paidevo.gr

Ο Ικμπάλ Μασίχ ήταν ένα παιδί από το Πακιστάν που έγινε σύμβολο των αγώνων κατά της παιδικής εργασίας στον αναπτυσσόμενο κόσμο. Στα 4 του χρόνια πουλήθηκε για σκλάβος σε ταπητουργείο από τους γονείς του, στα 10 του έγινε επαναστάτης ενάντια σε κάθε μορφή παιδικής εργασίας και στα 12, δολοφονήθηκε από τη λεγόμενη «μαφία των χαλιών».

Ο Ικμπάλ Μασίχ γεννήθηκε το 1982 έξω από τη Λαχόρη του Πακιστάν.

Στην ηλικία των τεσσάρων ετών, πουλήθηκε σε ταπητουργείο από τη μητέρα του, στην ουσία αποτέλεσε ενέχυρο για να καλύψει ένα χρέος μόλις 12 δολαρίων.

Η μέθοδος αυτή της «αποπληρωμής» ήταν κάτι το συνηθισμένο και σπάνια τα θύματα απελευθερώνονταν από αυτή την παγίδα.

Αντί να μειώνεται το δάνειο, συνεχώς αυξανόταν. Όταν ο Ικμπάλ έγινε 8, η οικογένειά του χρωστούσε 260 δολάρια.

Για έξι χρόνια δούλευε 12 ώρες την ημέρα μαζί με άλλα παιδιά σε άθλιες συνθήκες, ενώ ήταν αλυσοδεμένος για να μην δραπετεύσει.

Σε ηλικία 10 ετών, κατάφερε να δραπετεύσει και πήγε στην αστυνομία, η οποία όμως δωροδοκήθηκε και αναγκάστηκε να δουλεύψει πάλι σκλάβος στην ταπητουργία.

Όμως λίγους μήνες μετά κατάφερε να διαφύγει ξανά και κατέφυγε στο Απελευθερωτικό Μέτωπο του Πακιστάν για την Εκμετάλλευση της Παιδικής Εργασίας.

Ο αγώνας κατά της παιδικής εργασίας και η δολοφονία

Διψούσε για μάθηση και συμπλήρωσε τέσσερα σχολικά έτη μέσα σε μόλις δύο. Ήθελε να ελευθερώσει όλα τα παιδιά της πατρίδας του και να τους δώσει την ευκαιρία να μορφωθούν πηγαίνοντας σχολείο.

Ο Ικμπάλ υποστήριξε τα δικαιώματα των παιδιών σε όλο το κόσμο. Χιλιάδες παιδιά ελευθερώθηκαν από τον δεσμό της δουλείας χάρη σε αυτόν.

Γύριζε το Πακιστάν εξαπολύοντας εκστρατεία εναντίον της βιομηχανίας παραγωγής χαλιών. Μέσα από τις προσπάθειές του κατάφερε να κλείσουν κάποια ταπητουργεία και για αυτόν τον λόγο δέχθηκε πολλές απειλές για τη ζωή του

Σε ηλικία 12 ετών βραβεύτηκε με το Βραβείο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Reebok. Όνειρό του ήταν να εξαλείψει την παιδική εργασία στη χώρα του.

Ακτιβιστικές οργανώσεις προσκάλεσαν τον Ικμπάλ στην Αμερική για να μιλήσει για την παιδική εργασία ως πρέσβης όλων των παιδιών που εξαναγκάζονται σε εργασία και δεν είχαν φωνή για να εκφραστούν.

Ο Ικμπάλ δολοφονήθηκε στις 16 Απριλίου 1995, ανήμερα του Πάσχα, σε ηλικία 12 ετών.

Μετά την επιστροφή του από την Αμερική, ενώ έκανε ποδήλατο μαζί με τους φίλους του δολοφονήθηκε με μια σφαίρα στο κεφάλι.
Οι δολοφόνοι του δεν συνελήφθησαν ποτέ, αλλά εικάζεται ότι το συμβόλαιο θανάτου του προέρχονταν από τη «μαφία των χαλιών».

Ο θάνατος του συγκλόνισε τον κόσμο και ο Μασίχ έγινε σύμβολο του αγώνα κατά της παιδικής εργασίας.

(Πηγή: sputniknews.gr)

Σημαντικό το κλείσιμο των σχολείων, όχι όμως αρκετό – Τι έδειξε νέα μελέτη

Ερευνητές από την Κίνα, τις ΗΠΑ και την Ιταλία, με επικεφαλής τον δρ Χονγκτζέ Γιου της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Φουντάν της Σαγκάης ανέπτυξαν ένα μαθηματικό μοντέλο μεταδοτικότητας του κορονοϊού, με βάση στοιχεία ιχνηλάτησης από σχεδόν 1.200 ανθρώπους στην Ουχάν -που ήταν το επίκεντρο της πανδημίας- και στη Σαγκάη.

Η μελέτη έδειξε ότι η πιθανότητα λοίμωξης από τον κορονοϊό αυξάνεται με την ηλικία.

Τα παιδιά ηλικίας έως 14 ετών είναι ευάλωτα σε λοίμωξη COVID-19 μόνο σε ποσοστό περίπου 40% σε σχέση με τα άτομα άνω των 65 ετών, δηλαδή ένας ηλικιωμένος έχει υπερδιπλάσια πιθανότητα να μολυνθεί από τον κορονοϊό.

Τα παιδιά έως 14 ετών είναι επίσης λιγότερο ευάλωτα στον κορονοϊό, αν και σε μικρότερο βαθμό, σε σχέση με την ηλιακή ομάδα 15-64 ετών.

Η μελέτη συμπεραίνει επίσης ότι τα αυστηρά μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης και η συνακόλουθη μείωση στις καθημερινές διαπροσωπικές επαφές ήταν επαρκείς παρεμβάσεις για να ανακόψουν δραστικά την εξάπλωση του ιού.

Το μοντέλο δείχνει ότι ενώ το έγκαιρο κλείσιμο των σχολείων συνέβαλε στον περιορισμό της επιδημίας κατά 40% έως 60%, μειώνοντας τα κρούσματα και τις εισαγωγές στα νοσοκομεία, δεν ήταν αρκετό. Καθοριστικό ρόλο έπαιξε, σύμφωνα με τους ερευνητές, ο περιορισμός των επαφών μεταξύ ανθρώπων ακόμα και μέσα στα ίδια τα κινεζικά νοικοκυριά.

(Πηγή: newsbeast.gr)

Έντονη ανησυχία επικρατεί και στις γαλλικές αρχές για το σπάνιο σύνδρομο που πλήττει παιδιά και εκφράζονται φόβοι ότι ενδεχομένως σχετίζεται με τον κορονοϊό. Όπως ανακοίνωσε ο υπουργός Υγείας, περίπου 15 παιδιά νοσηλεύονται στο Παρίσι με σοβαρά συμπτώματα, χωρίς ευτυχώς μέχρι τώρα να έχει καταγραφεί θάνατος.

Ο Ολιβιέ Βεράν δήλωσε πως «το αντιμετωπίζω πολύ πολύ σοβαρά. Στο στάδιο αυτό δεν έχουμε απολύτως καμιά ιατρική εξήγηση. Πρόκειται άραγε για μια φλεγμονώδη αντίδραση που προκαλείται από μια νόσο που προϋπάρχει στα παιδιά που προσβάλλονται απ’ αυτόν τον ιό ή για μια άλλη λοιμώδη νόσο; Υπάρχουν πολλά ερωτήματα». Ο ίδιος τόνισε πως δεν υπάρχουν ακόμη επαρκή στοιχεία για να συνδεθεί με τον νέο κορονοϊό.

Πρώτες έκρουσαν το καμπανάκι του κινδύνου οι βρετανικές υγειονομικές αρχές, κάνοντας λόγο για αύξηση του αριθμού των παιδιών που εμφανίζουν συμπτώματα που μοιάζουν με αυτά της νόσου Kawasaki, ενός αγγειακού συνδρόμου που προσβάλλει τα μικρά παιδιά και του οποίου η αιτία παραμένει αδιευκρίνιστη.

Κρούσματα αναφέρθηκαν επίσης στην Ιταλία, την Ισπανία, τη Σουηδία, καθώς και στη Γαλλία, δήλωσε ο Ολιβιέ Βεράν. Όπως εξήγησε τα παιδιά εμφανίζουν «συμπτώματα πυρετού, συμπτώματα στο πεπτικό και μια αρκετά γενικευμένη αγγειακή φλεγμονή που μπορεί να προκαλέσει καρδιακή ανεπάρκεια». Και συμπλήρωσε πως «καθ’ όσα γνωρίζω ευτυχώς κανένα παιδί δεν έχει χάσει τη ζωή του απ’ αυτές τις επιπλοκές οι οποίες είναι αρκετά σπάνιες ασθένειες που μπορεί να συνοδεύονται από φλεγμονή της καρδιάς».

Ο Γάλλος υπουργός διευκρίνισε πως ορισμένα από τα παιδιά αυτά «στη Γαλλία όπως και στην Αγγλία, αλλά όχι όλα, αποδείχθηκαν φορείς του κορονοϊού» και μίλησε για «κάποια ανησυχία και κάποια επιφυλακή».

«Κινητοποιώ τη νοσοκομειακή και την επιστημονική κοινότητα στη Γαλλία και διεθνώς για να έχουμε το μέγιστο των δεδομένων που μπορούμε να έχουμε ώστε να δούμε αν υπάρχει λόγος να συσχετίσουμε τον κορονοϊό με αυτή τη μορφή που μέχρι τώρα δεν είχε παρατηρηθεί πουθενά», πρόσθεσε, καθώς αυτός ο νέος κορονοϊός δεν σταματά να επιφυλάσσει κακές εκπλήξεις.

Ερωτηθείς σχετικά με την προβλεπόμενη επαναλειτουργία των σχολείων στη Γαλλία από τις 11 Μαΐου υπό το φως αυτών των νέων στοιχείων, ο υπουργός υπενθύμισε πως από την αρχή της επιδημίας, η Covid-19 προσέβαλε λίγο τα παιδιά και πως τα σοβαρά κρούσματα στον παιδικό πληθυσμό αφορούσαν παιδιά που είχαν υποκείμενες νόσους.

(Πηγή: enikos.gr με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Τρία παιδιά στις ΗΠΑ που μολύνθηκαν από τον κορωνοϊό λαμβάνουν θεραπεία για μια σπάνια φλεγμονώδη νόσο, η οποία φαίνεται να μοιάζει με αυτή που έχει προκαλέσει ανησυχία στους γιατρούς στη Βρετανία, την Ιταλία και την Ισπανία.

Και τα τρία παιδιά, ηλικίας από 6 μηνών έως 8 ετών, λαμβάνουν θεραπεία στο Columbia University Medical Center της Νέας Υόρκης και όλα εμφανίζουν πυρετό και φλεγμονή στην καρδιά και την κοιλιακή χώρα.

«Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε στο απολύτως πρώτο στάδιο, προσπαθούμε να κατανοήσουμε τι είναι αυτό», δήλωσε ο δρ. Μαρκ Γκόρελικ.

Ο Γκόρελικ, παιδορευματολόγος και ανοσολόγος, δήλωσε ότι του ζήτησαν να εξετάσει τα παιδιά για το ενδεχόμενο να έχουν προσβληθεί από τη νόσο Kawasaki, μια ασθένεια που προκαλείται από κάποιοι παθογόνο και προκαλεί σοβαρή φλεγμονή στις αρτηρίες της καρδιάς.

Ιταλοί και Βρετανοί γιατροί ερευνούν ενδεχόμενη σύνδεση μεταξύ της επιδημίας covid-19 και αυτής της σοβαρής φλεγμονώδους νόσου που παρουσιάζεται στα παιδιά τα οποία φτάνουν στα νοσοκομεία με υψηλό πυρετό και οίδημα στις αρτηρίες.

Ο Γκόρελικ εκτιμά ότι δεν πρόκειται για νόσο Kawasaki, αλλά μια παρόμοια νόσο που προκαλείται όπως και αυτή από έναν μολυσματικό παράγοντα που προκαλεί την αντίδραση του ανοσοποιητικού συστήματος.

Τα τρία κρούσματα στη Νέα Υόρκη ανακοινώθηκαν μετά από έκθεση που δημοσίευσε το πανεπιστήμιο Στάνφορντ στην Καλιφόρνια, στην οποία αναφέρεται ότι ένα βρέφος 6 μηνών εισήχθη στο νοσοκομείο με νόσο Kawasaki, όμως αργότερα διαγνώστηκε με covid-19.

«Όταν το τεστ του βρέφους βγήκε θετικό, εκπλαγήκαμε λίγο», δήλωσε ο δρ. Ρόσνι Μάθιου, ειδικός σε φλεγμονώδεις παθήσεις στο παιδιατρικό νοσοκομείο Lucile Packard Children’s Hospital του Στάνφορντ.

Ο Μάθιου που έγραψε για το περιστατικό στο επιστημονικό περιοδικό Hospital Pediatrics δήλωσε ότι τα αίτια της νόσου Kawasaki δεν είναι γνωστά, όμως πολλά παθογόνα θεωρούνται πιθανοί καταλύτες της ασθένειας, περιλαμβανομένων των κορωνοϊών.

Μέχρι τώρα τα παιδιά είχαν γλιτώσει μερικές από τις πιο σοβαρές επιπλοκές της covid-19.

Ο Γκόρελικ εκτιμά ότι σε κάποια παιδιά η ασθένεια παρουσιάζεται σε δύο φάσεις: μια αρχική μόλυνση και μια δευτερογενής αντίδραση του ανοσοποιητικού που εμφανίζεται μερικές εβδομάδες αργότερα.

«Φαίνεται ότι μία με δύο εβδομάδες αργότερα ίσως το ανοσοποιητικό σύστημα αντιδρά με έναν πολύ αποδιοργανωμένο τρόπο», εξήγησε.

Ο ομάδα στο Columbia έχει διεξάγει κάποιες προκαταρκτικές έρευνες και εντόπισε ότι τουλάχιστον δύο από τα παιδιά έχουν ένα γονίδιο το οποίο ενδεχομένως να αλλοιώνει την αντίδραση του ανοσοποιητικού τους.

Από τα τρία παιδιά, το ένα είναι σε κρίσιμη κατάσταση, ένα νοσηλεύεται στη μονάδα εντατικής θεραπείας και το τρίτο έχει πάρει εξιτήριο.

Ο Γκόρελικ επεσήμανε ότι η εξέλιξη της νόσου μοιάζει με αυτό που συμβαίνει στον οργανισμό κάποιων ενηλίκων που προσβάλλονται από την covid-19 και οι οποίοι αρρωσταίνουν, αρχίζουν να αναρρώνουν και μετά εμφανίζουν μια δευτερογενή αντίδραση του ανοσοποιητικού τους.

(Πηγή: atexnos.gr)

Γράφει ο Γιώργος Νικολαΐδης*

Σήμερα γίνεται πολύ συχνά λόγος για την επιδημία και τους κινδύνους που επιφέρει στη σωματική υγεία. Ωστόσο, η ίδια η συνθήκη της επιδημίας και των μέτρων περιορισμού της δεν στερούνται και πολυ-επίπεδων ψυχοκοινωνικών επιπτώσεων. Η κατάσταση αυτή φέρνει στην επιφάνεια πλείστα άλλα θέματα ψυχοκοινωνικής μέριμνας που δεν είναι καθόλου αμελητέα. Ανάμεσα στα άλλα, μπορεί κανείς να ξεχωρίσει τα παρακάτω:

Είναι μάλλον εύλογο πως ήδη από την τρέχουσα περίοδο της επιδημίας αναμένεται μια αύξηση των αγχωδών και συναισθηματικών διαταραχών ως αποτέλεσμα του ψυχικού τραύματος που δημιουργεί μια τέτοια απειλή κατά της ζωής αλλά και των ίδιων των συνθηκών περιορισμού που επιβλήθηκαν. Η εμφάνιση τέτοιων διαταραχών ή μεμονωμένων συμπτωμάτων αναμένεται να επιταθεί μετά την άρση των περιορισμών, ενδεχομένως δε να συνεχίσει να εντείνεται επί μήνες μετά την παρέλευση της επείγουσας κατάστασης της επιδημίας. Κι αυτό, καθώς έχει παρατηρηθεί πως σε περιόδους απειλής τα άτομα συχνά επιστρατεύουν ψυχικές δυνάμεις για να ανταπεξέλθουν μια δύσκολη συγκυρία, επιτρέπουν όμως στον εαυτό τους να εκδηλώσει τον φόβο, το άγχος και τις αγωνίες του μόλις τα πράγματα «κανονικοποιηθούν» εκ νέου. Τα συμπτώματα της αγχώδους και καταθλιπτικής σειράς τα οποία αναμένεται να επιταθούν δεν είναι ειδικά, δεν αναμένεται δηλαδή να παρουσιάζουν κάποια ιδιαιτερότητα ή ιδιομορφία σε σχέση με τις εκδηλώσεις ανάλογων διαταραχών σε άλλες περιστάσεις· θα είναι κρίσεις πανικού, καταθλίψεις, φοβίες, παλινδρομήσεις ανάπτυξης σε παιδιά, όπως όλες οι άλλες τέτοιες καταστάσεις που εκλύονται από άλλες αιτίες. Η φροντίδα για την υποστήριξη του γενικού πληθυσμού, πέραν των μεσοπρόθεσμων συνεπειών αποτροπής των όποιων συμπτωμάτων και διαταραχών θα εκδηλωνόντουσαν, φαίνεται να έχει σημασία ακόμα και για τη βιολογική απάντηση στη σωματική νόσο (άρα και στην επιδημία): άνθρωποι μέσα στον φόβο και στον πανικό έχει αποδειχθεί πως έχουν πολύ πιο αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα και άρα είναι πιο επιρρεπείς να νοσήσουν. Γι’ αυτό και θεωρείται πως οι υπηρεσίες ψυχικής υγείας για ενηλίκους και ανηλίκους οφείλουν να παραμείνουν διαθέσιμες για να στηρίζουν όσους έχουν ανάγκη και να μην μειώσουν τις παρεχόμενες από αυτές υπηρεσίες. Τέλος, μια ειδική ομάδα που φαίνεται πως καταπονείται και ψυχικά –πέραν της σωματικής εξάντλησης και του κινδύνου νόσησης– είναι οι υγειονομικοί. Κι αυτό δεν βοηθιέται με τα νυχτερινά χειροκροτήματα στα μπαλκόνια αλλά με συστηματική υποστήριξη των εργαζόμενων στην περίθαλψη, ειδικά σε «πρώτης γραμμής» μονάδες, από ανάλογα ειδικευμένους επαγγελματίες ψυχικής υγείας.

Έτι περαιτέρω, αύξηση των διαταραχών του ίδιου (αγχώδους και καταθλιπτικού) φάσματος αναμένεται να παρατηρηθεί και εξαιτίας των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της επιδημίας και των μέτρων αντιμετώπισής της. Η αύξηση τέτοιων διαταραχών, συμπεριλαμβανόμενων και επιπλοκών τους όπως οι αυτοκτονίες σε περιόδους οικονομικής κρίσης, έχει μελετηθεί εκτενώς σε κοινωνίες που πέρασαν περιόδους έντονης ύφεσης — μέσα σε αυτές και η χώρας μας την προηγούμενη δεκαετία. Έχει υπολογιστεί ότι π.χ. 1% αύξηση της ανεργίας συνδέεται στατιστικά με σχεδόν ανάλογη αύξηση του αριθμού των αυτοκτονιών…

Αναμένεται αύξηση των αγχωδών και συναισθηματικών διαταραχών ως αποτέλεσμα του ψυχικού τραύματος που δημιουργεί μια τέτοια απειλή κατά της ζωής

Πέραν των ανωτέρω, οι ειδικές συνθήκες της παρούσας φάσης και πιο συγκεκριμένα οι περιορισμοί στην κυκλοφορία και ο εξαναγκασμός εκατομμυρίων ανθρώπων να παραμένουν για το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας στα σπίτια τους, φαίνεται να οδηγούν σε αύξηση των κρουσμάτων ενδοοικογενειακής βίας και προς γυναίκες και προς παιδιά και προς άλλες ομάδες πληθυσμού (ΑμεΑ, ΛΟΑΤΚΙ, ηλικιωμένοι κ.ο.κ.). Δεν υπάρχει πιο τρομακτικό πράγμα, ίσως, από το να είσαι κλεισμένος αναγκαστικά μέσα σε ένα σπίτι μαζί με τον κακοποιητή σου. Οι καταγεγραμμένες αναφορές –σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία για αρκετές χώρες σε όλη την Ευρώπη– από ΣΟΣ γραμμές και άλλες συναφείς υπηρεσίες δείχνουν πως τα θύματα λόγω ακριβώς του περιορισμού των μετακινήσεων δυσκολεύονται πολύ να καταγγείλουν τέτοια κρούσματα, πόσο μάλλον να αντιδράσουν. Μάλιστα, στο κλίμα της πανδημίας, συχνά τέτοια προβλήματα αντιμετωπίζονται από κράτη και υπηρεσίες ως «δευτερεύοντα», παραπεμπόμενα να επιλυθούν σε απώτερο χρόνο με τραγικά μερικές φορές αποτελέσματα. Εξού και οργανισμοί όπως π.χ. οι επιτροπές του Συμβουλίου της Ευρώπης για την προστασία των παιδιών-θυμάτων και των γυναικών έκαναν έκκληση στα κράτη να ενισχύσουν τις υφιστάμενες υπηρεσίες και τους μηχανισμούς προστασίας από την ενδοοικογενειακή βία, να τα κάνουν διαθέσιμα τμε κάθε τρόπο στον γενικό πληθυσμό και να παρέχονται ταχύτατα υπηρεσίες διερεύνησης και απομάκρυνσης των θυμάτων από τους δράστες με παροχή εναλλακτικών καταλυμάτων, νομικής και ψυχολογικής στήριξης στα θύματα.

Η ανάγκη ενίσχυσης και όχι αποδιάρθρωσης των ψυχοκοινωνικών υπηρεσιών γίνεται έκδηλη και για μια σειρά από πληθυσμούς ευάλωτων συνανθρώπων μας: οι άστεγοι, οι χρήστες ουσιών, οι εθισμένοι στο αλκοόλ, οι επαίτες και τα παιδιά «του δρόμου» ή «των φαναριών», οι άνθρωποι με ψυχικές διαταραχές που ζουν μόνοι ή με περιορισμένη φροντίδα οικείων χρειάζεται να μην ξεχαστούν και, πολύ περισσότερο, να μην δαιμονοποιηθούν από την κοινότητα γύρω τους. Σε αυτές τις περιπτώσεις, όλοι καταλαβαίνουμε πως δεν αρκεί η έκδοση μιας διοικητικής απόφασης για να «συμμορφωθούν» προς αυτήν τέτοιες ομάδες — όπως με κωμικοτραγικό τρόπο ανέδειξε πρόσφατα η επιβολή διοικητικών προστίμων για αναίτια κυκλοφορία σε αστέγους…

Επίσης, αυξημένο κίνδυνο διατρέχουν άνθρωποι που ούτως ή άλλως ζουν σε συνθήκες περιορισμού: φυλακισμένοι, μετανάστες-πρόσφυγες που ζουν σε συνθήκες στρατωνισμού, ψυχικά πάσχοντες, παιδιά σε δομές φιλοξενίας και άλλες κατηγορίες εγκλείστων. Για όλες αυτές τις κατηγορίες είναι δύσκολη η αποφυγή, αφενός, του κινδύνου ζωής (αφού σε τέτοιες συνθήκες άπαξ και κολλήσει ένα άτομο είναι πολύ δύσκολο η λοίμωξη να εμποδιστεί να επηρεάσει και τους υπόλοιπους εγκλείστους), αφετέρου, της δραματικής επιδείνωσης του φόβου σε συνθήκες εγκλεισμού (ας φανταστούμε για μια στιγμή έναν κρατούμενο που μαθαίνει έγκλειστος, από ψιθύρους, πως ένας συγκρατούμενος κόλλησε τον ιό και νοσεί σοβαρά, πώς θα νιώθει εγκλωβισμένος περιμένοντας την σειρά του;). Συνακόλουθα, σε πολλές χώρες λήφθηκαν μέτρα άμεσης αποσυμφόρησης των φυλακών και διευκολύνθηκαν διάφορες ομάδες ανθρώπων στην κοινωνική τους ένταξη, ιδιαίτερα ως προς τη δυνατότητά τους να έχουν ισότιμη πρόσβαση στο σύστημα περίθαλψης (π.χ. στην Πορτογαλία δόθηκε ασφαλιστική κάλυψη σε όλους όσους διαβιούν εντός της χώρας, ενόψει της επερχόμενης επιδημίας). Στη χώρα μας, δυστυχώς, έχουν αναφερθεί και φαινόμενα προς την αντίθετη κατεύθυνση όπως η απαγόρευση στις δομές φιλοξενίας ψυχικής υγείας (ψυχιατρεία, οικοτροφεία, ξενώνες) των τροφίμων να προαυλίζονται, να μην τους επιτρέπεται η πρόσβαση σε τηλεφωνικές ή διαδικτυακές επικοινωνίες, ενέργειες που μόνο να επιδεινώσουν τον πανικό των εγκλείστων μπορούν. Κάτι ακόμα, για το οποίο δυστυχώς υπάρχουν περιπτωσιολογικές αναφορές και στη χώρα μας, είναι η επιδείνωση των (ήδη προβληματικών) πρακτικών που επικρατούν σε ιδρυματικούς χώρους εγκλεισμού: βία στις φυλακές, κακοποίηση και παραμέληση σε ιδρύματα για παιδιά, ΑμεΑ και ηλικιωμένους, περιστολή δικαιωμάτων σε δομές μεταναστών-προσφύγων, όλα αυτά φαίνεται να επιδεινώνονται και επιτείνονται στη συνθήκη της επιδημίας, με προφανείς άμεσες και μεσοπρόθεσμες συνέπειες ψυχικής υγείας.

Μιλώντας, ωστόσο, για ιδρύματα και εγκλεισμό, δεν μπορεί κανείς να μην αναφερθεί στον κίνδυνο ζωής που στην παρούσα επιδημία αντιμετωπίζουν οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με αναπηρία που διαβιούν σε ιδρύματα. Οι τραγικές πληροφορίες από χώρες όπως η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία και η Βρετανία δείχνουν πως όταν η επιδημία άγγιξε οίκους ευγηρίας, το προσωπικό τους εγκατέλειψε με αποτέλεσμα πολλοί ηλικιωμένοι να βρουν τον θάνατο από πείνα, δίψα ή έλλειψη φαρμάκων. Στη χώρα μας, που οι δομές φιλοξενίας ηλικιωμένων είναι σε μεγάλο βαθμό ιδιωτικές ή εκκλησιαστικές, χωρίς καμία εποπτεία ή έλεγχο από τον κοινωνικοπρονοιακό τομέα, που οι δομές φιλοξενίας ΑμεΑ είναι ιδρυματικές και απαρχαιωμένες με συχνά περιστατικά βίας και περιορισμών για όσους διαβιούν εκεί, δεν τολμά κανείς ούτε να σκεφτεί τι θα γίνει, αν αρχίσουν να εμφανίζονται κρούσματα σε αυτές. Οι προϋπάρχουσες υστερήσεις της χώρας στην αποϊδρυματοποίηση των δομών φιλοξενίας τέτοιων ομάδων πληθυσμού θα έπρεπε και θα ήταν δυνατό να αντιμετωπιστούν κατεπειγόντως, π.χ. με προγράμματα επείγουσας αναδοχής. Ωστόσο, αυτό λίγο απασχόλησε τη δημόσια συζήτηση που εστιάστηκε μονοσήμαντα στην ανάπτυξη βαριάς ιατρικής τεχνολογίας…

Τέλος, η επιδημία και τα μέτρα αντιμετώπισής της αποτελούν ένα στοίχημα για τη συλλογική στάση και συμπεριφορά της κοινωνίας. Ξέρουμε πως σε έκρυθμες περιόδους, όπου διακυβεύονται ζωές ανθρώπων, η συλλογική δράση, η κοινωνική αλληλεγγύη, η έμπρακτη συνδρομή των πλησίον (με εφευρετικότητα που πάντα ξαφνιάζει) είναι οι μοναδικοί δρόμοι για την κοινωνική συνοχή, τη διατήρηση της ψυχικής οργάνωσης ατόμων και κοινωνιών και την αποφυγή των προβλημάτων που προαναφέρθηκαν. Αν, αντιθέτως, επικρατήσει ο πανικός, ο θέαση του πλησίον ως δυνητικού φορέα «που θα μας μολύνει και θα μας σκοτώσει», αν κυριαρχήσει ο κοινωνικός εκφασισμός του «stay the fuck home» και αναχθεί ο γέροντας που κάνει βόλτα στην παραλία ή το ζευγάρι εφήβων που συναντιέται στο πάρκο ως ο υπέρτατος εχθρός μας, τότε η μαζική αυτή παλινδρόμηση σε πρωτόγονους φόβους για το Εγώ, θα μας παρασύρει κάθε είδους αυτο- και ετερο- καταστροφική ψυχοπαθολογία: θα μεταβληθούμε σε ζόμπι, ζωντανούς-νεκρούς που θα κυκλοφορούν το ακόμα ζωντανό σαρκίο, αδυνατώντας όμως να ζήσουν. Το ελπιδοφόρο είναι πως ακόμα και μέσα στη γενικευμένη υστερία και στον πανικό, εξακολουθούν να γεννιούνται συλλογικές δράσεις και πρωτοβουλίες, να διοργανώνονται συζητήσεις και ανταλλαγές που δείχνουν πως ένα κομμάτι της κοινωνίας αρνείται την παλινδρόμηση στη «γυμνή ζωή» της σκέτης επιβίωσης και επιβεβαιώνει τη θέλησή του να μείνει στην πλευρά της πραγματικής ψυχικής και κοινωνικής ζωής.

—

*Ο Γιώργος Νικολαΐδης είναι Διευθυντής της Διεύθυνσης Ψυχικής Υγείας

στο Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού

(Πηγή: prin.gr)

Μια διακεκριμένη γιατρός στην πόλη της Νέας Υόρκης, η οποία βρισκόταν στην πρώτη γραμμή στη μάχη κατά του κορονοϊού, αυτοκτόνησε, όπως αναφέρει σήμερα στην ιστοσελίδα του το BBC.

Η δρ Λόρνα Μπριν, η οποία ήταν διευθύντρια στο τμήμα επειγόντων περιστατικών στο νοσοκομείο New York-Presbyterian Allen, στο Μανχάταν, κατέληξε από αυτοτραυματισμό την Κυριακή, όπως ανακοίνωσε η αστυνομία.

Ο πατέρας της 49χρονης, δρ. Φίλιπ Μπριν, δήλωσε στην εφημερίδα New York Times: “Προσπάθησε να κάνει την δουλειά της και αυτό την σκότωσε”.

Η Νέα Υόρκη έχει καταγράψει 17.500 από τους 56.000 θανάτους στις ΗΠΑ.
Ο δρ Μπριν είπε ακόμη ότι η κόρη του δεν είχε ιστορικό ψυχολογικών προβλημάτων. Πέθανε στο Σάρλοτσβιλ της Βιρτζίνια, όπου διέμενε με την οικογένειά της.

Στη διάρκεια της εργασίας της η ίδια η Λόρνα Μπριν είχε μολυνθεί από τον κορονοϊό αλλά έπειτα από μιάμιση εβδομάδα ανάρρωσης επέστρεψε στη δουλειά της, πρόσθεσε ο πατέρας της.

Το νοσοκομείο την έστειλε πάλι στο σπίτι της, προτού “παρέμβει” η οικογένειά της και την πάρει μαζί της στο Σάρλοτσβιλ, σημείωσε ο ίδιος.
Σύμφωνα με τον ίδιο, την τελευταία φορά που μίλησαν του είχε φανεί “απόμακρη” και του είχε πει ότι ασθενείς με την Covid-19 πέθαιναν πριν ακόμη μεταφερθούν από το ασθενοφόρο στο νοσοκομείο. Δεκάδες ασθενείς με την νόσο έχουν καταλήξει στο νοσοκομείο αυτό του Μανχάταν που διαθέτει 200  κλίνες.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η δρ Λόρνα Μπριν ήταν θρησκευόμενη χριστιανή με στενούς δεσμούς με την οικογένειά της. Δεινή σκιέρ και λάτρης του χορού σάλσα, εργαζόταν εθελοντικά μία φορά την εβδομάδα σε έναν οίκο ευγηρίας.

Η αστυνομία ανέφερε ότι έπειτα από ένα τηλεφώνημα για βοήθεια που δέχτηκε στις 26 Απριλίου η δρ. Μπριν μεταφέρθηκε σε τοπικό νοσοκομείο “όπου αργότερα κατέληξε έπειτα από αυτοτραυματισμό της”.

Η επικεφαλής της αστυνομίας Ράσαλ Μπράκνεϊ σε ανακοίνωσή της αναφέρει: “Οι επαγγελματίες πρώτης γραμμής του τομέα υγείας και οι εργαζόμενοι στην υπηρεσία πρώτων βοηθειών δεν έχουν ανοσία στις ψυχικές και σωματικές επιπτώσεις της παρούσας πανδημίας. Σε καθημερινή βάση οι επαγγελματίες αυτοί εργάζονται κάτω από τις πιο στρεσογόνες συνθήκες και ο κορονοϊός έχει προσθέσει μεγαλύτερο στρες”.

Η πολιτεία της Νέας Υόρκης έχει καταγράψει σχεδόν το ένα τρίτο από τα περίπου ένα εκατομμύριο επιβεβαιωμένα κρούσματα του κορονοϊού.

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Νέα ανασκόπηση μελετών, σε παρόμοια γεγονότα του παρελθόντος, έδειξε ότι οι ψυχικές συνέπειες μπορεί να συνεχιστούν και μετά την πανδημία. Ποιοι κινδυνεύουμε περισσότερο και πώς θα προστατευτούμε;

Μπορεί η καραντίνα εξαιτίας της πανδημίας του COVID-19 να είναι μια εμπειρία άνευ προηγουμένου για τους περισσότερους από εμάς, ωστόσο στο κοντινό παρελθόν, πληθυσμοί σε διάφορα σημεία της Γης βρέθηκαν αντιμέτωποι με παρόμοια γεγονότα, αν και σε μικρότερη κλίμακα. Οι μελέτες που έγιναν πάνω στην ψυχική υγεία εκείνων των πληθυσμών, για παράδειγμα της Κίνας και του Καναδά την περίοδο της έξαρσης του SARS (2003) ή της Αφρικής όταν επλήγη από τον Έμπολα το 2014, συγκεντρώθηκαν πρόσφατα σε μια μεγάλη ανασκόπηση, που δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση Lancet.

Το πιο ανησυχητικό, ίσως, συμπέρασμα στο οποίο κατέληξαν οι ερευνητές που συμμετείχαν, αφού εξέτασαν και συνέκριναν 24 μελέτες, είναι ότι πέρα από τα άμεσα αποτελέσματα στην ψυχολογία μας -όπως το έντονο άγχος και οι κρίσεις πανικού που παρατηρούν οι ειδικοί – τουλάχιστον κάποιοι άνθρωποι θα υποστούν μακροχρόνιες ψυχικές συνέπειες, που μπορεί να παραταθούν πολύ μετά το τέλος της καραντίνας και της πανδημίας.

Η ψυχική «κληρονομιά» της καραντίνας

«Εξ όσων διαβάζουμε σε μελέτες που έχουν γίνει σε παρόμοιες καταστάσεις (μετά από μαζικές καταστροφές που έχουν προκαλέσει μεγάλο φόβο και ανασφάλεια), καθώς και σε κάποιες μελέτες που έχουν ξεκινήσει τώρα» σχολιάζει σχετικά η ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια Λουίζα Βογιατζή στο «Sputnik», «αναμένεται αρκετοί άνθρωποι να εμφανίσουν μετατραυματικό στρες, δηλαδή αναμένεται αύξηση διαταραχών όπως είναι η κατάθλιψη, οι αγχώδεις διαταραχές, οι εξαρτήσεις από ουσίες και δυστυχώς αύξηση της ενδοοικογενειακής βίας».

Ενδεικτικά -σύμφωνα με το νέο επιστημονικό άρθρο του Lancet- ακόμα και τρία χρόνια μετά το ξέσπασμα του SARS παρατηρούντο συμπτώματα κατάχρησης αλκοόλ και εθισμού σε επαγγελματίες υγείας που είχαν βρεθεί σε καραντίνα. Μια άλλη μελέτη σχετικά με την ψυχολογική εμπειρία του SARS έδειξε ότι μετά το τέλος της καραντίνας κάποιοι συνέχισαν να αποφεύγουν όσους έβηχαν ή φταρνίζονταν (54%), τους κλειστούς, πολυπληθείς χώρους (26%), ή ακόμη και όλους τους δημόσιους χώρους (21%). «Η επιστροφή της κανονικότητας καθυστέρησε πολλούς μήνες» σχολιάζουν συνοπτικά οι συγγραφείς.

Ωστόσο, οι ίδιοι συγγραφείς επισημαίνουν ότι πρέπει να αντιμετωπίζουμε με επιφύλαξη συμπεράσματα όπως τα παραπάνω, καθώς οι περισσότερες μελέτες που εξέτασαν ήταν βραχυχρόνιες, έγιναν σε μικρά δείγματα ή σε ειδικές κατηγορίες πληθυσμού (π.χ. επαγγελματίες υγείας).

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

Σχετικά καθησυχαστική εμφανίζεται, από την πλευρά της, η κ. Βογιατζή, η οποία προσθέτει: «Να διευκρινίσουμε -για να μη δημιουργήσουμε μεγαλύτερη ανησυχία και προβληματισμό από όσον έχουμε ήδη λόγω της κατάστασης- ότι οι περισσότεροι (περίπου το 85% σε κοινωνίες σαν τη δική μας) έχουμε τις “προδιαγραφές” για να αντέξουμε και να επανέλθουμε ψυχικά υγιείς. Έχουμε αυτό που ονομάζουμε “resilience” (ψυχική ανθεκτικότητα), την ικανότητα δηλαδή να αντέξουμε δύσκολες και επώδυνες καταστάσεις χωρίς σοβαρές και μακροχρόνιες βλάβες στην ψυχική υγεία μας».

Η κ. Βογιατζή προσθέτει ότι η αύξηση των διαταραχών αναμένεται κυρίως σε ανθρώπους που ήδη πάσχουν από κάποια ψυχική διαταραχή ή είναι ψυχικά επιβαρυμένοι π.χ. λόγω κάποιας απώλειας ή άλλου επώδυνου συμβάντος στη ζωή τους: «Σε ανθρώπους δηλαδή που η κρίση της πανδημίας βρήκε σε ευάλωτη ψυχική κατάσταση. Όπως κινδυνεύουν περισσότερο από τον ιό όσοι έχουν προϋπάρχοντα υποκείμενα νοσήματα και κλονισμένη υγεία, έτσι κινδυνεύουν περισσότερο από τις ψυχολογικές του συνέπειες άνθρωποι με προϋπάρχουσες ψυχικές διαταραχές» συνοψίζει η ειδικός. Άλλες ευάλωτες κατηγορίες πληθυσμού -συμπληρώνει- είναι όσοι επηρεαστούν μακροπρόθεσμα από την πανδημία σε επαγγελματικό και οικονομικό επίπεδο.

«Μπορεί λοιπόν να συμβεί άνθρωποι που έπασχαν από -ήπια έστω- κατάθλιψη αλλά κατάφερναν να είναι λειτουργικοί και αρκετά ευχαριστημένοι με τη ζωή τους, λόγω της απώλειας μιας σταθερής δομής της καθημερινότητάς τους (σταθερές ώρες δουλειάς και ξεκούρασης) και κάποιων δραστηριοτήτων που τους ευχαριστούν (άθληση, συναντήσεις με φίλους και γνωστούς, σινεμά, θέατρο) να βιώσουν με δυσκολία και με βαριά συναισθήματα θλίψης και αγωνίας την απομάκρυνση π.χ. από τη δουλειά τους, την απομόνωση και την έλλειψη των συνηθισμένων τους ασχολιών» φέρνει ως παράδειγμα η κ. Βογιατζή και προσθέτει:

«Μπορεί επίσης να συμβεί άνθρωποι με διαταραχές άγχους να αισθανθούν πολύ απειλητική την κατάσταση με τον κίνδυνο μετάδοσης του ιού, τα μέτρα ασφαλείας, τις δυσάρεστες ειδήσεις σχετικά με την εξάπλωση και τα θύματα, και έτσι το άγχος τους να αυξηθεί, ακόμη κι αν είχαν καταφέρει να το μειώσουν σε πολύ ικανοποιητικό βαθμό πριν από την πανδημία».

Σημάδια ότι χρειαζόμαστε βοήθεια

Η ίδια ειδικός παραθέτει τις ενδείξεις -ιδιαίτερα αν παρουσιαστούν περισσότερες μαζί- ότι βιώνουμε έντονο στρες και πρέπει να βοηθήσουμε τον εαυτό μας:

• Έντονο άγχος σε μεγάλη διάρκεια
• Επαναλαμβανόμενες κρίσεις πανικού
• Συνεχείς αρνητικές σκέψεις
• Διαταραχές του ύπνου ή του φαγητού
• Θλίψη

Επίσης:

• Ατονία
• Αίσθηση κόπωσης
• Έλλειψη διάθεσης για δραστηριότητες που έδιναν ευχαρίστηση
• Τάση αποφυγής επαφών έστω και μέσω τηλεφώνου ή διαδικτύου
• Έντονος εκνευρισμός και ξεσπάσματα θυμού

Ακόμη:

• Αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ, ηρεμιστικών φαρμάκων ή άλλων ναρκωτικών ουσιών
• Σωματικά συμπτώματα χωρίς οργανικά αίτια, όπως πονοκέφαλοι και ημικρανίες, διαταραχές του πεπτικού συστήματος, πόνοι στη μέση, την πλάτη, τον αυχένα.

Πώς θα προστατεύσουμε την ψυχική υγεία μας

«Ακόμα και αν οι περιορισμοί στην καραντίνα είναι πολλοί», προσθέτει η κ. Βογιατζή, «υπάρχουν κάποια απλά πράγματα που μπορούν να μας βοηθήσουν να νιώσουμε καλύτερα και να διαχειριστούμε τη δύσκολη και αβέβαιη περίοδο που όλοι βιώνουμε».

1. Να διατηρήσουμε μια δομή της καθημερινότητάς μας παρόμοια με αυτήν που είχαμε πριν από την πανδημία: τις ώρες ύπνου και εργασίας μας (αν συνεχίζουμε να δουλεύουμε, έστω κι από το σπίτι), φαγητού, οικιακών εργασιών, αλλά και των ευχάριστων ασχολιών της ξεκούρασης, με ό,τι μπορούμε ακόμη να κάνουμε.
2. Να μειώσουμε την παρακολούθηση ειδήσεων σχετικά με τον κορονοϊό στην απολύτως απαραίτητη (και μόνο από σοβαρές πηγές), σε όχι παραπάνω από μισή ώρα την ημέρα και να επιδιώκουμε την επαφή (από μακριά!) με ανθρώπους που ξέρουμε ότι είναι αισιόδοξοι και θετικοί.
3. Να βάλουμε στη ζωή μας αρκετή άσκηση, τόσο μέσα στο σπίτι όσο και έξω στο μέτρο του δυνατού (περπάτημα, τρέξιμο, ποδήλατο).
4. Να μιλάμε με την ή τον σύντροφό μας ανοιχτά για το πώς αισθανόμαστε αν δεν νιώθουμε καλά, και να επιδιώξουμε καθημερινά επαφή με κάποιον ή κάποιους ανθρώπους που εμπιστευόμαστε και αγαπάμε ή συμπαθούμε (φίλους, συναδέλφους ή συγγενείς), τηλεφωνικά ή διαδικτυακά.
5. Να κρατήσουμε σταθερές τις ώρες του ύπνου μας και να μην κάνουμε «τη μέρα, νύχτα».

Η ειδικός μας παρακινεί επίσης να απευθυνθούμε σε κάποια τηλεφωνική γραμμή βοήθειας ή σε ειδικό ψυχικής υγείας, καταλήγοντας: «Οι περισσότεροι ψυχολόγοι, σύμβουλοι και ψυχίατροι εξακολουθούν να είναι προσβάσιμοι, τόσο τηλεφωνικά όσο και μέσω των διαδικτυακών μέσων επικοινωνίας».

(Πηγή: sputniknews.gr)

Συντάκτης: Σουζάνε Σπρερ – Επιμέλεια: Μαρία Ρηγούτσου

Πώς θα είναι ο κόσμος μας μετά τον κορωνοϊό; Ποιες αλλαγές φέρνουν η καραντίνα και η δουλειά στο σπίτι; Απαντήσεις από το παρελθόν μέσα από ένα βιβλίο για την ισπανική γρίπη.

Την πρώτη φορά που άκουσα για την ισπανική γρίπη ήταν από τη γιαγιά μου. Η μητέρα της, η προγιαγιά μου, αρρώστησε το 1918 όταν η γιαγιά μου ήταν τεσσάρων ετών. Κατάφερε να επιζήσει αλλά της έμεινε μια σοβαρή αρρώστια στην καρδιά. Παρόλα αυτά απέκτησε δυο παιδιά. Μέχρι τον θάνατό της έμεινε κλινήρης και η γιαγιά μου φρόντιζε τον πατέρα και τη μικρότερη αδελφή. Η ισπανική γρίπη σημάδεψε τη ζωή της. Όπως και τη ζωή πάρα πολλών ανθρώπων σε όλο τον κόσμο.

Η οικογένεια μου κατάφερε να επιβιώσει στην πανδημία και για αυτό μπορώ και εγώ να γράφω σήμερα. Σε όλο τον κόσμο πέθαναν σε τρία κύματα το 1918/1919 περίπου 50 με 100 εκατομμύρια άνθρωποι.

Δεν μπορεί φυσικά να γίνει σύγκριση ανάμεσα στις δυο ασθένειες. Τότε δεν γνώριζαν ότι οι ιοί προκαλούν ασθένειες. Το ανακάλυψαν μόλις το 1933. Αντίθετα το γονιδίωμα του Covid 19 πολύ γρήγορα οι επιστήμονες κατάφεραν να το αποκωδικοποιήσουν.

Η προγιαγιά της Σουζάνε Σπρερ πριν αρρωστήσει και η γιαγιά της το 1917

Το κοινό σημείο του κορωνοϊού και της ισπανικής γρίπης

Κι όμως οι δυο ασθένειες έχουν ένα κοινό. Βύθισαν την παγκόσμια κοινότητα σε μια απίστευτη κρίση. Τι μπορούμε όμως να μάθουμε από την ισπανική γρίπη για το μέλλον μας μετά τον κορωνοϊό; Κάποια ερεθίσματα ίσως δίνει το βιβλίο της δημοσιογράφου Λάουρα Σπίνεϊ με τον τίτλο «1918 – Ο κόσμος σε πυρετό. Πώς η ισπανική γρίπη άλλαξε τον κόσμο».

Όταν διάβασα στο βιβλίο πριν από δυο χρόνια για τα κλασικά μέτρα καταπολέμησης του ιού όπως είναι η φυσική απόσταση, η απαγόρευση συναθροίσεων, το κλείσιμο των συνόρων, η καραντίνα και η χρήση μάσκας ποτέ δεν μπορούσα να φανταστώ πως κάτι τέτοιο θα συνέβαινε σήμερα.

Ο ιός της ισπανικής γρίπης

Όταν ακόμα ο κορωνοϊός δεν είχε φθάσει στην Ευρώπη αλλά τα κρούσματα ήταν στην Κίνα ένα άλλο δηλητήριο είχε κάνει την εμφάνιση του: αυτό του ρατσισμού. Ο κόσμος απέφευγε τους Ασιάτες και τότε είχε δημιουργηθεί και το hashtag #δενείμαικανέναςιός, με το οποίο άνθρωποι από την Ασία γνωστοποιούσαν τις προσβολές που δέχονταν.

Αλλά και στην περίπτωση της ισπανικής γρίπης υπήρξαν ανάλογες συμπεριφορές. Στη Βραζιλία την αποκαλούσαν ισπανική γρίπη, στη Σενεγάλη βραζιλιάνικη γρίπη. Πιο άδικο από όλα όμως ήταν για την Ισπανία διότι όπως αναφέρει στο βιβλίο της η Λάουρα Σπίνεϊ, σίγουρα δεν προήλθε από εκεί αλλά πιθανότατα από τις ΗΠΑ. Στην Ισπανία καταγράφηκε για πρώτη φορά.

Τα θετικά των κρίσεων

Οι κρίσεις όμως δεν φέρνουν στην επιφάνεια μόνο φόβους και κακίες αλλά και θετικά μηνύματα και δημιουργικές λύσεις. Ο ερευνητής του μέλλοντος Ματίας Χορξ διαπιστώνει μια ιστορική στιγμή «όπου το μέλλον αλλάζει κατεύθυνση».

Μια προφανής αλλαγή είναι η χρήση της τεχνολογίας. Οι τηλεδιασκέψεις, η μεγαλύτερη χρήση του ίντερνετ και η εργασία από το σπίτι. Εκτός αυτού αλλάζει και ο φυσικός τρόπος προσέγγισης των άλλων. Μπορεί να λείπει η φυσική απόσταση αλλά επικοινωνούμε συχνότερα και βαθύτερα. Ακόμη και με τους γείτονες ρωτάμε τους πιο ηλικιωμένους εάν χρειάζονται κάτι. Ένας τρόπος πιο αλληλέγγυος.

Σε διεθνές επίπεδο επίσης γίνεται συνείδηση ότι μόνο από κοινού μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τις κρίσεις. Η ισπανική γρίπη ήταν ο λόγος που συστήθηκε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας. Τώρα με το κορωνοϊό τα συστήματα υγείας σε όλο τον κόσμο έχουν μπει στο μικροσκόπιο.

Τέχνη και ισπανική γρίπη

Ο ζωγράφος Έγκον Σίλε και η έγγυος γυναίκα του πέθαναν από την ισπανική γρίπη.

Τα σημάδια της ισπανικής κρίσης ήταν όμως εμφανή και στην τέχνη. Ο ζωγράφος Έγκον Σίλε άφησε μια φοβερή παρακαταθήκη. Στον πίνακά του «Η οικογένεια» απεικονίζεται η γυναίκα του Έντιθ και το παιδί τους. Ένα παιδί το οποίο δεν γεννήθηκε ποτέ. Η έγκυος γυναίκα του πέθανε από την ισπανική γρίπη και τρεις μέρες αργότερα και ο ίδιος. Τον πίνακα ζωγράφισε στο ενδιάμεσο διάστημα.

Τα τραύματα του πολέμου αλλά και οι αρρώστιες άφησαν ένα βαθύ ρήγμα «όπως αυτό της Ερυθράς Θάλασσας στη Βίβλο» όπως γράφει η Λάουρα Σπίνεϊ. Δυο παραδείγματα. Στη μουσική ο Άρνολντ Σένμπεργκ δημιούργησε τη δωδεκατονική μουσική, ένα εντελώς νέο μουσικό σύστημα, και η αρχιτεκτονική αποχωρίστηκε από το ρομαντικό διακοσμητικό Γιούγκεντστιλ και γεννήθηκε το Μπαουχάους.

Και σήμερα όμως οι καλλιτέχνες και τα μουσεία μέσα από φωτογραφίες και αντικείμενα προσπαθούν να καταγράψουν αυτή την περίεργη κατάσταση και να αφήσουν παρακαταθήκες για τις επόμενες γενιές.

(Πηγή: dw.com)

Συντάκτης: Θεοδώρα Τσώλη

Η εκπρόσωπος του ΠΟΥ δηλώνει ότι θα χρειαστεί ακόμη μεγάλη υπομονή μέχρι να επιστρέψουμε στην κανονικότητα, αλλά στην πορεία αναπτύσσουμε και εμείς τα όπλα μας εναντίον του ιού.

Ερωτήματα για το πώς και πότε θα ανοίξουμε και πάλι την… πόρτα στον κόσμο και στην κανονική ζωή (ή τουλάχιστον σε μια ζωή πιο κανονική από αυτήν που ζούμε το τελευταίο διάστημα), ερωτήματα που μας απασχολούν όλους έθεσε «Το Βήμα» στην εκπρόσωπο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) δρα Μάργκαρετ Χάρις και έλαβε άκρως διαφωτιστικές απαντήσεις.

Η δρ Χάρις μίλησε για τις στρατηγικές που πρέπει να ακολουθήσουν τα κράτη ώστε να βγουν από το ιο-τούνελ, για τις μάσκες και τα τεστ αντισωμάτων, για τα υποψήφια εμβόλια και θεραπείες, για το αν ο καλός καιρός θα σταθεί σύμμαχός μας.

Και εκείνο που τόνισε είναι ότι μιλάμε για μια πανδημία «έντονη και επιταχυνόμενη», η οποία βρίσκεται ακόμη στα «πρώτα της στάδια». Κοινώς, χρειάζεται υπομονή,, αφού η παγκόσμια «Ανάσταση» από αυτή τη σαρωτική πανδημική κατάσταση ακόμη αργεί και για να έρθει χρειάζεται, όπως θα διαβάσετε, και κόπο αλλά και τρόπο…

Επιταχυνόμενη εξάπλωση

Ποια είναι η εικόνα που διαμορφώνεται στο παγκόσμιο μέτωπο ενάντια στον SARS-CoV-2, ήταν η πρώτη μας ερώτηση στη δρα Χάρις. Όπως απάντησε, «σε παγκόσμιο επίπεδο έχουμε μια έντονη, επιταχυνόμενη πανδημία της οποίας αυτή τη στιγμή «οδηγοί» είναι οι μεγάλες επιδημίες που καταγράφονται στις ΗΠΑ και σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες».

Καθώς ο ιός… πατάει γκάζι, τα κράτη προσπαθούν να του βάλουν «φρένο». Ο μισός παγκόσμιος πληθυσμός – περισσότερα από 3,9 δισεκατομμύρια άτομα – βρίσκεται σε απομόνωση εντός των σπιτιών, καθώς πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, έχουν επιβάλει «lockdown» προκειμένου να μειώσουν την εξάπλωση του SARS-CoV-2. Είναι όμως το «lockdown» αρκετό για να βγούμε από την «κορωνο-κρίση»; «Τα lockdowns προσφέρουν στις χώρες χρόνο ώστε να οργανωθούν κατάλληλα για να αντιμετωπίσουν τα επιδημικά κύματα αλλά δεν είναι αρκετά για να σταματήσει η μετάδοση του ιού. Οι στρατηγικές τις οποίες όλες οι χώρες πρέπει να ακολουθήσουν αφορούν διεξαγωγή τεστ σε κάθε ύποπτο κρούσμα του ιού και στη συνέχεια απομόνωση και στενή παρακολούθηση των ατόμων που θα επιβεβαιωθεί ότι έχουν μολυνθεί με SARS-CoV-2 αλλά και εξασφάλιση ότι θα έχουν απρόσκοπτη πρόσβαση σε νοσηλεία και θεραπεία αν εμφανίσουν σοβαρή νόσο. Επιπλέον είναι απαραίτητη η ιχνηλάτηση των επαφών των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων. Τα άτομα αυτά πρέπει να μπαίνουν σε καραντίνα επί 14 ημέρες, να παρακολουθούνται στενά για τυχόν εμφάνιση συμπτωμάτων και να υποβάλλονται σε τεστ όταν αυτό κρίνεται σωστό. Η στενή παρακολούθηση μπορεί να συμβάλει σημαντικά και στο να σωθούν ζωές ανθρώπων που δεν νοσηλεύονται αλλά παραμένουν σπίτι με ήπια συμπτώματα και μπορεί ξαφνικά να εμφανίσουν ραγδαία επιδείνωση, καθώς θα μπορέσουν να φθάσουν εγκαίρως στο νοσοκομείο».

Στην πρώτη γραμμή

Κατά τη δρα Χάρις, υψίστης σημασίας είναι και η προστασία του ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού που βρίσκεται καθημερινά στην πρώτη γραμμή της μάχης ενάντια στον ιό. «Στο υγειονομικό προσωπικό πρέπει να παρέχονται όλα τα κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας αλλά να του γίνεται και η κατάλληλη εκπαίδευση για τη σωστή αντιμετώπιση των κρουσμάτων του ιού. Πρέπει να υπάρχουν και εφεδρικές ομάδες γιατρών και νοσηλευτών ώστε να μην εξαντλείται το προσωπικό. Άκρως σημαντικός είναι και ο παράγοντας της περιβαλλοντικής υγιεινής∙ τα κράτη οφείλουν να εξασφαλίζουν ότι υπάρχουν ομάδες κατάλληλα εκπαιδευμένου και προστατευμένου με όλα τα μέσα προσωπικού καθαριότητας εντός και εκτός νοσοκομείων».

Τα διαγνωστικά τεστ για τον ιό, τα οποία, σύμφωνα με την εκπρόσωπο του ΠΟΥ, είναι ένας από τους «πυλώνες» για την έξοδό μας από την πανδημία, αποτελούν μια «πονεμένη ιστορία» σε ό,τι αφορά την επάρκειά τους σε πολλές χώρες. Όταν οι αριθμοί… δεν βγαίνουν, ποια τακτική πρέπει να ακολουθείται; «Αν ο αριθμός των πιθανών κρουσμάτων ξεπερνά τη διαγνωστική ικανότητα σε μια χώρα, ο ΠΟΥ συστήνει στοχευμένα τεστ σε ευάλωτες ομάδες όπως το υγειονομικό προσωπικό, τα άτομα σε ιδρύματα όπου υπάρχει πιθανό ξέσπασμα κρουσμάτων, π.χ. οίκοι ευγηρίας ή φυλακές, καθώς και σε άτομα που αντιμετωπίζουν αυξημένες πιθανότητες να νοσήσουν σοβαρά, όπως άτομα μεγάλης ηλικίας ή με υποκείμενα νοσήματα».

Τεστ αντισωμάτων

Και μια και βρισκόμαστε στον αστερισμό των τεστ, πολλή συζήτηση γίνεται το τελευταίο διάστημα σχετικά με τα τεστ αντισωμάτων τα οποία αναμένεται να αποτελέσουν το «διαβατήριο» προς τον έξω κόσμο, καθώς θα δείχνουν ποια άτομα στην κοινότητα έχουν περάσει τη νόσο και έχουν αναπτύξει αντισώματα εναντίον της, οπότε θα είναι προστατευμένα, τουλάχιστον για ένα διάστημα. Ποιο είναι αυτό το διάστημα κανένας δεν ξέρει βέβαια με σιγουριά – στοιχεία από προηγούμενη εμπειρία με κορωνοϊούς μαρτυρούν ότι μπορεί να κυμαίνεται γύρω στο έτος, γεγονός σημαντικό, αφού θα μας χαρίσει χρόνο έως ότου οι επιστήμονες βρουν τις κατάλληλες θεραπείες και αναπτύξουν εμβόλια για να αντιμετωπίσουμε το επόμενο κορωνο-κύμα. Ωστόσο υπάρχει ανησυχία για την ακρίβεια των τεστ αντισωμάτων – φανταστείτε τι μπορεί να σημάνει, για παράδειγμα, ένα ψευδώς θετικό τεστ το οποίο θα οδηγήσει σε έξοδο στον κόσμο ένα άτομο που πιστεύει ότι έχει ανοσία ενώ στην πραγματικότητα δεν έχει. Τι πιστεύει ο ΠΟΥ για το «καυτό» αυτό ζήτημα; «Ο ΠΟΥ χαιρετίζει και ενθαρρύνει τις προσπάθειες ανάπτυξης ορολογικών δοκιμασιών για την COVID-19. Αυτή τη στιγμή παράγονται τεστ σε διαφορετικές πλατφόρμες από πολλούς παρασκευαστές ενώ δεν έχει διεξαχθεί ακόμη αξιολόγηση των υπαρχόντων τεστ. Ο ΠΟΥ εργάζεται μαζί με εταίρους καθώς και με το διεθνές δίκτυο εργαστηρίων του για την αξιολόγηση των υπαρχόντων τεστ τόσο για διαγνωστικούς όσο και για ερευνητικούς σκοπούς» είπε η δρ Χάρις. Προσέθεσε ότι «η ταχύτητα ανάπτυξης μοριακών και ορολογικών τεστ κατά την πανδημία του SARS-CoV-2 είναι αξιοσημείωτη. Αυτό κατέστη δυνατό χάρη στην ταχεία δημοσιοποίηση της γενετικής αλληλουχίας του νέου κορωνοϊού στις πλατφόρμες ανοιχτής πρόσβασης». Και αυτή η ταχύτητα ελπίζουμε ότι θα χαρίσει και σύντομα αξιόπιστα τεστ αντισωμάτων που θα βοηθήσουν ώστε να επέλθει σταδιακά το τέλος του εγκλεισμού.

Ερωτήματα και κλινικές δοκιμές

Αναζητώντας «συμμάχους» για το πολυπόθητο αυτό τέλος στην απομόνωση, κάποιοι αναφέρουν ότι ένας τέτοιος μπορεί να είναι ο καλός καιρός που νομοτελειακά θα εμφανιστεί στο βόρειο ημισφαίριο. Το καλοκαίρι λοιπόν θα ηρεμήσουμε; «Δεν υπάρχουν σαφείς ενδείξεις για κάτι τέτοιο. Αντιθέτως, έχουν καταγραφεί μεγάλες επιδημίες του ιού σε χώρες του νότιου ημισφαιρίου που περνούσαν μέχρι τώρα το δικό τους καλοκαίρι».

Τελικώς, αφού ούτε με τον καλό μας τον καιρό φαίνεται να ηρεμούμε, πότε τελικώς θα μπορέσουμε να αποχαιρετίσουμε έστω το πρώτο κύμα της πανδημίας; Όπως σημείωσε η δρ Χάρις, το μόνο που φαίνεται να γνωρίζουμε είναι ότι… δεν γνωρίζουμε. «Είναι άγνωστο σε αυτή τη φάση πότε θα τελειώσει η πανδημία, καθώς βρισκόμαστε ακόμη στα πρώτα στάδια του ξεσπάσματος. Δεν μπορούμε να κάνουμε προβλέψεις, αλλά αυτό που μπορούμε να πούμε είναι ότι η πορεία της πανδημίας θα προσδιοριστεί από τις δράσεις των κρατών».

Και βέβαια θα προσδιοριστεί και από το πόσο σύντομα θα μας χαρίσει η επιστήμη τα «όπλα», προληπτικά αλλά και κατασταλτικά, ώστε να νικήσουμε τον ιό. Ποια είναι τα νέα από το καθοριστικό μέτωπο των εμβολίων και των θεραπειών; «Μέχρι σήμερα ο ΠΟΥ έχει δεχθεί αιτήσεις για αξιολόγηση 40 διαφορετικών διαγνωστικών τεστ, ενώ δεκάδες εμβόλια βρίσκονται στο στάδιο ανάπτυξης και πολλές κλινικές δοκιμές θεραπειών είναι σε εξέλιξη. Σε λίγες εβδομάδες αναμένουμε τα πρώτα αποτελέσματα αυτών των προσπαθειών. Σε ό,τι αφορά συγκεκριμένα τα εμβόλια, 67 βρίσκονται σε φάση προκλινικών δοκιμών ενώ τρία βρίσκονται σε κλινικές δοκιμές: πρόκειται για ένα κινεζικό εμβόλιο που περιέχει αδρανοποιημένο ιό και βρίσκεται σε κλινική δοκιμή φάσης Ι και ΙΙ, ένα DNA εμβόλιο αμερικανικής εταιρείας που βρίσκεται σε δοκιμή φάσης Ι, καθώς και ένα RNA εμβόλιο που αναπτύσσεται από το Εθνικό Ινστιτούτο για τις Αλλεργίες και τα Μεταδοτικά Νοσήματα των ΗΠΑ σε συνεργασία με αμερικανική εταιρεία και βρίσκεται επίσης σε φάση δοκιμών Ι. Συνεργαζόμαστε στενά με εταίρους και δωρητές, συμπεριλαμβανομένων της Παγκόσμιας Τράπεζας, του CEPI (σ.σ.: Συνασπισμός για Καινοτομίες Επιδημιολογικής Ετοιμότητας) και άλλων φορέων με στόχο την επένδυση στην ανάπτυξη εμβολίων».

Αναζήτηση αποτελεσματικών θεραπειών

Τα εμβόλια όμως θα αργήσουν, όπως επισημαίνουν όλοι οι ειδικοί – παρότι οι διαδικασίες ανάπτυξής τους γίνονται πραγματικά σε ρυθμούς ρεκόρ που όμοιούς τους δεν έχουμε ξαναδεί -, οπότε το βάρος στο άμεσο μέλλον θα πέσει στις αποτελεσματικές θεραπείες. Ποιες θεραπείες φαίνονται μέχρι στιγμής πιο υποσχόμενες; «Δεν υπάρχουν φαρμακευτικά προϊόντα τα οποία να έχουν αποδειχθεί έως τώρα ασφαλή και αποτελεσματικά για τη θεραπεία της COVID-19» τόνισε η δρ Χάρις και συμπλήρωσε: «Ωστόσο φάρμακα μελετώνται ως πιθανές θεραπείες, πολλά εκ των οποίων αξιολογούνται ήδη ή θα μελετηθούν σύντομα σε κλινικές δοκιμές, συμπεριλαμβανομένης της δοκιμής Solidarity που επιχορηγείται από τον ΠΟΥ και δεκάδες κράτη. Ως ετούτη τη στιγμή περισσότερες από 90 χώρες συμμετέχουν στη δοκιμή και περισσότεροι από 200 ασθενείς έχουν εισαχθεί σε αυτήν. Κάθε νέος ασθενής που εισάγεται στις δοκιμές μάς φέρνει ένα βήμα πιο κοντά στο να βρούμε αποτελεσματικές θεραπείες».

Σημειώνεται ότι στο πλαίσιο της Solidarity δοκιμάζονται τέσσερις διαφορετικές θεραπείες: το remdesivir που είχε δοκιμαστεί στο παρελθόν ως θεραπεία για τον ιό Εμπολα, ο συνδυασμός λοπιναβίρης/ριτοναβίρης που αποτελεί εγκεκριμένη θεραπεία για τον ιό HIV του ΑΙDS – βέβαια, παρότι πρώιμα στοιχεία από πειράματα στο εργαστήριο σχετικά με αυτή τη θεραπεία ήταν αισιόδοξα, οι μέχρι στιγμής μελέτες σε ασθενείς με COVID-19 έχουν δώσει ασαφή αποτελέσματα -, η ιντερφερόνη β-1 που χρησιμοποιείται ενάντια στην πολλαπλή σκλήρυνση, καθώς και η χλωροκίνη και η υδροξυχλωροκίνη, δύο ουσίες «συγγενείς» εκ των οποίων η πρώτη χρησιμοποιείται ενάντια στην ελονοσία και η δεύτερη ενάντια σε ρευματικά νοσήματα. Μικρές μελέτες σε Κίνα και Γαλλία έχουν προσφέρει ενδείξεις για πιθανά οφέλη από τη χρήση χλωροκίνης ενάντια στην πνευμονία που προκαλείται από τον νέο κορωνοϊό, ωστόσο, σύμφωνα με τον ΠΟΥ, απαιτείται επιβεβαίωση των πρώτων ευρημάτων μέσω τυχαιοποιημένων κλινικών δοκιμών. «Ηδη σε πολλές χώρες, ελλείψει αποδεδειγμένης αποτελεσματικής θεραπείας, οι γιατροί χορηγούν σε ασθενείς εγκεκριμένες θεραπείες, που δεν έχουν όμως ένδειξη για τη συγκεκριμένη νόσο – off label χρήση. Η απόφαση για χορήγηση σε ασθενή μιας μη αποδεδειγμένα αποτελεσματικής ή πειραματικής θεραπείας λαμβάνεται από τον ίδιο τον ασθενή και τον θεράποντα ιατρό του αλλά πρέπει να συμμορφώνεται με την εκάστοτε εθνική νομοθεσία» υπογράμμισε η δρ Χάρις.

Προσοχή στα fake news!

Η εκπρόσωπος του ΠΟΥ έκρουσε επίσης «τον κώδωνα του κινδύνου» σχετικά με έναν αυξανόμενο αριθμό πλαστών ιατρικών προϊόντων που ισχυρίζονται ότι προλαμβάνουν, ανιχνεύουν ή θεραπεύουν την COVID-19. «Όπως δήλωσε και ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, καλούμε τον πληθυσμό και τις χώρες να μη χρησιμοποιούν θεραπευτικά μέσα τα οποία δεν έχει αποδειχθεί ότι είναι αποτελεσματικά ενάντια στην COVID-19. Η ιστορία της Ιατρικής είναι γεμάτη παραδείγματα φαρμάκων που ήταν αποτελεσματικά στον δοκιμαστικό σωλήνα αλλά δεν είχαν αποτέλεσμα ή ήταν ακόμα και επιβλαβή για τον άνθρωπο. Πρέπει να ακολουθούμε τα στοιχεία. Δεν μπορούμε να κάνουμε παράκαμψη. Και πρέπει επίσης να διασφαλίσουμε πως η χρήση μη αποδεδειγμένα αποτελεσματικών φαρμάκων για την COVID-19 δεν προκαλεί έλλειψη αυτών των φαρμάκων σε ό,τι αφορά τη θεραπεία νόσων στις οποίες έχει αποδειχθεί πως έχουν αποτέλεσμα».

Όπως προκύπτει από τα λεγόμενα της δρος Χάρις, ο δρόμος είναι ακόμη μακρός μπροστά μας ώστε να αφήσουμε την πανδημία πίσω μας. Και μπορεί σε χώρες όπως η δική μας να επικρατεί (δικαιολογημένη με βάση τα στοιχεία) αισιοδοξία, καθώς τα πράγματα φαίνεται να πηγαίνουν καλύτερα από ό,τι σε άλλες χώρες στη μάχη με τον ιό, ωστόσο δεν πρέπει να ξεχνάμε πως αποτελούμε μέρος του παγκόσμιου χωριού που είναι ο πλανήτης μας. Άλλωστε όταν τον περασμένο Ιανουάριο ο SARS-CoV-2 πρωτομπήκε ως έννοια στη ζωή μας, πιστεύαμε ότι αποτελεί κινεζικό πρόβλημα. Είδαμε όμως όλοι τι προκάλεσε το πρώτο εκείνο κρούσμα στη μακρινή Κίνα…

«Όχι στη γενικευμένη χρήση μάσκας»

Τελικά πρέπει να φοράμε όλοι μάσκες για την προστασία μας από τον νέο κορωνοϊό ή όχι; Η σύσταση του ΠΟΥ δια στόματος της δρος Χάρις είναι χρήση μάσκας από συγκεκριμένες ομάδες του πληθυσμού. «Συστήνουμε, καθώς το απόθεμα μασκών είναι περιορισμένο, κατ’ αρχάς να χρησιμοποιείται από το υγειονομικό προσωπικό το οποίο εργάζεται νυχθημερόν για να σώζει ζωές. Στον γενικό πληθυσμό συστήνουμε τη χρήση μάσκας από άτομα που εμφανίζουν συμπτώματα ή φροντίζουν στο σπίτι ασθενή με COVID-19. Αν κάποιος φορά μάσκα, πρέπει να τη χρησιμοποιεί σωστά και με ασφάλεια, διότι διαφορετικά μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο μόλυνσης με τον ιό. Τέλος, ενθαρρύνουμε τις χώρες που εξετάζουν τη χρήση μάσκας από τον γενικό πληθυσμό να μελετήσουν την αποτελεσματικότητα αυτού του μέτρου ώστε να διδαχθούμε όλοι από τη δική τους εμπειρία». Η χρήση μάσκας όμως δεν είναι αρκετή για να σταματήσει την πανδημία, ανέφερε η δρ Χάρις. «Όπως δήλωσε και ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, όλες οι χώρες πρέπει να συνεχίσουν να εντοπίζουν, να κάνουν τεστ, να απομονώνουν και να θεραπεύουν κάθε κρούσμα, καθώς και να ιχνηλατούν κάθε επαφή του. Με μάσκα ή χωρίς, υπάρχουν αποδεδειγμένες κινήσεις που όλοι μας μπορούμε να κάνουμε για να προστατεύσουμε τον εαυτό μας και τους άλλους – να κρατάμε αποστάσεις, να πλένουμε τα χέρια μας, να βήχουμε ή να φταρνιζόμαστε στο εσωτερικό του αγκώνα μας και να αποφεύγουμε να αγγίζουμε το πρόσωπό μας».

(Πηγή: tovima.gr)

Γράφει η Silvia Nocera

Η σοκολάτα είναι μια ασταθής ένωση: μια μικρή αλλαγή στη θερμοκρασία αρκεί για να αλλάξει η κατάστασή της, τα συστατικά από τα οποία αποτελείται να μην αναμιγνύονται τέλεια. Ίσως και για αυτόν τον λόγο η κατασκευή της να είναι τόσο συναρπαστική.

«Τίποτα δεν δημιουργείται, τίποτα δεν καταστρέφεται, όλα μεταμορφώνονται» λέει ο νόμος του Λαβουαζιέ, πρωτοπόρος της σύγχρονης χημείας τον 18^ο αιώνα. Αλλά ακόμη και σε αρχαιότερες εποχές ο Ηράκλειτος, ο Έλληνας φιλόσοφος, είχε ήδη εκφράσει με το «τα πάντα ρει» την παρατήρηση της αστάθειας των πάντων, της μόνιμης κίνησης ως ουσιαστικό χαρακτηριστικό της ζωής.

Ο Αϊνστάιν σε μια γνωστή φράση του για την επιστήμη και τους επιστήμονες είχε πει: «Η θεωρία είναι όταν γνωρίζουμε τα πάντα και δεν λειτουργεί τίποτα. Η πρακτική είναι όταν όλα λειτουργούν και κανείς δεν ξέρει γιατί. Έχουμε συνδυάσει τη θεωρία με την πρακτική: τίποτα δεν λειτουργεί και κανείς δεν ξέρει γιατί!». Δεν ήταν υποβάθμιση της επιστημονικής σκέψης, κάθε άλλο. Δεν υπάρχει πιθανότητα αυξανόμενης κατανόησης ενός φαινομένου χωρίς επίγνωση του ορίου του παρατηρητή. Χάρη στην έννοια του ορίου, στην υπόθεση του ορίου, η επιστήμη μπορεί να προχωρήσει και να περιγράψει την πραγματικότητα που μας περιβάλλει. Η Επιστήμη, αυτή με κεφαλαίο Ε, δεν έχει καμία βεβαιότητα, δεν είναι συνώνυμη με την ασφάλεια, δεν διεκδικεί το δικαίωμα να έχει τη μόνη αλήθεια.

Πώς είναι δυνατόν ο μύθος της «Σταθερότητας» και της «Ασφάλειας» να είναι τόσο έντονα ριζωμένος στο μυαλό μας; Πώς είναι δυνατόν οι ζωές μας να κρέμονται από την κλωστή της «σταθερότητας της αγοράς», της «επιστημονικής αλήθειας» και της «εθνικής ασφάλειας»; Ίσως αυτές οι ψευδαισθήσεις δρουν δυναμικά μόνο σε μέρη του πλανήτη όπου ένα εξαιρετικά βίαιο σύστημα έχει δημιουργήσει μεγάλη συσσώρευση πλούτου για αρκετές δεκαετίες χάρη στην αδίστακτη λεηλασία του υπόλοιπου πλανήτη.

Σήμερα όμως ένας εξαιρετικά ασταθής ιός αμφισβητεί τα πάντα. Και για αυτό, όχι βέβαια για τις τραγικές συνέπειες που βλέπουμε σε επίπεδο υγείας και οι οποίες, εκτός των άλλων, δεν συμβαίνουν λόγω του ιού, μπορούμε να είμαστε ευγνώμονες.

Η πραγματικότητα είναι ασταθής, η ανάπτυξη είναι ένα ασταθές φαινόμενο, δεν υπάρχει απόλυτη βεβαιότητα και δεν υπάρχει αναμφισβήτητη ασφάλεια. Και αυτό δεν είναι κακό! Ποιος είπε ότι η αστάθεια είναι αρνητικός παράγοντας; Γιατί συνεχίζουμε να πιστεύουμε ότι για την ασφάλεια είναι απαραίτητο να θυσιάσουμε την ελευθερία;

Δεν αναφέρομαι στα ισχύοντα μέτρα περιορισμού της πανδημίας, απαραίτητα για την αδυναμία επαρκούς ανταπόκρισης των συστημάτων υγείας σε ένα απροσδόκητο γεγονός. Η αύξηση των στρατιωτικών δυνάμεων στην Ευρώπη έχει γίνει αποδεκτή ξεκινώντας από την έννοια της «ασφάλειας» για τον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας. Η αύξηση των στρατιωτικών δαπανών και της χρηματοδότησης των πυρηνικών στον Ψυχρό Πόλεμο ήταν δικαιολογημένη λόγω της ιδέας της προστασίας της ασφάλειας των λαών από τον κομμουνισμό ή τον καπιταλισμό.

Χάρη στην αστάθεια το μυαλό μας μπορεί να γίνεται πιο ευέλικτο κάθε φορά, χάρη σε αυτή η προσαρμογή μας στο περιβάλλον μπορεί να αυξάνεται, δηλαδή, μπορούμε να επηρεάσουμε προοδευτικά τον κόσμο γύρω μας. Η μόνη χρήσιμη και εξελικτική ασφάλεια είναι η επέκταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε ολόκληρο τον πληθυσμό του πλανήτη. Η ασφάλεια ότι μπορεί να ζήσει κανείς με αξιοπρέπεια μόνο και μόνο γιατί υπάρχει, ότι μπορεί να φροντίσει τον εαυτό του και ότι μπορεί να σπουδάσει σύμφωνα με τις ικανότητές του και τις ανάγκες της κοινότητας, ότι μπορεί να αναπτύξει τα ταλέντα και τις δεξιότητες που πολύ συχνά καταπνίγονται από την ανάγκη της επιβίωσης.

Όπως και να έχει, φαίνεται ότι θα πρέπει να αλλάξουμε το πρότυπό μας και να συνηθίσουμε στην αστάθεια και την ανασφάλεια. Για να γίνει αυτό χωρίς να χάσετε το μυαλό σας, είναι απαραίτητο να δείτε τις θετικές πτυχές και να κατευθύνετε τις πράξεις σας, τα συναισθήματά σας και τις σκέψεις σας προς μια κατεύθυνση βιώσιμης εξέλιξης προς όφελος της ανθρωπότητας και του περιβάλλοντος.

(Πηγή: pressenza.com)

Στην Ιατρική Βιβλιογραφία και στα μέσα μαζικής ενημέρωσης αναφέρεται συχνά ότι ο ιός SARS-CoV-2, που προκαλεί τη νόσο COVID-19, παρουσιάζει συχνά μεταλλάξεις. Προκειμένου να διευκρινιστεί όσο γίνεται περισσότερο το θέμα αυτό, οι Καθηγητές του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Ιωάννης Τρουγκάκος, Ευστάθιος Καστρίτης, Δημήτρης Παρασκευής και Θάνος Δημόπουλος ανασκόπησαν τα μέχρι τώρα δεδομένα.

Οι πρωτεΐνες είναι το κύριο δομικό-λειτουργικό στοιχείο όλων των οργανισμών της βιόσφαιρας. Είναι μεγάλα μόρια (μακρομόρια) που αποτελούνται από αμινοξέα. Η πληροφορία για την κατασκευή τους κωδικοποιείται στο γενετικό υλικό των οργανισμών, δηλαδή στο DNA (όπως στον άνθρωπο) ή στο RNA για τον κορωνοϊό. Επομένως αλλαγές στον κώδικα του DNA ή του RNA όσον αφορά τον κορωνοϊό, δημιουργούν τις λεγόμενες μεταλλάξεις, κάποιες από τις οποίες οδηγούν και σε αλλαγές στην παραγόμενη πρωτεΐνη.

Τόσο η αντίδραση του ανοσοποιητικού συστήματος σε ένα ιό ή μικρόβιο όσο και η παραγωγή εμβολίων βασίζεται κυρίως στη δημιουργία αντισωμάτων. Τα αντισώματα είναι πρωτεΐνες οι οποίες παράγονται από τον οργανισμό (από ένα ειδικό τμήμα του ανοσοποιητικού) και οι οποίες αναγνωρίζουν κάποιες πρωτεΐνες του εισβολέα που βρίσκονται στην επιφάνεια του (επιφανειακά αντιγόνα) (όπως π.χ. συμβαίνει με ορισμένες πρωτεΐνες του κορωνοϊού). Η αναγνώριση αυτών των αντιγόνων είναι σημαντική για την αδρανοποίηση του εισβολέα (του ιού) από το ανοσοποιητικό σύστημα. Όμως αν το γενετικό υλικό του εισβολέα αλλάζει (δηλαδή υφίσταται μεταλλάξεις) , και ιδιαίτερα να αυτές συμβαίνουν με ταχύ ρυθμό, αυτό θα προκαλεί μεταβολές στα επιφανειακά του αντιγόνα που έχει μάθει να αναγνωρίζει το ανοσοποιητικό προκαλώντας έτσι μερική ή ολική απώλεια της ανοσοποίησης, δηλαδή τα αντισώματα που ήδη κυκλοφορούν και παράγονται για τον ιό, δεν μπορούν πλέον να τον αναγνωρίσουν και να τον εξουδετερώσουν αχρηστεύοντας έτσι ένα ενδεχόμενο εμβόλιο. Ένα τέτοιο παράδειγμα αποτελεί ο ιός της γρίπης. Έτσι, και στους τρεις τύπους ιών που την προκαλούν γρίπη [τύποι A, B (κυρίως) και C] παρατηρείται υψηλός ρυθμός μεταλλάξεων, δηλαδή οι ιοί αλλάζουν συνεχώς. Οι αλλαγές αυτές σχετίζονται τόσο με την ανάπτυξη αντοχής σε αντιϊικά φάρμακα, όσο και εξασθένηση ανοσοποίησης σε βάθος χρόνου με αποτέλεσμα να υπάρχει η ανάγκη η σύνθεση του εμβολίου να αλλάζει κάθε χρόνο. Ειδικότερα, ο ιός της γρίπης “αλλάζει” τόσο συχνά που τα αντισώματα που παράγονται έναντι ενός στελέχους γρίπης (μετά από νόσηση ή μετά από εμβόλιο) εξασθενούν σημαντικά με το χρόνο λόγω του ότι δεν επικρατούν κάθε χρόνο τα ίδια στελέχη γρίπης, αλλά στελέχη με λίγο διαφορετικές πρωτεΐνες στην επιφάνεια, που ξεφεύγουν από τα αντισώματα που είχαν παραχθεί.

Ο κορωνοϊός SARS-CoV-2, είναι ο έβδομος κορωνοϊός μαζί με τους SARS-CoV (νόσος SARS), MERS-CoV (νόσος MERS), HKU1, NL63, OC43 και 229E, που μπορεί να μολύνει ανθρώπους. Σύμφωνα με προηγούμενες μελέτες φαίνεται ότι ότι η έκθεση στους κορωνοϊούς SARS-CoV και MERS μπορεί να επάγει ανοσία για περίπου 2 (ίσως και 3 στον MERS) έτη, η οποία στη συνέχεια υποχωρεί. Για τον νυν κορωνοϊό αναλύσεις μαθηματικών μοντέλων δείχνουν ότι ίσως επάγει επίπεδα ανοσίας παρόμοια με τους εποχικούς κορωνοϊούς δηλαδή περίπου για 1 χρόνο, αν και για άτομα που δεν εμφάνισαν ή εμφάνισαν πολύ ήπια συμπτώματα (ασυμπωματικοί ή ολιγοσυμπτωματικοί ασθενείς) τα ερωτήματα σχετικά με την πιθανολογούμενη έκταση της ανοσίας δεν έχουν απαντηθεί.

Όπως οι περισσότεροι RNA ιοί έτσι και ο κορωνοϊός που προκαλεί την COVID-19 εμφανίζει έντονη μεταβλητότητα στο γενετικό του υλικό και τάση για δημιουργία μεταλλάξεων. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι σε μελέτη από το Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης (https://www.medrxiv.org/content/10.1101/2020.04.08.20056929v2) βρέθηκε ότι τα διαφορετικά στελέχη του ιού που κυκλοφορούν στη Νέα Υόρκη είναι κυρίως Ευρωπαϊκής (και όχι Κινέζικης) προέλευσης. Στη μελέτη αυτή επίσης βρέθηκαν ομάδες γενετικά «συγγενών» ιών που απομονώθηκαν από ασθενείς που διέμεναν σε διαφορετικές γειτονιές της πόλης. Είναι επίσης ενδιαφέρον να αναφερθεί ότι σε μια πρόσφατη δημοσίευση στο περιοδικό Nature (Apr 1. doi: 10.1038/s41586-020-2196-x), όπου μελετήθηκε το φορτίο μολυσματικών ιϊκών σωματιδίων σε διάφορους ιστούς, βρέθηκαν στον ίδιο ασθενή πληθυσμοί ιών που ήταν διαφορετικοί γενετικά, σε δείγματα από φάρυγγα ή πνεύμονα. Υπάρχουν πάντως και αναφορές από αναλύσεις όλου του γενετικού υλικού (πλήρες γονιδιώμα) του ιού που δείχνουν σχετικά μικρό ρυθμό μεταλλαγών (J Med Virol. doi: 10.1002/jmv.25762).

Είναι όμως σημαντικό να γίνει κατανοητό ότι δεν επηρεάζουν όλες αυτές οι μεταλλάξεις τα εξωτερικά αντιγόνα του ιού, δηλαδή τις πρωτεΐνες που «βλέπει» και αναγνωρίζει το ανοσοποιητικό σύστημα. Ίσως αυτό συμβαίνει γιατί κάποιες από αυτές τις πρωτεΐνες του ιού χρησιμοποιούνται από τον ιό προκειμένου να μολύνει τα ανθρώπινα κύτταρα οπότε εάν αλλάξουν σημαντικά, τότε ο ιός δεν θα μπορεί να συνδεθεί και να αλληλοεπιδράσει με τους υποδοχείς που υπάρχουν στα ανθρώπινα κύτταρα. Αυτή η σύνδεση είναι απαραίτητη για τον ιό, ώστε να μπορέσει να εισέλθει μέσα στα ανθρώπινα κύτταρα. Πράγματι σε πολύ πρόσφατη μελέτη στο περιοδικό Science (10.1126/science.abb7269) δημοσιεύθηκαν δεδομένα σχετικά με ένα αντίσωμα που είχε απομονωθεί 2 δεκαετίες πριν, από ένα ασθενή που νόσησε από τη νόσο SARS. Το αντίσωμα αυτό βρέθηκε να αναγνωρίζει τον νέο κορωνοϊό αλλά δυστυχώς η αλληλεπίδραση δεν ήταν αρκετά ισχυρή ώστε να μπορέσει να τον αδρανοποιήσει και να αποτρέψει τη μόλυνση των ανθρώπινων κυττάρων. Ένα σημαντικό εύρημα στη μελέτη αυτή είναι ότι το αντίσωμα αυτό προσδένεται σε μια περιοχή που είναι πολύ όμοια μεταξύ του ιού SARS-CoV και το νέου κορωνοϊού. Η περιοχή αυτή αποκαλύπτεται μόνο όταν ο ιός πρόκειται να μολύνει ανθρώπινα κύτταρα, οπότε ένα ενδεχόμενο εμβόλιο θα μπορούσε να στοχεύσει αυτό το τμήμα της συγκεκριμένης ιϊκής πρωτεΐνης – απλά θα πρέπει να προσδένεται πιο ισχυρά προκειμένου να μπορεί να αδρανοποιεί τον ιό. Στην παρούσα φάση η συγκεκριμένη ομάδα απομονώνει αντισώματα από ασθενείς που έχουν αναρρώσει από τον COVID-19 προκειμένου να μελετήσει τις θέσεις πρόσδεσης τους στις εξωτερικές πρωτεϊνες του ιού. Όπως δε αναφέρει το περιοδικό Nature στην ανασκόπηση ερευνητικών εξελίξεων για COVID-19 την εβδομάδα 11-17 Απριλίου, στη παρούσα φάση σειρά διαφορετικών τεχνολογιών δοκιμάζονται από διάφορους φορείς στις ΗΠΑ (Inovio Pharmaceuticals), Κίνα (Shenzhen Geno-Immune Medical Institute) και Γερμανία (BioNTechSE σε συνεργασία με Pfizer) για την ανάπτυξη εμβολίων έναντι του κορωνοϊoύ που προκαλεί τη νόσο COVID-19. Με βάση τα παραπάνω δεδομένα, εάν ο ιός εμφανίζει σχετικά συχνά μεταλλάξεις, ακόμα και εάν παρασκευαστεί ένα αποτελεσματικό εμβόλιο, αυτό είναι πιθανό να χρειάζεται συχνή ανανέωση (όπως π.χ με το εμβόλιο της γρίπης που ανανεώνεται κάθε χρόνο) ώστε να περιέχει πρωτεΐνες από νεότερα στελέχη του ιού. Ένα άλλο ενδεχόμενο, αν ο ρυθμός των μεταλλάξεων βρεθεί ότι είναι πιο γρήγορος είναι ότι η παρασκευή αποτελεσματικού εμβολίου μπορεί να γίνει πιο δύσκολη, ενώ η νόσηση με COVID-19 δεν θα εξασφαλίζει μακρά ανοσία (κάτι τέτοιο συμβαίνει και με άλλους ιούς, όπως της γρίπης). Τέλος, μεταλλάξεις που αφορούν σε πρωτεΐνες του ιού που θα αποτελέσουν στόχους για αντι-ιϊκά φάρμακα μπορεί να έχουν σαν αποτέλεσμα την ανάπτυξη αντοχής στα φάρμακα αυτά και την ανάγκη για την ανάπτυξη πολλών και διαφορετικών φαρμάκων, που θα χορηγούνται σε συνδυασμό και ανάλογα με το γενετικό προφίλ του ιού σε κάθε άνθρωπο (όπως π.χ. στην λοίμωξη με τον ιό HIV).

(Πηγή: enikos.gr)

Η παράδοση λέει ότι η συνάντηση με αρκούδα σημαίνει υγεία και καλοτυχία

Για να μειωθεί κατά το δυνατόν ο κίνδυνος συνάντησης με ένα μεγάλο ζώο, όπως η αρκούδα, στο δάσος θα πρέπει κάποιος να γνωρίζει ότι:

• Η αρκούδα έχει εξαιρετική όσφρηση, πολύ καλή ακοή και όχι τόσο καλή όραση
• Έχει εξαιρετική μνήμη και νοημοσύνη
• Ο ζωτικός της χώρος είναι 100-150 χλμ2 για ένα θηλυκό και έως και παραπάνω από 400 χλμ2 για ένα αρσενικό άτομο.
• αν δεν ενοχληθεί, ακολουθεί συγκεκριμένη ρουτίνα στις καθημερινές της μετακινήσεις: χρησιμοποιεί την ίδια όχθη ρεματιάς και τον δασικό δρόμο για τις μετακινήσεις της, το ίδιο μονοπάτι για να πάει στη φωλιά της, τους ίδιους οπωρώνες για να βρει φρούτα.
• Η όρθια στάση της είναι συμπεριφορά ανίχνευσης ή και φόβου και όχι εκδήλωση επίθεσης

Αυτά σημαίνουν πως αντιλαμβάνεται εύκολα τον γύρω της χώρο και συνήθως καταλαβαίνει πολύ νωρίτερα την παρουσία του ανθρώπου από ότι ο άνθρωπος τη δική της παρουσία και απομακρύνεται.

Σε περίπτωση συνάντησης ανθρώπου-αρκούδας υπάρχει ένας βασικός κανόνας:

Η ΑΡΚΟΥΔΑ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΝΟΙΩΣΕΙ ΟΤΙ ΑΠΕΙΛΕΙΤΑΙ από τον άνθρωπο

Αυτό σημαίνει:

1. Κρατάμε την ψυχραιμία μας
2. Μένουμε ακίνητοι
3. Δεν παίρνουμε «απειλητικά» αντικείμενα όπως πέτρες, κλαδιά κτλ.
4. Προσπαθούμε να οπισθοχωρήσουμε σταδιακά αναγνωρίζοντας την «κυριαρχία» της αρκούδας στο χώρο
5. Σε άμεση θέα προς την αρκούδα, προσπαθούμε να φανούμε μεγαλύτεροι
6. Δεν τρέχουμε
7. Σε περίπτωση στενών χώρων δημιουργούμε χώρο διαφυγής για την αρκούδα και δεν της «κόβουμε» το δρόμο

Το πιο πιθανό είναι ότι μέχρι να τα σκεφθούμε όλα τα παραπάνω η αρκούδα θα έχει φύγει.
Εφόσον η αρκούδα επισκέπτεται τακτικά μια κατοικημένη περιοχή:

• Φροντίστε να κάνετε συνεχώς θόρυβο εφόσον βρίσκεστε σε εξωτερικό χώρο ή να μιλάτε διαρκώς.
• Μαζεύετε τα σκουπίδια από τους εξωτερικούς χώρους, τις πλατείες, τις αυλές των σπιτιών καθώς και ότι άλλο μπορεί να αποτελεί τροφική πηγή για την αρκούδα και επομένως να την ελκύει στην περιοχή.
• Καθαρίστε υπολείμματα από περυσινή σοδειά που μπορεί να υπάρχουν σε γειτονικά χωράφια.

Να θυμάστε ότι η αρκούδα κινείται κυρίως από το σούρουπο ως την αυγή καθώς και ότι μπορεί να χρησιμοποιεί την περιοχή ως πέρασμα.

Ενημερώστε τις τοπικές αρχές: Δήμο, Δασική Υπηρεσία, Αστυνομία

Ενημερώστε τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ στο τηλέφωνο 23860 41500 & 23860 31155.

(Πηγή: arcturos.gr)

Το περίεργο φαινόμενο της «σιωπηλής υποξίας» καταγράφεται, σύμφωνα με εντατικολόγο, σε πολλούς ασθενείς με τον νέο κορονοϊό.

AFP 2020 / ANDREAS SOLARO

Οι γιατροί που εξετάζουν ασθενείς με κορονοϊό διαπιστώνουν πως υπάρχουν άνθρωποι με υπερβολικά χαμηλά επίπεδα οξυγόνου στο σώμα τους, οι οποίοι όμως δεν εμφανίζουν δύσπνοια.

Το φαινόμενο αυτό λέγεται «σιωπηλή υποξία» (ανεπαρκής οξυγόνωση των ιστών), κάτι που σημαίνει ότι κάποιοι ασθενείς καταλήγουν στο νοσοκομείο σε χειρότερη κατάσταση σε σχέση με αυτό που αισθάνονται.

Δηλαδή οι πνεύμονες τους είναι σε αρκετά σοβαρή κατάσταση αλλά δεν εκδηλώνουν τα τυπικά συμπτώματα της οξείας αναπνευστικής δυσχέρειας.

Οι πνεύμονες τους δεν οξυγονώνουν καλά το αίμα τους, αλλά νιώθουν σχετικά καλά, τη στιγμή που οι γιατροί αναρωτιούνται αν πρέπει να τους διασωληνώσουν.

Πώς εμφανίζεται η σιωπηλή υποξία

Με άρθρο του στους New York Times, o εντατικολόγος Ρίτσαρντ Λέβιταν επισημαίνει ότι αν οι ασθενείς που δεν είναι ακόμη τόσο σοβαρά μπορούν να έχουν παλμικά οξύμετρα στο σπίτι τους, ώστε να μπορούν να προειδοποιηθούν ότι η υγεία τους επιδεινώνεται, ώστε να αναζητήσουν βοήθεια έγκαιρα και ίσως να αποφύγουν την εισαγωγή σε ΜΕΘ.

Ο εντατικολόγος προτείνει ότι όλοι οι ασθενείς, επί δύο εβδομάδες, να ελέγχουν μόνοι τους το οξυγόνο τους μέσω οξύμετρου.

Το ίδιο και όσοι δεν έχουν κάνει τεστ, αλλά έχουν ύποπτα συμπτώματα.

«Είναι άρρωστοι στο σπίτι τους για μια περίπου εβδομάδα με πυρετό, βήχα, ανακατωσούρα στο στομάχι και κόπωση, όμως δύσπνοια εμφανίζουν μόνο τη μέρα που αποφασίζουν πια να πάνε στο νοσοκομείο. Η πνευμονία τους σαφώς εξελισσόταν επί μέρες, όμως έως ότου νιώσουν ότι έπρεπε να πάνε στο νοσοκομείο, ήταν συχνά σε κρίσιμη πια κατάσταση».

Ο ίδιος εξηγεί ότι πολλοί ασθενείς με πνευμονία COVID-19 είχε εντυπωσιακά χαμηλά επίπεδα οξυγόνου στη διαλογή κι όμς χρησιμοποιούσαν κανονικά το κινητό τηλέφωνο τους, καθώς τους εξέταζαν.

«Μολονότι ανέπνεαν γρήγορα, είχαν σχετικά ελάχιστη αναπνευστική δυσφορία, παρά τα επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα οξυγόνου και την τρομερή πνευμονία που έδειχναν οι ακτινογραφίες τους», δηλώνει χαρακτηριστικά.

Τελικά, σχεδόν το 20% των ασθενών, σύμφωνα με τον Λέβιταν, θα εκδηλώσουν οξεία αναπνευστική ανεπάρκεια και θα χρειαστούν διασωλήνωση.

Με αυτόν τον τρόπο εξηγείται γιατί ασθενείς με σιωπηλή υποξία μπορεί να πεθάνουν ξαφνικά, ενώ δεν είχαν ιδιαίτερη δύσπνοια.

Τι συμβαίνει όταν πέσουν τα επίπεδα του οξυγόνου

Τα φυσιολογικά επίπεδα οξυγόνου στο αίμα είναι γύρω στο 97% (κυμαίνονται από το 94% έως το 100%).

Αν πέσουν κάτω από 90%, τότε ο εγκέφαλος μπορεί να μην οξυγονώνεται σωστά, με αποτέλεσμα την εμφάνιση σύγχυσης, λήθαργου ή άλλων διαταραχών κι αν πέσουν κάτω από το 80, αυξάνεται ο κίνδυνος βλάβης σε ζωτικά όργανα.

Κάποιοι ασθενείς με κορονοϊό εισάγονται στο νοσοκομείο με οξυγόνο κοντά στο 80%  και έχουν νοητική διαύγεια και δεν εμφανίζουν ιδιαίτερη αναπνευστική δυσφορία ή είναι δυσανάλογα μικρή σε σχέση με την πραγματική έλλειψη οξυγόνου στο σώμα τους.

Παραμένει ασαφές το πώς συμβαίνει αυτό. Ίσως οι πνεύμονες κάποιων ασθενών έχουν εκ φύσεως καλή ελαστικότητα, οπότε νιώθουν λιγότερο την επίπτωση της έλλειψης οξυγόνου, ενώ κάποιοι ηλικιωμένοι μπορεί έχουν συνηθίσει να ζουν με χαμηλά επίπεδα οξυγόνου.

(Πηγή: sputniknews.gr)

REUTERS/HENRY NICHOLLS

Η πανδημία του κορωνοϊού και  το σαρωτικό της πέρασμα στην οικονομία οδήγησε σε κατάρρευση του επιχειρηματικού κλίματος στη Γερμανία τον Απρίλιο, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη πτώση από την εποχή της γερμανικής επανένωσης.

Η ύφεση αναμένεται να οδηγήσει και σε εκτόξευση της ανεργίας, με τους ανέργους να υπερβαίνουν το φράγμα των 3 εκατομμυρίων, σύμφωνα με προβλέψεις του ινστιτούτου ερευνών ΙΑΒ.

Ο δείκτης επιχειρηματικού κλίματος του ινστιτούτου Ifo υποχώρησε στο 74,3 τον Απρίλιο από 85,9 του Μαρτίου στα χαμηλότερα επίπεδα όλων των εποχών. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του προέδρου του Ifo, Κλέμενες Φουστ, η ανάκαμψη αναμένεται από  το δεύτερο ήμισυ του έτους. «Το κλίμα στις γερμανικές επιχειρήσεις είναι καταστροφικό… η κρίση του κορωνοϊού χτυπάει με πλήρες μένος τη γερμανική οικονομία», σημείωσε ο κ. Φουστ.

Την ίδια στιγμή, το Ινστιτούτο εργασιακών ερευνών ΙΑΒ προβλέπει αύξηση κατά 520.000 του αριθμού των ανέργων στη Γερμανία, ξεπερνώντας το φράγμα των 3 εκατομμυρίων φέτος.

Το Ινστιτούτο στη μελέτη προβλέπει συρρίκνωση 8,4% του γερμανικού ΑΕΠ φέτος, στη χειρότερη ύφεση από την εποχή του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Το πραγματικό ΑΕΠ εκτιμάται ότι συρρικνώθηκε 14,6% στο δεύτερο τρίμηνο, σύμφωνα με το ΙΑΒ.

(Πηγή: naftemporiki.gr)

Ένα μεγάλο ποσοστό ανθρώπων με τη νόσο Covid-19 είναι πλήρως ασυμπτωματικοί, επιβεβαιώνει μια νέα επιστημονική έρευνα στην Ιταλία. Κάτι που πολύ πρόσφατα φάνηκε και στην Ελλάδα, όταν στο ξενοδοχείο μεταναστών στο Κρανίδι βρέθηκαν 150 άτομα θετικά στον κορονοϊό, αλλά κανένας δεν είχε συμπτώματα.

Στις 21 Φεβρουαρίου η μικρή ιταλική πόλη Βο κοντά στην Πάντοβα ανέφερε τον πρώτο θάνατο από Covid-19 στη γειτονική χώρα, κάτι που οδήγησε τις αρχές να βάλουν σε καραντίνα την περιοχή για δύο εβδομάδες. Ο ιταλικής καταγωγής καθηγητής Αντρέα Κριζάντι του Imperial College του Λονδίνου και οι συνεργάτες του πήραν δείγματα από σχεδόν όλους τους κατοίκους του Βο τόσο στην αρχή όσο και στο τέλος της καραντίνας. Οι κάτοικοι βρέθηκαν σε ποσοστά 2,6% και 1,2% αντίστοιχα να είναι θετικοί στον κορονοϊό.

Οι ερευνητές, οι οποίοι έκαναν τη σχετική προδημοσίευση στον ιατρικό ιστότοπο medRxiv (δεν έχει γίνει ακόμη δημοσίευση σε επιστημονικό περιοδικό), σύμφωνα με το «Nature», ανέφεραν ότι βρήκαν πως περισσότεροι από τέσσερις στους δέκα κάτοικοι (το 43%) που είχαν μολυνθεί με τον κορονοϊό SARS-CoV-2, δεν είχαν ούτε πυρετό, ούτε κάποιο άλλο σύμπτωμα.

Επίσης οι επιστήμονες δεν παρατήρησαν κάποια αξιοσημείωτη διαφορά στην πιθανή μεταδοτικότητα ανάμεσα σε όσους ανέφεραν συμπτώματα και όσους ήσαν ασυμπτωματικοί. Το συμπέρασμά τους είναι ότι οι ασυμπτωματικοί (που δεν θα εμφανίσουν ποτέ συμπτώματα), όσο και οι προσυμπτωματικοί (θα τα εμφανίσουν αργότερα) παίζουν ρόλο-κλειδί στην μετάδοση της νόσου Covid-19, πράγμα που καθιστά δύσκολο τον περιορισμό της εξάπλωσης του ιού χωρίς αυστηρά μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης.

(Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)