, Γιάννη Δραγάτση, Γρ. Ασίκη και των άλλων της Σμυρνέϊκης Κομπανίας.

Το 1937 αποτελεί σταθμό στην εξέλιξη του ρεμπέτικου τραγουδιού. Σημαδεύει το τέλος της περιόδου της ακμής και την αρχή της τρίτης περιόδου, από όπου αρχίζει η φάση της παρακμής του είδους. Το βασικό γεγονός της επιβολής λογοκρισίας, (δικτατορία Μεταξά – 4η Αυγούστου,1938) τόσο στους στοίχους, όσο και στη μουσική των τραγουδιών εκείνων που θυμίζανε μικρασιατική ή »ανατολίτικη» προέλευση, είχε σα στόχο αλλά και σαν αποτέλεσμα τον αναγκαστικό »εξευρωπαϊσμό» του ρεμπέτικου. Για πρώτη φορά οι λαϊκοί δημιουργοί αυτού του είδους, που το κύριο χαρακτηριστικό, μέχρι τότε, ήταν η αυθόρμητη λειτουργία στον τομέα της δημιουργίας, ήταν αναγκασμένοι ή να μην ξαναηχογραφήσουν τραγούδια, όπως συνέβη με πολλούς απ’ αυτούς ή να αυτολογοκρίνονται προσαρμοζόμενοι στις απαιτήσεις της λογοκρισίας, προκειμένου να ηχογραφηθεί και να γίνει γνωστό το τραγούδι τους.

Η τρίτη περίοδος (1941 – 1955) συμπίπτει με τα φοβερά γεγονότα της Κατοχής και του Εμφύλιου, που το ρεμπέτικο καθόλου δεν τα αγνόησε. Μετά το μεσοδιάστημα 1937 – 41 και με το θάνατο σχεδόν όλων των βασικών συνθετών του »σμυρνέϊκου» τραγουδιού, επικρατεί το »ευρωπαϊκό» στυλ στο ρεμπέτικο, κατοχυρώνεται η ύπαρξη και η λειτουργία των ευρωπαϊκών οργάνων που είχε αρχίσει πριν τον πόλεμο στη »ρεμπέτικη» κομπανία, όπως η κιθάρα, το ακορντεόν και το πιάνο, προστίθεται η τέταρτη χορδή στο μπουζούκι, εξαφανίζεται σιγά – σιγά ο μπαγλαμάς και το ρεμπέτικο μετατρέπεται βαθμιαία σε αυτό που ονομάζουμε λαϊκό.

Κύριοι συντελεστές της «μετατροπής» και «μετάλλαξης» αυτής οι: Τσιτσάνης, Μπαγιαντέρας, Χιώτης, Μητσάκης κ.ά. Η μουσική γίνεται πιο περίτεχνη και δεξιοτεχνική. Με το άνοιγμα των εταιριών δίσκων το 1946 το ρεμπέτικο γνώρισε νέα ακμή, μέχρι να δώσει τη θέση του στο λαϊκό. Τα περισσότερα ρεμπέτικα γράφτηκαν κατά τις δεκαετίες του 1930 ως και του 1950. Ενώ γύρω στα 1950 – 55 εξέλιπαν οριστικά οι κοινωνικές συνθήκες που δημιουργήσανε το ρεμπέτικο τραγούδι και παρά τις λίγες αναλαμπές, όπως αυτή του Στ. Τζουανάκου, έπαψε ουσιαστικά να υπάρχει από πλευράς δημιουργίας. Οι λίγες εστίες μέχρι σήμερα, απομένουν για να επιβεβαιώσουν τον κανόνα.

(πηγές:   Περιοδικό »ΜΟΥΣΙΚΗ» -τεύχη 17,38, ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ, enet.gr, in2life.gr, voutsinos.blogspot.gr)