paidevo.gr

Συντάκτης: Γιάννης Παπαδόπουλος

«Ορισμένοι υπερβάλλουν εαυτόν. Εχουν υψηλό αίσθημα ευθύνης και δεν μπορείς να τους “κάψεις”. Τους υπενθυμίζεις ότι έχουν πίεση ή σάκχαρο και λένε ότι δεν θέλουν να βγουν από τη βάρδιά τους. Ανησυχούν για το πώς θα αφήσουν πίσω τον συνάδελφό τους». Φωτ. REUTERS / GIORGOS MOUTAFIS

Δεν φανταζόταν ότι κάποτε θα επωμιζόταν αυτή την ευθύνη. Ως γιατρός εργασίας στο νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ ο Πρόδρομος Πετρίδης χορηγεί βεβαιώσεις καταλληλότητας σε συναδέλφους του οι οποίες κρίνουν εάν κάποιος θα σταλεί στην πρώτη γραμμή ή θα περάσει για λόγους υγείας στα μετόπισθεν. «Δεν είμαι από σίδερο, έχω χάσει κι εγώ τον ύπνο μου», λέει. «Σκεφτόμουν μήπως έπρεπε να προστατεύσω κάποιον παραπάνω. Αυτά τα διλήμματα δεν τα είχαμε ποτέ».

Λόγω της ειδικότητάς του, κατά τους μήνες της πανδημίας ο κ. Πετρίδης υποδέχεται από τους πρώτους τη φόρτιση των υγειονομικών. Τον καλούν στο κινητό ή τον επισκέπτονται στο γραφείο του. Κάποιοι παραπονιούνται για πονοκεφάλους, άλλοι για αϋπνίες. Έπειτα από χρόνια υποστελέχωσης, το προσωπικό στην πλειονότητά του είναι γερασμένο. Όλο και κάποιος θα παίρνει φάρμακα για υπέρταση ή θα έχει παραπανίσια κιλά. «Υπάρχει φόβος ότι θα εκτεθούν στον ιό και θα εκθέσουν την οικογένειά τους. Ορισμένοι ρωτούν πώς γίνεται να μην μπουν στη “φωτιά”, αλλά να προσφέρουν σε οποιοδήποτε άλλο τμήμα. Αυτό το “κάπου αλλού”, όμως, δεν υπάρχει. Η ΩΡΛ έγινε COVID, η οφθαλμολογική έγινε COVID», λέει. «Άλλοι υπερβάλλουν εαυτόν. Έχουν υψηλό αίσθημα ευθύνης και δεν μπορείς να τους “κάψεις”. Τους υπενθυμίζεις ότι έχουν πίεση ή σάκχαρο και λένε ότι δεν θέλουν να βγουν από τη βάρδια τους. Ανησυχούν για το πώς θα αφήσουν πίσω τον συνάδελφό τους».

Στα περισσότερα νοσοκομεία της χώρας η εργασιακή ισορροπία ήταν εύθραυστη πολύ προτού εμφανιστεί ο νέος κορωνοϊός. Στις νέες, πανδημικές συνθήκες, που περιγράφονται ως «πολεμικές» και «πρωτόγνωρες», καλούνται να προσαρμοστούν και να αποδώσουν άνθρωποι οι οποίοι σε μεγάλο βαθμό ήταν ήδη εξουθενωμένοι επαγγελματικά.

Σε ανύποπτο χρόνο, το 2015, μία νευρολόγος που παραιτήθηκε από μεγάλο νοσοκομείο της Αθήνας είχε μιλήσει στην «Καθημερινή» για το πώς προσπαθούσε να συμβιβαστεί με την υποστελέχωση και τις συχνές εφημερίες. «Αρχικά αυτό το πλαίσιο εργασίας σού δίνει ένα ηρωικό αίσθημα», είχε πει τότε. «Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν ξεπερνιέται το όριο θραύσης και το επάγγελμα γίνεται επικίνδυνο για την ψυχική και σωματική σου υγεία». Η ίδια αποκαλούσε το νοσοκομείο στο οποίο εργαζόταν «ανθρακωρυχείο».

«Έχει τύχει να χάσει ειδικευόμενος τις αισθήσεις του στο χειρουργείο λόγω υπερκόπωσης, ενώ βλέπω άλλους να γίνονται πιο απαθείς. Μπορεί να μην χάνουν την ικανότητα διάγνωσης και εκτέλεσης πράξεων, αλλά μιλούν πιο ψυχρά σε συγγενείς ασθενών, χάνουν τη φιλοδοξία τους», είχε πει πριν από πέντε χρόνια στην «Κ» και ο καρδιοχειρουργός στον «Ευαγγελισμό» Παναγιώτης Δεδεηλίας. Ωστόσο, τότε τα νοσοκομεία δεν δούλευαν υπό το βάρος κάποιας πανδημίας.

Σήμερα, τα πάγια κενά στο Εθνικό Σύστημα Υγείας δυσκολεύουν ακόμη περισσότερο την προσπάθεια των υγειονομικών στη μάχη κατά του νέου κορωνοϊού. Πλέον δεν τους απομένει χρόνος για ανάσες. «Το “burn out” οφείλεται στο γεγονός ότι δεν επαρκεί το προσωπικό. Είμαι 40 χρόνια γιατρός και δεν έχω δει ποτέ τόσο πολλούς ασθενείς σε βαριά κατάσταση, σε τόσο σύντομο διάστημα», λέει ο Βασίλης Κώτσης, καθηγητής Παθολογίας και διευθυντής κλινικής COVID-19 στο νοσοκομείο «Παπαγεωργίου» της Θεσσαλονίκης. Όπως παρατηρεί ο ίδιος, σε περίπου 100 κρεβάτια ασθενών αντιστοιχούν πέντε ειδικευόμενοι γιατροί. Ενισχύσεις δεν ήρθαν, οι υπερωρίες είναι απαραίτητες. «Τα παιδιά είναι εξουθενωμένα και σκέφτονται πώς θα μπορέσουν να γλιτώσουν από αυτή την κατάσταση. Με το ζόρι τους κρατάμε, παρόλο που είναι άνθρωποι με αίσθηση του καθήκοντος. Από τη μεγάλη κούραση έχουν φτάσει σε σημείο να σκεφτούν την παραίτηση. Λένε ότι μένουν μόνο για να προσφέρουν στον συνάνθρωπο».

Τα κενά

Εκτός από τους παθολόγους, και οι πνευμονολόγοι αποτελούν ειδικότητα αιχμής για την αντιμετώπιση της COVID-19. Σύμφωνα όμως με τον πρόεδρο της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, Στυλιανό Λουκίδη, αρκετές θέσεις ειδικευομένων Πνευμονολογίας μένουν κενές τόσο στην Αθήνα όσο και σε περιφερειακά νοσοκομεία. Ενδεικτικά αναφέρει ότι στο «Σωτηρία» δεν έχει καλυφθεί το 80% των θέσεων. Ο ίδιος αποδίδει αυτά τα κενά στη φυγή νέων επιστημόνων στο εξωτερικό κατά τα προηγούμενα έτη και σε ελλιπή ενημέρωση για την ειδικότητα και τις προοπτικές της.

Αντίστοιχα προβλήματα κλήθηκε να ξεπεράσει ο υπεύθυνος της κλινικής COVID-19 στο νοσοκομείο Σερρών, Θεόφιλος Καλλινικίδης. Στο πρώτο κύμα διέθεταν 34 κλίνες, περίπου τις μισές για επιβεβαιωμένα κρούσματα και τις υπόλοιπες για ασθενείς με ύποπτη συμπτωματολογία. Δεν είχε χρειαστεί να περιθάλψουν πάνω από επτά αρρώστους τότε σε όλα αυτά τα κρεβάτια. Τον τελευταίο μήνα, όμως, έφτασαν να νοσηλεύουν έως και 135 ασθενείς. «Κάθε τρεις ημέρες ανοίγαμε και καινούργια πτέρυγα», λέει. Επεκτάθηκαν σε όλους τους ορόφους, σε χώρους της νευρολογικής, της ορθοπεδικής και της οφθαλμολογικής κλινικής. Στελεχωμένοι μόνο με πέντε πνευμονολόγους και έναν παθολόγο, δεν θα τα έβγαζαν πέρα. Δέχθηκαν την ενίσχυση επτά γιατρών από κέντρα υγείας, ενώ άλλοι 13 γιατροί τούς βοηθούν στις εφημερίες.

«Για πρώτη φορά κάπως ανασάναμε», λέει στην «Καθημερινή» ο κ. Καλλινικίδης, καθώς, κατά την τηλεφωνική συνομιλία μας, έπειτα από πολλές ημέρες οι νέες εισαγωγές ασθενών είχαν περιοριστεί. Εκείνο το πρωί οι νοσηλευόμενοι ήταν 108, με οκτώ εξιτήρια, αλλά και επτά θανάτους.

Συναισθηματική ταλαιπωρία

«Είμαι 27 χρόνια στο νοσοκομείο και πρώτη φορά με την πανδημία ντύθηκα με στολή για να μπω στους θαλάμους», λέει ο κ. Καλλινικίδης και περιγράφει πώς επί ένα μήνα δεν έχει λείψει ούτε μία ημέρα από το πόστο του, δουλεύοντας έως και 11 ώρες καθημερινά, πέρα από τις εφημερίες που θα χρειαστεί να κάνει. «Έχω ξεχάσει την οικογένειά μου. Έχω δύο εγγονές, πέντε και τριών ετών, τις οποίες εάν τις δω θα είναι μόνο από μακριά. Φοβάμαι μην τις κολλήσω», αναφέρει.

Όπως παρατηρεί, όμως, ο μεγαλύτερος φόρτος εργασίας βαραίνει το νοσηλευτικό προσωπικό. Τα καθήκοντά τους δεν περιορίζονται στην αιμοληψία και στη χορηγία της φαρμακευτικής αγωγής, αλλά ξεφεύγουν από το σύνηθες έργο τους. Χωρίς δυνάμεις και δίχως συνοδούς στο πλευρό τους οι άρρωστοι εξαρτώνται από τους νοσηλευτές. Εκείνοι θα χρειαστεί να τους αλλάξουν πλευρό στο κρεβάτι για να αναπνεύσουν καλύτερα, να τους ταΐσουν, να τους προσφέρουν ένα ποτήρι νερό. «Οι νοσηλεύτριες φεύγουν από το νοσοκομείο εξουθενωμένες, είναι φοβερό», λέει ο κ. Καλλινικίδης.

Η Ευαγγελία Κυπραίου, γιατρός εργασίας στο «Θριάσιο», ανησυχεί για τον αντίκτυπο που μπορεί να έχουν αυτές οι συνθήκες στην υγεία των συναδέλφων της στα νοσοκομεία της Αττικής ή της περιφέρειας. «Ζητείται από προσωπικό να λειτουργήσει σε νέους ρόλους, μετακινούνται σε τμήματα COVID, ή δημιουργούνται νέες ΜΕΘ. Καταργήθηκαν άδειες και ρεπό, ο αριθμός των εφημεριών είναι αυξημένος. Όλα αυτά μπορεί να προκαλέσουν και συναισθηματική εξάντληση», επισημαίνει.

«Έπειτα από μήνες θα φανεί η κόπωση»

Χωρίς συστηματική μέθοδο παρακολούθησης των ζητημάτων επαγγελματικής υγείας σε όλη τη χώρα, παρά μόνον με σποραδικές έρευνες και καταγραφές τα τελευταία χρόνια, δεν είναι εύκολο να εξαχθούν συγκεκριμένα συμπεράσματα για την πλήρη έκταση της εργασιακής εξουθένωσης σε κάθε νοσοκομείο. Προ της πανδημίας αρκετοί υγειονομικοί αγνοούσαν τα συμπτώματα, ή τα μπέρδευαν με απλό άγχος. Μπορεί να βρίσκονταν στα πρόθυρα του «burn out» ή να έπασχαν από αυτό και να μην το ταυτοποιούσαν ποτέ. Τα ύποπτα σημάδια πρέπει να εντοπίζονται από ειδικευμένο προσωπικό. Στα περισσότερα νοσοκομεία της χώρας όμως δεν απασχολούνται ειδικευμένοι γιατροί εργασίας. Οι αντίστοιχες θέσεις είτε καλύπτονται από παθολόγους ή πνευμονολόγους, είτε παραμένουν κενές.

Ο κ. Κώτσης απαριθμεί στην «Καθημερινή» ορισμένους από τους παράγοντες που επί σειράν ετών δυσχεραίνουν την εργασία στα νοσοκομεία και ψαλιδίζουν τις φιλοδοξίες των υγειονομικών. Λέει ότι οι νέοι γιατροί είναι λίγοι και συνήθως επικουρικοί, δεν έχουν δηλαδή μόνιμη θέση στο σύστημα. Μιλάει για τις «κακές αμοιβές που εξισώνουν τον μισθό ενός πανεπιστημιακού γιατρού με εκείνον ενός καθηγητή ΤΕΙ». Επισημαίνει ότι το επάγγελμά τους δεν έχει ενταχθεί ακόμη στα βαρέα και ανθυγιεινά. Όλα αυτά, όπως τονίζει, δημιουργούν την αίσθηση ότι ο γιατρός στέκεται μόνος του απέναντι στην πολιτεία και μπορούν να οδηγήσουν σε σωματική και ψυχολογική εξουθένωση.

Ως γιατρός εργασίας στο ΑΧΕΠΑ ο κ. Πετρίδης γνώριζε πόσο επιβαρυμένο ήταν ήδη το σύστημα. Έπρεπε και αυτός από το δικό του πόστο να φροντίσει –όσο ήταν εφικτό– για την τήρηση των κανόνων ασφαλείας για το προσωπικό. Κατά την επέλαση του δεύτερου κύματος όμως όλα έγιναν πιο δύσκολα στη Θεσσαλονίκη. Όπως εξηγεί ο ίδιος, ξαφνικά ειδικευόμενοι οφθαλμίατροι έπρεπε να ακροαστούν ασθενείς, μια αίθουσα διδασκαλίας ή ένα γραφείο χωρίς νιπτήρα έπρεπε να μετατραπεί σε χώρο όπου το προσωπικό θα φοράει και θα βγάζει τον προστατευτικό εξοπλισμό, μέλη του προσωπικού νοσούσαν διαδοχικά και παροπλίζονταν. Οι ρυθμοί ήταν και παραμένουν τόσο εντατικοί που δεν υπάρχει περιθώριο για παύση.

«Είμαστε λίγοι»

«Βγαίνει κάποιος εργαζόμενος θετικός και μπαίνει και ο διπλανός του σε καραντίνα. Το προσωπικό είναι, ούτως ή άλλως, λίγο και αυτό γίνεται ξαφνικά. Έχουμε εργαζομένους που αρρώστησαν και γύρισαν στη δουλειά, όπως ορίζει το πρωτόκολλο, και βλέπεις ότι είναι ακόμη κουρασμένοι και δεν μπορούν να προσφέρουν όπως πριν», λέει.

Ωστόσο ο ίδιος θεωρεί ότι το πλήρες αποτύπωμα αυτής της περιόδου θα φανεί μόλις καταλαγιάσει η ένταση. «Τώρα είμαστε ακόμη ζεστοί, είμαστε στο τρέξιμο», αναφέρει. «Έπειτα από κάποιους μήνες θα δούμε τι θα συμβεί. Εάν θα υπάρχουν άνθρωποι που δεν θα μπορούν πλέον να σηκώσουν τα πόδια τους. Τώρα βρίσκονται ακόμη μέσα στον μαραθώνιο και αρκετοί δεν το καταλαβαίνουν».

(Πηγή: kathimerini.gr)

Γράφει ο Βασίλης Νιτσιάκος*

Το μάθημα τελετουργία με την σωματική παρουσία και την ψυχική επαφή, τον  ζωντανό διάλογο, την μη διαμεσολαβημένη από οθόνες διάδραση και αλληλεπίδραση.

Οι συνθήκες που επικρατούν και στον χώρο της εκπαίδευσης εξαιτίας της πανδημίας, εκτός των άλλων, θέτουν επί τάπητος και την ουσία της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Και η ουσία αφορά στην πνευματική και ψυχική επαφή διδασκόντων και διδασκομένων.

Η επαφή αυτή δεν είναι ζήτημα γεωγραφίας ή τεχνολογίας. Το μάθημα, η διδασκαλία, πρώτον και κύριον, δεν πρέπει να είναι μια στεγανή διαδικασία χωρικά και χρονικά περιορισμένη, σε κάποιες ώρες και σε τέσσερις τοίχους. Πρέπει να είναι μια τελετουργία ανοιχτών οριζόντων και διαδραστική, μια συνάντηση διαλόγου και αμφισβήτησης, μια διαρκής στοχαστική στάση, που εκκινεί από την αίθουσα διδασκαλίας, ξεχύνεται στους διαδρόμους και στα κυλικεία, καταλήγει στην βιβλιοθήκη, για να επιστρέψει στην αίθουσα με απαντήσεις αλλά και νέα ερωτήματα. Στην επιστήμη, στην εκπαίδευση, το πλέον σημαντικό είναι να θέτεις ερωτήματα, να βρίσκεσαι σε μια απορητική στάση και θέση διαρκώς, να αναρωτιέσαι κυρίως για αυτά που σου παρουσιάζονται σαν αυτονόητα.

Εάν υποθέσουμε, λοιπόν, ότι το μάθημα είναι μια διαρκής τελετουργική διαλογική επικοινωνία, το πρόβλημα της συμπλήρωσης ή αναπλήρωσης ωρών καθίσταται απλά τυπικό και αφορά στο νομοθετικό πλαίσιο και όχι στην ουσία της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Βεβαίως, κι αυτό είναι σοβαρό, αλλά πιο σοβαρό είναι με αφορμή όλο αυτό να σκεφτούμε τι κάνουμε ως εκπαιδευτικοί, ιδιαίτερα στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Πόσο κοντά είμαστε στους φοιτητές, ποιους φοιτητές, πόσοι πραγματικά σπουδάζουν ή απλά επιδιώκουν να πάρουν ένα πτυχίο, για ποια επικοινωνία μιλάμε, όπως και να την βαφτίσουμε;

Το ποσοστό των φοιτητών που πραγματικά νοιάζεται για την επιστήμη που έχει επιλέξει δεν αντιμετωπίζει κανένα δίλημμα, διότι έτσι κι αλλιώς είναι πνευματικά και ψυχικά «ταμένο»…. Με αυτούς τους φοιτητές κι εμείς οι δάσκαλοι δεν περιμένουμε εντολές από τα όργανα της πολιτείας για να συνεχίσουμε την συνεργασία μας με όσους τρόπους διαθέτουμε και είναι πολλοί.

Ιδιαίτερα στα μεταπτυχιακά και στα μαθήματα επιλογής των τελευταίων εξαμήνων που οι φοιτητές είναι λίγοι έχουμε την δυνατότητα, εφόσον το θέλουμε, ακόμα και ιδιαίτερα μαθήματα να κάνουμε εκτός ωραρίων και τυπικών υποχρεώσεων («εξ αποστάσεως» ή όχι).

Επαναλαμβάνω, το θέμα δεν είναι η γεωγραφική απόσταση αλλά η ψυχική και πνευματική.

Ωστόσο, η οδυνηρή εμπειρία σχεδόν δύο εξαμήνων τώρα της τηλεκπαίδευσης, δεν μας αφήνει κανένα περιθώριο να σκεφτούμε πως μπορεί να είναι κάτι άλλο από μια αναγκαστική λύση σε κατάσταση εξαίρεσης. Σε κανονικές συνθήκες μπορεί να είναι χρήσιμο συμπληρωματικό εργαλείο αλλά σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να υποκαταστήσει το ζωντανό, πρόσωπο με πρόσωπο, μάθημα.

Το μάθημα τελετουργία με την σωματική παρουσία και την ψυχική επαφή, τον  ζωντανό διάλογο, την μη διαμεσολαβημένη από οθόνες διάδραση και αλληλεπιδραση.

Ζήτησα από την πρώτη μέρα σαν χάρη από τους φοιτητές μας να ανοίξουν τις κάμερες, να βλέπω, τουλάχιστον κάποιους από αυτούς στα μεγάλα ακροατήρια, διότι μου ήταν αδύνατο να μιλώ απρόσωπα, σχεδόν στο κενό. Ανταποκρίθηκαν, ευτυχώς, και όσοι παίρνουν τον λόγο ανοίγουν και την κάμερα να βλεπόμαστε, έστω κι έτσι. Αλλάζει το πράγμα. Το βλέμμα, η έκφραση του προσώπου, ένα χαμόγελο κάνουν την διαφορά. Αλλιώς, η διαδικασία μπορεί να είναι ένας εφιάλτης για τον δάσκαλο που δεν διδάσκει απλά αλλά «ιερουργεί».

—

*Ο Βασίλης Νιτσιάκος είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

 (Πηγή: in.gr)

Ένα στα τέσσερα νοσοκομεία στο κόσμο δεν διαθέτουν τρεχούμενο νερό και βασικές υπηρεσίες υγιεινής και απολύμανσης, εκθέτοντας το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό και τους ασθενείς σε αυξημένο κίνδυνο μόλυνσης από κορονοϊό, προειδοποίησε σήμερα ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας.

Περίπου 1,8 δισεκατομμύριο άνθρωποι επισκέπτονται ή εργάζονται σε ένα νοσοκομείο που δεν διαθέτει τρεχούμενο νερό ή σύστημα αποχέτευσης, επεσήμαναν ο ΠΟΥ και η Unicef σε κοινή τους έκθεση, η οποία βασίστηκε στα δεδομένα 165 χωρών.

“ Το να εργάζονται σε ένα νοσοκομείο χωρίς νερό, σύστημα αποχέτευσης και απολύμανση ισοδυναμεί με το να στέλνουμε τους νοσηλευτές και τους γιατρούς να εργαστούν χωρίς ατομικό εξοπλισμό προστασίας”, τόνισε ο γενικός γραμματέας του ΠΟΥ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους.

Υπενθύμισε εξάλλου ότι “ η παροχή νερού, η απολύμανση και το σύστημα αποχέτευσης είναι ζωτικής σημασίας για την ανάσχεση της covid-19. Όμως παραμένουν πολλά προβλήματα να ξεπεραστούν, κυρίως στις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες”.

Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, το ποσοστό των επαγγελματιών υγείας που έχουν μολυνθεί από κορονοϊό είναι πολύ υψηλότερο σε σχέση με τον υπόλοιπο πληθυσμό: αν και αντιπροσωπεύουν λιγότερο από το 3% του πληθυσμού, αποτελούν το 14% των κρουσμάτων.

“ Στέλνοντας επαγγελματίες υγείας και ανθρώπους που έχουν ανάγκη θεραπεία σε εγκαταστάσεις χωρίς καθαρό νερό, ασφαλείς τουαλέτες ή ακόμη και σαπούνι θέτουμε τις ζωές τους σε κίνδυνο”, τόνισε η εκτελεστική διευθύντρια της Unicef Ενριέτα Φόρε. “ Αυτό ήταν αλήθεια πριν την πανδημία covid-19, αλλά φέτος αυτή έχει καταστήσει αδύνατο να αγνοήσουμε τις διαφορές”.

Σύμφωνα με την έκθεση, ένα νοσοκομείο στα τέσσερα παγκοσμίως δεν διαθέτει τρεχούμενο νερό, ένα στα τρία δεν μπορεί να διασφαλίσει την υγιεινή των χεριών στους χώρους παροχής φροντίδας, ένα στα δέκα δεν έχει υπηρεσίες απολύμανσης και ένα στα τρία δεν διαχωρίζει με ασφάλεια τα απορρίμματα.

Στις 47 λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες του κόσμου η κατάσταση είναι καταστροφική: ένα στα δύο νοσοκομεία δεν έχει πόσιμο νερό, ένα στα τέσσερα υπηρεσίες υγιεινής χεριών στους χώρους παροχής φροντίδας και τρία στα πέντε δεν διαθέτουν βασικές υπηρεσίες απολύμανσης.

Σύμφωνα με τον ΠΟΥ και τη Unicef, το κόστος για τη δημιουργία εγκαταστάσεων παροχής πόσιμου νερού σε όλα τα νοσοκομεία των 47 αυτών χωρών ανέρχεται σε ένα δολάριο ανά κάτοικο. Επιπλέον, κατά μέσο όρο η λειτουργία και η διατήρηση των υπηρεσιών αυτών κοστίζει 0,20 δολάριο ανά κάτοικο το έτος.

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Υψηλή επικράτηση της χρόνιας κόπωσης μετά τη λοίμωξη από τον κορωνοϊό και ανεξάρτητα από τη σοβαρότητα της νόσου COVID-19 δείχνουν τα νέα στοιχεία που φέρνει στο φως πρόσφατη επιστημονική μελέτη

Έρευνα που παρουσιάστηκε στο συνέδριο ESCMID (European Society of Clinical Microbiology and Infectious Diseases) για τη νόσο Covid-19 δείχνει ότι η χρόνια κόπωση εμφανίζεται σε περισσότερους από τους μισούς ασθενείς που αναρρώνουν από COVID-19, ανεξάρτητα από τη σοβαρότητα της λοίμωξής τους.

«Η κόπωση είναι ένα συχνό σύμπτωμα σε όσους παρουσιάζουν συμπτωματική λοίμωξη COVID-19. Παρόλο που τα τρέχοντα στοιχεία για τη λοίμωξη από τον ιό SARS-CoV-2 έχουν χαρακτηριστεί επαρκώς, οι μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες συνέπειες της λοίμωξης παραμένουν ανεξερεύνητές», σχολιάζει ο Δρ. Liam Townsend από το Κολέγιο Trinity του Δουβλίνου που διεξήγαγε την έρευνα.

«Συγκεκριμένα, εγείρονται ανησυχίες σχετικά με το γεγονός ότι ο SARS-CoV-2 έχει προοπτικές να προκαλέσει χρόνια κόπωση, ακόμα και μετά των ανάρρωση των ασθενών. Στη μελέτη μας διερευνήσαμε αν οι ασθενείς που ανέρρωσαν από τη λοίμωξη που προκαλεί ο κορωνοϊός ένιωθαν κόπωση μετά και τη σωματική τους ανάρρωση και αν υπήρχε κάποια σχέση ανάμεσα στην σοβαρή κόπωση και διάφορες άλλες κλινικές παραμέτρους. Εξετάσαμε, επίσης, τις τιμές δεικτών της νόσου μετά το πέρας της  λοίμωξης», προσθέτει ο ειδικός.

Οι συγγραφείς χρησιμοποίησαν μια ευρέως χρησιμοποιούμενη κλίμακα (CFQ-11) για να προσδιορίσουν την κόπωση στους ασθενείς που ανέρρωσαν και εξέτασαν τη σοβαρότητα της αρχικής λοίμωξης των ασθενών (ανάγκη εισαγωγής στο νοσοκομείο και σε ΜΕΘ) αλλά και τις προϋπάρχουσες παθήσεις, μεταξύ των οποίων και η κατάθλιψη. Εξέτασαν, επίσης, διάφορους δείκτες της ανοσολογικής άμυνας (λευκά αιμοσφαίρια, C-αντιδρώσα πρωτεΐνη, ιντερλευκίνη-6 και sCD25).

Η μελέτη περιελάμβανε 128 συμμετέχοντες (μέσης ηλικίας 50 ετών, 54% γυναίκες) που εγγράφηκαν περίπου 10 εβδομάδες μετά την κλινική ανάρρωσή τους από τη λοίμωξη, εκ των οποίων οι μισοί και άνω ανέφεραν εμμένουσα κόπωση (52,3%, 67/128) εκείνη την περίοδο.

Όπως αναδείχθηκε από τα στοιχεία, δεν υπήρξε συσχετισμός ανάμεσα στη σοβαρότητα της COVID-19 (ανάγκη για εισαγωγή στο νοσοκομείο, αναπνευστική υποστήριξη ή εισαγωγή σε ΜΕΘ) και την μετέπειτα κόπωση, αλλά ούτε και μεταξύ των κλασικών εργαστηριακών δεικτών φλεγμονής, εναλλαγής κυττάρων (αριθμός ή αναλογία λευκών αιμοσφαιρίων, γαλακτική αφυδρογονάση, C-αντιδρώσα πρωτεΐνη) ή προ-φλεγμονωδών μορίων (IL-6 ή sCD25) και της κόπωσης μετά τη νόσο.

Γεγονός είναι ότι το γυναικείο φύλο και οι άνθρωποι με προϋπάρχουσα διάγνωση κατάθλιψης/άγχους υπεραντιπροσωπεύονταν σε αυτούς με την κόπωση. Επίσης, αν και οι γυναίκες αντιπροσώπευαν πάνω από τους μισούς ασθενείς στη μελέτη (54%), τα 2/3 αυτών με τη χρόνια κόπωση (67%) ήταν γυναίκες. Και ενώ μόνο ένα από τα 61 άτομα (1,6%) χωρίς κόπωση είχε ιστορικό άγχους ή κατάθλιψης, η αναλογία έφτασε στο 13,4% (9/67) σε αυτούς με τη χρόνια κόπωση.

Οι συγγραφείς καταλήγουν: «Τα ευρήματά μας δείχνουν ένα σημαντικό βάρος μετέπειτα κόπωσης σε άτομα με προηγούμενη λοίμωξη από SARS-CoV-2, μεταγενέστερα από την έντονη φάση της ασθένειας από COVID-19. Η μελέτη υπογραμμίζει τη σημασία της αξιολόγησης αυτών που αναρρώνουν από COVID-19 με συμπτώματα έντονης κόπωσης, ανεξάρτητα από τη σοβαρότητα της αρχικής ασθενείας και ενδεχομένως να μπορεί να εντοπίσει μια αξιόλογη ομάδα ασθενών για περαιτέρω μελέτες και πρώιμες παρεμβάσεις. Υποστηρίζει, επίσης, τη χρήση μη φαρμακευτικών παρεμβάσεων για τη διαχείριση της κόπωσης, οι οποίες θα πρέπει να είναι εξατομικευμένες ανάλογα με τις ανάγκες των ασθενών και ίσως περιλαμβάνουν τροποποιήσεις στον τρόπο ζωής, γνωστική συμπεριφορική θεραπεία και άσκηση, όπου και όσο είναι εφικτή».

(Πηγή: ygeiamou.gr)

Επιστημονική έρευνα αποκαλύπτει ότι ακόμη και μέσα στο lockdown τα μικρά παιδιά προτιμούν να παίζουν με τα παιχνίδια τους, παρά ταξίδια και επισκέψεις σε θεματικά πάρκα.

© Φωτογραφία : Sven Brandsma / Unsplash

Τα μικρά παιδιά προτιμούν τα παιχνίδια τους και στο lockdown έναντι άλλων δραστηριοτήτων όπως οι διακοπές και οι επισκέψεις σε θεματικά πάρκα, σύμφωνα με νέα επιστημονική έρευνα.

Οι επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Ιλινόις στο Σικάγο, που πραγματοποίησαν την έρευνα, διαπίστωσαν ότι τα μικρά παιδιά ηλικίας τριών έως πέντε ετών προτιμούν τα υλικά αγαθά από «εμπειρίες». Και έτσι καθησυχάζουν τους γονείς για τις ενοχές τους για τον περιορισμό των παιδιών τους λόγω καραντίνας.

Όπως επισημαίνουν, καθώς η μνήμη των μικρών παιδιών δεν έχει αναπτυχθεί ακόμα πλήρως, δεν μπορούν να θυμηθούν εμπειρίες όπως ένα ταξίδι στη Ντίσνεϊλαντ ή μια επίσκεψη στον ζωολογικό κήπο, με τον ίδιο τρόπο θα τις θυμόταν ένα μεγαλύτερο παιδί, ανεξαρτήτως αν διασκέδασαν σε αυτές τις «εξορμήσεις».

Στον αντίποδα, τα παιχνίδια και τα υλικά αγαθά μπορούν να παίξουν τον ρόλο συνεχούς υπενθύμισης θετικών αισθημάτων που δημιουργούνται στο παιδί σε σχέση με ένα αντικείμενο.

Αν και σύμφωνα με τη μελέτη, η προτίμηση ενός παιδιού για τα υλικά αγαθά παραμένει μέχρι τα 12, είναι πιο αισθητή μεταξύ της ηλικίας των 3 και των 5 ετών.

Από την αρχή της πανδημίας οι παιδοψυχολόγοι έχουν κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για τις συνέπειες που έχει το lockdown στα μικρά παιδιά, τα οποία αναγκάζονται να παραμένουν στο σπίτι και βλέπουν πλέον τους φίλους τους μόνο από την οθόνη του υπολογιστή.

(Πηγή: sputniknews.gr)

Γράφει ο Πάνος Αλεπλιώτης

Η Διεύθυνση Εργασίας του ΟΗΕ, ILO, απευθύνεται, για μια ακόμη φορά, στα μέλη κράτη για το θέμα εκατοντάδων χιλιάδων ναυτικών, τουλάχιστον 400.000, που είναι εγκλωβισμένοι σε πλοία ακόμη και κοντά σε λιμάνια

Η αναφορά της ILO, περιέχει την ίδια απαίτηση που εκφράστηκε και την άνοιξη και τον περασμένο Ιούλιο, ότι δηλαδή όσοι ναυτικοί έχουν τελειώσει την δουλειά τους σύμφωνα με τα συμβόλαιά τους να επιστρέψουν στα σπίτια τους με ασφαλή τρόπο.

-Οι ναυτικοί μας, οι άνθρωποι κλειδιά,  μεταφέρουν τρόφιμα, φάρμακα και άλλα αναγκαία είδη αλλά η μεγάλη χρονική διάρκεια που βρίσκονται στην θάλασσα και η ανικανότητά να αντικατασταθούν δεν είναι αποδεκτή, δηλώνει ο διευθυντής της ILO Guy Ryder.

Σύμφωνα με τις διεθνείς συμβάσεις οι ναυτικοί δουλεύουν στην θάλασσα κατά μέγιστον 11 μήνες. Μετά δικαιούνται πληρωμένη άδεια. Για τουλάχιστον 400.000 ναυτικούς, ο χρόνος έχει εξαντληθεί προ πολλού ακόμη και μετά την παράταση των συμβολαίων τους.

Οι απαγορεύσεις μετακινήσεων λόγω της πανδημίας έχουν στην ουσία σταματήσει την επιστροφή των ναυτικών ανά τον κόσμο.

Σύμφωνα με στοιχεία της Διεύθυνσης Εργασίας υπάρχουν ναυτικοί που δουλεύουν αδιάκοπα επί 17 μήνες. Ελάχιστες όμως είναι οι χώρες που ασχολούνται με την τύχη τους.

Οι περισσότεροι ναυτικοί που δουλεύουν πέραν των συμφωνηθέντων συμβολαίων προέρχονται από τις Φιλιππίνες, Ινδία, Κίνα, Ουκρανία και Μιαμάρ.

Στην καμπάνια για την επιστροφή των ναυτικών που ξεκίνησε ένα από  τα Σωματεία Ναυτικών το Nautilus International με 20.000 μέλη με έδρα το Λονδίνο υπογραμμίζει πως πέρα από την δίκαιο αίτημα της επιστροφής τους, υπάρχει και το θέμα της ανεργίας και της οικονομικής επιδείνωσης όσων περιμένουν να τους αντικαταστήσουν.

Το σοβαρό αυτό ζήτημα της υπερεργασίας συμφέρει τους πλοιοκτήτες που φυσικά εκμεταλλεύονται την ευκαιρία που δίνει η πανδημία για να κρατήσουν παραπάνω και χωρίς νέες συμβάσεις τους ναυτικούς, για τους οποίους οι χώρες τους δεν ασχολούνται με την τύχη τους. Δεν είναι λίγες άλλωστε οι περιπτώσεις πλοίων στα οποία έχουν ξεσπάσει κρούσματα κορονοιού χωρίς να μπορέσουν να έχουν νοσηλία στην στεριά επειδή καμμία χώρα δεν τους δεχόταν.

Λαμπρή εξαίρεση ήταν η Κούβα που δέχτηκε να παραλάβει την άνοιξη Εγγλέζικο κρουαζιερόπλοιο με άρρωστους τουρίστες, να τους περιθάλψει και να τους στείλει υγιείς πίσω στην Αγγλία, που καμία άλλη χώρα της περιοχής δεν τους δεχόταν.

(Πηγή: atexnos.gr)

Εναλλακτική αντιβίωση; Επιστήμονες στη Ρωσία μελετούν εάν μπορεί να καταστεί αποτελεσματική η εξουδετέρωση των βακτηρίων με φως.

© Φωτογραφία : Ivan Golovkov

Κατά την άποψη του Διεθνούς Οργανισμού Υγείας, μια από τις σημαντικότερες απειλές για την ανθρωπότητα είναι η ανθεκτικότητα των βακτηρίων στα αντιβιοτικά που αυξάνεται συνεχώς λόγω της όλο και πιο διαδεδομένης χρήσης των τελευταίων. Μια έρευνα Ρώσων επιστημόνων, τη φυσική συνιστώσα της οποίας ελέγχουν οι ειδικοί του Εθνικού Πανεπιστημίου Πυρηνικών Ερευνών MIFI (NIYAU MIFI ), προτείνει μια πιθανή λύση στο πρόβλημα. Μια νέα μέθοδος θεραπείας, όπως θεωρούν οι επιστήμονες, θα διευκολύνει την ίαση σοβαρών πληγών, εγκαυμάτων και άλλων πιθανών πηγών λοίμωξης. Το νέο άρθρο του RIA Novosti αφιερώνεται στα τελευταία επιτεύγματα των Ρώσων επιστημόνων.

Μηδενική ανθεκτικότητα

Μια από τις λύσεις αυτού του σημαντικότατου προβλήματος, κατά τη γνώμη των επιστημόνων, μπορεί να γίνει η ανάπτυξη των μεθόδων αντιβακτηριακής φωτοδυναμικής θεραπείας. Όπως προκύπτει από τα αποτελέσματα πολλών ερευνών, οι παθογόνοι μικροοργανισμοί δεν είναι δυνατόν να αποκτήσουν ανθεκτικότητα στη θεραπεία αυτού του τύπου.

Η αποτελεσματικότητα της αντιβακτηριακής φωτοδυναμικής θεραπείας βασίζεται στη χρήση ειδικών ουσιών (φωτοαισθητήρων) που εισάγονται μέσα στο ανθρώπινο οργανισμό και κατά τη θεραπεία δέχονται ακτινοβολία από ειδικό πομπό. Η ενέργεια φωτός μεταδίδεται στα μόρια του οξυγόνου και τα μετατρέπει σε μόρια ενεργούς μορφής που καταπολεμάνε τη λοίμωξη.

Ομάδα επιστημόνων από το Ινστιτούτο Γενικής Φυσικής της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών, το NIYAU MIFI, το Εθνικό Ερευνητικό Κέντρο Επιδημιολογίας και Μικροβιολογίας Γκαμαλέγια, καθώς επίσης και χημικοί από το Εθνικό Επιστημονικό Κέντρο NIOPIK, πρότεινε να χρησιμοποιούνται ως φωτοαισθητήρες οι συνθετικές πολυκατιονικές βακτηριοχλωρίνες. Σε αντίθεση με τα άλλα αντιβιοτικά που καταπολεμούν έναν μοναδικό τύπο βακτηρίων, οι συνθέσεις αυτές κατά τη θεραπεία με τη μέθοδο της αντιβακτηριακής φωτοδυναμικής, έχουν πιο ευρεία χρήση. Οι επιστήμονες πιστεύουν πως η προτεινόμενη μέθοδος θα επιτρέψει να ακυρωθεί η διάγνωση του τύπου της βακτηριακής λοίμωξης, πράγμα που θα εξοικονομήσει χρόνο και πόρους.

Σύμφωνα με τον ορισμού του Διεθνούς Οργανισμού Υγείας, αποτελεσματικό θεωρείται το αντιβακτηριακό φάρμακο που μειώνει τον αριθμό των ενεργών παθογόνων κυττάρων τουλάχιστον κατά χίλιες φορές. Όπως δήλωσαν οι επιστήμονες του NIYAU MIFI, οι βακτηριοχλωρίνες τους είναι πιο αποτελεσματικές τουλάχιστον κατά 10 φορές.

Τι φοβούνται τα βακτήρια;

Η αποτελεσματικότητά τους επιτυγχάνεται, πρώτον, χάρη στη ιδιότητα των βακτηριοχλωρινών να απορροφούν μεγάλες ποσότητες φωτός και να τις μεταδίδουν στο υδρογόνο που βρίσκεται μέσα στον ανθρώπινο οργανισμό. Η γρήγορη εξουδετέρωση των βακτηρίων εξασφαλίζεται ακριβώς με την ενεργό μορφή του υδρογόνου «φορτισμένη» με ενέργεια από τον φωτοαισθητήρα. Δεύτερον, μέσα στο διάλυμα οι βακτηριοχλωρίνες έχουν θετικό ηλεκτρικό φορτίο, πράγμα που, σύμφωνα με τις τελευταίες έρευνες, αυξάνει την αποτελεσματικότητα της επίδρασης των φωτοαισθητήρων σε μεμονωμένα βακτήρια καθώς και σε καλλιέργειες.

Τρίτον, οι βακτηριοχλωρίνες απορροφούν πολύ καλά το φως στο κοντινό υπέρυθρο φάσμα. Όπως εξήγησαν οι επιστήμονες, σε αυτό το τμήμα του φάσματος βρίσκεται το λεγόμενο παράθυρο διαφάνειας του βιολογικού ιστού, δηλαδή το φως που έχει αυτό το μήκος κύματος μπορεί να περνά βαθύτερα μέσα στους ιστούς του οργανισμού. Εκτός αυτού, σε αυτό το φάσμα είναι μειωμένη η απορρόφηση των χρωστικών ουσιών που απεκκρίνονται από μερικά είδη βακτηρίων, πράγμα που σημαίνει πως οι φωτοαισθητήρες θα δέχονται κατά πολύ περισσότερη ακτινοβολία.

«Τα πειράματα έδειξαν μεγάλη αποτελεσματικότητα των βακτηριοχλωρινών κατά βακτηρίων που έχουν ανθεκτικότητα στα αντιβιωτικά, κατά των λιγότερο επιθετικών Gram θετικών βακτηρίων καθώς και κατά των πιο επιθετικών Gram αρνητικών. Το γεγονός αυτό αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες επιτυχίας στις κλινικές μελέτες» σημείωσε η υποψήφια διδάκτωρ του Ινστιτούτου Βιοιατρικής του NIYAU MIFI Αικατερίνη Αχλιούστινα.

Γεννηθήτω φως

Η πιο πολλά υποσχόμενη σφαίρα χρήσης της αντιβακτηριακής φωτοδυναμικής θεραπείας είναι η θεραπεία πληγών βραδείας επούλωσης και εγκαυμάτων, θεωρούν οι επιστήμονες του NIYAU MIFI. Η μέθοδος αυτή είναι σε θέση όχι μόνο να επιταχύνει την επούλωση αλλά και να εξασφαλίσει καλό αισθητικό αποτέλεσμα.

«Στην παρούσα φάση των ερευνών οι συνθέσεις αυτές μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τεχνικούς σκοπούς, π.χ., για ποιοτική απολύμανση των επιφανειών σε κλινικές. Ελπίζουμε πως αργότερα με βάση οι βακτηριοχλωρίνες θα κατασκευαστεί ένα φάρμακο που θα χρησιμοποιείται στην ιατρική και κτηνιατρική» εξήγησε η Αικατερίνη Αχλιούστινα.

Όπως εξηγούν οι επιστήμονες, ένα από τα φυσικά προβλήματα της μεθόδου της φωτοδυναμικής θεραπείας είναι η συσσώρευση του φωτοαισθητήρα, δηλαδή η δημιουργία μικρών κομματιών ουσίας τα οποία μειώνουν σημαντικά την αποτελεσματικότητα της θεραπείας. Οι ειδικοί του NIYAU MIFI πραγματοποιούν έρευνες με σκοπό να καταπολεμηθεί αυτό το φαινόμενο.

Κατά την κατασκευή νέων φωτοαισθητήρων, όπως εξήγησαν οι ειδικοί του NIYAU MIFI, πρέπει οπωσδήποτε να ερευνηθούν στο βάθος η σταθερότητα και οι φωτοδυναμικές ιδιότητες των δημιουργημένων χημικών συνθέσεων, πράγμα που αργότερα θα επιτρέψει να οριστούν σωστά οι δόσεις των ουσιών κατά την κατασκευή του φαρμάκου με βάση τις νέες συνθέσεις. Το σημαντικότερο σε μια αποτελεσματική φωτοδυναμική θεραπεία είναι να οριστούν οι σωστές συγκεντρώσεις ουσιών και η σωστή δόση ακτινοβολίας.

Οι χημικές ουσίες που χρησιμοποιούνται από την ομάδα επιστημόνων, έχουν κατοχυρωθεί με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας. Ο επόμενος στόχος που τίθεται μπροστά στους ερευνητές του NIYAU MIFI είναι οι φασματοσκοπικές έρευνες των σταθερών συνθέσεων των βακτηριοχλωρινών με ελάχιστη συσσώρευση, καθώς και οι προετοιμασίες για δοκιμές σε όργανα και ιστούς πειραματόζωων και ανθρώπων.

(Πηγή: sputniknews.gr)

Ενόσω ο νέος κορωνοϊός, ο SARS-CoV-2, σάρωνε τον πλανήτη μολύνοντας σχεδόν 70 εκατομμύρια ανθρώπους και στοιχίζοντας τη ζωή σε τουλάχιστον 1,5 εκατομμύριο από αυτούς, μεταλλάχθηκε σε επτά μεγάλες ομάδες, ή στελέχη, προκειμένου να προσαρμοστεί στους ανθρώπινους ξενιστές του. Η χαρτογράφηση και η κατανόηση των μεταλλάξεων αυτών είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη στρατηγικών καταπολέμησης της COVID-19, της ασθένειας που προκαλεί. Το πρακτορείο Reuters ανέλυσε περισσότερα από 185.000 δείγματα γονιδιώματος από την Παγκόσμια Πρωτοβουλία για την Ανταλλαγή Όλων των Δεδομένων Ινφλουέντσα (GISAID), τη μεγαλύτερη βάση δεδομένων αλληλουχιών γονιδιώματος του νέου κορωνοϊού, ώστε να μελετήσει τον τρόπο με τον οποίο έχει αλλάξει συν τω χρόνω η παγκόσμια κυριαρχία των σημαντικότερων στελεχών του.

Το πρωτότυπο στέλεχος, που εντοπίστηκε στην Ουχάν της Κίνας τον Δεκέμβριο του 2019, είναι το στέλεχος L. Ο ιός μεταλλάχθηκε κατόπιν, στις αρχές του 2020, στο στέλεχος S. Ακολούθησαν τα στελέχη V και G. Το στέλεχος G μεταλλάχθηκε περαιτέρω στα στελέχη GR, GH και GV. Πολλές άλλες σπάνιες μεταλλάξεις ομαδοποιήθηκαν ως στέλεχος O. Τι σημαίνει όμως «μεταλλάχθηκε»; Μετάλλαξη καλείται η αλλαγή στο γενετικό υλικό ενός οργανισμού. Οταν ένας ιός παράγει εκατομμύρια αντίγραφα του εαυτού του και μετακινείται από ξενιστή σε ξενιστή, δεν είναι κάθε αντίγραφο ταυτόσημο. Αυτές οι μικρές μεταλλάξεις συσσωρεύονται καθώς ο ιός διασπείρεται – και αντιγράφεται ξανά και ξανά.

Τα τοπικά ξεσπάσματα

Στα πρώτα στάδια της πανδημίας, ο ιός μετακινούνταν σχετικά γρήγορα ανά τον κόσμο, πυροδοτώντας τακτικά νέα τοπικά ξεσπάσματα. Την περίοδο εκείνη υπήρχε ένα πολύ πιο ποικιλόμορφο δείγμα στελεχών μεταξύ των δειγμάτων που αναφέρονταν στην GISAID. Καθώς οι χώρες άρχισαν να κλείνουν τα σύνορά τους, εισάγονταν λιγότερα νέα στελέχη, και στις χώρες όπου ήταν παρόντα τα περισσότερο ανθεκτικά στελέχη τύπου G αυτά άρχισαν να κυριαρχούν. Στην Ασία το αρχικό στέλεχος L επέμεινε περισσότερο, καθώς αρκετές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας, έκλεισαν γρήγορα τα σύνορά τους και επέβαλαν δραστικούς περιορισμούς στις μετακινήσεις. Αντιθέτως, η Βόρεια Αμερική και η Ευρώπη δεν περιόρισαν τόσο τις μετακινήσεις, τουλάχιστον όχι στην αρχή, γεγονός που επέτρεψε στα στελέχη G να διασπαρούν – και να μεταλλαχθούν – με ταχύτερο ρυθμό.

Τα στελέχη G είναι πλέον κυρίαρχα ανά τον κόσμο. Μια συγκεκριμένη μετάλλαξη, η D614G, έχει γίνει η πλέον συνηθισμένη παραλλαγή. Η πιο πρόσφατη μετάλλαξη που έχει εμφανιστεί είναι το στέλεχος GV: περιορίζεται προς το παρόν στην Ευρώπη, όπου οι ειδικοί δεν μπορούν ακόμη να πουν μετά βεβαιότητας αν το στέλεχος διασπείρεται λόγω κάποιου μεταδοτικού πλεονεκτήματος ή επειδή μόλυνε πολλούς κοινωνικά δραστήριους νεαρούς ενηλίκους και τουρίστες στη διάρκεια του καλοκαιριού.

Το παρόν και το μέλλον

Προς το παρόν, ο ιός SARS-CoV-2 μεταλλάσσεται αργά, δίνοντας τη δυνατότητα στους επιστήμονες και στους πολιτικούς ιθύνοντες να παρακολουθούν την πρόοδό του. Παρ’ όλα αυτά, υπάρχει διχογνωμία στην επιστημονική κοινότητα όσον αφορά τις επιπτώσεις ορισμένων από τις μεταλλάξεις. Κάποιοι ειδικοί έχουν αναφέρει πως η παραλλαγή D614G έχει καταστήσει τον ιό περισσότερο μεταδοτικό, άλλες μελέτες ωστόσο τους έχουν αντικρούσει. Σε κάθε περίπτωση, οι μεταλλάξεις που έχουν γίνει μέχρι στιγμής δεν έχουν καταλήξει σε στελέχη που θα αποδεικνύονταν κατά πάσα πιθανότητα ανθεκτικά στα εμβόλια τα οποία αναπτύσσονται. Ειδικοί που έχουν όμως παρακολουθήσει τους ιούς της γρίπης και HIV να μεταλλάσσονται στο πέρασμα του χρόνου, ξεφεύγοντας από τα εμβόλια, προειδοποιούν πως οι μελλοντικές μεταλλάξεις του νέου κορωνοϊού παραμένουν άγνωστες. Και ο καλύτερος τρόπος να αποφευχθούν τυχόν μεταλλάξεις που θα τον καταστήσουν ανθεκτικό σε ένα εμβόλιο παραμένει ο περιορισμός της διασποράς του και η μείωση των ευκαιριών που έχει να μεταλλαχθεί. Που σημαίνει μέτρα προστασίας και κοινωνικής απομάκρυνσης.

(Πηγή: in.gr)

Η ποσότητα πλαστικού από μόνη της είναι μεγαλύτερη σε μάζα από ό,τι όλα τα χερσαία ζώα και τα θαλάσσια πλάσματα μαζί.

ASSOCIATED PRESS

Το τεράστιο ανθρώπινο αποτύπωμα που άφησε τη σφραγίδα του σε όλο τον κόσμο το 2020 είναι μεγαλύτερο από τον αντίκτυπο όλων των άλλων ζωντανών πραγμάτων στον πλανήτη, σύμφωνα με νέα έρευνα.

Η ποσότητα πλαστικού από μόνη της είναι μεγαλύτερη σε μάζα από ό,τι όλα τα χερσαία ζώα και τα θαλάσσια πλάσματα μαζί, εκτιμά η μελέτη.

Ενώ τα ανθρώπινα όντα μπορεί να πιστεύουν στο «τεράστιο μέγεθος του πλανήτη και στο φαινομενικά άπειρο του φυσικού κόσμου», οι ερευνητές λένε ότι ήθελαν να παράσχουν μια αντικειμενική και αυστηρή μέτρηση της πραγματικότητας της ισορροπίας μεταξύ ανθρώπου και φύσης.

Η έρευνά τους δείχνει ότι η ανθρώπινη δραστηριότητα, συμπεριλαμβανομένης της παραγωγής σκυροδέματος, μετάλλου, πλαστικού, τούβλων και ασφάλτου, έχει φέρει τον κόσμο σε ένα σημείο μετάβασης όπου οι ανθρώπινες κατασκευές – κυρίως λόγω της αυξημένης κατανάλωσης και της αστικής ανάπτυξης – υπερβαίνει τη συνολική βιομάζα που ζει στη Γη.

Κατά μέσο όρο, κάθε άτομο στον κόσμο είναι υπεύθυνο για τη δημιουργία ύλης ίσης περισσότερης από το σωματικό βάρος του κάθε εβδομάδα, αναφέρει η έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Nature.

Η έρευνα διαπίστωσε ότι η σφραγίδα της ανθρωπότητας αυξάνεται ραγδαία σε μέγεθος από τις αρχές του 20ού αιώνα και διπλασιάζεται κάθε 20 χρόνια

Οι επιστήμονες εξέτασαν τις αλλαγές στην παγκόσμια βιομάζα και την ανθρώπινη μάζα από το 1900 έως σήμερα. Διαπίστωσαν ότι στις αρχές του 20ού αιώνα, η μάζα των ανθρωπογενών αντικειμένων ήταν ίση με περίπου το 3% της συνολικής βιομάζας στον κόσμο. Ομως το 2020, η φτιαγμένη από τον άνθρωπο μάζα έχει φτάσει περίπου 1,1 τρις. τόνους, ξεπερνώντας τη συνολική παγκόσμια βιομάζα.

«Οι μεταβολές στη συνολική ανθρωπογενή μάζα συνδέονται με παγκόσμια γεγονότα όπως οι παγκόσμιοι πόλεμοι και οι μεγάλες οικονομικές κρίσεις», αναφέρει η μελέτη.

«Το πρόσωπο της Γης τον 21ο αιώνα επηρεάζεται άνευ προηγουμένου από τις δραστηριότητες της ανθρωπότητας και την παραγωγή και συσσώρευση ανθρωπογενών αντικειμένων», λένε οι ερευνητές.

Από το 1900 η συνολική βιομάζα έχει μειωθεί ελαφρώς, ενώ η ανθρωπογενής μάζα έχει αυξηθεί γρήγορα σε ρυθμό παραγωγής άνω των 30 γιγατόνων (30.000.000.000 τόνοι) ετησίως. Εάν η ανθρώπινη παραγωγή συνεχίσει με αυτόν τον ρυθμό, το βάρος των επιπτώσεών μας θα ξεπεράσει τα 3 τρις. τόνους έως το 2040.

(Πηγή: huffingtonpost.gr με πληροφορίες από Guardian )

Οι γιατροί και νοσηλευτές έχουν τουλάχιστον επτά φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να αρρωστήσουν σοβαρά από κορονοϊό σε σχέση με όσους κάνουν άλλες δουλειές όχι «πρώτης γραμμής» εν μέσω πανδημίας, σύμφωνα με μια νέα βρετανική επιστημονική μελέτη, με επικεφαλής μια Ελληνίδα της διασποράς. Όσοι εργάζονται στους τομείς μεταφορών και κοινωνικών υπηρεσιών, έχουν σχεδόν διπλάσιο κίνδυνο για σοβαρή Covid-19.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τη δρα Ευαγγελία Πέτρου του Πανεπιστημίου της Γλασκώβης στη Σκωτία, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό για θέματα επαγγελματικής και περιβαλλοντικής ιατρικής “Occupational and Environmental Medicine”, ανέλυσαν στοιχεία μεταξύ Μαρτίου-Ιουλίου 2020 για περίπου 120.000 εργαζόμενους 49 έως 64 ετών, το 9% εκ των οποίων ήσαν υγειονομικοί. Από το σύνολο, οι 271 αρρώστησαν σοβαρά λόγω κορονοϊού.

Διαπιστώθηκε ότι αναλογικά τον μεγαλύτερο κίνδυνο σοβαρής νόσου Covid-19 (επτά έως εννιά φορές) είχαν γιατροί, νοσηλευτές και λοιπό υποστηρικτικό προσωπικό. Αυξημένος κατά δυόμισι φορές ήταν ο κίνδυνος για τους εργαζόμενους στις κοινωνικές υπηρεσίες και κατά δύο φορές στις μεταφορές.

Μια δεύτερη μεγάλη διεθνής μελέτη, με επικεφαλής τη δρα Κέιτ Γουέμπ του νοτιοαφρικανικού Πανεπιστημίου του Κέιπ Τάουν, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό “Nature Communications”, ανέλυσε στοιχεία για περισσότερες από 3,1 εκατομμύρια περιστατικά Covid-19 σε 47 χώρες και κατέληξε στη διαπίστωση ότι οι άνδρες ασθενείς έχουν σχεδόν τριπλάσιο κίνδυνο -σε σχέση με τις γυναίκες- να αρρωστήσουν σοβαρά από τον κορονοϊό και να εισαχθούν σε μονάδα εντατικής θεραπείας.

Επίσης, οι άνδρες έχουν σχεδόν 39% μεγαλύτερο κίνδυνο θανάτου από τη νόσο. Αντίθετα, δεν φαίνεται να υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών, όσον αφορά την πιθανότητα μόλυνσης από τον κορονοϊό.

Η μελέτη εκτιμά ότι οι διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλα αναφορικά με τη σοβαρότητα της νόσου οφείλονται εν μέρει σε διαφορές στην ανοσιακή απόκριση του οργανισμού τους στον κορονοϊό, ενώ μπορεί να παίζουν ρόλο και άλλοι βιολογικοί παράγοντες, που συμβάλλουν ώστε οι γυναίκες να θέτουν πιο εύκολα υπό έλεγχο τον ιό, γι’ αυτό το θέμα χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.

«Γνωρίζουμε ότι γενικότερα οι άνδρες έχουν χειρότερες ανοσιακές αντιδράσεις σε πολλές διαφορετικές λοιμώξεις», επεσήμανε η Γουέμπ.

(Πηγή: enikos.gr)

Ο Αντώνης Μαρκάκος γυμναστής το Σεπτέμβριο του 2015 διαγνώστηκα με σκλήρυνση κατά πλάκας. Αν και οι γιατροί του συνέστησα μια πιο ήπια ζωή καθώς δεν ήξερα αν η γυμναστική μπορούσε να πυροδοτήσει την πάθηση.

Ο ίδιος σκέφτηκε λίγο διαφορετικά και δεν άλλαξε την καθημερινότητά του συνεχίζοντας να γυμνάζεται καθώς οι τελευταίες έρευνες δείχνουν ότι η γυμναστική δεν επιβαρύνει την νόσο.

«Η επαφή με τη φύση και η γυμναστική με βοήθησε πολύ» αναφέρει ο κ. Μαρκάκος ο οποίος έχει ανέβει στον Όλυμπο στα 2.918 μέτρα αλλά και στην κορυφή του Ταύγετου στα 2.407 μέτρα.

O ίδιος θέλησε να περάσει ένα θετικό μήνυμα σε όσους νοσούν τονίζοντας ότι δεν πρέπει να το βάζουν κάτω και να συνεχίζουν τη ζωή τους.

(Πηγή: in.gr)

Δύο μέλη του προσωπικού του ζωολογικού κήπου βρέθηκαν επίσης θετικά στον κοροναϊό, ανακοίνωσαν οι αρχές, οι οποίες ερευνούν πώς μολύνθηκαν τα λιοντάρια.

Πρόκειται για τη μόλις δεύτερη γνωστή περίπτωση μόλυνσης μεγάλων αιλουροειδών από τον κοροναϊό.

Τρεις λέαινες με τα ονόματα Ζάλα, Νίμα και Ραν Ραν και ένα αρσενικό λιοντάρι, ο Κιούμπε, διαγνώστηκαν θετικά αφού οι φύλακες παρατήρησαν πως τα ζώα παρουσίαζαν ελαφρά συμπτώματα κοροναϊού.

Δύο μέλη του προσωπικού του ζωολογικού κήπου βρέθηκαν επίσης θετικά στον κοροναϊό, ανακοίνωσαν οι αρχές, οι οποίες ερευνούν πώς μολύνθηκαν τα λιοντάρια.

Οι φύλακες έκαναν τεστ PCR στα λιοντάρια με τον ίδιο τρόπο που γίνονται τα τεστ αυτά στους ανθρώπους, καθώς τα ζώα είναι συνηθισμένα στην επαφή με το προσωπικού του ζωολογικού κήπου.

Η Κτηνιατρική Υπηρεσία της Βαρκελώνης ήρθε σε επαφή με κτηνιάτρους στον Ζωολογικό Κήπο του Μπρονξ στη Νέα Υόρκη, όπου τέσσερις τίγρεις και τρία λιοντάρια είχαν βρεθεί θετικά στην Covid-19 τον Απρίλιο. Είναι ο μοναδικός άλλος ζωολογικός κήπος όπου μεγάλα αιλουροειδή είναι γνωστό πως μολύνθηκαν από τον κοροναϊό. Όλα ανάρρωσαν.

Το τετράχρονο αρσενικό λιοντάρι και οι λέαινες, που είναι όλες 16 ετών, δεν είχαν επαφή με άλλα ζώα στον ζωολογικό κήπο, ο οποίος παραμένει ανοικτός για τους επισκέπτες.

(Πηγή: in.gr)

Η Κίνα και το Νεπάλ έδωσαν τέλος σε μια διαφωνία δεκαετιών

Οι κυβερνήσεις της Κίνας και του Νεπάλ ανακοίνωσαν την Τρίτη το νέο επίσημο ύψος του Έβερεστ, βάζοντας τέλος σε μια γεωλογική διαφωνία δεκαετιών.

Η υψηλότερη βουνοκορφή του κόσμου έχει πλέον ύψος 8.848,86 μέτρα, 86 πόντους πάνω από την προηγούμενη μέτρηση του Νεπάλ και περίπου τέσσερα μέτρα ψηλότερα σε σχέση με τις μετρήσεις της Κίνας.

Με το χιόνι ή χωρίς

Η οροσειρά των Ιμαλαΐων άρχισε να σχηματίζεται πριν από περίπου 60 εκατομμύρια χρόνια, όταν η τεκτονική πλάκα της Ινδίας συγκρούστηκε με την Ευρασία και προκάλεσε ανύψωση του γήινου φλοιού.

Η διαδικασία συνεχίζεται μέχρι σήμερα και το Έβερεστ ψηλώνει κατά περίπου μισό μέτρο ανά αιώνα.

Ωστόσο η αύξηση του ύψους που συμφωνήθηκε ανάμεσα σε Κίνα και Νεπάλ δεν οφείλεται σε γεωλογικές διαδικασίες αλλά σε αλλαγή του τρόπου μέτρησης.

Μέχρι σήμερα, το Νεπάλ συνυπολόγιζε το ύψος του χιονιού στην απόκρημνη κορυφή, στην οποία χωράνε να σταθούν μόλις έξι ορειβάτες. Η Κίνα, αντίθετα, υπολόγιζε το ύψος μέχρι την κορυφή των βράχων.

Χιονοστιβάδα που σάρωσε τον ορειβατικό καταυλισμό στους πρόποδες του Έβερεστ σκότωσε 19 ορειβάτες το 2015 (Reuters)

Στη διάρκεια επίσημης τελετής, ο υπουργός Εξωτερικών της Κίνας Ουάνγκ Γι και ο Νεπαλέζος ομόλογός του Πραντίπ Γκιαουάλι πάτησαν ταυτόχρονα δύο κουμπιά και το νέο ύψος άρχισε να αναβοσβήνει σε μια οθόνη.

Το νέο ύψος του Έβερεστ, το οποίο βρίσκεται στα σύνορα των δύο χωρών, συμφωνήθηκε έπειτα από ξεχωριστές αποστολές του Νεπάλ και της Κίνας στη χιονισμένη βουνοκορφή το 2019 και το 2020 αντίστοιχα.

Σύμφωνα με το Associated Press, ορισμένοι γεωλόγοι ανησυχούσαν ότι το Έβερεστ ίσως είχε κοντύνει έπειτα από τον σεισμό των 7,8 βαθμών που χτύπησε την περιοχή το 2015 και σκότωσε 9.000 ανθρώπους, μεταξύ των οποίων και 19 ορειβάτες που καταπλακώθηκαν από χιονοστιβάδα στους πρόποδες του βουνού. Οι ανησυχίες τελικά δεν επιβεβαιώθηκαν.

Το ύψος του Έβερεστ μετρήθηκε για πρώτη φορά από βρετανική ομάδα το 1856, η οποία έδωσε το νούμερο των 8.842 μέτρων.

Μια πιο ευρέως αποδεκτή τιμή ήταν τα 8.848 μέτρα που υπολόγισε η Ινδία το 1954.

Το 1999, αποστολή του National Geographic μέτρησε με GPS το ύψος του βουνού στα 8.850 μέτρα, ενώ το 2005 κινεζική ομάδα ανέφερε πως το ύψος ήταν 8.844,43 μέτρα.

Πώς μετριέται ένα βουνό

Πώς όμως είναι δυνατό να μετρηθεί με τόση ακρίβεια το ύψος ενός πελώριου βουνού;

Το ύψος μετράται πάντα από το μέσο επίπεδο της θάλασσας κοντά στο βουνό. Το Νεπάλ χρησιμοποίησε ως επίπεδο αναφοράς τον Κόλπο της Βεγγάλης, ενώ η Κίνα προτίμησε την Κίτρινη Θάλασσα, όπως ανέφερε η κρατική κινεζική εφημερίδα China Daily.

Μετά τον καθορισμό ενός επιπέδου αναφοράς, επόμενο βήμα είναι η δημιουργία σταθμών μέτρησης που έχουν οπτική επαφή με την κορυφή. Τελικό στάδιο είναι η αποστολή τοπογράφων που εγκαθιστούν έναν τοπογραφικό φάρο στο ψηλότερο σημείο.

Οι περιμετρικοί σταθμοί μπορούν τότε να μετρήσουν την απόστασή τους από τον φάρο και από εκεί να υπολογίσουν το ύψος με τη μέθοδο της τριγωνομετρίας.

«Όταν ο φάρος τοποθετήθηκε στην κορυφή, τοπογράφοι σε σταθμούς γύρω από την βουνοκορυφή μέτρησαν την απόσταση ανάμεσα στον φάρο και έξι άλλα σημεία, κάτι που σημαίνει ότι τουλάχιστον έξι τρίγωνα μπορούν να μετρηθούν προκειμένου να υπολογιστεί στο ύψος» εξήγησε στην China Dailyο ο Ζιαν Τάο, μέλος της αποστολής.

Η ομάδα του Νεπάλ χρησιμοποίησε επίσης μετρήσεις GPS, ενώ η Κίνα προτίμησε το εγχώριο σύστημα πλοήγησης Baidu.

«Είναι ένα ορόσημο για την ορειβασία που βάζει τέλος στη διαμάχη για το ύψος. Στο εξής θα έχουμε ένα νούμερο» σχολίασε ο Σάντα Μπιρ Λάμα, πρόεδρος της Ορειβατικής Ένωσης του Νεπάλ.

(Πηγή: in.gr)

Η Παγκόσμια Ημέρα των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 10 Δεκεμβρίου

Η Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου  υιοθέτησε την ημέρα με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών το 1948.

Ο φετινός εορτασμός έχει να κάνει με την κρίση της πανδημίας του COVID-19 σε συνδυασμό με την εμβάθυνση της φτώχειας και τις αυξανόμενες ανισότητες και διακρίσεις, υπογραμμίζοντας την προτεραιότητα της διασφάλισης και της προστασίας των ανθρώπινων δικαιωμάτων ως ύψιστης σημασίας στην προσπάθεια της ανάκαμψης και της οικοδόμησης ενός καλύτερου κόσμου.

Οι πρώτες διακηρύξεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Η έννοια «ανθρώπινα δικαιώματα» καθιερώθηκε μέσα από εθνικές και διεθνείς διακηρύξεις. Την αρχή έκανε η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (Bill of Rights) του 1689, όταν το αγγλικό κοινοβούλιο έβαλε τέλος στην ελέω θεού βασιλεία και καθιέρωσε την ελεύθερη εκλογή των μελών του. Έτσι, διακηρύχθηκε η ανωτερότητα του νόμου έναντι του βασιλιά και περιορίσθηκαν τα βασιλικά προνόμια.

Στη συνέχεια, ακολούθησαν η Διακήρυξη της Αμερικανικής Ανεξαρτησίας της 4ης Ιουλίου 1776 και οι Διακηρύξεις των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη της Γαλλικής Επανάστασης (1789 και 1793). Επίσης, τα πρώτα Συντάγματα των επαναστατημένων Ελλήνων προστάτευαν τα βασικά ανθρώπινα δικαιώματα. Μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση ο Λένιν συνέταξε την Διακήρυξη των Δικαιωμάτων των Εργαζομένων και του Εκμεταλλευόμενου Λαού, που δημοσιεύτηκε στις 16 Ιανουαρίου 1918. Σε αυτήν δεν γινόταν αναφορά στα ατομικά και θεμελιώδη δικαιώματα του ανθρώπου, που υποχωρούν υπέρ του κοινωνικού συνόλου και των συλλογικών δικαιωμάτων.

Η διεθνοποίηση της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Η διεθνοποίηση της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων ήταν αποτέλεσμα των συνεπειών του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και της αποφασιστικότητας της διεθνούς κοινότητας να μην ξανασυμβούν ποτέ στο μέλλον οι αγριότητες και η κτηνωδία που προκάλεσε ο φονικός αυτός πόλεμος με τα 60 εκατομμύρια νεκρούς. Αφετηρία για την πορεία αυτή αποτέλεσε ο Χάρτης του Ατλαντικού, που υπέγραψαν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Φραγκλίνος Ρούσβελτ και ο Άγγλος πρωθυπουργός Γουίνστον Τσόρτσιλ στις 14 Αυγούστου 1941. Στο κείμενο αυτό, που αποτελούσε επίσης διατύπωση των σκοπών του πολέμου και των θεμελίων της μεταπολεμικής ειρήνης, διακηρυσσόταν ότι, «μετά την οριστική καταστροφή τής ναζιστικής τυραννίας, ελπίζουν να δουν να εγκαθιδρύεται μια ειρήνη που θα επιτρέψει σε όλα τα έθνη να διαβιούν με ασφάλεια στο εσωτερικό των συνόρων τους και θα εξασφαλίσει σε όλους τους ανθρώπους των χωρών τη δυνατότητα ύπαρξης μακριά από τον φόβο και την ανάγκη».

Λίγους μήνες αργότερα, την 1η Ιανουαρίου 1942, με τη Διακήρυξη των Ηνωμένων Εθνών της Ουάσινγκτον, οι αντιπρόσωποι 26 χωρών που ήταν σε εμπόλεμη κατάσταση με τις δυνάμεις τού Άξονα εξέφρασαν την πεποίθησή τους ότι «μια ολοκληρωτική νίκη επί των εχθρών είναι ουσιώδης για την προάσπιση της ζωής, της ελευθερίας, καθώς και τη διατήρηση των ανθρώπινων δικαιωμάτων και της δικαιοσύνης στις χώρες τους».

Οι αντιλήψεις που είχαν αρχίσει να διαμορφώνονται για τη διεθνή προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου επαναβεβαιώθηκαν με τη Διακήρυξη τής Τεχεράνης της 2ας Δεκεμβρίου 1943, στην οποία αναφερόταν ότι ο πόλεμος στοχεύει στην «κατάργηση της τυραννίας και της δουλείας, της καταπίεσης και της μισαλλοδοξίας και διαγραφόταν η ελπίδα ότι στο μέλλον «όλοι οι λαοί τής γης θα μπορούν να ζουν ελεύθεροι, μακριά από την τυραννία, σύμφωνα με τις ιδιαίτερες επιθυμίες τους και τη συνείδησή τους».

Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η Διακήρυξη που εγκρίθηκε τον Μάιο του 1944 από τη Διεθνή Διάσκεψη Εργασίας στη σύνοδο της Φιλαδέλφειας. Με τη Διακήρυξη αυτή 41 κράτη διαβεβαίωσαν ότι «δεν μπορεί να υπάρξει διαρκής ειρήνη παρά μόνο αν είναι θεμελιωμένη στην κοινωνική δικαιοσύνη» και διακήρυξαν ότι «όλοι οι άνθρωποι χωρίς διάκριση φυλής, πίστης, φύλου έχουν το δικαίωμα να συνεχίσουν την υλική τους πρόοδο και την πνευματική τους ανάπτυξη μέσα στην ελευθερία, την αξιοπρέπεια, την οικονομική εξασφάλιση και στις ίσες ευκαιρίες».

Η Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου

Η Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου είναι έργο της Επιτροπής Δικαιωμάτων τού Ανθρώπου που συστάθηκε το 1947 από το Οικονομικό και Κοινωνικό Συμβούλιο του ΟΗΕ. Επικεφαλής της Επιτροπής ήταν η Έλινορ Ρούσβελτ, χήρα του προέδρου των ΗΠΑ Φραγκλίνου Ρούζβελτ, την οποία είχε διορίσει ο διάδοχός του Χάρι Τρούμαν. Το τελικό κείμενο της διακήρυξης ολοκληρώθηκε σε λιγότερο από δύο χρόνια.

Στις 10 Δεκεμβρίου 1948 η Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, που αποτελείται από το Προοίμιο και 30 άρθρα, υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, που συνήλθε στο Παρίσι με ψήφους 48 υπέρ, 0 κατά και 8 αποχές (όλο το σοβιετικό μπλοκ κρατών, η Νότια Αφρική και η Σαουδική Αραβία). Είναι σημαντικό ότι καμία από τις χώρες που αντιπροσωπεύονταν στην Γενική Συνέλευση δεν ψήφισε ενάντια στη Διακήρυξη και ότι ακόμη και αυτές που απείχαν από την τελική ψηφοφορία, είχαν συμμετάσχει και συνεργαστεί στις ενδιάμεσες διαδικασίες σύνταξης. Σε μια εποχή όπου κόσμος είχε χωριστεί στο Δυτικό και Ανατολικό μπλοκ, το να βρεθεί ένας κοινός τόπος επί της ουσίας του κειμένου αποδεικνύει ότι ήταν ένα τεράστιο επίτευγμα.

Το σύνολο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που περιέχονται στην Οικουμενική Διακήρυξη αποτελεί το μέτρο με το οποίο κρίνεται η γενική έννοια των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και η εφαρμογή τους σε χώρες και μεμονωμένες περιπτώσεις. Πολλές χώρες έχουν ενσωματώσει άρθρα της Διακήρυξης στα Συντάγματά τους και στη νομοθεσία τους. Η Οικουμενική Διακήρυξη δεν έχει νομική ισχύ, ούτε τη μορφή διεθνούς σύμβασης που επικυρώνεται από τα κράτη. Είναι μια εξαγγελία αρχών. Η συμμετοχή ενός κράτους στον ΟΗΕ συχνά θεωρείται ως σιωπηρή αποδοχή των αρχών της Διακήρυξης.

Η Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (κείμενο)

Προοίμιο

Επειδή η αναγνώριση της αξιοπρέπειας, που είναι σύμφυτη σε όλα τα μέλη της ανθρώπινης οικογένειας, καθώς και των ίσων και αναπαλλοτρίωτων δικαιωμάτων τους αποτελεί το θεμέλιο της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και της ειρήνης στον κόσμο.

Επειδή η παραγνώριση και η περιφρόνηση των δικαιωμάτων του ανθρώπου οδήγησαν σε πράξεις βαρβαρότητας, που εξεγείρουν την ανθρώπινη συνείδηση, και η προοπτική ενός κόσμου όπου οι άνθρωποι θα είναι ελεύθεροι να μιλούν και
να πιστεύουν, λυτρωμένοι από τον τρόμο και την αθλιότητα, έχει διακηρυχθεί ως η πιο υψηλή επιδίωξη του ανθρώπου.

Επειδή έχει ουσιαστική σημασία να προστατεύονται τα ανθρώπινα δικαιώματα από ένα καθεστώς δικαίου, ώστε ο άνθρωπος να μην αναγκάζεται να προσφεύγει, ως έσχατο καταφύγιο, στην εξέγερση κατά της τυραννίας και της
καταπίεσης.

Επειδή έχει ουσιαστική σημασία να ενθαρρύνεται η ανάπτυξη φιλικών σχέσεων ανάμεσα στα έθνη.

Επειδή, με τον καταστατικό Χάρτη, οι λαοί των Ηνωμένων Εθνών διακήρυξαν και πάλι την πίστη τους στα θεμελιακά δικαιώματα του ανθρώπου, στην αξιοπρέπεια και την αξία της ανθρώπινης προσωπικότητας, στην ισότητα δικαιωμάτων ανδρών και γυναικών, και διακήρυξαν πως είναι αποφασισμένοι να συντελέσουν στην κοινωνική πρόοδο και να δημιουργήσουν καλύτερες συνθήκες ζωής στα
πλαίσια μιας ευρύτερης ελευθερίας.

Επειδή τα κράτη μέλη ανέλαβαν την υποχρέωση να εξασφαλίσουν, σε συνεργασία με τον Οργανισμό των Ηνωμένων Εθνών, τον αποτελεσματικό σεβασμό των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιακών ελευθεριών σε όλο τον κόσμο.

Επειδή η ταυτότητα αντιλήψεων ως προς τα δικαιώματα και τις ελευθερίες αυτές έχει εξαιρετική σημασία για να εκπληρωθεί πέρα ως πέρα αυτή η υποχρέωση,

Η Γενική Συνέλευση

Διακηρύσσει ότι η παρούσα Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου αποτελεί το κοινό ιδανικό στο οποίο πρέπει να κατατείνουν όλοι οι λαοί και όλα τα έθνη, έτσι ώστε κάθε άτομο και κάθε όργανο της κοινωνίας, με τη
Διακήρυξη αυτή διαρκώς στη σκέψη, να καταβάλλει, με τη διδασκαλία και την παιδεία, κάθε προσπάθεια για να αναπτυχθεί ο σεβασμός των δικαιωμάτων και των ελευθεριών αυτών, και να εξασφαλιστεί προοδευτικά, με εσωτερικά και διεθνή μέσα, η παγκόσμια και αποτελεσματική εφαρμογή τους, τόσο ανάμεσα στους λαούς των ίδιων των κρατών μελών όσο και ανάμεσα στους πληθυσμούς χωρών
που βρίσκονται στη δικαιοδοσία τους.

Άρθρο 1 – Ελευθερία και Ισότητα στα Δικαιώματα

Όλοι οι άνθρωποι γεννιούνται ελεύθεροι και ίσοι στην αξιοπρέπεια και τα δικαιώματα. Είναι προικισμένοι με λογική και συνείδηση, και οφείλουν να συμπεριφέρονται μεταξύ τους με πνεύμα αδελφοσύνης.

Άρθρο 2 – Το δικαίωμα για δίκαιη και ίση μεταχείριση

Κάθε άνθρωπος δικαιούται να επικαλείται όλα τα δικαιώματα και όλες τις ελευθερίες που προκηρύσσει η παρούσα Διακήρυξη, χωρίς καμία απολύτως διάκριση, ειδικότερα ως προς τη φυλή, το χρώμα, το φύλο, τη γλώσσα, τις
θρησκείες, τις πολιτικές ή οποιεσδήποτε άλλες πεποιθήσεις, την εθνική ή κοινωνική καταγωγή, την περιουσία, τη γέννηση ή οποιαδήποτε άλλη κατάσταση.
Δεν θα μπορεί ακόμα να γίνεται καμία διάκριση εξαιτίας του πολιτικού, νομικού ή διεθνούς καθεστώτος της χώρας από την οποία προέρχεται κανείς, είτε πρόκειται
για χώρα ή εδαφική περιοχή ανεξάρτητη, υπό κηδεμονία ή υπεξουσία, ή που βρίσκεται υπό οποιονδήποτε άλλον περιορισμό κυριαρχίας.

Άρθρο 3 – Το δικαίωμα στην ζωή

Κάθε άτομο έχει δικαίωμα στη ζωή, την ελευθερία και την προσωπική του ασφάλεια.

Άρθρο 4 – Απαγόρευση της δουλείας

Κανείς δεν επιτρέπεται να ζει υπό καθεστώς δουλείας, ολικής ή μερικής. Η δουλεία και το δουλεμπόριο υπό οποιαδήποτε μορφή απαγορεύονται.

Άρθρο 5 – Η απαγόρευση των βασανιστηρίων

Κανείς δεν επιτρέπεται να υποβάλλεται σε βασανιστήρια ούτε σε ποινή ή μεταχείριση σκληρή, απάνθρωπη ή ταπεινωτική.

Άρθρο 6 – Το δικαίωμα στην αναγνώριση της νομικής προσωπικότητας

Καθένας, όπου και αν βρίσκεται, έχει δικαίωμα στην αναγνώριση της νομικής του
προσωπικότητας.

Άρθρο 7 – Το δικαίωμα της ισότητας απέναντι στο νόμο

Όλοι είναι ίσοι απέναντι στον νόμο και έχουν δικαίωμα σε ίση προστασία του
νόμου, χωρίς καμία απολύτως διάκριση. Όλοι έχουν δικαίωμα σε ίση προστασία από κάθε διάκριση που θα παραβίαζε την παρούσα Διακήρυξη και από κάθε πρόκληση για μια τέτοια δυσμενή διάκριση.

Άρθρο 8 – Το δικαίωμα της νομικής προστασίας

Καθένας έχει δικαίωμα να ασκεί αποτελεσματικά ένδικα μέσα στα αρμόδια εθνικά δικαστήρια κατά των πράξεων που παραβιάζουν τα θεμελιακά δικαιώματα τα οποία του αναγνωρίζουν το Σύνταγμα και ο νόμος.

Άρθρο 9 – Το δικαίωμα στην προσωπική ασφάλεια

Κανείς δεν μπορεί να συλλαμβάνεται, να κρατείται ή να εξορίζεται αυθαίρετα.

Άρθρο 10 – Το δικαίωμα για δίκαιη δίκη

Καθένας έχει δικαίωμα, με πλήρη ισότητα, να εκδικάζεται η υπόθεσή του δίκαια και δημόσια, από δικαστήριο ανεξάρτητο και αμερόληπτο, που θα αποφασίσει είτε για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του είτε, σε περίπτωση ποινικής διαδικασίας, για το βάσιμο της κατηγορίας που στρέφεται εναντίον του.

Άρθρο 11 – Η εξασφάλιση αμερόληπτης δικαστικής κρίσης

1. Κάθε κατηγορούμενος για ποινικό αδίκημα πρέπει να θεωρείται αθώος, ωσότου διαπιστωθεί η ενοχή του σύμφωνα με τον νόμο, σε ποινική δίκη, κατά την οποία θα του έχουν εξασφαλιστεί όλες οι απαραίτητες για την υπεράσπισή του εγγυήσεις.
   2. Κανείς δεν θα καταδικάζεται για πράξεις ή παραλείψεις που, κατά τον χρόνο που τελέστηκαν, δεν συνιστούσαν αξιόποινο αδίκημα κατά το εσωτερικό ή το διεθνές δίκαιο. Επίσης, δεν επιβάλλεται ποινή βαρύτερη από εκείνη που ίσχυε κατά τον χρόνο που τελέστηκε η αξιόποινη πράξη.

Άρθρο 12 – Το απαραβίαστο της ιδιωτικής ζωής

Κανείς δεν επιτρέπεται να υποστεί αυθαίρετες επεμβάσεις στην ιδιωτική του ζωή, την οικογένεια, την κατοικία ή την αλληλογραφία του, ούτε προσβολές της τιμής και της υπόληψης του. Καθένας έχει το δικαίωμα να τον προστατεύουν οι νόμοι από επεμβάσεις και προσβολές αυτού του είδους.

Άρθρο 13 – Το δικαίωμα της ελεύθερης διακίνησης και εγκατάστασης

1. Καθένας έχει το δικαίωμα να κυκλοφορεί ελεύθερα και να εκλέγει τον τόπο της διαμονής του στο εσωτερικό ενός κράτους.
   2. Καθένας έχει το δικαίωμα να εγκαταλείπει οποιαδήποτε χώρα, ακόμα και τη δική του, και να επιστρέφει σε αυτήν.

Άρθρο 14 – Το δικαίωμα του πολιτικού ασύλου

1. Κάθε άτομο που καταδιώκεται έχει το δικαίωμα να ζητά άσυλο και του παρέχεται άσυλο σε άλλες χώρες.
   2. Το δικαίωμα αυτό δεν μπορεί κανείς να το επικαλεστεί, σε περίπτωση δίωξης για πραγματικό αδίκημα του κοινού ποινικού δικαίου ή για ενέργειες αντίθετες προς τους σκοπούς και τις αρχές του ΟΗΕ.

Άρθρο 15 – Το δικαίωμα της ιθαγένειας

1. Καθένας έχει το δικαίωμα μιας ιθαγένειας.
   2. Κανείς δεν μπορεί να στερηθεί αυθαίρετα την ιθαγένειά του ούτε το δικαίωμα να αλλάξει ιθαγένεια.

Άρθρο 16 – Το δικαίωμα του γάμου

1. Από τη στιγμή που θα φθάσουν σε ηλικία γάμου, ο άνδρας και η γυναίκα, χωρίς κανένα περιορισμό εξαιτίας της φυλής, της εθνικότητας ή της θρησκείας, έχουν το δικαίωμα να παντρεύονται και να ιδρύουν οικογένεια. Και οι δύο έχουν ίσα δικαιώματα ως προς τον γάμο, κατά τη διάρκεια του
   γάμου και κατά τη διάλυσή του.
   2. Γάμος δεν μπορεί να συναφθεί παρά μόνο με ελεύθερη και πλήρη συναίνεση των μελλονύμφων.
   3. Η οικογένεια είναι το φυσικό και το βασικό στοιχείο της κοινωνίας και έχει το δικαίωμα προστασίας από την κοινωνία και το κράτος.

Άρθρο 17 – Το δικαίωμα της ιδιοκτησίας

1. Κάθε άτομο, μόνο του ή με άλλους μαζί, έχει το δικαίωμα της ιδιοκτησίας.
   2. Κανείς δεν μπορεί να στερηθεί αυθαίρετα την ιδιοκτησία του.

Άρθρο 18 – Η ελευθερία της σκέψης, της συνείδησης και της θρησκείας

Κάθε άτομο έχει το δικαίωμα της ελευθερίας της σκέψης, της συνείδησης και της θρησκείας. Στο δικαίωμα αυτό περιλαμβάνεται η ελευθερία για την αλλαγή της
θρησκείας ή πεποιθήσεων, όπως και η ελευθερία να εκδηλώνει κανείς τη θρησκεία του ή τις θρησκευτικές του πεποιθήσεις, μόνος ή μαζί με άλλους, δημόσια ή ιδιωτικά, με τη διδασκαλία, την άσκηση, τη λατρεία και με την τέλεση
θρησκευτικών τελετών.

Άρθρο 19 – Το δικαίωμα της ελευθερίας της γνώμης και της έκφρασης

Καθένας έχει το δικαίωμα της ελευθερίας της γνώμης και της έκφρασης, που σημαίνει το δικαίωμα να μην υφίσταται δυσμενείς συνέπειες για τις γνώμες του, και το δικαίωμα να αναζητεί, να παίρνει και να διαδίδει πληροφορίες και ιδέες, με
οποιοδήποτε μέσο έκφρασης, και από όλο τον κόσμο.

Άρθρο 20 – Το δικαίωμα των ειρηνικών συγκεντρώσεων και του συνεταιρισμού

1. Καθένας έχει το δικαίωμα να συνέρχεται και να  συνεταιρίζεται ελεύθερα και για ειρηνικούς σκοπούς.
   2. Κανείς δεν μπορεί να υποχρεωθεί να συμμετέχει σε ορισμένο σωματείο.

Άρθρο 21 – Το δικαίωμα της συμμετοχής στα δημόσια πράγματα

1. Καθένας έχει το δικαίωμα να συμμετέχει στη διακυβέρνηση της χώρας του, άμεσα ή έμμεσα, με αντιπροσώπους ελεύθερα εκλεγμένους.
   2. Καθένας έχει το δικαίωμα να γίνεται δεκτός, υπό ίσους όρους, στις δημόσιες υπηρεσίες της χώρας του.
   3. Η λαϊκή θέληση είναι το θεμέλιο της κρατικής εξουσίας. Η θέληση αυτή πρέπει να εκφράζεται με τίμιες εκλογές, οι οποίες πρέπει να διεξάγονται περιοδικά, με καθολική, ίση και μυστική ψηφοφορία, ή με αντίστοιχη διαδικασία που να εξασφαλίζει την ελευθερία της εκλογής.

Άρθρο 22 – Το δικαίωμα για κοινωνική ασφάλιση

Κάθε άτομο, ως μέλος του κοινωνικού συνόλου, έχει δικαίωμα κοινωνικής προστασίας. Η κοινωνία, με την εθνική πρωτοβουλία και τη διεθνή συνεργασία, ανάλογα πάντα με την οργάνωση και τις οικονομικές δυνατότητες κάθε κράτους,
έχει χρέος να του εξασφαλίσει την ικανοποίηση των οικονομικών, κοινωνικών και πολιτιστικών δικαιωμάτων που είναι απαραίτητα για την αξιοπρέπεια και την
ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητάς του.

Άρθρο 23 – Το δικαίωμα στην εργασία

1. Καθένας έχει το δικαίωμα να εργάζεται και να επιλέγει ελεύθερα το επάγγελμά του, να έχει δίκαιες και ικανοποιητικές συνθήκες δουλειάς και να προστατεύεται από την ανεργία.
   2. Όλοι, χωρίς καμία διάκριση, έχουν το δικαίωμα ίσης αμοιβής για ίση εργασία.
   3. Κάθε εργαζόμενος έχει δικαίωμα δίκαιης και ικανοποιητικής αμοιβής, που να εξασφαλίζει σε αυτόν και την οικογένειά του συνθήκες ζωής άξιες στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Η αμοιβή της εργασίας, αν υπάρχει, πρέπει να
   συμπληρώνεται με άλλα μέσα κοινωνικής προστασίας.
   4. Καθένας έχει το δικαίωμα να ιδρύει μαζί με άλλους συνδικάτα και να συμμετέχει σε συνδικάτα για την προάσπιση των συμφερόντων του.

Άρθρο 24 – Το δικαίωμα στην ανάπαυση

Καθένας έχει το δικαίωμα στην ανάπαυση, σε ελεύθερο χρόνο, και ιδιαίτερα, σε λογικό περιορισμό του χρόνου εργασίας και σε περιοδικές άδειες με πλήρεις
αποδοχές.

Άρθρο 25 – Το δικαίωμα για επαρκές βιωτικό επίπεδο

1. Καθένας έχει δικαίωμα σε ένα βιοτικό επίπεδο ικανό να εξασφαλίσει στον ίδιο και στην οικογένεια του υγεία και ευημερία, και ειδικότερα τροφή, ρουχισμό, κατοικία, ιατρική περίθαλψη όπως και τις απαραίτητες κοινωνικές υπηρεσίες. Έχει ακόμα δικαίωμα σε ασφάλιση για την ανεργία, την αρρώστια, την αναπηρία, τη χηρεία, τη γεροντική ηλικία, όπως και για όλες τις άλλες περιπτώσεις που στερείται τα μέσα της συντήρησής του, εξαιτίας περιστάσεων ανεξαρτήτων της θέλησης του.
   2. Η μητρότητα και η παιδική ηλικία έχουν δικαίωμα ειδικής μέριμνας και περίθαλψης. Όλα τα παιδιά, ανεξάρτητα αν είναι νόμιμα ή εξώγαμα, απολαμβάνουν την ίδια κοινωνική προστασία.

Άρθρο 26 – Το δικαίωμα στην εκπαίδευση

1. Καθένας έχει δικαίωμα στην εκπαίδευση. Η εκπαίδευση πρέπει να παρέχεται δωρεάν, τουλάχιστον στη στοιχειώδη και βασική βαθμίδα της. Η στοιχειώδης εκπαίδευση είναι υποχρεωτική. Η τεχνική και επαγγελματική εκπαίδευση πρέπει να εξασφαλίζεται για όλους. Η πρόσβαση στην
   ανώτατη παιδεία πρέπει να είναι ανοικτή σε όλους, υπό ίσους όρους, ανάλογα με τις ικανότητες τους.
   2. Η εκπαίδευση πρέπει να αποβλέπει στην πλήρη ανάπτυξη της ανθρώπινης προσωπικότητας και στην ενίσχυση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιακών ελευθεριών. Πρέπει να προάγει την κατανόηση, την ανεκτικότητα και τη φιλία ανάμεσα σε όλα τα
   έθνη και σε όλες τις φυλές και τις θρησκευτικές ομάδες, και να ευνοεί την ανάπτυξη των δραστηριοτήτων των Ηνωμένων Εθνών για τη διατήρηση της ειρήνης.
   3. Οι γονείς έχουν, κατά προτεραιότητα, το δικαίωμα να επιλέγουν το είδος της παιδείας που θα δοθεί στα παιδιά τους.

Άρθρο 27 – Το δικαίωμα στον πολιτισμό

1. Καθένας έχει το δικαίωμα να συμμετέχει ελεύθερα στην πνευματική ζωή της κοινότητας, να χαίρεται τις καλές τέχνες και να μετέχει στην επιστημονική πρόοδο και στα αγαθά της.
   2. Καθένας έχει το δικαίωμα να προστατεύονται τα ηθικά και υλικά συμφέροντά του που απορρέουν από κάθε είδους επιστημονική, λογοτεχνική ή καλλιτεχνική παραγωγή του.

Άρθρο 28 – Το δικαίωμα της προστασίας των δικαιωμάτων

Καθένας έχει το δικαίωμα να επικρατεί μια κοινωνική και διεθνής τάξη, μέσα στην οποία τα δικαιώματα και οι ελευθερίες που προκηρύσσει η παρούσα Διακήρυξη να μπορούν να πραγματώνονται σε όλη τους την έκταση.

Άρθρο 29 – Καθήκοντα προς την κοινότητα και σεβασμός των δικαιωμάτων

1. Το άτομο έχει καθήκοντα απέναντι στην κοινότητα, μέσα στα πλαίσια της οποίας και μόνο είναι δυνατή η ελεύθερη και ολοκληρωμένη ανάπτυξη της προσωπικότητάς του.
   2. Στην άσκηση των δικαιωμάτων του και στην απόλαυση των ελευθεριών του κανείς δεν υπόκειται παρά μόνο στους περιορισμούς που ορίζονται από τους νόμους, με αποκλειστικό σκοπό να εξασφαλίζεται η αναγνώριση
   και ο σεβασμός των δικαιωμάτων και των ελευθεριών των άλλων, και να ικανοποιούνται οι δίκαιες απαιτήσεις της ηθικής, της δημόσιας τάξης και του γενικού καλού, σε μια δημοκρατική κοινωνία.
   3. Τα δικαιώματα αυτά και οι ελευθερίες δεν μπορούν, σε καμία περίπτωση, να ασκούνται αντίθετα προς τους σκοπούς και τις αρχές των Ηνωμένων Εθνών.

Άρθρο 30 – Επαγρύπνηση για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων

Καμιά διάταξη της παρούσας Διακήρυξης δεν μπορεί να ερμηνευθεί ότι παρέχει σε ένα κράτος, σε μια ομάδα ή σε ένα άτομο οποιοδήποτε δικαίωμα να επιδίδεται σε ενέργειες ή να εκτελεί πράξεις που αποβλέπουν στην άρνηση των δικαιωμάτων και των ελευθεριών που εξαγγέλλονται σε αυτήν.

(Πηγή: alfavita.gr)

Ένα σπάνιο φαινόμενο αντίκρυσαν οι Αθηναίοι σήμερα το πρωί, όταν ο ουρανός, λίγο πριν τις 7, πήρε ένα βαθύ κόκκινο χρώμα, ενώ ακολούθησε ισχυρή καταιγίδα, με μεγάλη ποσότητα βροχής, όπως είχε προειδοποιήσει με έκτακτο δελτίο επιδείνωσης καιρού η ΕΜΥ.

twitter/ Vasilopitta

Χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα ηπειρωτικά ορεινά κυρίως της κεντρικής και βόρειας χώρας, ενώ βαθμιαία αναμένεται να εξασθενήσουν τα φαινόμενα από τα βορειοδυτικά.

Οι άνεμοι θα πνέουν αρχικά από νότιες διευθύνσεις 5 με 7 και στο Αιγαίο τοπικά 8 και πιθανώς πρόσκαιρα 9 μποφόρ ενώ βαθμιαία από τα δυτικά θα στραφούν σε δυτικών διευθύνσεων και θα εξασθενήσουν.

Σύμφωνα με την ΕΜΥ, από σήμερα το απόγευμα, θα επηρεαστούν επίσης οι Κυκλάδες, η Κρήτη, τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου και τα Δωδεκάνησα.

Η ανατολική Στερεά (συμπεριλαμβανομένης της Αττικής), η Εύβοια και η ανατολική Πελοπόννησος θα επηρεαστούν πρόσκαιρα τις μεσημβρινές ώρες, ενώ στη Θράκη, τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου και τα Δωδεκάνησα θα συνεχιστούν μέχρι τις πρωινές ώρες αύριο.

(Πηγή: naftemporiki.gr)