paidevo.gr

Η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να καταστεί πιο «δυναμική, καινοτόμος και ευέλικτη» στην αντιμετώπιση του λαθρεμπορίου ναρκωτικών και φαρμακευτικών ουσιών, τόνισε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βάσει ευρημάτων των ευρωπαϊκών υπηρεσιών επιβολής του νόμου και αντιμετώπισης των ναρκωτικών, καθώς το Διαδίκτυο και η χρήση… ουσιών που διακινούνται νομίμως κάνουν την αποστολή ακόμα πιο δύσκολη.

«Η διακίνηση ναρκωτικών είναι ένα από τα πιο περίπλοκα (. . .) φαινόμενα της εποχής μας και μια βασική επιχειρηματική δραστηριότητα για πολλές ομάδες του οργανωμένου εγκλήματος σε όλη την ΕΕ», σημείωσε η Σεσίλια Μάλμστρομ, η Επίτροπος αρμόδια για τις Εσωτερικές Υποθέσεις, σύμφωνα με το Αθηναϊκό Πρακτορείο.

«Η παγκοσμιοποίηση και η τεχνολογία μεταμόρφωσαν τη σύγχρονη ευρωπαϊκή αγορά ναρκωτικών», πρόσθεσε η επίτροπος. «Οι ουσίες και τα πρότυπα (συμπεριφοράς) που χαρακτήριζαν την ευρωπαϊκή αγορά ναρκωτικών κατά τα τελευταία 30 χρόνια τώρα μοιράζονται τη σκηνή με ένα ευρύ φάσμα νεότερων ουσιών και συμπεριφορών», πρόσθεσε.

Σχεδόν κάθε είδους ναρκωτικό ή ελεγχόμενη ουσία μπορεί να αγοραστεί μέσω του Διαδικτύου και να παραδοθεί μέσω ταχυδρομείου στους χρήστες που πλέον μπορεί να μην χρειάζονται καν να έρχονται σε άμεση επαφή με τους εμπόρους, σύμφωνα με μια μελέτη του Ευρωπαϊκού Κέντρου Παρακολούθησης Ναρκωτικών και Τοξικομανίας (EMCDDA). Δεν έδωσε στατιστικά στοιχεία για τις πωλήσεις ναρκωτικών μέσω Διαδικτύου, που γίνονται συνήθως μέσω των αποκαλούμενων darknets, δυσπρόσιτων, ιδιωτικών δικτύων υπολογιστών. «Στην πράξη οποιουδήποτε είδους ναρκωτικό μπορεί να αγοραστεί μέσω Διαδικτύου. Οι καταναλωτές μπορεί να θεωρούν ότι είναι “καθαρότερο” να αγοράζουν ναρκωτικά χωρίς άμεση επαφή με τον έμπορο».

Τα ναρκωτικά διακινούνται με νόμιμα μέσα και τρόπους –εμπορευματοκιβώτια, αεροσκάφη, ταχυδρομεία–, κάτι που καθιστά ιδιαίτερα δύσκολη την διαδικασία εντοπισμού τους.

Σύμφωνα με τον διευθυντή του EMCDDA, Βόλφγκανγκ Γκετς, η συμπεριφορά των χρηστών ναρκωτικών μεταβάλλεται: τα πρότυπα έχουν γίνει «πιο ρευστά, με τους καταναλωτές να κάνουν συχνά χρήση πολλαπλών ουσιών ή να υποκαθιστούν μια ουσία με μιαν άλλη».

Στην έκθεση εντοπίζεται η βορειοδυτική Ευρώπη –η Βρετανία, η Ολλανδία, το Βέλγιο, η βόρεια Γαλλία– ως μια περιοχή όπου η δράση του οργανωμένου εγκλήματος στο συγκεκριμένο πεδίο είναι έντονη, εν μέρει λόγω της πυκνότητας των διαμετακομιστικών εμπορικών κόμβων και σύμφωνα με την Europol η περιοχή αυτή αποτελεί τον τελικό προορισμό μεγάλων ποσοτήτων ηρωίνης και κοκαΐνης.

Η Μάλμστρομ ανέφερε ότι οι συναρμόδιοι υπουργοί των 27 οφείλουν να μελετήσουν την (για πρώτη φορά) κοινή αυτή έκθεση της Γιούροπολ και του Κέντρου και να προτείνουν αλλαγές πολιτικής.

«Πρέπει να ενημερωνόμαστε για τις νέες εξελίξεις και να προσαρμόζουμε τις πολιτικές μας και τις αντιδράσεις μας στην πραγματικότητα», σημείωσε η Μάλμστρομ. «Τα εθνικά μέτρα, όσο ισχυρά κι αν είναι, απλώς δεν επαρκούν από μόνα τους».

Σύμφωνα με την έρευνα, η σημασία της Αφρικής ως κέντρου διαμετακομιδής ναρκωτικών αυξάνεται. Η χρήση ηρωίνης και κοκαΐνης φθίνει και τη θέση τους παίρνουν συνθετικά ναρκωτικά όπως το έκστασις και οι μεθαμφεταμίνες, ενώ η χρήση κάνναβης συνεχίζει να είναι ευρεία: υπολογίζεται ότι γίνεται χρήση 2500 τόνων στην ΕΕ και τη Νορβηγία σε ετήσια βάση.

(πηγή: real.gr)

Της Ελένης Κωσταρέλου

Χάσαμε το 4,1% του εισοδήματός μας μόνο τον πρώτο χρόνο του Μνημονίου. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ της χώρας μειώθηκε στα 19.646 ευρώ από 20.481 ευρώ ένα χρόνο πριν. Φτωχότεροι μεταξύ των φτωχών παραμένουν οι κάτοικοι τριών περιφερειών: Ηπείρου, Δυτικής Ελλάδας και Θεσσαλίας.

Καθηλωτικά είναι τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής για το τι βιώσαμε το 2010 –πρώτο χρόνο εφαρμογής του Μνημονίου (ψήφιση 2 Μαΐου). Στο σύνολο της χώρας το κατά κεφαλήν ΑΕΠ μειώθηκε 4,1% ή κατά 835 ευρώ κατά μέσο όρο. Και είναι βέβαιο ότι η πτωτική πορεία του συνεχίζεται και τα επόμενα τρία χρόνια, 2011, 2012 και την τρέχουσα χρονιά 2013, καθώς παραμένει σταθερή εξαρχής η πολιτική μείωσης των εισοδημάτων και γενικώς του επιπέδου διαβίωσης στην Ελλάδα.

Την ίδια ώρα, στο δεύτερο τεύχος Οικονομικών Μελετών και Προβλέψεων της Eurobank EFG επισημαίνεται ότι τα αυστηρά δημοσιονομικά μέτρα και η σημαντική μείωση των μισθών οδήγησαν σε βαθιά ύφεση και είχαν αποτέλεσμα τη μείωση του πραγματικού κατά κεφαλήν ΑΕΠ κατά 20% σε όλη τη διάρκεια της κρίσης 2008-2012, ενώ προβλέπεται περαιτέρω πτώση 5% το 2013.

Συνέπεια αυτού είναι η χειροτέρευση της δυναμικής του δημόσιου χρέους, με τον λόγο του χρέους προς το ΑΕΠ να αναμένεται να φτάσει στο 178% το 2013 από 129% το 2009, παρά την αναδιάρθρωση του Μαρτίου και την επαναγορά του Δεκεμβρίου. Στη φτωχομάνα Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η εικόνα έχει ως εξής:

1. Πρωταθλητές στη φτώχεια είναι η Ήπειρος με το χαμηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ 13.730 ευρώ έναντι 14.101 ευρώ το 2009 -αν και ο ρυθμός μείωσης του εισοδήματος εμφανίζει επιβράδυνση, καθώς μειώθηκε 2,6%. Δεύτερη θέση κατέχει η Δυτική Ελλάδα με 13.850 ευρώ χάνοντας το 3,1% του εισοδήματος από τα 14.299 ευρώ του προηγούμενου έτους.

2. Οι Περιφέρειες που είχαν τις μεγαλύτερες απώλειες σε εισόδημα είναι το Βόρειο Αιγαίο με μείωση 6,9% στα 15.791 ευρώ από 16.961 ευρώ το 2009, τα Ιόνια Νησιά με 6,8% στα 17.189 ευρώ από 18.440 ευρώ και η Θεσσαλία με 6,5% στα 14.600 από 15.619 ευρώ.

3. Η μείωση των εισοδημάτων έπληξε και την Αττική, η οποία είδε το κατά κεφαλήν εισόδημά της να μειώνεται 3,8% στα 25.934 ευρώ έναντι 26.962 ευρώ πέρυσι, αλλά διατηρεί την υψηλότερη θέση, δηλαδή της πλουσιότερης περιφέρειας μεταξύ των φτωχών. Επονται το Νότιο Αιγαίο με 25.934 ευρώ από 25.664 ευρώ (μείωση 5,9%) και η Στερεά Ελλάδα με 18.141 ευρώ από 18.374 ευρώ και το χαμηλότερο ποσοστό μείωσης 1,3%.

Μείωση 5,2% σημείωσε και η Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία στο σύνολο της χώρας, περιοριζόμενη στα 195.223 εκατ. ευρώ έναντι 205.901 εκατ. πέρυσι. Τη μεγαλύτερη μείωση παρουσιάζουν οι περιφέρειες του Βορείου Αιγαίου (8,3%), της Θεσσαλίας (7,8%), των Ιονίων Νήσων (7,5%) και της Κεντρικής Μακεδονίας (6,5%).

Η πλουσιότερη περιφέρεια είναι η Αττική με 93.709 εκατ. ευρώ έναντι 98.476 εκατ. ευρώ το 2010 (μείωση 4,8%) και στη δεύτερη θέση η Κεντρική Μακεδονία με 26.440 εκατ. ευρώ από 28.277 εκατ. (μείωση 6,5%). Στον αντίποδα, η φτωχότερη περιφέρεια είναι το Βόρειο Αιγαίο με 2.773 εκατ. ευρώ έναντι 3.024 εκατ. το 2009 (μείωση 8,3%).

(πηγή: efsyn.gr)

TOY E. A. ΧΕΚΙΜΟΓΛΟΥ

Στη συνεδρίαση της Ακαδημίας Αθηνών της 23ης Μαρτίου 1944, ενώ ακόμη συνεχιζόταν η γερμανική κατοχή, ο πρόεδρος της Ακαδημίας, καθηγητής Σπυρίδων Δοντάς (1878-1958), παρουσίασε τη μελέτη ενός 40χρονου υγιεινολόγου, η οποία αφορούσε την «εξ ασιτίας και ελονοσίας» θνησιμότητα στην περιοχή της Θεσσαλονίκης. Συντάκτης της μελέτης ήταν ο γιατρός Αθανάσιος Γ. Μαντέκος (1903-2006), ο οποίος είχε εκπονήσει έρευνα για την ελονοσία στο χώρο της Μακεδονίας την περίοδο 1938-1943. Ομως μας πληροφορεί η ιστορικός Κατερίνα Γαρδίκα, ήταν διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών και απόφοιτος της Σχολής Δημόσιας Υγείας, ο οποίος είχε μετεκπαιδευτεί στις ΗΠΑ με υποτροφία του Ιδρύματος Rockefeller.

Η επιλογή του Δοντά να φέρει στο προσκήνιο στοιχεία για τις διαστάσεις και τους λόγους της θνησιμότητας συνιστούσε -υπό τις δεδομένες συνθήκες- όχι μόνον επιστημονική, αλλά και πολιτική πράξη. Ας σημειωθεί ότι την ίδια εποχή ο Δοντάς, υπό την ιδιότητά του ως πρόεδρος της Ακαδημίας, είχε αρνηθεί να αποκηρύξει την Εθνική Αντίσταση, με αποτέλεσμα να παυθεί από το αξίωμά του.

Τα ευρήματα του Μαντέκου

Η μελέτη του Μαντέκου είναι γνωστή μόνο στους λίγους ιστοριογράφους που ασχολήθηκαν με τον υποσιτισμό στην Κατοχή. Στηρίχθηκε στα επίσημα ληξιαρχικά βιβλία του δήμου Θεσσαλονίκης, τα οποία -όπως σημειώνει ο ίδιος- τηρούνταν με ακρίβεια. Ο Μαντέκος γνώριζε τη Θεσσαλονίκη, αν κρίνουμε από το γεγονός ότι μέχρι το 1941 είχε εκδώσει μελέτες στην πόλη αυτήν. Το γεγονός ότι του επετράπη να εξετάσει τις πρόσφατες ακόμη εγγραφές στα ληξιαρχικά βιβλία είναι ένδειξη ότι εξακολουθούσε να έχει κάποια υπηρεσιακή ιδιότητα. Από το 1941 και έπειτα η εκδοτική του δραστηριότητα μεταφέρεται στην Αθήνα. Μετά την Κατοχή, απολύθηκε από την υπηρεσία του για λόγους κοινωνικών φρονημάτων και βιοπορίσθηκε ως γιατρός των Αμερικανών που ζούσαν στην Αθήνα.

Ο Μαντέκος κατέγραψε τα εξής δεδομένα για τη θνησιμότητα:

ΠΙΝΑΚΑΣ 1

Δηλαδή, η θνησιμότητα (θάνατοι ανά 1.000 κατοίκους) αυξήθηκε από 15 το 1940 σε 17,5 το 1941, και έφτασε σε 40,5 το 1942 (ο μέσος όρος για τη δεκαετία του 1930 ήταν περίπου 17).

Ποσοστό 20% των θανάτων προήλθε από ασιτία και 7% από ελονοσία. Στην ελονοσία οφειλόταν 4% των θανάτων και πριν από την Κατοχή, ενώ η ασιτία δεν περιλαμβάνεται στις προπολεμικές αιτίες θανάτου (βλ. Βαλαώρα, Στοιχεία Βιομετρίας και Στατιστικής). Γνωρίζουμε όμως ότι ο ήπιος υποσιτισμός, από τον οποίον έπασχαν οι φτωχοί των πόλεων, αποτελούσε έμμεσο λόγο θανάτου, αφού οι οργανισμοί είχαν μειωμένη αντίσταση σε λοιμώδεις και παρασιτικές ασθένειες. Ετσι, οι φτωχοί πέθαιναν από δυσεντερία ή και γρίπη.

Οι θάνατοι ανά θρήσκευμα

Τα ληξιαρχεία κατέγραφαν και το θρήσκευμα των θανόντων, στοιχείο που ο Μαντέκος αξιοποίησε στη μελέτη του. Προκύπτει έτσι μια περίεργη εικόνα:

ΠΙΝΑΚΑΣ 2

Οι αριθμοί αυτοί δείχνουν μια εκπληκτική αύξηση της θνησιμότητας των κατοίκων εβραϊκού θρησκεύματος το 1941 και 1942. Η αναλογία σε βάρος τους ήταν στην πραγματικότητα μεγαλύτερη, αν λάβουμε υπόψη ότι ο χριστιανικός πληθυσμός της Θεσσαλονίκης αυξήθηκε στη διάρκεια της Κατοχής (πρόσφυγες από τη βουλγαροκρατούμενη Μακεδονία και Θράκη), ενώ ο εβραϊκός μειώθηκε (καταναγκαστικά έργα το φθινόπωρο του 1942, φυγή στην Αθήνα). Η εξήγηση που δίνει ο Μαντέκος είναι η εξής: «Τούτο πιθανώς να οφείλεται και εις άλλους μεν λόγους, κυρίως όμως εις την ύπαρξιν περισσοτέρων μικροαστών μεταξύ των Ισραηλιτών, οίτινες μετά την οικονομικήν και πολιτικήν μεταβολήν [δηλαδή την κατοχή] ήσαν ανίκανοι να προσαρμοσθώσι και να εργασθώσιν εις γεωργικάς εργασίας».

Ο πραγματικός λόγος

Ο Μαντέκος έκανε ασφαλώς λάθος στην αιτιολογία του. Πρακτική δυνατότητα να μεταπηδήσουν από κάποιο μικροαστικό επάγγελμα στην καλλιέργεια της γης δεν υπήρχε ούτε για τους χριστιανούς της Θεσσαλονίκης ούτε για τους Εβραίους. Ο πραγματικός λόγος της μεγάλης θνησιμότητας μεταξύ των Εβραίων της πόλης το 1941-42 ήταν άλλος: το μεγάλο ποσοστό απόρων, το οποίο είχε διαμορφωθεί ήδη πριν από την Κατοχή. Περίπου 25% του εβραϊκού πληθυσμού της πόλης είχε καταγραφεί το 1940 ως «άπορο» ή «λίαν άπορο» από τις δημόσιες υπηρεσίες και ζούσε από τα συσσίτια που οργάνωνε το κράτος.

Αρχειακά δεδομένα (Hekimoglou, The Jewish Pauperism in Salonika, 1940-1941) αποδεικνύουν ότι πολυμελείς εβραϊκές οικογένειες ζούσαν με εισόδημα μικρότερο των 300 σημερινών ευρώ, σε παράγκες ή υπόγεια. Οι άνθρωποι εκείνοι, πολλοί εκ των οποίων ήταν με τα μέτρα της εποχής γέροντες (άνω των 50 ετών), είχαν τόσο εξασθενημένο οργανισμό, ώστε ο συνδυασμός ασιτίας και ελονοσίας υπήρξε γι’ αυτούς θανατηφόρος.

Η συσχέτιση αυτών των αριθμών με στοιχεία από το ληξιαρχείο Αμπελοκήπων (του σημερινού ταυτώνυμου δήμου) των ετών 1941-42 δείχνει ότι στην προλεταριακή -τότε- αυτήν περιοχή η θνησιμότητα πλησίαζε περισσότερο εκείνη των Εβραίων. Με άλλα λόγια, λιγότερες ελπίδες να επιβιώσουν στη διάρκεια της Κατοχής είχαν οι φτωχότεροι.

Σήμερα, που ο υποσιτισμός επανεμφανίζεται στην Ελλάδα, η αναδρομή στο παρελθόν βοηθά να κατανοήσουμε τις μακροπρόθεσμες συνέπειές του.

(πηγή: agelioforos.gr)

Πωλείται το ετοιμόρροπο σπίτι του εθνικού μας ποιητή, Κωστή Παλαμά. Γιατί όχι; Εδώ, έχουν αλλοτριώσει κάθε αξία, ο Πολιτισμός μας μάρανε.

Σαφώς και ειρωνεύομαι, εφόσον επί τουλάχιστον ένα χρόνο «κοσμεί» το σπίτι που γεννήθηκε ο ποιητής Κωστής Παλαμάς αλλά και η Ιταλίδα μυθιστοριογράφος Ματθίλδη Σεράο, το πωλητήριο, με μεγάλα, ευδιάκριτα γράμματα που αντέχουν ακόμα στο χρόνο και δεν έχουν ξεβάψει, όπως τείνει να ξεθωριάσει η ιστορία του κτηρίου.

Πρόκειται για ιστορικό κτίριο που με την αδιαφορία των απογόνων ιδιοκτητών, των ανθρώπων της Τέχνης και των Γραμμάτων, αλλά και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, έχει υποστεί αρκετές φθορές. Ο χρόνος, αμείλικτος έχει αφήσει τα σημάδια του, το νεοκλασικό κτίσμα θυμίζει «σπίτι τρόμου» και επισκέπτες του είναι μόνο τρωκτικά και έντομα. Έχει υποστεί λεηλασίες κατά καιρούς, εφόσον το εγκαταλελειμμένο οίκημα (Κορίνθου 241), παραμένει απαρατήρητο και ξεχασμένο απ’ όλους,  αν και βρίσκεται στην καρδιά της Πάτρας.

Σε προσωπική επικοινωνία που είχα με τον ιδιοκτήτη της εταιρείας που έχει αναλάβει την πώληση (κατόπιν εντολής των ιδιοκτητών του), το ιστορικό νεοκλασικό, κοστολογείται γύρω στο 1.600.000 ευρώ. Υπέρογκο ποσό για ένα «τρεμάμενο διώροφο» που περιμένει τον πρώτο σεισμό για να κατεδαφιστεί. Αναρωτιέμαι, όμως, πώς κοστολογείς την ιστορία του; Ποια είναι αντικειμενική ή εμπορική αξία μιας οικίας που θα έπρεπε να αποτελεί, μέρος του Πολιτισμού μας; Πού είναι οι επόμενες γενιές αλλά και οι νυν, που θα εμπνευστούν, θα συλλογιστούν, με αφορμή το έργο του μεγάλου μας ποιητή; Ρομαντικές… παραφρονήσεις θα πει κανείς, πολιτισμική κραυγή θα πω εγώ, εύχομαι να μη είναι φωνή βοώντος εν τη ερήμω.

Ανύπαρκτο δέος και άπλετη περιφρόνηση! Να σας συγχαρώ όλους, διότι συντελείτε με το να μαραζώνει και να χάνεται η αίγλη του νεοκλασικού, της οδού Κορίνθου.

Για τους τύπους, ο Δήμος Πατρέων, «μεθοδεύει» επί σειρά ετών, την απόκτηση του κτιρίου, προκειμένου να συντηρηθεί και να διατηρηθεί ως μουσείο. Από την άλλη εμφανίζεται ένα έγγραφο, στις 10/1/2013, όπου φαίνεται ο Σύλλογος Πατρινών Καλλιτεχνών Εικαστικών Τεχνών, να προτείνει στον Δήμο, την ανταλλαγή του με κάποιο άλλο, που ανήκει ήδη στη Δημοτική Αρχή, προκειμένου να περιέλθει στην ιδιοκτησία του.

Μπορεί οι απόγονοι του Κωστή Παλαμά, ως νόμιμοι κάτοχοι του ακινήτου, να ζουν στην Ελβετία και να μη μπορούν να ανταπεξέλθουν στη συντήρησή του, πιθανόν να μη τους ενδιαφέρει κιόλας, αλλά για τους Πατρινούς και για όλους τους Έλληνες, αυτό αποτελεί μνημείο πολιτισμού.

Θεωρώ απαράδεκτο να «στέκει» εκεί, αναξιοποίητο, ιδίως, όταν έχω δει πώς συμπεριφέρονται σε άλλες χώρες, στα κτήρια με πολιτισμική και πολιτιστική αξία. Συγκεκριμένα, σε ένα ταξίδι μου στην Μαγιόρκα, επισκέφθηκα την οικεία που φιλοξένησε για ένα διάστημα τον κορυφαίο μουσουργό, Σοπέν, και πλήρωσα αδρά καθώς περίμενα στην ουρά για να επισκεφθώ και να αισθανθώ τον χώρο που δημιουργούσε ο κορυφαίος συνθέτης και να αγγίξω το πιάνο και βιβλία του.

Στην Ελλάδα του σήμερα, ο Πολιτισμός θεωρείται υπεραγαθό και τα μνημεία βεβηλώνονται, προφανώς γιατί κάποιοι θεωρούν ότι οι άνθρωποι χωρίς παιδεία, μετατρέπονται πιο εύκολα σε μαριονέτες καθοδηγούμενες. Άνθρωποι απολίτιστοι, λειτουργούν αλόγιστα και απερίσκεπτα. Άνθρωποι χωρίς αξίες, αφομοιώνουν καλύτερα το νόμο της ζούγκλας. Σ’ αυτή τη ζούγκλα, αρνούμαι να ζω.

(πηγή: aixmi.gr)

Με το σύνθημα «Κάνε τη διαφορά. Μίλα τώρα» Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις από έξι ευρωπαϊκές χώρες ενώνουν τις δυνάμεις τους και προχωρούν στην υλοποίηση ευρωπαϊκής καμπάνιας για την πρόληψη και την καταπολέμηση ενός φαινομένου, που τείνει να πάρει μεγάλες διαστάσεις μέσα και έξω από τα σχολεία, αυτό του σχολικού εκφοβισμού.

«Ένας συμμαθητής μου πέρυσι στο Γυμνάσιο δεχόταν εκβιασμό από ένα παιδί κατά τρία χρόνια μεγαλύτερό του, ότι εάν δεν του δώσει λεφτά, θα τον δείρει. Ο συμμαθητής τού τα έδινε γιατί φοβόταν και δεν ήξερε τι να κάνει. Κάποια στιγμή ήρθε και μου μίλησε και απευθυνθήκαμε στη γραμμή SOS για τα παιδιά 1056 και έτσι το πρόβλημα λύθηκε» διηγήθηκε ο μαθητής Άγγελος, κατά τη διάρκεια σχετικής συνέντευξης Τύπου.

Ένας στους τρεις μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα έχει πέσει θύμα σχολικού εκφοβισμού, ενώ ένας στους δύο μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης γίνεται μάρτυρας περιστατικών σχολικού εκφοβισμού, όπως προκύπτει από έρευνα που διενεργήθηκε σε περισσότερους από 16.000 μαθητές, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής καμπάνιας.

Για να αντιμετωπίσουν αντίστοιχα φαινόμενα βίας, αλλά και την έλλειψη ενημέρωσης εκπαιδευτικών, γονιών και μαθητών γύρω από τα φαινόμενα αυτά, έξι ΜΚΟ από την Ελλάδα, την Ιταλία, τη Βουλγαρία, τηνΕσθονία, τη Λετονία και τη Λιθουανία, με συντονιστή το «Χαμόγελο του παιδιού» προχώρησαν στη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Καμπάνιας κατά του Σχολικού Εκφοβισμού.

Στο πλαίσιο του προγράμματος δημιουργήθηκαν οι διαδικτυακοί τόποι www.antibullying.eu, που παρέχει πληροφόρηση σε εκπαιδευτικούς, παιδιά και γονείς, και www.yousmile.gr για την επικοινωνία των παιδιών μεταξύ τους, υλοποιήθηκε εκτεταμένη έρευνα σε μαθητές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στις συμμετέχουσες χώρες, αναπτύχθηκε ένα σύγχρονο διαδραστικό εκπαιδευτικό εργαλείο για εκπαιδευτικούς και μαθητές και σχεδιάστηκε μια ενημερωτική καμπάνια για προβολή από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης.

Στόχοι της Ευρωπαϊκής Καμπάνιας κατά του Σχολικού Εκφοβισμού είναι η προώθηση της άμεσης συμμετοχής των μαθητών στην αντιμετώπιση του σχολικού εκφοβισμού, η αναβάθμιση του ρόλου των εκπαιδευτικών στην αναγνώριση και διαχείριση του φαινομένου και η ανάπτυξη στρατηγικής ευαισθητοποίησης του κοινού.

Το έργο υλοποιείται τα τελευταία δύο χρόνια, με συντονιστή εταίρο το «Χαμόγελο του Παιδιού». 

Ο συνολικός προϋπολογισμός του προγράμματος ανέρχεται σε 189.278 ευρώ, το μεγαλύτερο ποσοστό του οποίου καλύφθηκε από το κοινοτικό πρόγραμμα «Daphne III».

«Ήρθε η στιγμή να θέσουμε εαυτούς στη διάθεση των παιδιών και κάτω από θεσμικές ομπρέλες. Η ευρωπαϊκή καμπάνια δεν είναι άλλη μια διαφημιστική καμπάνια. Αποτελεί ένα μήνυμα ενημέρωσης, αφύπνισης, κινητοποίησης», παρατήρησε κατά τη σχετική συνέντευξη τύπου ο πρόεδρος του «Χαμόγελου του Παιδιού», Κώστας Γιαννόπουλος.

«Αν συνομολογήσουμε ότι υπάρχει η ευθύνη της πολιτείας, των εκπαιδευτικών και του εκπαιδευτικού συστήματος, καθώς και των γονιών, τότε θα δούμε ότι συνεπάγεται η ανάληψη συγκεκριμένων πρωτοβουλιών. Για μας προτεραιότητα είναι η αλλαγή της εκπαιδευτικής πολιτικής σε σχέση με την πρόληψη του φαινομένου και για το λόγο αυτό το υπουργείο Παιδείας προχώρησε στη δημιουργία Παρατηρητηρίου Πρόληψης της Σχολικής Βίας και του Εκφοβισμού», υπογράμμισε ο υφυπουργός Παιδείας, Θεόδωρος Παπαθεοδώρου.

Η έρευνα

Η έρευνα κάλυψε τις έξι ευρωπαϊκές χώρες και υλοποιήθηκε σε ιδιαίτερα εκτεταμένο δείγμα σχολείων της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Συμμετείχαν συνολικά 16.227 μαθητές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης από τις έξι χώρες του προγράμματος, οι οποίοι συμπλήρωσαν ειδικό ερωτηματολόγιο.

Σημειώνεται ότι πήραν μέρος 4.987 μαθητές από 167 σχολεία της Ελλάδας.

Τα αποτελέσματα της έρευνας στην Ελλάδα καταδεικνύουν ότι το 31,98% των παιδιών υπήρξε θύμα σχολικού εκφοβισμού είτε κατ’ επανάληψη είτε περιορισμένες φορές. Αρκετά μεγαλύτερο είναι το ποσοστό των μαθητών που υπήρξαν θύματα σχολικού εκφοβισμού στη Λιθουανία (51,65%) και στην Εσθονία (50,07%).

Ακολουθούν οι μαθητές της Βουλγαρίας (34,66%) και της Λετονίας (25,21%).

Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ιταλία είναι 15,09% και έτσι η Ιταλία καθίσταται η χώρα με το μικρότερο ποσοστό ομολογούμενης θυματοποίησης μεταξύ των έξι χωρών.

Το φαινόμενο του σχολικού εκφοβισμού στους Έλληνες μαθητές έλαβε χώρα περισσότερο είτε έξω από το σχολείο (35,38%) είτε στους διαδρόμους του σχολείου (32,7%). Ακολουθεί η σχολική τάξη (24,4%) και η γειτονιά ή το πάρκο (21,84%). Σημαντικό ποσοστό (20,93%) δήλωσε ότι υπήρξε θύμα σχολικού εκφοβισμού στο διαδίκτυο.

Η χρήση κοροϊδευτικών ονομάτων είναι η συνηθέστερη μορφή σχολικού εκφοβισμού σύμφωνα με τη μαρτυρία του 60,69% των μαθητών των ελληνικών σχολείων που δήλωσαν θύματα.

Δεύτερη συνηθέστερη μορφή εκφοβισμού είναι τα σπρωξίματα-χτυπήματα (45,39%), με τα πειράγματα λόγω της εξωτερικής εμφάνισης να ακολουθούν με ποσοστό 36,3%.

Τα χαμηλότερα ποσοστά εντοπίστηκαν στη χρήση κινητών τηλεφώνων και του διαδικτύου, όπου η ανάρτηση εξευτελιστικών φωτογραφιών στο διαδίκτυο έλαβε 14,26% και η διάδοση εξευτελιστικών φωτογραφιών μέσω κινητών 12,82%.

Από την έρευνα σε όλες τις χώρες προέκυψε ότι το βασικό χαρακτηριστικό του θύματος είναι ανισορροπία δύναμης ανάμεσα σε αυτό και το θύτη.

Ακολουθούν χαρακτηριστικά που διαφοροποιούν το θύμα από τους υπόλοιπους, όπως η εθνικότητα, η εξωτερική εμφάνιση, η σωματική ανεπάρκεια και οι σεξουαλικές προτιμήσεις.

Σχετικά με το θύτη προκύπτει ότι συνήθως πρόκειται για παιδί οικογενειών με ενδοοικογενειακά προβλήματα και κακές σχέσεις μεταξύ των μελών. 
Συνήθως ο θύτης έχει άσχημες σχέσεις με συμμαθητές και καθηγητές και μειωμένη σχολική επίδοση.

Οι μάρτυρες- παρατηρητές φαινομένων σχολικού εκφοβισμού επιλέγουν στην πλειοψηφία τους να βοηθήσουν το θύμα, χωρίς να λείπουν και οι περιπτώσεις εκείνες που αγνοούν το περιστατικό είτε γιατί φοβούνται τις συνέπειες είτε γιατί δεν ξέρουν πώς να παρέμβουν.

Οι ίδιοι δηλώνουν ότι οι καθηγητές τους παρεμβαίνουν σε μεγάλο ποσοστό στα περιστατικά, αλλά συχνά δεν γνωρίζουν τον τρόπο παρέμβασης γι’ αυτό και πρέπει να ενημερωθούν πιο αναλυτικά.

Το εκπαιδευτικό εργαλείο

Στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Καμπάνιας δημιουργήθηκε διαδραστικό εκπαιδευτικό εργαλείο ενάντια στο σχολικό εκφοβισμό. Στο εργαλείο παρουσιάζονται δύο ιστορίες εκφοβισμού στο περιβάλλον του σχολείου και σε διαδικτυακό περιβάλλον.

Ο χρήστης έχει τη δυνατότητα να παρέμβει στην εξέλιξη της κάθε ιστορίας και να δει τα συναισθήματα του παιδιού που δέχεται τη βία, τον τρόπο σκέψης του παιδιού που εκφοβίζει και την οπτική του παρατηρητή.

Στόχος είναι οι δύο ιστορίες να αποτελέσουν αφορμή για συζήτηση μέσα στην τάξη γύρω από τα θέματα του σχολικού εκφοβισμού. Στην ταινία συμμετέχουν παιδιά από το εργαστήρι θεάτρου «Πόρτα» της Ξένιας Καλογεροπούλου.

Το εκπαιδευτικό εργαλείο, που συμπληρώνεται από ψηφιακή βιβλιοθήκη με επιστημονικό υλικό, είναι διαθέσιμο μέσω της ιστοσελίδας www.antibullying.eu.

(πηγή: ΑΜΠΕ)

Ελλάδα:  Η Ομάδα Εργασίας του ΟΗΕ για την Αυθαίρετη Κράτηση εκφράζει την ανησυχία της για τις συνθήκες κράτησης και την περιορισμένη πρόσβαση σε νομική συνδρομή

ΑΘΗΝΑ/ΓΕΝΕΥΗ (31 Ιανουαρίου 2013)

Στο τέλος της ενδεκαήμερης επίσκεψης στην Ελλάδα,  η Ομάδα Εργασίας του ΟΗΕ για την Αυθαίρετη Κράτηση  σημείωσε ότι έχει έρθει η ώρα οι  πρόσφατες νομοθετικές εξελίξεις, μεταξύ άλλων και  στον τομέα της μετανάστευσης και του ασύλου, να συνοδευτούν και  από μια  αποτελεσματική πρακτική εφαρμογή.

«Στους περισσότερους χώρους κράτησης που επισκέφτηκε η Ομάδα Εργασίας, οι  συνθήκες υπολείπονται κατά πολύ των διεθνών   προδιαγραφών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, και σε ότι αφορά το μεγάλο συνωστισμό» υπογράμμισε ο κ. Vladimir Tochilovsky, μέλος της Ομάδας Εργασίας.

Η Ομάδα Εργασίας είδε προφυλακισμένους και μετά την καταδίκη τους κρατούμενους να μοιράζονται το ίδιο κελί, καθώς και διοικητικούς κρατούμενους, συμπεριλαμβανομένων μεταναστών χωρίς χαρτιά και  αιτούντων  άσυλο να κρατούνται μαζί με ποινικούς κρατούμενους, κατά  παράβαση της εθνικής και διεθνούς νομοθεσίας.

«Κρατούμενοι μένουν  για μήνες σε αστυνομικά κελιά και μεθοριακούς σταθμούς, αν και αυτοί οι χώροι έχουν σχεδιαστεί για μέγιστο χρόνο κράτησης εικοσιτεσσάρων  ωρών»  είπε ο κ. Tochilovsky. «Η  κατάσταση αυτή  επίσης πλήττει το δικαίωμα  των προφυλακισμένων να προετοιμάσουν σωστά τη δικαστική τους  υπεράσπιση , καθώς δεν υπάρχουν επαρκείς χώροι για την επικοινωνία των κρατουμένων με τους συνηγόρους τους» πρόσθεσε.

Όσον αφορά το δικαίωμα στη δωρεάν νομική συνδρομή  η Ομάδα Εργασίας διαπίστωσε σοβαρές αντιφάσεις ανάμεσα στις νομοθετικές προβλέψεις  και στην  εφαρμογή στην πράξη αυτών των εγγυήσεων. Κατά τη διάρκεια συνεντεύξεων με κρατούμενους, η Ομάδα Εργασίας  διαπίστωσε ότι πολύ λίγοι γνώριζαν το δικαίωμά τους για δωρεάν νομική συνδρομή, ενώ υπήρξαν αμέτρητες φορές που ο κατηγορούμενος ή η κατηγορούμενη δεν απήλαυσε το δικαίωμα σε δωρεάν νομική βοήθεια.

Η Ομάδα Εργασίας υπογράμμισε ότι η μη εφαρμογή εναλλακτικών μέτρων αντί της κράτησης, η έλλειψη αποτελεσματικού δικαστικού ελέγχου,  καθώς και η υπερβολική διάρκεια της κράτησης, μπορεί να καταστήσει αυθαίρετη την κράτηση  μεταναστών χωρίς χαρτιά και αιτούντων άσυλο.

« Η φυλάκιση ενός μετανάστη ή ενός αιτούντος άσυλο μέχρι 18 μήνες, σε συνθήκες που μερικές φορές είναι χειρότερες από αυτές μιας κανονικής φυλακής, μπορεί να θεωρηθεί ως τιμωρία που επιβάλλεται σε ένα άτομο χωρίς να έχει  διαπράξει κανένα έγκλημα» πρόσθεσε ο  κ. Vladimir Tochilovsky.

«Φαίνεται να είναι μια σοβαρή παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας που μπορεί να καταστήσει τη στέρηση της ελευθερίας αυθαίρετη».

Ως θετικές εξελίξεις, ο κ. Vladimir Tochilovsky επισήμανε κάποιες νομοθετικές αλλαγές και επαίνεσε τις ελληνικές αρχές για τη δημιουργία νέας, ανεξάρτητης από την αστυνομία Υπηρεσίας Ασύλου, και για τη δημιουργία της Υπηρεσίας Πρώτης Υποδοχής, αρμόδιας για τις διαδικασίες εντοπισμού (screening) οι οποίες θα διεκπεραιώνονται από εξειδικευμένο πολιτικό προσωπικό.

Εκτός από τον κ. Vladimir Tochilovsky (Ουκρανία), η Ομάδα Εργασίας εκπροσωπήθηκε κατά τη διάρκεια της επίσκεψης από τον κ. Mads Andenas.

Η Αντιπροσωπεία συναντήθηκε  σε υψηλό επίπεδο με τις   εκτελεστικές, νομοθετικές και  δικαστικές αρχές της χώρας. Πραγματοποιήθηκαν επίσης συναντήσεις με εκπροσώπους Δικηγορικών Συλλόγων, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, και εκπροσώπους των υπηρεσιών των Ηνωμένων Εθνών και διεθνών οργανισμών.

Η Ομάδα Εργασίας επισκέφτηκε διάφορους χώρους κράτησης στην Αθήνα, τη Σάμο, την Αλεξανδρούπολη, την Ορεστιάδα, την Κομοτηνή, το Σουφλί και τη Θεσσαλονίκη.

Η ολοκληρωμένη  έκθεση από την επίσκεψη θα παρουσιαστεί στο Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Τα άλλα τρία μέλη της Ομάδας Εργασίας είναι ο Πρόεδρος- Εισηγητής El Hadji Malick Sow (Σενεγάλη), η Αντιπρόεδρος Shaheen Sardar Ali (Πακιστάν) και ο Roberto Garretón (Χιλή).

Το μεγαλύτερο ποσοστό ανεργίας στην Ευρωζώνη κατέχει η Ελλάδα, με την Ισπανία να βρίσκεται σε απόσταση αναπνοής, όπως προκύπτει από τα στοιχεία που έδωσε σήμερα στη δημοσιότητα η Eurostat.

Συγκεκριμένα, όπως ανακοίνωσε η κοινοτική στατιστική υπηρεσία, το ποσοστό ανεργίας στην Ελλάδα σκαρφάλωσε τον Οκτώβριο στο 26,8%, ενώ στην Ισπανία ανήλθε στο 26,1%.

Στην Ευρωζώνη, συνολικά, η ανεργία παρέμεινε σταθερή τον Δεκέμβριο στο 11,7%.

Σε ξεχωριστά στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα η Eurostat, αναφέρεται πως ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη υποχώρησε στο 2% τον Ιανουάριο από 2,2% που ήταν τον προηγούμενο μήνα. Η απροσδόκητη μείωσή του έρχεται μία εβδομάδα πριν από την συνεδρίαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) για τα επιτόκια.

(πηγή: enikos.gr)

του Άγγελου Τσιγκρή – Δικηγόρου – Καθηγητή Εγκληματολογίας

Ο θυμόσοφος λαός μας λέει ότι “η φτώχεια φέρνει γκρίνια” και για μια φορά ακόμη έχει δίκιο, αφού τα τελευταία χρόνια αυξάνονται κατακόρυφα τα περιστατικά βίας στην οικογένεια.

Φαινόμενα συστηματικής βάναυσης συμπεριφοράς ταλανίζουν τουλάχιστον μια στις τρεις ελληνικές οικογένειες! Και τούτο ανεξαρτήτως οικονομικής κατάστασης ή μορφωτικού επιπέδου των μελών της. Μια στις τρεις οικογενειακές εστίες αποτελεί πεδίο μαρτυρίου, με θύματα γυναίκες πρωτίστως, αλλά και ανυπεράσπιστα παιδιά, ή ανήμπορους υπερήλικες.

Αυτό μας λένε οι μαρτυρίες, τα στοιχεία, οι έρευνες που διαθέτουμε. Η βία μέσα στην οικογένεια δεν αποτελεί ιδιωτική υπόθεση, αλλά σοβαρή κοινωνική παθογένεια.

Παραβιάζονται τα ατομικά δικαιώματα και βιάζεται η ανθρώπινη αξιοπρέπεια αδιανόητα μεγάλου αριθμού γυναικών, παιδιών και υπερηλίκων μέσα στην ίδια την οικογενειακή τους καθημερινότητα μέσα στο ίδιο τους το σπίτι!

Η κυβέρνηση οφείλει να κινητοποιήσει όλους τους φορείς σε μια προσπάθεια να αντιμετωπισθούν αυστηρά και αποφασιστικά τα ακραία φαινόμενα αυταρχισμού και αυθαιρεσίας μέσα στην ελληνική οικογένεια.

Σε μια προσπάθεια να προστατευθούν αποτελεσματικά τα θύματα της ενδο-οικογενειακής βαρβαρότητας. Να ακουσθούν καθαρά οι μέχρι σήμερα σιωπηλοί μάρτυρες μιας κατ’ όνομα μόνο οικογενειακής ζωής.

Βασικοί στόχοι μας πρέπει να είναι: 1) Η περιφρούρηση της ελευθερίας, της αξιοπρέπειας και της αυτοδιάθεσης του ατόμου εντός των οικογενειακών τειχών. 2) Η προστασία, ιδιαίτερα της γυναίκας, σε βάρος της οποίας συνήθως εκδηλώνεται η ενδο-οικογενειακή βία, με αποτέλεσμα την παραβίαση της συνταγματικής αρχής της ισότητας των δύο φύλων και την παρεμπόδιση της ελεύθερης ανάπτυξης της γυναικείας προσωπικότητας. 3) Η προστασία της σωματικής, αλλά και ψυχικής υγείας του παιδιού. 4) Η οριοθέτηση ενός υγιούς οικογενειακού περιβάλλοντος.

Η Πολιτεία πρέπει να κινητοποιήσει όλες τις δυνάμεις που διαθέτει προκειμένου να διασφαλισθούν σχέσεις βασισμένες στην ατομική αξιοπρέπεια, την αυτοδιάθεση και την αυτοεκτίμηση μέσα στην ελληνική οικογένεια, άρα και στην ελληνική κοινωνία.

Η κυβέρνηση πρέπει να αποδείξει στην πράξη ότι αφουγκράζεται -με την καρδιά και με το νου- τις χιλιάδες γυναίκες, τα χιλιάδες παιδιά, τους χιλιάδες ανήμπορους ηλικιωμένους που βιώνουν την οικογενειακή τους ζωή σαν ένα ανείπωτο, μέχρι σήμερα, δράμα._

(πηγή: online-pressblog)

Ο Άγγελος Τσιγκρής έχει διατελέσει εκπρόσωπος της Ελλάδας στο Δίκτυο Πρόληψης της Εγκληματικότητας της ΕΕ και στη Μόνιμη Αντιπροσωπία του ΟΗΕ για την Πρόληψη του Εγκλήματος και την Ποινική Δικαιοσύνη.

Οι αρχές που περιγράφονται παρακάτω ανακεφαλαιώνουν ορισμένα από τα σημαντικά πορίσματα της τρέχουσας έρευνας για τη μάθηση και αφορούν την εκπαίδευση. Προέρχονται από το Διεθνές Γραφείο Εκπαίδευσης της Unesco και προσπαθούν να ενσωματώσουν έρευνες από διαφορετικές περιοχές της ψυχολογίας, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται η εκπαιδευτική, η εξελικτική, η γνωστική, η κοινωνική και η κλινική ψυχολογία.

Οι έρευνες αυτές μας έχουν προσφέρει νέες ιδέες για τη μαθησιακή διαδικασία και την εξέλιξη της γνώσης σε πολλούς τομείς μελέτης. Κατά συνέπεια, τα αναλυτικά προγράμματα και ο τρόπος διδασκαλίας αλλάζουν στα σχολεία σήμερα, προσπαθώντας να γίνουν πιο μαθητοκεντρικά παρά δασκαλοκεντρικά, να συνδέσουν το σχολείο με τις πραγματικές συνθήκες ζωής και να εστιαστούν στην κατανόηση και στη σκέψη παρά στην απομνημόνευση και την απλή εξάσκηση.

Περιεχόμενα:

1. Η μάθηση απαιτεί την ενεργό και εποικοδομητική συμμετοχή του μαθητή.

2. Κοινωνική αλληλεπίδραση

3. Δραστηριότητες που έχουν νόημα

4. Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις

5. Χρήση στρατηγικών

6. Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και του αναστοχασμού

7. Αναδόμηση της προϋπάρχουσας γνώσης

8. Στόχος η κατανόηση κι όχι η απομνημόνευση

9. Βοήθεια για να μάθουν οι μαθητές να εφαρμόζουν τις γνώσεις τους

10. Διάθεση χρόνου για εξάσκηση

11. Αναπτυξιακές και ατομικές διαφορές

12. Καλλιέργεια της μάθησης με κίνητρα

–

1. Η μάθηση απαιτεί την ενεργό και εποικοδομητική συμμετοχή του μαθητή.

Η μάθηση στο σχολείο απαιτεί την προσοχή των μαθητών, την παρατήρηση, την απομνημόνευση, την κατανόηση, τη θέση στόχων και την ανάληψη ευθύνης για την ίδια τη μάθησή τους. Αυτές οι γνωστικές δραστηριότητες δεν είναι δυνατές χωρίς την ενεργό συμμετοχή και εμπλοκή του μαθητή. Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να βοηθούν τους μαθητές να είναι ενεργοί στην τάξη και να θέτουν στόχους αξιοποιώντας τη φυσική τους διάθεση για διερεύνηση, για κατανόηση νέων πραγμάτων και για μάθηση.

Έτσι, ο πρόκληση για τους εκπαιδευτικούς είναι να δημιουργήσουν ενδιαφέροντα και απαιτητικά περιβάλλοντα μάθησης στα οποία ενθαρρύνεται η ενεργή συμμετοχή των μαθητών.

Παραθέτουμε κάποιες από τις προτάσεις για τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο:

1. Αποφύγετε τις καταστάσεις όπου οι μαθητές παραμένουν παθητικοί ακροατές για πολλή ώρα.

2. Εμπλουτίστε την παράδοση με πρακτικές δραστηριότητες, όπως πειράματα, παρατηρήσεις, συνθετικές εργασίες, κλπ.

3. Ενθαρρύνετε τη συμμετοχή σε συζητήσεις μέσα στην τάξη και σε άλλες συνεργατικές δραστηριότητες.

4. Οργανώστε εκπαιδευτικές επισκέψεις σε μουσεία και τεχνολογικά πάρκα.

5. Αφήστε τους μαθητές να αναλάβουν κάποιον έλεγχο της δικής τους μάθησης. Αυτό σημαίνει ότι ο εκπαιδευτικός σε ορισμένες στιγμές πρέπει να αφήσει τον μαθητή να αποφασίσει για το τι πρέπει να μάθει και πως να το μάθει.

6. Βοηθήστε τους μαθητές να δημιουργήσουν μαθησιακούς στόχους που είναι συναφείς με τα ενδιαφέροντά τους και τα σχέδιά τους για το μέλλον.

2. Κοινωνική αλληλεπίδραση

Η μάθηση είναι πρωτίστως μία κοινωνική δραστηριότητα και η συμμετοχή στην κοινωνική ζωή του σχολείου είναι βασική για να υπάρξει μάθηση. Για πολλούς ερευνητές η κοινωνική αλληλεπίδραση είναι η κύρια δραστηριότητα μέσα από την οποία συντελείται η μάθηση.

Η κοινωνική δραστηριοποίηση και συμμετοχή αρχίζουν από πολύ νωρίς. Οι γονείς αλληλεπιδρούν με τα παιδιά τους και μέσα από αυτές τις αλληλεπιδράσεις τα παιδιά αποκτούν τις συμπεριφορές που τα καθιστούν ικανά να γίνουν αποτελεσματικά μέλη της κοινωνίας. Σύμφωνα με τον ψυχολόγο Lev Vygotsky, ο τρόπος με τον οποίο μαθαίνουν τα παιδιά είναι η εσωτερίκευση δραστηριοτήτων, συνηθειών, λεξιλογίου και ιδεών των μελών της κοινότητας στην οποία μεγαλώνουν.

Η δημιουργία μιας παραγωγικής και συνεργατικής ατμόσφαιρας αποτελεί ουσιαστικό κομμάτι της μάθησης στο σχολείο. Η έρευνα έχει δείξει ότι η κοινωνική συνεργασία μπορεί να βελτιώσει τις επιδόσεις των μαθητών, υπό τον όρο ότι τα είδη των αλληλεπιδράσεων που ενθαρρύνονται συμβάλλουν στη μάθηση.

Τέλος, οι κοινωνικές δραστηριότητες είναι ενδιαφέρουσες αυτές καθαυτές και βοηθούν τους μαθητές να διατηρήσουν την ενασχόλησή τους με τη σχολική τους εργασία. Οι μαθητές δουλεύουν πιο πολύ για να βελτιώσουν την ποιότητα των παραγόμενων εργασιών τους (εκθέσεις, συνθετικές εργασίες, ζωγραφική κλπ.) όταν ξέρουν ότι θα τις δουν και άλλοι μαθητές.

Έτσι, οι εκπαιδευτικοί μπορούν να κάνουν πολλά πράγματα για να ενθαρρύνουν την κοινωνική συμμετοχή με τρόπους που διευκολύνουν τη μάθηση:

1. Μπορούν να αναθέσουν στους μαθητές να εργαστούν σε ομάδες και να αναλάβουν το ρόλο του προπονητή που δίνει συμβουλές και στηρίζει την ομάδα.

2. Μπορούν να δημιουργήσουν ένα περιβάλλον τάξης που να περιλαμβάνει κοινούς χώρους εργασίας και κοινή χρήση των υλικών.

3. Μέσα από το παράδειγμα και την καθοδήγηση μπορούν να διδάξουν στους μαθητές πώς να συνεργάζονται μεταξύ τους.

4. Μπορούν να δημιουργήσουν συνθήκες όπου οι μαθητές θα αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, για να εκφράσουν τη γνώμη τους και να αξιολογήσουν τα επιχειρήματα των άλλων μαθητών.

5. Μία σημαντική πλευρά της κοινωνικής μάθησης είναι η σύνδεση του σχολείου με την ευρύτερη κοινότητα. Με αυτόν τον τρόπο διευρύνονται οι ευκαιρίες των μαθητών για κοινωνική συμμετοχή.

3. Δραστηριότητες που έχουν νόημα

Οι άνθρωποι μαθαίνουν καλύτερα όταν συμμετέχουν σε δραστηριότητες που θεωρούν χρήσιμες για την πραγματική ζωή και έχουν σχέση με την κουλτούρα τους.

Πολλές σχολικές δραστηριότητες δεν έχουν καμία σκοπιμότητα για τους μαθητές επειδή δεν καταλαβαίνουν για ποιο λόγο τις κάνουν, ποιος είναι ο σκοπός τους και η χρησιμότητά τους. Ορισμένες φορές οι σχολικές δραστηριότητες δεν έχουν νόημα για τους μαθητές διότι ανήκουν σε διαφορετικό πολιτισμικό πλαίσιο. Πολλά σχολεία δεν είναι παρά κοινότητες όπου παιδιά από διαφορετικό πολιτισμικό περιβάλλον μαθαίνουν μαζί. Υπάρχουν συστηματικές πολιτισμικές διαφορές στις πρακτικές, τις συνήθειες, τους κοινωνικούς ρόλους κλπ. που επηρεάζουν τη μάθηση. Ορισμένες φορές οι δραστηριότητες που έχουν κάποιο νόημα για μαθητές που προέρχονται από μία πολιτισμική ομάδα δεν έχουν καμία απολύτως σημασία για μαθητές από άλλη κουλτούρα.

Έτσι, υπάρχουν πολλά προγράμματα που οι εκπαιδευτικοί μπορούν να κάνουν για να προσδώσουν μεγαλύτερο νόημα στις σχολικές δραστηριότητες τοποθετώντας τις μέσα σε ένα πραγματικό περιβάλλον. Ένα από αυτά είναι να ενσωματώσουν τις δραστηριότητες αυτές μέσα σε κάποιο αυθεντικό πλαίσιο.

Παράδειγμα ενός αυθεντικού πλαισίου είναι το περιβάλλον μέσα στο οποίο η δραστηριότητα αυτή συνήθως χρησιμοποιείται στην πραγματική ζωή. Για παράδειγμα, οι μαθητές μπορούν να βελτιώσουν τις ικανότητές τους στην προφορική γλώσσα και επικοινωνία συμμετέχοντας σε συζητήσεις. Μπορούν να βελτιώσουν τις ικανότητές τους στο γραπτό λόγο αν εμπλακούν στη σύνταξη μιας εφημερίδας της τάξης τους. Οι μαθητές μπορούν να μάθουν Φυσική συμμετέχοντας σε μία συνθετική εργασία για το περιβάλλον της κοινότητας ή του σχολείου. Το σχολείο μπορεί να βρίσκεται σε επαφή με τους επιστήμονες της περιοχής και να τους προσκαλεί για συζήτηση ή να αφήνει τα παιδιά να τους επισκέπτονται στο χώρο δουλειάς τους.

Όσον αφορά στις πολιτισμικές διαφορές, είναι σημαντικό για τους εκπαιδευτικούς να γνωρίζουν τις πολιτισμικές διαφορές των παιδιών της τάξης τους και να τις σέβονται. Πρέπει να τις βλέπουν ως πλεονέκτημα πάνω στο οποίο μπορούν να χτίσουν κι όχι ως ένα αρνητικό στοιχείο. Τα παιδιά θα αισθανθούν διαφορετικά μέσα στην τάξη όταν η κουλτούρα τους αντιπροσωπεύεται στις κοινές δραστηριότητες. Οι σχολικές συνήθειες που δεν είναι οικείες σε κάποια παιδιά μπορούν να παρουσιαστούν σταδιακά, έτσι ώστε η μετάβαση να είναι λιγότερο τραυματική για τις ομάδες με διαφορετική εθνική προέλευση.

4. Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις

Οι νέες γνώσεις δομούνται πάνω στη βάση των όσων ήδη καταλαβαίνουμε και πιστεύουμε. Η ιδέα ότι η ικανότητα των ανθρώπων να μαθαίνουν κάτι καινούριο συνδέεται με το τι ξέρουν ήδη είναι σχετικά παλιά, αλλά τα πιο πρόσφατα ερευνητικά πορίσματα δείχνουν ότι είναι καθοριστικής σημασίας για να υπάρξει μάθηση. Δεν είναι δυνατό να κατανοήσει, να θυμηθεί ή να μάθει κανείς κάτι που του είναι τελείως ξένο. Χρειάζονται κάποιες προϋπάρχουσες γνώσεις για να κατανοήσουμε το νόημα της εισερχόμενης πληροφορίας. Ωστόσο, η ύπαρξη της προαπαιτούμενης προϋπάρχουσας γνώσης δεν αρκεί για να εξασφαλιστούν ικανά αποτελέσματα. Πρέπει να ενεργοποιήσουμε την προϋπάρχουσα γνώση μας προκειμένου να μπορέσουμε να την αξιοποιήσουμε για κατανόηση και μάθηση.

Η έρευνα δείχνει ότι οι μαθητές δεν καταλαβαίνουν πάντα τη σχέση ανάμεσα σε αυτά που μαθαίνουν και σε όσα ήδη ξέρουν. Η έρευνα δείχνει επίσης ότι η μάθηση ενισχύεται όταν οι εκπαιδευτικοί αποδίδουν μεγάλη προσοχή στην προϋπάρχουσα γνώση του μαθητή, και την χρησιμοποιούν ως σημείο αφετηρίας για τη διδασκαλία.

Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να βοηθήσουν τους μαθητές να ενεργοποιήσουν τις προηγούμενες γνώσεις τους και να τις αξιοποιήσουν για καλύτερες επιδόσεις στα σχολικά έργα. Αυτό μπορεί να γίνει με διάφορους τρόπους:

1. Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να συζητούν το περιεχόμενο του μαθήματος πριν αρχίσουν τη διδασκαλία, προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι οι μαθητές έχουν τις απαραίτητες προϋπάρχουσες γνώσεις και για να τις ενεργοποιήσουν.

2. Συνήθως οι προϋπάρχουσες γνώσεις των μαθητών είναι ελλιπείς ή υπάρχουν εσφαλμένες ιδέες και καίριες παρανοήσεις. Οι εκπαιδευτικοί δεν αρκεί να γνωρίζουν ότι οι μαθητές ξέρουν κάτι για το θέμα που θα αναπτυχθεί. Πρέπει να διερευνήσουν τις προϋπάρχουσες γνώσεις των μαθητών σε βάθος, έτσι ώστε να μπορέσουν να εντοπίσουν τις εσφαλμένες ιδέες και παρανοήσεις.

3. Μπορεί να χρειαστεί οι εκπαιδευτικοί να ανατρέξουν στα περασμένα για να καλύψουν την σημαντική προαπαιτούμενη ύλη ή να ζητήσουν από τους μαθητές να κάνουν κάποια προκαταρκτική εργασία μόνοι τους.

4. Οι ερωτήσεις που κάνει ο εκπαιδευτικός μπορεί να είναι πολύ χρήσιμες για να βοηθηθούν οι μαθητές να δουν τη σχέση ανάμεσα σε όσα μαθαίνουν και σε όσα ήδη γνωρίζουν.

5. Οι αποτελεσματικοί εκπαιδευτικοί μπορούν να βοηθήσουν τους μαθητές να δουν τη σχέση αυτή και να κάνουν διορθώσεις. Αυτό μπορούν να το πετύχουν δίνοντας ένα μοντέλο ή πλαίσιο που οι μαθητές θα το χρησιμοποιήσουν ως σκαλωσιά στην προσπάθειά τους να βελτιώσουν την επίδοσή τους.

5. Χρήση στρατηγικών

Οι άνθρωποι μαθαίνουν αξιοποιώντας αποτελεσματικές και ευέλικτες στρατηγικές που τους βοηθούν να καταλαβαίνουν, να σκέφτονται λογικά, να απομνημονεύουν και να λύνουν προβλήματα.

Ξέρουμε πως τα παιδιά αναπτύσσουν από μικρές ηλικίες στρατηγικές που τα βοηθούν να λύνουν προβλήματα. Για παράδειγμα, όταν ζητάμε από παιδιά προσχολικής ηλικίας να πάνε να αγοράσουν κάποια τρόφιμα από το μπακάλη, πολλές φορές αυτά επαναλαμβάνουν στο δρόμο ό,τι τους ζητήσαμε για να τα θυμούνται καλύτερα. Τα παιδιά αυτά έχουν ανακαλύψει την επανάληψη ως στρατηγική βελτίωσης της μνήμης τους χωρίς κανείς να τους το έχει πει. Όταν τα παιδιά πηγαίνουν στο σχολείο, χρειάζονται βοήθεια από τους δασκάλους ώστε να  αναπτύξουν κατάλληλες στρατηγικές για τη λύση μαθηματικών προβλημάτων, την κατανόηση κειμένων, τη μελέτη του φυσικού κόσμου, της συνεργατικής μάθησης κλπ. Η έρευνα δείχνει
ότι μπορούν να προκύψουν σημαντικά οφέλη αν οι εκπαιδευτικοί κάνουν συστηματικές προσπάθειες να διδάξουν στρατηγικές μάθησης στα παιδιά.

Οι στρατηγικές είναι σημαντικές επειδή βοηθούν τους μαθητές να καταλάβουν και να λύσουν προβλήματα με τρόπους που είναι κατάλληλοι για την προκείμενη περίπτωση. Οι στρατηγικές μπορούν να βελτιώσουν τη μάθηση και να την κάνουν ταχύτερη. Οι στρατηγικές μπορεί να διαφέρουν ως προς την ακρίβειά τους, τη δυσκολία εκτέλεσής τους, τις υπολογιστικές τους απαιτήσεις και το φάσμα των προβλημάτων στα οποία έχουν εφαρμογή. Όσο πιο μεγάλο είναι το εύρος των στρατηγικών που μπορούν να χρησιμοποιήσουν αποτελεσματικά τα παιδιά, τόσο πιο επιτυχημένα μπορούν να είναι στη λύση προβλημάτων, στην ανάγνωση, στην κατανόηση κειμένου, στην απομνημόνευση κλπ.

Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να αναγνωρίσουν τη βαρύτητα της απόκτησης και εφαρμογής  διαφόρων στρατηγικών από τους μαθητές. Η διδασκαλία στρατηγικών μπορεί να γίνει άμεσα ή έμμεσα. Στη δεύτερη περίπτωση, ο εκπαιδευτικός μπορεί να δώσει στους μαθητές μία κατάσταση προβλήματος και να υποδείξει τη διαδικασία διερεύνησης ή να υποβάλλει βασικές ερωτήσεις.

Για παράδειγμα, στα γλωσσικά μαθήματα, οι εκπαιδευτικοί μπορούν να δείξουν πολύ συγκεκριμένα στους μαθητές πώς να επισημαίνουν τα σημαντικά σημεία ενός κειμένου και πώς να τα συνοψίζουν. Σε άλλη περίπτωση, οι εκπαιδευτικοί μπορούν να ζητήσουν από μία ομάδα μαθητών να συζητήσουν ένα κείμενο και το συνοψίσουν. Στη διαδικασία αυτή βοηθούν τους μαθητές και τους προσφέρουν ένα μοντέλο προς μίμηση συμμετέχοντας στη συζήτηση και
ρωτώντας καθοριστικές ερωτήσεις.

Στα μαθήματα των φυσικών επιστημών, οι εκπαιδευτικοί μπορούν να δείξουν στους μαθητές πώς να κάνουν πειράματα: πώς να διατυπώνουν υποθέσεις, πώς να κάνουν συστηματική καταγραφή των αποτελεσμάτων τους και πώς να τα αξιολογούν.

Είναι σημαντικό να μάθουν οι μαθητές πώς να χρησιμοποιούν αυτές τις στρατηγικές με σιγουριά και από μόνοι τους και να μη βασίζονται στους δασκάλους τους για να τους δώσουν πάντοτε την απαραίτητη υποστήριξη. Οι εκπαιδευτικοί χρειάζεται να περιορίζουν σταδιακά τη βοήθειά τους και να επιτρέπουν στους μαθητές να αναλαμβάνουν περισσότερες υπευθυνότητες για τη μάθησή τους.

6. Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και του αναστοχασμού

Οι μαθητές πρέπει να ξέρουν πώς να σχεδιάζουν και να παρακολουθούν τη μάθησή τους, πώς να θέτουν τους δικούς τους μαθησιακούς στόχους και πώς να διορθώνουν τα λάθη τους.

Ο όρος «αυτορρύθμιση» χρησιμοποιείται εδώ για να δείξει την ικανότητα των μαθητών να παρακολουθούν τη δική τους μάθηση, να κατανοούν πότε κάνουν λάθη και να ξέρουν πώς να τα διορθώνουν. Η αυτορρύθμιση δεν είναι το ίδιο με τη χρήση στρατηγικών. Οι άνθρωποι μπορούν να χρησιμοποιούν στρατηγικές για να μαθαίνουν μηχανικά, χωρίς να έχουν πλήρη επίγνωση του τι κάνουν. Η αυτορρύθμιση περιλαμβάνει την ανάπτυξη ειδικών στρατηγικών που βοηθούν τους μαθητές να αξιολογούν τη μάθησή τους, να ελέγχουν την κατανόησή τους και να διορθώνουν τα λάθη τους όταν χρειάζεται.

Η αυτορρύθμιση βασίζεται στο στοχασμό του ατόμου με την έννοια της επίγνωσης των ιδεών και των στρατηγικών που χρησιμοποιεί κανείς. Οι στοχαστικές διαδικασίες μπορούν να αναπτυχθούν μέσα από τη συζήτηση, την επιχειρηματολογία και τις εκθέσεις όπου τα παιδιά ενθαρρύνονται να εκφράσουν τις απόψεις τους και να τις υπερασπίσουν. Μία άλλη πτυχή της στοχαστικής διαδικασίας είναι η ικανότητα διάκρισης των φαινομένων από την  πραγματικότητα, των κοινότυπων ιδεών από την επιστημονική γνώση, κλπ.

Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να βοηθήσουν τους μαθητές να αναπτύξουν την αυτορρύθμιση και τον αναστοχασμό δίνοντάς τους ευκαιρίες

1. να σχεδιάσουν πώς να λύνουν προβλήματα, να οργανώνουν πειράματα, να διαβάζουν βιβλία κλπ.
2. να αξιολογούν τις προτάσεις, τα επιχειρήματα, τις λύσεις προβλημάτων κλπ. των άλλων ή των ίδιων
3. να ελέγχουν τον τρόπο σκέψης τους και να θέτουν ερωτήματα στον εαυτό τους για την κατανόησή τους (Γιατί κάνω αυτό που κάνω; Πόσο καλά το κάνω; Τι απομένει να κάνω; κλπ.)
4. να αναπτύσσουν ρεαλιστικές γνώσεις για τον εαυτό τους ως μαθητές (Είμαι καλός στη Γλώσσα, αλλά χρειάζομαι δουλειά στα Μαθηματικά),
5. να θέτουν τους δικούς τους μαθησιακούς στόχους, και
6. να γνωρίζουν ποιες είναι οι πιο αποτελεσματικές στρατηγικές που πρέπει να χρησιμοποιήσουν και πότε να τις χρησιμοποιήσουν.

7. Αναδόμηση της προϋπάρχουσας γνώσης

Ορισμένες φορές η προϋπάρχουσα γνώση μπορεί να εμποδίζει το δρόμο προς τη μάθηση κάτι νέου. Οι μαθητές πρέπει να μάθουν πώς να επιλύουν τις εσωτερικές αντιφάσεις και να  αναδομούν τις υπάρχουσες έννοιες όποτε χρειάζεται.

Ορισμένες φορές η προϋπάρχουσα γνώση μπορεί να εμποδίσει την κατανόηση των νέων πληροφοριών. Αν και αυτό ισχύει συχνότερα στην εκμάθηση της φυσικής και των μαθηματικών, εντούτοις έχει εφαρμογή σε όλα τα γνωστικά πεδία. Συμβαίνει επειδή η τρέχουσα κατανόησή μας του φυσικού και του κοινωνικού περιβάλλοντος, της ιστορίας, της θεωρητικής αντίληψης για τους αριθμούς κλπ. είναι προϊόν χιλιάδων ετών πολιτισμικής δραστηριότητας που έχει αλλάξει ριζικά τους διαισθητικούς τρόπους εξήγησης των φαινομένων.

Για παράδειγμα, στο χώρο των μαθηματικών, πολλά παιδιά κάνουν λάθος όταν χρησιμοποιούν κλάσματα, επειδή χρησιμοποιούν κανόνες που ισχύουν μόνο για τους φυσικούς αριθμούς.

Με παρόμοιο τρόπο, στις φυσικές επιστήμες οι μαθητές διαμορφώνουν διάφορες παρανοήσεις. Η ιδέα ότι η γη είναι στρογγυλή σαν τηγανίτα ή σα σφαίρα πεπλατυσμένη στην κορυφή  συμβαίνει επειδή συμβιβάζει τις επιστημονικές πληροφορίες ότι η γη είναι στρογγυλή με τη διαισθητική αντίληψη ότι η γη είναι επίπεδη και οι άνθρωποι ζούμε στο πάνω μέρος της. Οι παρανοήσεις δεν εμφανίζονται μόνο στα μικρότερα παιδιά. Υπάρχουν και στους μαθητές του Γυμνασίου, του Λυκείου ακόμη και του Πανεπιστημίου.

Τι μπορούν να κάνουν οι εκπαιδευτικοί για να διευκολύνουν την κατανόηση των πληροφοριών που είναι αντίθετες στη διαισθητική αντίληψη;

1. Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να γνωρίζουν ότι οι μαθητές τους έχουν προϋπάρχουσες γνώσεις και ελλιπή κατανόηση που μπορεί να έρχονται σε αντίθεση με όσα διδάσκονται στο σχολείο.
2. Είναι σημαντικό να δημιουργούμε συνθήκες μέσα στις οποίες οι εναλλακτικές πεποιθήσεις και εξηγήσεις να μπορούν να εξωτερικευτούν και να εκφραστούν.
3. Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να χτίζουν πάνω στις προϋπάρχουσες ιδέες των μαθητών και σιγά σιγά να τους οδηγούν σε ωριμότερες κατανοήσεις. Η παραγκώνιση της προϋπάρχουσας γνώσης μπορεί να οδηγήσει στη διαμόρφωση εσφαλμένων αντιλήψεων.
4. Πρέπει να δίνονται στους μαθητές παρατηρήσεις και πειράματα που έχουν τη δυνατότητα να τους δείξουν ότι κάποιες από τις ιδέες τους μπορεί να είναι λάθος. Για το σκοπό αυτό μπορούν να χρησιμοποιηθούν παραδείγματα από την ιστορία της επιστήμης.
5. Οι επιστημονικές εξηγήσεις πρέπει να παρουσιάζονται με σαφήνεια και, αν γίνεται, να εξηγούνται με παραδείγματα μοντέλων.
6. Πρέπει να δίνεται στους μαθητές αρκετός χρόνος για να αναδομήσουν τις προϋπάρχουσες γνώσεις τους. Για να γίνει αυτό, είναι προτιμότερο να σχεδιάζονται αναλυτικά προγράμματα που χειρίζονται λιγότερες θεματικές ενότητες με μεγαλύτερη εμβάθυνση παρά να καλύπτουν πολλά θέματα με επιφανειακό τρόπο.

8. Στόχος η κατανόηση κι όχι η απομνημόνευση

Η μάθηση είναι καλύτερη όταν το υλικό είναι οργανωμένο γύρω από γενικές αρχές και εξηγήσεις αντί να βασίζεται στην απομνημόνευση απομονωμένων στοιχείων και διαδικασιών.

Όλοι οι εκπαιδευτικοί θέλουν οι μαθητές τους να κατανοούν ό,τι μαθαίνουν και να μην το
απομνημονεύουν με επιφανειακό τρόπο. Η έρευνα δείχνει ότι όταν οι πληροφορίες  απομνημονεύονται επιφανειακά, ξεχνιούνται εύκολα. Αντίθετα, όταν κάτι γίνεται κατανοητό, δεν ξεχνιέται εύκολα και μπορεί να εφαρμοστεί σε άλλες περιπτώσεις (βλέπε την επόμενη αρχή για την εφαρμογή των γνώσεων).

Για να καταλάβουν οι μαθητές μας τι τους διδάσκουμε, πρέπει να τους δίνουμε την ευκαιρία να σκεφτούν τι κάνουν, να μιλήσουν γι’ αυτό με τους συμμαθητές τους και με τους δασκάλους τους, να το διευκρινίσουν και να καταλάβουν πώς εφαρμόζεται σε πολλές περιπτώσεις.

Πώς διδάσκει ο εκπαιδευτικός με στόχο την κατανόηση; Ακολουθούν κάποιες εργασίες που μπορεί να αναλάβει ο εκπαιδευτικός προκειμένου να βοηθήσει την κατανόηση της ύλης που έχει διδαχθεί:

1. Ζητήστε από τους μαθητές να εξηγήσουν ένα φαινόμενο ή μία έννοια με δικά τους λόγια.
2. Δείξτε στους μαθητές πώς να δίνουν παραδείγματα που δείχνουν πώς εφαρμόζεται μία αρχή ή πώς λειτουργεί ένας νόμος.
3. Οι μαθητές πρέπει να είναι σε θέση να λύνουν χαρακτηριστικά προβλήματα στο χώρο του
   γνωστικού πεδίου. Τα προβλήματα μπορούν να είναι αυξανόμενου βαθμού δυσκολίας καθώς οι μαθητές αποκτούν μεγαλύτερη εμπειρία.
4. Όταν οι μαθητές καταλαβαίνουν την ύλη, μπορούν να εντοπίζουν τις ομοιότητες και τις
   διαφορές, μπορούν να συγκρίνουν και να αντιπαραβάλλουν και μπορούν να κατανοούν και
   να δημιουργούν αναλογίες.
5. Διδάξτε στους μαθητές σας πώς να εξάγουν γενικές αρχές από τις συγκεκριμένες περιπτώσεις και πώς να γενικεύουν από τα επιμέρους παραδείγματα.

9. Βοήθεια για να μάθουν οι μαθητές να εφαρμόζουν τις γνώσεις τους

Οι μαθητές συνήθως δεν μπορούν να εφαρμόσουν ό,τι μαθαίνουν στο σχολείο για να λύσουν προβλήματα του πραγματικού κόσμου.

Για παράδειγμα, μπορεί να μάθουν στο σχολείο για τους νόμους του Νεύτωνα αλλά συνήθως δεν καταφέρνουν να διαπιστώσουν πώς εφαρμόζονται στις πραγματικές συνθήκες ζωής. Η
εφαρμογή των γνώσεων είναι πολύ σημαντική. Γιατί θα πρέπει να πηγαίνει κανείς στο σχολείο αν ό,τι μαθαίνει εκεί δεν εφαρμόζεται σε άλλες καταστάσεις και δε μπορεί να χρησιμοποιηθεί εκτός σχολείου;

Οι εκπαιδευτικοί λοιπόν μπορούν να βελτιώσουν την ικανότητα των μαθητών τους να εφαρμόζουν όσα έχουν μάθει στο σχολείο

1. αν επιμείνουν στην εμπέδωση της ύλης. Χωρίς την εις βάθος κατανόηση, δεν μπορεί να γίνει  η μεταφορά των γνώσεων σε άλλες περιπτώσεις (βλέπε προηγούμενη αρχή)
2. αν βοηθήσουν τους μαθητές να συνειδητοποιήσουν τη σημασία που έχει η μεταφορά των πληροφοριών που μαθαίνουν σε άλλες περιπτώσεις
3. αν εφαρμόσουν όσα έχουν μάθει σε ένα γνωστικό πεδίο σε άλλα πεδία με τα οποία μπορεί να υπάρχει κάποια σχέση
4. αν δείξουν στους μαθητές πώς να εξάγουν γενικές αρχές από τα συγκεκριμένα παραδείγματα
5. αν βοηθήσουν τους μαθητές να μάθουν πώς να παρακολουθούν τη μάθησή τους και πώς να ψάξουν και να βρουν ανατροφοδότηση για την πρόοδό τους
6. αν διδάξουν με στόχο την κατανόηση κι όχι την απομνημόνευση (βλέπε προηγούμενη αρχή).

10. Διάθεση χρόνου για εξάσκηση

Η μάθηση είναι μία πολύπλοκη γνωσιακή δραστηριότητα που δε χωράει βιασύνη. Απαιτείται σημαντικός χρόνος και εξάσκηση για να αρχίσει να συγκροτείται η επιδεξιότητα σε ένα τομέα.

Η έρευνα δείχνει ότι οι άνθρωποι πρέπει να κάνουν πολλή εξάσκηση για να αποκτήσουν εμπειρία σε κάποιον τομέα. Ακόμη και οι μικρές διαφορές στο χρόνο που είμαστε εκτεθειμένοι στις πληροφορίες μπορεί να έχουν μεγάλες διαφορές στις πληροφορίες που αποκτούμε. Οι ψυχολόγοι Chase και Simon (1973) μελέτησαν σκακιστές και βρήκαν ότι κατά κανόνα είχαν δαπανήσει μέχρι και 50.000 ώρες εξάσκησης στο σκάκι. Ένας σκακιστής ηλικίας τριανταπέντε ετών που έχει παίξει σκάκι για 50.000 ώρες πρέπει να έχει περάσει 4 έως 5 ώρες καθημερινής εξάσκησης από την ηλικία των 5 έως 30! Οι λιγότερο προχωρημένοι παίκτες έχουν δαπανήσει σημαντικά λιγότερο χρόνο παίζοντας σκάκι.

Η έρευνα έχει δείξει ότι οι ικανότητες ανάγνωσης και γραφής σε μαθητές Λυκείου συνδέονται με τις ώρες που έχουν περάσει διαβάζοντας και γράφοντας. Η αποτελεσματική ανάγνωση και γραφή απαιτεί πολλή εξάσκηση. Οι μαθητές από μειονεκτικά περιβάλλοντα, που έχουν λιγότερες ευκαιρίες να μάθουν και λείπουν από το σχολείο λόγω εργασίας ή ασθένειας, δεν αναμένεται να έχουν τόσο καλές επιδόσεις στο σχολείο όσο τα παιδιά που είχαν περισσότερο χρόνο να εξασκηθούν και να αποκτήσουν πληροφορίες.

Πολλά εκπαιδευτικά προγράμματα έχουν σχεδιαστεί για να αυξήσουν την έκθεση του μαθητή σε καταστάσεις μάθησης κυρίως σε μικρή ηλικία. Διαβάστε κάποιες προτάσεις για τον τρόπο που οι εκπαιδευτικοί μπορούν να βοηθήσουν τους μαθητές τους να περνούν περισσότερο χρόνο για εργασίες μάθησης.

1. Αυξήστε το χρόνο που περνούν οι μαθητές για μάθηση μέσα στην τάξη.
2. Δώστε στους μαθητές εργασίες μάθησης που είναι σύμφωνες με όσα ήδη γνωρίζουν.
3. Μην προσπαθείτε να καλύψετε πολλά θέματα ταυτόχρονα. Δώστε στους μαθητές χρόνο να κατανοήσουν τις νέες πληροφορίες.
4. Βοηθήστε τους μαθητές να καλλιεργήσουν “την οικειοθελή εξάσκηση” που περιλαμβάνει την ενεργητική σκέψη και την παρακολούθηση της δικής τους μάθησης (βλέπε την αρχή της αυτορρύθμισης).
5. Δώστε στους μαθητές πρόσβαση σε βιβλία, ώστε να μπορέσουν να εξασκήσουν την ανάγνωση στο σπίτι τους.
6. Διατηρήστε επαφή με τους γονείς, έτσι ώστε να μπορέσουν να μάθουν να προσφέρουν πλούσιες εκπαιδευτικές εμπειρίες στα παιδιά τους.

11. Αναπτυξιακές και ατομικές διαφορές

Οι έρευνες έχουν δείξει ότι υπάρχουν βασικές αναπτυξιακές διαφορές στη μάθηση. Καθώς τα παιδιά αναπτύσσονται, διαμορφώνουν νέους τρόπους αναπαράστασης του κόσμου και επίσης αλλάζουν τις διαδικασίες και τις στρατηγικές που χρησιμοποιούν για να διαχειριστούν αυτές τις αναπαραστάσεις.

Επιπλέον, υπάρχουν σημαντικές ατομικές διαφορές στη μάθηση. Ο αναπτυξιακός ψυχολόγος Howard Gardner έχει υποστηρίξει ότι υπάρχουν πολλές άλλες διαστάσεις της ανθρώπινης νοημοσύνης πέραν των λογικών και γλωσσικών ικανοτήτων που συνήθως εκτιμούνται στα περισσότερα σχολικά περιβάλλοντα.

Κάποια παιδιά είναι προικισμένα στη μουσική, άλλα έχουν εξαιρετικές χωρικές ικανότητες (οι οποίες είναι απαραίτητες για τους αρχιτέκτονες και τους καλλιτέχνες, για παράδειγμα) ή  σωματικές/κιναισθητικές ικανότητες (που χρειάζονται οι αθλητές) ή ικανότητες να συνδέονται με τους άλλους ανθρώπους κλπ. Τα σχολεία πρέπει να δημιουργούν το καλύτερο περιβάλλον για την ανάπτυξη των παιδιών λαμβάνοντας υπόψη τέτοιες ατομικές διαφορές.

1. Μάθετε πώς να εκτιμάτε κατάλληλα τις γνώσεις, τις στρατηγικές και τους τρόπους μάθησης των παιδιών.
2. Δώστε στα παιδιά μια ποικιλία υλικών, δραστηριοτήτων και μαθησιακών εργασιών που να περιλαμβάνουν τη γλώσσα, τα μαθηματικά, τις φυσικές επιστήμες, τα καλλιτεχνικά, τη μουσική, την κίνηση, την κοινωνική αντίληψη κλπ.
3. Εντοπίστε τις ιδιαίτερες ικανότητες των μαθητών, δίνοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στο ενδιαφέρον, την επιμονή και την αυτοπεποίθηση που δείχνουν σε διαφορετικά είδη δραστηριοτήτων.
4. Υποστηρίξτε τις ιδιαίτερες ικανότητες των μαθητών και αξιοποιήστε τις για να βελτιώσετε τη συνολική τους σχολική επίδοση.
5. Καθοδηγήστε και προκαλέστε την αντίληψη και τη μάθηση των μαθητών.
6. Κάντε στα παιδιά ερωτήσεις που προκαλούν τη σκέψη, θέστε τους προβλήματα και αναγκάστε τα να ελέγξουν τις υποθέσεις τους με διάφορους τρόπους.
7. Δημιουργήστε συνδέσεις με τον πραγματικό κόσμο, βάζοντας στα παιδιά προβλήματα και  υλικά παρμένα από τις καθημερινές τους καταστάσεις.
8. Δείξτε στα παιδιά πώς μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα ιδιαίτερα και μοναδικά προφίλ της νοημοσύνης τους για να λύνουν προβλήματα του πραγματικού κόσμου.

Δημιουργήστε τις συνθήκες για αλληλεπίδραση των μαθητών με ανθρώπους της κοινότητάς τους και ειδικά με ενήλικες που είναι πεπειραμένοι και ενθουσιώδεις για τα είδη των θεμάτων που ενδιαφέρουν τους μαθητές.

12. Καλλιέργεια της μάθησης με κίνητρα

Η μάθηση επηρεάζεται καθοριστικά από την ύπαρξη κινήτρων για το μαθητή. Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να βοηθήσουν τους μαθητές να αποκτήσουν περισσότερα κίνητρα για μάθηση με τη συμπεριφορά τους και τα λεγόμενά τους.

Οι μαθητές που έχουν κίνητρα να μάθουν αναγνωρίζονται εύκολα επειδή έχουν ένα πάθος για την επίτευξη των στόχων τους και είναι έτοιμοι να καταβάλλουν μεγάλες προσπάθειες. Δείχνουν επίσης μεγάλη αποφασιστικότητα και επιμονή. Αυτό επηρεάζει την ποσότητα και την ποιότητα των πληροφοριών που μαθαίνουν. Όλοι οι εκπαιδευτικοί θέλουν να έχουν μαθητές με κίνητρα στις τάξεις τους. Πώς μπορούν να το πετύχουν;

Οι ψυχολόγοι διακρίνουν ανάμεσα σε δύο είδη παροχής κινήτρων. Η εξωτερική παρότρυνση και η εσωτερική παρώθηση.

Η εξωτερική παρότρυνση προκαλείται όταν χρησιμοποιούνται θετικές ενισχύσεις για να αυξηθεί η συχνότητα εμφάνισης της ζητούμενης συμπεριφοράς. Ο έπαινος, η υψηλή βαθμολογία, τα βραβεία, τα χρήματα, το φαγητό κλπ. μπορούν να χρησιμοποιηθούν γι’ αυτό το λόγο.

Η εσωτερική παρώθηση υπάρχει όταν οι μαθητές συμμετέχουν ενεργητικά σε δραστηριότητες χωρίς να χρειάζεται να επιβραβευθούν γι’ αυτό. Το παιδί που φτιάχνει ένα παζλ με μεράκι είναι εσωτερικά παρακινημένο.

Ένα σημαντικό χαρακτηριστικό των εσωτερικά παρωθημένων μαθητών είναι η πεποίθησή τους ότι η προσπάθεια είναι σημαντική για την επιτυχία. Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να επηρεάσουν την αποφασιστικότητα των μαθητών για επίτευξη στόχων με τη συμπεριφορά τους και τα λεγόμενά τους.

Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να χρησιμοποιούν ενθαρρυντικά σχόλια που :

1. αντικατοπτρίζουν μία ειλικρινή αξιολόγηση της απόδοσης των μαθητών
2. αναγνωρίζουν τις επιτυχίες των μαθητών
3. αποδίδουν την επιτυχία των μαθητών σε ενδογενείς και όχι εξωγενείς παράγοντες (π.χ., «έχεις καλές ιδέες»)
4. βοηθούν τους μαθητές να πιστέψουν στον εαυτό τους («προσπάθησες πολύ στα μαθηματικά και οι βαθμοί σου έχουν βελτιωθεί ικανοποιητικά»)
5. δίνουν ανατροφοδότηση για τις στρατηγικές που χρησιμοποιούν οι μαθητές μαζί με οδηγίες για το πώς να τις βελτιώσουν
6. βοηθούν τους μαθητές να θέτουν ρεαλιστικούς στόχους.

Είναι επίσης σημαντικό:

7. να αποφεύγουμε ομαδοποιήσεις με βάση τις ικανότητες. Η ομαδοποίηση αυτή δίνει το μήνυμα ότι οι ικανότητες έχουν μεγαλύτερη αξία από την προσπάθεια.
8. να καλλιεργούμε τη συνεργασία και όχι τον ανταγωνισμό. Η έρευνα δείχνει ότι τα ανταγωνιστικά συστήματα που ενθαρρύνουν τους μαθητές να δουλεύουν μεμονωμένα για να πετύχουν μεγαλύτερη βαθμολογία και περισσότερες ανταμοιβές, συνήθως δίνουν το μήνυμα ότι αυτό που έχει αξία είναι οι ικανότητες και μειώνουν την εσωτερική παρώθηση.
9. να δώσουμε ανανεωμένες και ενδιαφέρουσες εργασίες που προκαλούν την περιέργεια των μαθητών και τις ανώτερες νοητικές ικανότητές τους στο κατάλληλο πάντα επίπεδο δυσκολίας.

Επιμέλεια κειμένου: Στέλλα Βοσνιάδου Καθηγήτρια Μεθοδολογίας, Ιστορίας και Θεωρίας της Γνωστικής Ψυχολογίας Ε.Κ.Π.Α.

(πηγή: sciencearchives.wordpress.com)

Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν καθίζηση του εισοδήματος κατά 10,6% λόγω αύξησης των φόρων κατά 17,7% αλλά και της μείωσης κατά 11,3% των αποδοχών και κατά 10,2% των κοινωνικών παροχών. Η κατανάλωση έπεσε μέσα σε ένα χρόνο κατά 6,1%, κατά 8,1% μειώθηκε το ποσοστό αποταμίευσης και κατά 11,3% οι επενδύσεις

Ειδικότερα, σε σχετική ανακοίνωση η ΕΛΣΤΑΤ αναφέρει τα εξής:

«Κατά το τρίτο τρίμηνο του 2012 καταγράφηκε πλεόνασμα στο εξωτερικό ισοζύγιο αγαθών και υπηρεσιών κατά 1,8 δισ. ευρώ, έναντι ελλείμματος 0,8 δισ. ευρώ που είχε καταγραφεί το τρίτο τρίμηνο του 2011. Λόγω του πλεονάσματος στο εξωτερικό ισοζύγιο αγαθών και υπηρεσιών και της αύξησης των καθαρών εισοδημάτων και των (τρεχουσών και κεφαλαιακών) μεταβιβάσεων που λαμβάνονται από την αλλοδαπή, η συνολική οικονομία (S.1) παρουσίασε καθαρή χορήγηση δανείων 2,8 δισ. ευρώ σε σχέση με την αλλοδαπή (S.2), σε σύγκριση με το τρίτο τρίμηνο του 2011 που η καθαρή λήψη δανείων ανέρχονταν σε 2,3 δισ. ευρώ.

Κατά το τρίτο τρίμηνο του 2012, το διαθέσιμο εισόδημα του τομέα των νοικοκυριών και των μη κερδοσκοπικών ιδρυμάτων που εξυπηρετούν νοικοκυριά (ΜΚΙΕΝ) ‐ S.1M ‐ μειώθηκε κατά 10,6% σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του προηγούμενου έτους, από 37,2 δισ. ευρώ σε 33,2 δισ. ευρώ. Αυτό οφείλεται κατά κύριο λόγο στη μείωση κατά 11,3% των αποδοχών των εργαζομένων, στην μείωση κατά 10,2% των κοινωνικών παροχών που εισπράττουν τα νοικοκυριά και στην αύξηση κατά 17,7% των φόρων στο εισόδημα και την περιουσία που πληρώνουν τα νοικοκυριά.

Η τελική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών και των μη κερδοσκοπικών ιδρυμάτων που εξυπηρετούν νοικοκυριά, μειώθηκε κατά 6,1% σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του προηγούμενου έτους, από 38,2 δισ. ευρώ σε 35,9 δισ. ευρώ.

Το ποσοστό αποταμίευσης των νοικοκυριών και των ΜΚΙΕΝ, που ορίζεται ως η ακαθάριστη αποταμίευση προς το ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα, ήταν ‐8,1% κατά το τρίτο τρίμηνο του 2012, σε σύγκριση με ‐2,8% το τρίτο τρίμηνο του 2011.

Κατά το τρίτο τρίμηνο του 2012, οι ακαθάριστες επενδύσεις παγίου κεφαλαίου του τομέα των μη χρηματοοικονομικών εταιρειών (S.11), μειώθηκαν κατά 11,3% σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του προηγούμενου έτους, από 3,2 δισ. ευρώ σε 2,8 δισ. ευρώ. Το ποσοστό των επενδύσεων του τομέα

που ορίζεται ως οι ακαθάριστες επενδύσεις παγίου κεφαλαίου προς την ακαθάριστη προστιθέμενη αξία, ήταν 15,4% σε σύγκριση με 16,1% το τρίτο τρίμηνο του 2011.

Οι καθαρές δανειακές ανάγκες του τομέα της γενικής κυβέρνησης (S.13) κατά το τρίτο τρίμηνο του 2012 ανέρχονταν σε 7,9 δισ. ευρώ, σε σύγκριση με το τρίτο τρίμηνο του 2011 που ήταν 5,5 δισ. ευρώ. Η αύξηση του ελλείμματος της Γενικής Κυβέρνησης το τρίτο τρίμηνο του 2012 οφείλεται κυρίως σε προσωρινή εκτίμηση των κεφαλαιακών μεταβιβάσεων της Γενικής Κυβέρνησης στα πλαίσια του προγράμματος κρατικής βοήθειας προς συγκεκριμένες τράπεζες. Σημειώνεται επίσης ότι λόγω αναταξινόμησης μέρους των κοινωνικών παροχών (D.62) της Γενικής Κυβέρνησης σε κοινωνικές μεταβιβάσεις σε είδος (D.63) από το έτος 2005, η τελική καταναλωτική δαπάνη της Γενικής Κυβέρνησης έχει αυξηθεί για την περίοδο αυτή με ανάλογη μείωση της καταναλωτικής δαπάνης των Νοικοκυριών».

(πηγή: thepressproject.gr)

του Θωμά Σίδερη

Ιταλία: Οι επαναπροωθήσεις με συνοπτικές διαδικασίες στην Ελλάδα συνιστούν παραβίαση δικαιωμάτων. Ασυνόδευτοι ανήλικοι και αιτούντες άσυλο δεν πρέπει να επαναπροωθούνται

Η Ιταλία επαναπροωθεί ασυνόδευτους ανήλικους και ενήλικους αιτούντες άσυλο με συνοπτικές διαδικασίες στην Ελλάδα, όπου έρχονται αντιμέτωποι με ένα δυσλειτουργικό σύστημα ασύλου και απάνθρωπες συνθήκες κράτησης, επισημαίνει η Human Rights Watch στη σχετική έκθεσή της.

Λαθρεπιβάτες σε πλοία από την Ελλάδα, μεταξύ των οποίων και ανήλικοι μόλις 13 ετών, επαναπροωθούνται από τις ιταλικές αρχές εντός λίγων ωρών, χωρίς να λαμβάνονται επαρκώς υπόψη οι ιδιαίτερες ανάγκες τους ως ανηλίκων ούτε η επιθυμία τους να υποβάλουν αίτημα ασύλου.

Η 45σέλιδη έκθεση με τίτλο «Στο δρόμο της επιστροφής: Επαναπροωθήσεις ασυνόδευτων ανηλίκων μεταναστών και ενηλίκων αιτούντων άσυλο με συνοπτικές διαδικασίες από την Ιταλία στην Ελλάδα» καταγράφει τις πρακτικές της ιταλικής συνοριοφυλακής στα λιμάνια της Ανκόνα, του Μπάρι, του Μπρίντιζι και της Βενετίας στην Αδριατική, η οποία, κατά παράβαση των νομικών υποχρεώσεων της Ιταλίας, δεν διεξάγει επαρκείς ελέγχους προκειμένου να διαπιστώνει ποια άτομα χρήζουν προστασίας.

Η Human Rights Watch πήρε συνεντεύξεις από 29 ανηλίκους και ενηλίκους που επαναπροωθήθηκαν με συνοπτικές διαδικασίες στην Ελλάδα από λιμάνια της Ιταλίας, εκ των οποίων οι 20 επαναπροωθήθηκαν το 2012.

«Κάθε χρόνο εκατοντάδες άνθρωποι θέτουν σε κίνδυνο τη ζωή τους ή τη σωματική τους ακεραιότητα για να επιβιβαστούν σε πλοία που διασχίζουν την Αδριατική Θάλασσα, κρυμμένοι μέσα ή κάτω από φορτηγά και αυτοκίνητα», δήλωσε η Judith Sunderland, ερευνήτρια για τη Δυτική Ευρώπη στη Human Rights Watch. «Σε πάρα πολλές περιπτώσεις, η Ιταλία τους ξαναστέλνει αμέσως πίσω στην Ελλάδα παρά τις άθλιες συνθήκες και τη μεταχείριση που τους επιφυλάσσονται εκεί».

Κρατούμενοι υπ’ ευθύνη των πλοιάρχων εμπορικών πλοίων, ενήλικοι και ανήλικοι, αδιακρίτως, τίθενται υπό περιορισμό στα πλοία κατά τη διάρκεια του ταξιδιού της επιστροφής στην Ελλάδα, παραμένοντας έγκλειστοι σε χώρους όπως αυτοσχέδια κελιά κράτησης ή μηχανοστάσια, ενίοτε δε χωρίς να τους παρέχεται επαρκής τροφή.

(πηγή: fornews.gr)

Πια, οι ολέθριες επιπτώσεις του μνημονίου και των εγκληματικών μέτρων –όπως η συνταγογράφηση δραστικής- που επιβάλλει η τρόικα σε αγαστή συνεργασία με τους εν Ελλάδι αντιπροσώπους της, την τρικομματική κυβέρνηση, δεν είναι λόγια και εκτιμήσεις.

Πια, προκύπτει μέσα από επιστημονικές μελέτες με αντικείμενο την Ελλάδα και τον ελληνικό λαό: η αδίστακτη πολιτική στην Υγεία με τη γερμανική σφραγίδα κόβει χρόνια από τις ζωές μας. Συγκεκριμένα, σύμφωνα την Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας και τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν σε συνέδριο για την Υγεία, οι πολιτικές που εφαρμόζονται για την αντιμετώπιση της κρίσης θα έχουν επίπτωση τη μείωση του μέσου όρου ζωής των Ελλήνων κατά 5-6 χρόνια!

Αναλυτικά, εκτεταμένες είναι οι επιπτώσεις στην κοινωνία και την υγεία του πληθυσμού από τις μνημονιακές παρεμβάσεις σε όλα τα πεδία της πολιτικής και όχι μόνο στον τομέα υγείας, όμως το τελικό αποτέλεσμα είναι η επιδείνωση των δεικτών υγείας του πληθυσμού και πολύ περισσότερο μάλιστα, στην ψυχική υγεία. Τα πρώτα και σημαντικότερα θύματα, είναι οι χρόνια πάσχοντες ασθενείς, ενώ ακολουθούν φτωχοί, ηλικιωμένοι, άνεργοι και μετανάστες, ενώ οι επιπτώσεις απλώνονται στο σύνολο του πληθυσμού.

Τα παραπάνω επισήμαναν ο κοσμήτορας της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας καθ. Γιάννης Κυριόπουλος και οι οικονομολόγοι Ελπίδα Πάβη και Μπάμπης Οικονόμου, με αφορμή τα συμπεράσματα του 8ου συνεδρίου για τη διοίκηση, τα οικονομικά και τις πολιτικές της υγείας, στα οποία συμπεριλαμβάνονται και προτάσεις για την αναμόρφωση του συστήματος υγείας της χώρας, με στόχο να γίνει πιο αποτελεσματικό.

Ξεκινώντας από την κρίση των χωρών της Ανατολικής Ασίας το ΄90 και τις χώρες της τ. ΕΣΣΔ το 2000, τώρα διαπιστώνεται και στη χώρα μας τεράστια αύξηση της βρεφικής θνησιμότητας από 3,1 τοις χιλίοις στο 4-5 τοις χιλίοις, οι πολίτες παρατηρούν μείωση του επιπέδου της υγείας τους κατά 12%, ενώ οι ίδιοι αναφέρουν συμπτώματα κατάθλιψης σε ποσοστό 18,1%.

Η κρίση δεν έχει πλήξει όλο τον πληθυσμό εξίσου. Στο κόκκινο βρίσκεται το 38% του πληθυσμού που δηλώνει ότι πάσχει από κάποια ασθένεια, ενώ μεγάλη μερίδα του πληθυσμού καθυστερεί να πάει στο γιατρό, γιατί δεν έχει να πληρώσει τη συμμετοχή που απαιτείται είτε για την επίσκεψη, είτε για τις εξετάσεις. Την ίδια ώρα, ο εμβολιασμός των παιδιών είναι ατελής, αφού δεν τηρούνται ούτε τα χρονοδιαγράμματα των επαναλήψεων, ούτε οι εμβολιασμοί όπως προβλέπονται στο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών.

Όλα αυτά αθροιστικά, οι ειδικοί περιμένουν να έχει επίπτωση στην μέση επιβίωση των Ελλήνων, κατά 5-6 χρόνια λιγότερο!

Μάλιστα επισημαίνουν ότι οι περικοπές έχουν οδηγήσει σε στρεβλώσεις, και αντί να γίνονται διαρθρωτικές αλλαγές που θα μας βγάλουν από το πρόβλημα, οι συνεχείς περικοπές μειώνουν τις υπηρεσίες υγείας και απορυθμίζουν ολόκληρο τον τομέα, συνολικά.

Οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου που συνιστούν οι συνεχιζόμενες ατυχείς πολιτικές και ζητούν ολική επαναφορά στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, με δράσεις πρόληψης και διαχείρισης νοσημάτων.

Συγκεκριμένα προτείνουν:

– εθνικό πρόγραμμα εμβολιασμών για τα λοιμώδη νοσήματα κυρίως για τα παιδιά και τις ευάλωτες ομάδες

– εθνικό σχέδιο δράσης για τα χρόνια νοσήματα (καρδιαγγειακά, διαβήτης, καρκίνοι)

– έλεγχο παραγόντων κινδύνου (κάπνισμα, διατροφή, κ.ά.)

– χρήση οικονομικών εργαλείων (τιμές, φόροι)

– εθνικό πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου για νοσήματα όπως ο καρκίνος του μαστού και του τραχήλου της μήτρας,

– προστασία της ψυχικής υγείας από κατάθλιψη και αυτοκτονίες.

Στο πλαίσιο αυτό, δημιουργήθηκε και ένα Δίκτυο Πολιτικών της Υγείας με τη συμμετοχή των τεσσάρων χωρών που βρίσκονται σε κρίση: Πορτογαλία, Ιρλανδία, Ελλάδα και Ισπανία.

Το Δίκτυο θα διαμορφώσει ένα κείμενο πολιτικών θέσεων για την ανάληψη ενιαίων πολιτικών προστασίας της υγείας των πολιτών στις χώρες που βρίσκονται σε καθεστώς μνημονίου. Η πρόταση θα υποβληθεί στη συνάντηση των Υπουργών Υγείας των Ευρωπαϊκών χωρών στο Όσλο της Νορβηγίας την ερχόμενη άνοιξη.

(πηγή: newsbomb.gr)

Τα 1.073 έφτασαν τα αιτήματα από 69 δημοτικά σχολεία της Αθήνας προς το Δημοτικό Βρεφοκομείο Αθήνας να τους στέλνει μερίδες φαγητού για να σιτίζονται πεινασμένοι μαθητές. Δείγμα κι αυτό της κρίσης που κατατρέχει τις λαϊκές οικογένειες, οι οποίες δεν έχουν πλέον ούτε τα απαραίτητα για τα παιδιά τους.

Το ΔΒΑ λειτουργεί τους παιδικούς σταθμούς του Δήμου Αθήνας και έχει δικά του μαγειρεία από όπου στέλνει στους σταθμούς φαγητό για τα βρέφη και τα νήπια. Ταυτόχρονα, στέλνει μερίδες και στο Κέντρο Υποδοχής Αστέγων του Δήμου. Στην περσινή σχολική χρονιά (2011-12) κατόπιν δραματικών εκκλήσεων από διευθυντές δημοτικών σχολείων (π.χ. «(…) να δοθεί βοήθεια σε ένα παιδί του σχολείου μας που φοιτά στην πρώτη τάξη και υποσιτίζεται. Ο μπαμπάς είναι άνεργος και παίρνει φαρμακευτική αγωγή για το λόγο ότι έχει επιληπτικές κρίσεις. Η οικογένεια έχει άλλα δύο παιδιά προσχολικής ηλικίας και μένει σε διαμέρισμα το οποίο δεν έχει ηλεκτρικό ρεύμα, ούτε νερό». ‘Η «Παρακαλούμε, εφόσον μπορείτε, να αυξήσετε τις χορηγούμενες μερίδες φαγητού κατά πέντε (σύνολο 15) (…) καθόσον, λόγω των γνωστών δυσμενών εργασιακών και οικονομικών συνθηκών, εμφανίστηκαν πέντε ακόμη οικογένειες που δεν καταφέρνουν να ανταποκριθούν επαρκώς στη σίτιση των παιδιών τους») το Βρεφοκομείο ξεκίνησε να στέλνει περίπου 280 μερίδες φαγητού και σε δημοτικά σχολεία. Πληροφορίες για το πρώτο εξάμηνο την φετινής χρονιάς (2012-13) αναφέρουν ότι ο αριθμός τέτοιων μερίδων προς δημοτικά ανέβηκε περίπου στις 400. Τώρα, στην επόμενη συνεδρίαση του ΔΣ του ΔΒΑ τίθεται προς συζήτηση απόφαση για «παροχή 1.073 μερίδων σε 69 σχολεία των Αθηνών λόγω οικονομικής κρίσης».

Προφανώς τα παιδιά πρέπει να ταϊστούν, ωστόσο τίθενται αυτομάτως ερωτήματα πόσο θα συνεχιστεί αυτή η κατάσταση με βάση τις δυνατότητες πλέον του ΔΒΑ. Το προσωπικό λόγω συνταξιοτήσεων και απόλυσης συμβασιούχων μειώνεται σταθερά, τα μαγειρεία είναι όλα κι όλα δύο, παλαιότερη πρόταση της «Λαϊκής Συσπείρωσης» για επτά μαγειρεία, ένα ανά Δημοτικό Διαμέρισμα δεν εισακούστηκε. Άλλες χίλιες μερίδες σημαίνουν αύξηση 20% στην καθημερινή παραγωγή χωρίς η διοίκηση του ΔΒΑ και η δημοτική αρχή Αθήνας να κάνουν το παραμικρό για ενίσχυση των υπαρχουσών περιορισμένων πλέον υποδομών.

Σε αυτό το πλαίσιο προβάλλει επίκαιρο όσο ποτέ το αίτημα της Ανώτατης Συνομοσπονδίας Γονέων Μαθητών Ελλάδας που, τονίζοντας ότι ο υποσιτισμός των παιδιών είναι βαρβαρότητα, ζητά να δοθεί έκτακτο κονδύλι από το κράτος στους δήμους έτσι που να παρέχεται ένα μικρό γεύμα (σάντουιτς, γάλα, χυμός κλπ.) σε όλα τα παιδιά, αξιοποιώντας τις υποδομές και το προσωπικό των δήμων (χωρίς την εμπλοκή ΜΚΟ και χορηγών), ιεραρχώντας τις λαϊκές γειτονιές και όπου διαπιστώνονται κρούσματα υποσιτισμού παιδιών, δίνοντας έμφαση στα Δημοτικά Σχολεία ολοήμερης λειτουργίας και στα ΕΠΑΛ – ΕΠΑΣ.

Ξεκίνησε η κοινή πρωτοβουλία ΔΟΕ – ΠΟΕΔ

Στο μεταξύ ξεκίνησε να υλοποιείται η κοινή συμβολική πρωτοβουλία της Παγκύπριας Οργάνωσης Ελλήνων Δασκάλων (ΠΟΕΔ) και της Διδασκαλικής Ομοσπονδίας Ελλάδας (ΔΟΕ) για τη σίτιση των παιδιών σε κάποια σχολεία. Θυμίζουμε ότι οι δυο Ομοσπονδίες είχαν συγκεντρώσει 60.000 ευρώ, που συμφώνησαν συμβολικά να το διαθέσουν για την κάλυψη, σε καθημερινή βάση, από τώρα και μέχρι το τέλος του διδακτικού έτους, του κολατσιού όλων των μαθητών συγκεκριμένων σχολείων, που προτάθηκαν από τους Συλλόγους Εκπαιδευτικών του Λεκανοπεδίου και της Θεσσαλονίκης.

Στόχος της δράσης αυτής των δύο Ομοσπονδιών είναι η ανάδειξή του και η ευαισθητοποίηση της κυβέρνησης και του υπουργείου Παιδείας στην κατεύθυνση της θεσμικής επίλυσης του προβλήματος του υποσιτισμού, καθώς το οικονομικό κόστος δεν είναι απαγορευτικό: Οι δύο Ομοσπονδίες με το ποσό των 60.000 θα καλύψουν το σύνολο των μαθητών στα 5 επιλεγμένα σχολεία, δηλαδή σε περίπου 800 μαθητές. Τα σχολεία βρίσκονται: στο κέντρο της Αθήνας, στο Μενίδι, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, στην Πολίχνη και στον Εύοσμο Θεσσαλονίκης.

Πάντως, παρά την πρόσφατη προφορική εξαγγελία του υπουργού Παιδείας στη Βουλή ότι έχει βρεθεί ευρωπαϊκό κονδύλι με το οποίο θα εξασφαλίσει καθημερινά μικρογεύματα για όλους τους μαθητές πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης των σχολείων της χώρας… ακόμα στην πράξη τα σχολεία δεν έχουν δει τίποτα.

Εξάλλου, ανάλογες εξαγγελίες είχαν γίνει και από την προηγούμενη ηγεσία του υπουργείου Παιδείας για σίτιση των μαθητών στα σχολεία των Ζωνών Εκπαιδευτικής Προτεραιότητας, οι οποίες ποτέ δεν υλοποιήθηκαν.

(πηγή: rizospastis.gr)

O 51χρονος Λάμπρος, άστεγος τα τελευταία 2 χρόνια, μιλά για την περιπέτειά του.

Ο αριθμός των αστέγων αυξήθηκε δραματικά το τελευταίο διάστημα. Πρόκειται για ανθρώπους που βρέθηκαν στο δρόμο όχι από άποψη, από αλκοολισμό ή ψυχικά προβλήματα, αλλά από τη σύγχρονη μάστιγα της ανεργίας.

Ενδεικτικό παράδειγμα, είναι ο 51χρονος Λάμπρος, ο οποίος έχασε τη δουλειά του, αδυνατούσε να πληρώσει το νοίκι του και μοιραία βρέθηκε στο δρόμο. «Όλα ξεκίνησαν πριν δύο χρόνια, όταν ξαφνικά έχασα τη δουλειά μου. Ήμουν ξενοδοχοϋπάλληλος στην Αθήνα, έπαιρνα έναν αρκετά ικανοποιητικό μισθό , ο οποίος μου εξασφάλιζε και ένα ταξίδι ετησίως στο εξωτερικό, προκειμένου να βλέπω τα παιδιά μου που ζουν εκεί. Πλέον δε μπορώ να κάνω τίποτα, ζω στον ξενώνα του ΚΥΑΔΑ τους τελευταίους εφτά μήνες και μιλάω με τα παιδιά μου σπάνια, μέσω διαδικτύου, όποτε έχω αυτή τη δυνατότητα.

Για να μην τρελαθώ, προσπαθώ όσο μπορώ να γεμίζω τον χρόνο μου με δραστηριότητες. Για να μην σκέφτομαι τί συνέβη ξαφνικά, από την μία στιγμή στην άλλη. Συμμετέχω στη θεατρική ομάδα που δημιουργήσαμε στον ΚΥΑΔΑ και εργάζομαι εθελοντικά συμμετέχοντας καθημερινά στη διανομή του φαγητού σε άπορους και άστεγους».

Ο Λάμπρος στέλνει το δικό του μήνυμα στην πολιτική ηγεσία. «Καταστράφηκαν οι ζωές μας, τόσο απλά και εύκολα. Στην ηλικία που είμαι αδυνατώ να βρω δουλειά, όλες οι πόρτες στην αγορά εργασίας είναι κλειστές για μένα. Κανείς από τους πολιτικούς δεν έδειξε το παραμικρό ενδιαφέρον για εμάς. Μιλάνε συνεχώς για ανάπτυξη και πολιτισμό.

Πως είναι δυνατόν να ζεις σ’ αυτήν τη χώρα, να βλέπεις γύρω σου τόση φρίκη και να παριστάνεις τον πολιτισμένο;».

(πηγή: metrogreece.gr)